II SA/Bd 741/07

WyrokWSA w Bydgoszczy2007-12-18

Skład orzekający: Sędzia NSA Wiesław Czerwiński, Sędzia WSA Krzysztof Gruszecki, Sędzia WSA Anna Klotz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy obiekt budowlany, którego budowa została zakończona w 1996 r. i który narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, podlega nakazowi rozbiórki na podstawie przepisów Prawa budowlanego, w tym przepisów wprowadzonych ustawą z dnia 10 maja 2007 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że obiekt budowlany, który narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, podlega nakazowi rozbiórki, nawet jeśli jego budowa zakończyła się w przeszłości. Organy nadzoru budowlanego prawidłowo stosują przepisy obowiązujące w chwili orzekania, a nowelizacja Prawa budowlanego z 2007 r. ma zastosowanie do spraw wszczętych, a nie zakończonych przed jej wejściem w życie. Nabycie praw podmiotowych do legalizacji obiektu nie następuje wskutek jego nielegalnej budowy.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującej J. K. rozbiórkę obiektu budowlanego, który został posadowiony w 1996 r. Organ uznał, że obiekt ten został wybudowany bez wymaganego pozwolenia na budowę i narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Skarżąca kwestionowała zasadność decyzji, podnosząc m.in. zarzuty nadinterpretacji prawa i błędnych ustaleń faktycznych, a także argumentując, że nabyła prawa do legalizacji obiektu na podstawie przepisów obowiązujących w momencie jego budowy.
Rozstrzygnięcie
Oddalenie skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Wiesław Czerwiński (spr.) Sędziowie WSA: Sędzia WSA Krzysztof Gruszecki Sędzia WSA Anna Klotz Protokolant Jakub Jagodziński po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 18 grudnia 2007r. sprawy ze skargi J.K. na decyzję [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] lipca 2007r. nr [...] w przedmiocie rozbiórki oddala skargę II SA/Bd 741/07 Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] czerwca 2007 r. [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. nakazał J. K. rozbiórkę obiektu budowlanego znajdującego się na terenie działki oznaczonej numerem ewidencyjnym [...] położonej w S. G. gmina D. W motywach rozstrzygnięcia wskazał, iż właścicielka obiektu uzyskała od Wójta Gminy D. decyzję o pozwoleniu na realizację budynku letniskowego, jednakże w odrębnym postępowaniu administracyjnym Wojewoda [...] stwierdził jej nieważność. W wyniku wniesionego odwołania decyzja ta została utrzymana przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Organ powołując się na treść art. 48 ust. 1 ustawy Prawo Budowlane stwierdził, że w odniesieniu do niniejszego obiektu brak było przesłanek do jego legalizacji, ponieważ jest on posadowiony niezgodnie z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Nadto, nie znajduje się na terenie pracowniczych ogródków działkowych, a jedynie użytkownicy działek powołali i zarejestrowali Stowarzyszenie Działkowców w S. G. Na powyższą decyzję pełnomocnik J. K. złożył odwołanie wnosząc o jej uchylenie. Podniósł, iż decyzja ta została oparta na nadinterpretacji prawa oraz ustaleniach niezgodnych ze stanem faktycznym. Argumentował, że sporny budynek został posadowiony w 1996 r., jest nietrwale związany z gruntem, a jego powierzchnia zabudowy wynosi poniżej 35 m2., zatem spełnił on kryteria przewidziane w przepisach prawa budowlanego co do możliwości jego realizacji bez zgłoszenia i pozwolenia na budowę. Zdaniem pełnomocnika zgodnie z obowiązującym w momencie budowy planem zagospodarowania przestrzennego działki od numeru [...] do [...] były działkami rolnymi co oznacza, iż właścicielka budynku już wówczas nabyła prawa podmiotowe do legalizacji swojej inwestycji. Za bezzasadnie uznał stosowanie w niniejszym przypadku przepisów obecnie obowiązujących wskazując jednocześnie, iż uprawnienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego do orzeczenia nakazu rozbiórki uległo przedawnieniu. Decyzją z dnia [...] lipca 2007r. Nr [...] Kujawsko – Pomorski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Wskazał, iż zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 10 maja 2007 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2007 r., Nr 99, poz. 665) obowiązującej od 19 czerwca 2007 r., do obiektu budowlanego lub jego części wybudowanego bez pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, jeżeli budowa została zakończona po dniu 31 grudnia 1994 r., a przed dniem 11 lipca 1998 r. i przed dniem 11 lipca 2003 r. nie zostało wszczęte postępowanie administracyjne przez właściwy organ nadzoru budowlanego, nie stosuje się do dnia 1 stycznia 2008 r. przepisów art. 48-49 b ustawy, o której mowa w art. 1. W niniejszej sprawie zaistniały zatem przesłanki do zastosowania art. 3 cytowanej ustawy, gdyż z oświadczenia strony wynika, że budowa została zakończona w 1996 r. Postępowanie w organie nadzoru budowlanego zostało wszczęte wnioskiem z dnia [...] lutego 2007 r., a więc po [...] lipca 2003 r. Przedmiotowy obiekt narusza jednak ustalenia obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem, co uzasadnia nakazanie rozbiórki na podstawie art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego w związku z art. 3 ust. 1 i 5 wskazanej ustawy z dnia 10 maja 2007 r. Organ odwoławczy wyjaśnił, również że zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego obowiązującego w dniu budowy, pozwolenia na budowę nie wymagała budowa obiektów gospodarczych związanych z produkcja rolną i uzupełniających zabudowę zagrodową w ramach istniejącej zabudowy siedliskowej w tym parterowych budynków gospodarczych o powierzchni zabudowy do 35 m2, przy rozpiętości konstrukcji nie więcej niż 4,80 m. Natomiast budynek skarżącej nie jest budynkiem gospodarczym związanym z produkcja rolną, działka na której jest zlokalizowany nie jest działką siedliskową. Tymczasowe obiekty budowlane wymagały zgłoszenia z określeniem terminu, który nie mógł być dłuższy niż 120 dni - art. 29 ust. 1 pkt 5a Prawa budowlanego obowiązującego w dniu budowy, a zatem budowa przedmiotowego obiektu wymagała pozwolenia na budowę. Kujawsko – Pomorski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego ponadto wskazał, iż niniejsza sprawa jest rozpatrywana zgodnie z obowiązującymi przepisami czyli aktualnej wersji Prawa budowlanego z 1995 r. i ustawy z dnia 10 maja 2007 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2007 r., Nr 99, poz. 665) obowiązującej od 19 czerwca 2007 r., która w art. 4 stanowi, że do spraw wszczętych a nie zakończonych do dnia wejścia w życie ustawy stosuje się przepisy niniejszej ustawy. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na powyższą decyzję J. K. wniosła o jej uchylenie. Ponownie wysunęła zarzuty w zakresie nadinterpretacji prawa przez organy orzekające oraz wydanie decyzji w oparciu o błędne ustalenia faktyczne. Wywiodła, iż prawo do legalizacji spornego obiektu nabyła na mocy przepisów, które obowiązywały w okresie jego budowy. Podtrzymała zawarte w odwołaniu stanowisko w zakresie braku obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zasadniczym założeniem leżącym u podstaw polskiego prawa budowlanego jest założenie, że obiekty budowlane mogą być wnoszone wyłącznie na podstawie pozwoleń budowlanych udzielonych przez właściwe organy administracji w formie decyzji administracyjnych, zaś obiekty wnoszone bez takich zezwoleń powinny ulec rozbiórce. O tym, jakie obiekty mogą być wnoszone na konkretnych terenach określa, co do zasady, plan zagospodarowania przestrzennego Zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414, zm. Dz. U. z 1995 r., Nr 141, poz. 692 – stan prawny w momencie budowy) roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 i art. 30. Przepis art. 29 ust. 1 pkt 1 ustawy przewiduje, że pozwolenia na budowę nie wymaga budowa parterowych budynków o powierzchni zabudowy do 35 m2 przy rozpiętości konstrukcji nie większej niż 4,80 m związanych z produkcją rolną, uzupełniających istniejącą zabudowę zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej. Orzekające w sprawie organy co prawda nie ustaliły powierzchni zabudowy, jednakże okoliczność ta, przy uwzględnieniu niespełnienia pozostałych warunków nie ma zasadniczego znaczenia dla sprawy. O powierzchni zabudowy nie mówi protokół oględzin z [...] marca 2007 r. (k.[...]), a w protokole oględzin z [...] maja 2004 r. ([...]) w miejscu określającym powierzchnię zabudowy nic nie wpisano pozostawiając wolne miejsce. Należy się zgodzić z oceną orzekających w sprawie organów, że budynek skarżącej nie jest budynkiem gospodarczym związanym z produkcją rolną ani też działka na której jest zlokalizowany nie jest działką siedliskową W odwołaniu od decyzji organu I instancji pełnomocnik skarżącej podnosi, że w uzasadnieniu decyzji PINB podniesiono, że "obiekt budowlany, którego dotyczy zaskarżona decyzja nakazująca jego rozbiórkę, został posadowiony w 1996 r., jest on nietrwale związany z gruntem oraz jego powierzchnia zabudowy wynosi poniżej 35 m2" Takiego stwierdzenia nie ma w decyzji organu I instancji. Trafnie stwierdzono, że organy nadzoru budowlanego stosując przepis art. 48 prawa budowlanego orzekają na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w chwili orzekania. Dlatego nie można podzielić poglądu skarżącej, że w sprawie ma zastosowanie przepis mówiący o tym, że nie można dokonać rozbiórki, jeżeli upłynęło 5 lat od dnia zakończenia budowy obiektu budowlanego albo jego części, a jego istnienie nie narusza przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym, w szczególności miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Przepis prawa budowlanego w tej wersji obowiązywał do 11 lipca 2003 r. Art. 49 otrzymał nowe brzmienie na mocy ustawy z 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 80, poz. 718). Wskutek nielegalnie wybudowanego obiektu nie nabywa się praw podmiotowych, jak to się podnosi w skardze, a ewentualna legalizacja mogłaby nastąpić na podstawie aktualnie obowiązujących przepisów. Organ II instancji wydając zaskarżoną decyzję uwzględnił w swoich rozważaniach zmieniony stan prawny. Od 20 czerwca 2007 r. obowiązuje art. 3 ustawy z 10 maja 2007 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 99, poz. 665), który z mocy art. 4 tej ustawy (do spraw wszczętych a nie zakończonych do dnia wejścia w życie ustawy stosuje się przepisy niniejszej ustawy) ma zastosowanie w rozpatrywanej sprawie. Sąd podziela pogląd organu II instancji, że przedmiotowy obiekt narusza ustalenia obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem. W planie zagospodarowania przestrzennego teren na którym znajduje się działka skarżącej przeznaczony jest pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną. W planie zagospodarowanie przestrzennego ustalono, że jedna działka powinna wynosić co najmniej 800 m2. Warunek ten nie jest spełniony. Uzasadnia to, na mocy art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oddalenie skargi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło