II SA/Bd 740/08

WyrokWSA w Bydgoszczy2008-11-18

Skład orzekający: Renata Owczarzak, Krzysztof Gruszecki, Elżbieta Piechowiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami jest uzasadnione w sytuacji, gdy kierowca nie poddał się obowiązkowemu badaniu lekarskiemu, mimo że posiadał ważne zaświadczenie o braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że niepodporządkowanie się ostatecznej decyzji o skierowaniu na badania lekarskie, nawet przy posiadaniu ważnego zaświadczenia o braku przeciwwskazań zdrowotnych, stanowi wystarczającą przesłankę do cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami na podstawie art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. b Prawa o ruchu drogowym. Posiadanie ważnego zaświadczenia nie jest przeszkodą do kontroli stanu zdrowia, gdy pojawią się uzasadnione wątpliwości, a sama decyzja o skierowaniu na badania nie jest równoznaczna z pozbawieniem prawa jazdy.
Stan faktyczny
Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta o cofnięciu J. P. uprawnień do kierowania pojazdami kategorii C, C+E, T. Powodem była odmowa poddania się przez J. P. badaniom lekarskim, na które został skierowany przez organ pierwszej instancji na wniosek Prokuratury Rejonowej, z powodu nadużywania alkoholu. Skarżący podnosił, że posiadał ważne zaświadczenia lekarskie i psychologiczne oraz nie spowodował żadnej kolizji. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając decyzje organów za zgodne z prawem.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Renata Owczarzak (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Krzysztof Gruszecki sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Protokolant Magdalena Tambelli po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 18 listopada 2008r. przy udziale asesora Prokuratury Rejonowej T. – W. P. S. sprawy ze skargi J. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami oddala skargę. Decyzją Prezydenta Miasta [...] z [...] r. Nr [...] cofnięto J. P. uprawnienia do kierowania pojazdami w zakresie kategorii C, C +E, T prawa jazdy o oznaczonym numerze. Organ wskazał, że wskutek wniosku Prokuratury Rejonowej [...] skierowano J. P. na badania lekarskie z powodu zastrzeżeń dotyczących stanu zdrowia, mogących powodować niezdolność do kierowania pojazdami. Strona została zobowiązana do wykonania badania w terminie 30 dni od otrzymania skierowania. W związku z upływem wyznaczonego terminu organ, zobowiązany był do wydania decyzji o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami, zgodnie z art. 140 ust. 1 pt 4 lit. b ustawy z 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r., Nr 108, poz. 908 ze zm.). W odwołaniu strona podkreśliła, że przez cały czas posiadania prawa jazdy, pracując jako kierowca nie spowodowała żadnej kolizji drogowej. W ubiegłym roku, przy okazji ukończenia dokształcającego kursu odwołujący się przeszedł badanie w Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy w [...] i otrzymał zaświadczenie lekarskie oraz orzeczenie psychologiczne z terminem ważności do lipca 2012 r. Zastrzeżenia, które były powodem decyzji pochodzą z okresu przed badaniem w WOMP w [...], zatem zdaniem odwołującego posiadane zaświadczenie nie utraciło ważności. Decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] r. nr [...] utrzymano w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu organ wskazał, że Prokurator Rejonowy [...] w [...] w dniu 10 kwietnia 2008 r., działając na podstawie art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym, wystąpił z wnioskiem o wszczęcie postępowania administracyjnego w przedmiocie skierowania J. P., posiadającego uprawnienia do kierowania w zakresie prawa jazdy kategorii: C, C i E, T na badanie lekarskie w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami - z powodu nadużywania przez stronę alkoholu. W dniu [...] r. organ I instancji orzekł o skierowaniu ww. na badania lekarskie do [...] Ośrodka Medycyny Pracy, informując jednocześnie, że nie poddanie się badaniom w terminie 30 dni od dnia otrzymania skierowania spowoduje wydanie decyzji o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami. Inicjatywa skierowania na badania lekarskie spowodowana była faktem uznania odwołującego się za winnego popełnienia występku z art. 207 § 1 kk i zobowiązania go do powstrzymywania się od nadużywania alkoholu. Pomimo upływu wyznaczonego terminu odwołujący się nie stawił się na badanie, co uzasadniało wydanie decyzji o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi na podstawie art. 140 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy o ruchu drogowym. W skardze na decyzję strona wniosła o uchylenie obu decyzji, wstrzymanie wykonania decyzji organu pierwszej instancji i wydanie decyzji przywracającej uprawnienia do kierowania pojazdami silnikowymi. W uzasadnieniu skargi skarżący ponowił zarzuty zawarte w odwołaniu, głównie dotyczące posiadania aktualnego potwierdzenia zdolności do wykonywania zawodu. Wskazał ponadto, że wyrok sądu rejonowego nie nakładał obowiązku poddania się dodatkowym badaniom w celu dalszego wykonywania zawodu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), Sąd kontroluje zaskarżone decyzje pod kątem ich zgodności z prawem. Zatem usunięcie decyzji z obrotu prawnego może nastąpić tylko w przypadku, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organ naruszył prawo w zakresie wskazanym w art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), zwanej dalej: ustawą P.p.s.a. Sąd obowiązany jest uchylić zaskarżoną decyzję m.in. w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów postępowania, jeżeli naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zakres kontroli sądowoadministracyjnej określa art. 134 § 1 ustawy P.p.s.a., który stanowi, że Sąd nie jest związany granicami skargi, a zatem zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną, a to oznacza, że z urzędu bierze pod rozwagę wszelkie naruszenia prawa o jakich nie wspomniano w skardze. Z powołanych przepisów wynika, iż Sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, a zatem jej zgodność z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej, przy czym bierze pod uwagę stan prawny istniejący w chwili orzekania przez organ administracji. W oparciu o przepis art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r., Nr 108, poz. 908 ze zm.), który stanowi, że: "badaniu lekarskiemu przeprowadzonemu w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem podlega kierujący pojazdem, skierowany decyzją starosty w przypadkach nasuwających zastrzeżenia co do jego stanu zdrowia", skarżący został skierowany na badania lekarskie. W rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. (Dz. U. Nr 2, poz. 15) w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, wydanym w wykonaniu upoważnienia ustawowego z art. 123 ustawy - Prawo o ruchu drogowym, określone zostały m. in. warunki i tryb kierowania na badania lekarskie w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi. W myśl § 2 ust. 5 powyższego rozporządzenia, starosta może w tym celu skierować na badania lekarskie osobę, co do której powziął wiarygodną informację o zastrzeżeniach w stanie zdrowia tej osoby, mogących powodować niezdolność do prowadzenia pojazdów. Taką informację organ powziął od prokuratora. Wyrokiem Sądu Rejonowego w [...] z 12 lutego 2008 r. skarżący został uznany za winnego popełnienia występku z art. 207 § 1 kk i zobowiązany do powstrzymywania się od nadużywania alkoholu. Ujemne oddziaływanie alkoholu na sprawność psychomotoryczną kierowcy należy do okoliczności powszechnie znanych i nie ma potrzeby szerokiego dowodzenia zaistnienia zastrzeżenia, co do stanu zdrowia osoby posiadającej uprawnienia do kierowania pojazdami silnikowymi (i nie tylko takimi), która nadużywa alkoholu. Skierowanie na badania lekarskie nie jest równoznaczne z pozbawieniem prawa jazdy, a ma na celu wyjaśnienie zastrzeżeń, co może prowadzić zarówno do stwierdzenia, że nie istnieją przeciwwskazania do cofnięcia prawa jazdy, jak i że takie przeciwwskazania do cofnięcia prawa jazdy występują. Posiadanie przez skarżącego ważnego zaświadczenia o braku przeciwwskazań nie stanowi przeszkody do kontroli stanu zdrowia, gdy pojawią się uzasadnione wątpliwości. Zaświadczenie nie stanowi źródła nabycia określonych praw lecz stanowi wyłącznie dodatkowy warunek przy ubieganiu się o prawo do kierowania pojazdami. Uwagi te nie są jednak rozstrzygające dla oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji. W myśl art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. b powołanej ustawy, decyzję o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym wydaje starosta w razie nie poddania się badaniu lekarskiemu w trybie określonym w art. 122 ust. 1 pkt 3-5. Jest to przepis bezwzględnie obowiązujący. Decyzja o skierowaniu na badania była ostateczna i skarżący tym badaniom nie poddał się, co w konsekwencji nakazuje cofnąć stronie prawo do kierowania pojazdami silnikowymi w ruchu drogowym. Punktem wyjścia dla postępowania poprzedzającego cofnięcie uprawnienia w trybie art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. b) Prawo o ruchu drogowym było bowiem ustalenie faktyczne, że strona nie poddała się badaniom lekarskim, na które została skierowana decyzją ostateczną i nie wycofaną z obrotu prawnego. Ten fakt jest konieczną, ale - zarazem wystarczającą - przesłanką cofnięcia uprawnienia na mocy art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. b) Prawo o ruchu drogowym, co jest przedmiotem kontroli w tym postępowaniu. Strona co prawda kwestionuje zasadność poddania jej badaniom lekarskim, lecz na obecnym etapie kontrola taka jest spóźniona. Wskazać należy, iż skoro ustawodawca dokonał rozdzielenia dwóch postępowań, tj. skierowania na badania oraz cofnięcia uprawnienia, to zarówno organy administracyjne, jak i sąd administracyjny, nie są uprawnione do uchylenia tego rozgraniczenia. Z tych przyczyn należało uznać, iż zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji wydane zostały z poszanowaniem przepisów prawa materialnego i procesowego. Cofnięcie uprawnień do prowadzenia pojazdów ma charakter prewencyjny, zabezpieczający, na co wskazują przyczyny uzasadniające decyzję o cofnięciu. Objęte są nimi sytuacje, w których jest wielce prawdopodobne, że kierowca - ze względu na stan zdrowia - nie jest w stanie kierować pojazdem w sposób niezagrażający bezpieczeństwu ruchu drogowego i nienarażający kogokolwiek na szkodę (por. R. A. Stefański: Prawo o ruchu drogowym, Komentarz, Dom Wydawniczy ABC 2005). W tych okolicznościach bez wpływu jest to, że skarżący ma aktualne badania i nie spowodował do dnia obecnego żadnego zagrożenia w ruchu drogowym. W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło