II SA/Bd 755/09

WyrokWSA w Bydgoszczy2009-11-05

Skład orzekający: Małgorzata Włodarska, Anna Klotz, Renata Owczarzak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy roszczenie o wyrównanie dodatku za wysługę lat, wynikające z zaliczenia okresu nadterminowej zasadniczej służby wojskowej do okresu służby w Służbie Więziennej, ulega przedawnieniu z upływem trzech lat od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne, czy też wcześniejsze wnioski o zaliczenie tego okresu mogą stanowić podstawę do uwzględnienia przedawnienia na podstawie wyjątkowych okoliczności?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję, stwierdzając, że organy administracji nie rozważyły w sposób należyty możliwości zastosowania art. 103 ust. 2 ustawy o Służbie Więziennej, który pozwala na nieuwzględnienie przedawnienia, jeżeli opóźnienie w dochodzeniu roszczenia jest usprawiedliwione wyjątkowymi okolicznościami. Sąd wskazał, że wcześniejsze próby dochodzenia przez funkcjonariusza prawa do zwiększonego dodatku powinny być przedmiotem refleksji organu pod kątem uznania administracyjnego.
Stan faktyczny
Funkcjonariusz Służby Więziennej, M. B., domagał się wyrównania dodatku za wysługę lat z tytułu zaliczenia okresu nadterminowej zasadniczej służby wojskowej do okresu służby w Służbie Więziennej. Organy administracji przyznały wyrównanie, ale tylko za okres trzech lat wstecz od daty złożenia wniosku o spłatę zaległych świadczeń, powołując się na przedawnienie roszczeń. Funkcjonariusz uważał, że powinien otrzymać wyrównanie od dnia przyjęcia do służby, a wcześniejsze wnioski o zaliczenie okresu służby wojskowej powinny być traktowane jako przerwanie biegu przedawnienia lub jako podstawa do nieuwzględnienia przedawnienia z uwagi na wyjątkowe okoliczności.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Aresztu Śledczego i stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Włodarska Sędziowie: Sędzia WSA Anna Klotz Sędzia WSA Renata Owczarzak (spr.) Protokolant Elżbieta Brandt po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 5 listopada 2009 r. sprawy ze skargi M. B. na decyzję Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w [...] z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] w przedmiocie wyrównania dodatku za wysługę lat 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Aresztu Śledczego w [...] z [...] maja 2009 r. nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Dyrektor Aresztu Śledczego w [...], na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz 1071 ze zm.), art. 31 ust.1 pkt 4, ust. 2 i ust. 4, art. 100 ust. 1 pkt 1 i ust. 2, art. 101 ust. 1, art. 102 ust.1 i ust. 2, art.103 ustawy z dnia 26 kwietnia 1996 r. o Służbie Więziennej (t.j. Dz. U. z 2002 r., Nr 207, poz. 1761 ze zm., dalej powoływanej jako ustawa o Służbie Więziennej) oraz § 1 ust. 1 i § 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 lutego 2002 r. w sprawie dodatków o charakterze stałym do uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Służby Więziennej (Dz. U. z 2002 r., Nr 14, poz. 137, dalej powoływanego jako rozporządzenie MS z dnia 7 lutego 2002 r.), przyznał plut. M. B. wyrównanie w wysokości 1.710.40 zł. stanowiące różnicę między kwotą wypłaconego a kwotą należnego dodatku za wysługę lat za okres od 23 lutego 2006 r. do 23 lutego 2009 r. W uzasadnieniu decyzji organ l instancji wskazał, iż decyzją personalną Dyrektora Aresztu Śledczego w [...] z dnia [...] r. Nr [...] M. B. został przyjęty do Służby Więziennej z dniem 1 maja 2002 r. Do okresu służby od którego zależy wysokość dodatku za wysługę lat w Służbie Więziennej zaliczono w/w funkcjonariuszowi okres odbywania zasadniczej służby wojskowej. W związku z powyższym ustalono z dniem 17 lutego 2003 r. prawo do dodatku za wysługę lat po 2 latach służby w wysokości 5 % uposażenia zasadniczego oraz z dniem 17 lutego 2006 r. prawo do dodatku za wysługę lat po 5 latach służby w wysokości 10 % uposażenia zasadniczego. Następnie w dniu [...] r. Dyrektor Aresztu Śledczego w [...] wydał decyzję personalną Nr[...], mocą której ustalił M. B. z dniem 1 listopada 2008 r. dodatek za wysługę lat po 10 latach służby w wysokości 15 % uposażenia zasadniczego. W decyzji tej organ obliczając okres służby w Służbie Więziennej, od którego zależy wysokość dodatku za wysługę lat uwzględnił okres odbywania przez w/w nadterminowej zasadniczej służby wojskowej. Organ l instancji wyjaśnił, iż w następstwie decyzji z dnia [...] r. Nr [...] oraz wniosku M. B. z dnia [...] r. o spłatę zaległych świadczeń wynikających z zaliczenia wskazaną decyzją nadterminowej zasadniczej służby wojskowej do okresu wysługi lat w Służbie Więziennej, należało ustalić z dniem 1 maja 2002 r. prawo do dodatku za wysługę lat po 5 latach służby w wysokości 10% uposażenia zasadniczego oraz z dniem 17 lutego 2007 r. prawo do dodatku za wysługę lat po 10 latach służby w wysokości 15 % uposażenia zasadniczego. Konsekwencją zaś ustalenia prawa do dodatku za wysługę lat jest przyznanie w/w funkcjonariuszowi wnioskowanego wyrównania stanowiącego różnicę między kwotą wypłaconego a kwotą należnego dodatku za wysługę lat. W ocenie organu wyrównanie to przysługuje za okres od 23 lutego 2006 r. do 23 lutego 2009 r. Zgodnie bowiem z treścią art. 103 ustawy o Służbie Więziennej roszczenia z tytułu prawa do uposażenia i innych świadczeń oraz należności pieniężnych ulegają przedawnieniu z upływem trzech lat od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne. Bieg przedawnienia zaś przerywa każda czynność przed kierownikiem jednostki organizacyjnej, właściwym do rozpatrywania roszczeń, podjęta bezpośrednio w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia roszczenia oraz uznanie roszczenia. W związku z tym M. B. złożył raport dotyczący spłaty zaległych świadczeń pieniężnych z tytułu zaliczenia nadterminowej służby wojskowej do okresu służby od którego zależy wysokość dodatku za wysługę lat w dniu 23 lutego 2009 r., to też w tym dniu, zdaniem organu, w myśl powołanego artykułu, został przerwany bieg terminu przedawnienia. Wobec powyższego wypłata wnioskowanych świadczeń obejmuje okres trzech lat wstecz licząc od dnia złożenia raportu z 23 lutego 2009 r. tj. okres od 23 lutego 2006 r. do 23 lutego 2009 r. Od decyzji Dyrektor Aresztu Śledczego w [...] z dnia [...] r. Nr [...] plut. M. B. wniósł odwołanie domagając się uchylenia jej w całości i wydania decyzji przyznającej ma wyrównanie należności finansowych, wynikających z zaliczenia nadterminowej zasadniczej służby wojskowej do okresu wysługi lat w Służbie Więziennej, od dnia przyjęcia go do Służby Więziennej do dnia wydania decyzji personalnej zaliczającej okres pełnionej przez niego nadterminowej zasadniczej służby wojskowej do okresu wysługi lat w Służbie Więziennej. Po rozpatrzeniu odwołania Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w [...] decyzją z dnia [...] r. Nr L.dz. [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w zw. z art. 31 ust. 4 i art. 100 ust. 1 pkt 1 i ust. 2, art. 101 ust. 1, art. 102 ust. 1 i ust. 2 oraz art. 103 ustawy o Służbie Więziennej, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wyjaśnił, iż w myśl art. 100 ust. 1 ustawy o Służbie Więziennej, funkcjonariusze otrzymują do uposażenia zasadniczego dodatki o charakterze stałym. Jednym z nich jest dodatek za wysługę lat, przy ustalaniu którego uwzględnia się okres zasadniczej służby wojskowej oraz okres zatrudnienia w jednostkach organizacyjnych w pełnym wymiarze czasu pracy, o czym stanowi art. 100 ust. 2 w/w ustawy. Zaliczenia okresów służby lub zatrudnienia do okresu służby w Służbie Więziennej, od którego zależy wysokość dodatku za wysługę lat, dokonuje się na podstawie dokumentów znajdujących się w aktach osobowych funkcjonariusza, w szczególności: decyzji personalnej o przyjęciu do Służby Więziennej, świadectwa pracy, wyciągu z książeczki wojskowej. Organ wyjaśnił, iż dopiero decyzją z dnia [...] r. Dyrektora Aresztu Śledczego w [...] zaliczono odwołującemu do okresu służby od którego zależy wysokość dodatku za wysługę lat, okres odbywania przez niego nadterminowej zasadniczej służby wojskowej. Stanowisko organu wyrażone we wskazanej decyzji o zaliczeniu nadterminowej zasadniczej służby wojskowej do okresu służby w Służbie Więziennej było zgodne, jak wskazał organ II instancji, z poglądem Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyrażonym w wyroku z dnia 25 października 2006 r., sygn. akt i OSK 283/06. W konsekwencji wskazanej decyzji z dnia 8 października 2008 r. zainteresowany złożył w dniu [...] r. wniosek o spłatę zaległych świadczeń finansowych należnych z tytułu zaliczenia nadterminowej zasadniczej służby wojskowej do okresu służby w Służbie Więziennej. Zdaniem organu odwoławczego to właśnie ta czynność odwołującego przerwała bieg terminu przedawnienia, o którym mowa w art. 103 ustawy o Służbie Więziennej. W związku z czym organ l instancji prawidłowo ustalił, po uprzednim uwzględnieniu pełnionej przez odwołującego nadterminowej służby wojskowej do okresu wysługi lat w Służbie Więziennej i następnie ustaleniu od dnia 1 maja 2002 r. prawa do dodatku za wysługę lat po 5 latach służby w wysokości 10% uposażenia zasadniczego oraz od dnia 17 lutego 2007 r. prawo do dodatku za wysługę lat po 10 latach służby w wysokości 15% uposażenia zasadniczego, iż spłata należnego uposażenia z tytułu dodatku za wysługę lat obejmować powinna jedynie okres poprzedzający trzy lata wstecz, licząc od dnia złożenia przez funkcjonariusza raportu w tej sprawie, tj. za okres od dnia 23 lutego 2006 r. do dnia 23 lutego 2009 r. Na powyższą decyzję M. B. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji i wydania nowej decyzji przyznającej mu wyrównanie dodatku za wysługę lat z tytułu zaliczenia nadterminowej zasadniczej służby wojskowej do okresu wysługi lat w Służbie Więziennej, od dnia przyjęcia go do służby w Służbie Więziennej tj. od dnia 1 maja 2002 r. do dnia 8 października 2008 r., a więc daty wydania decyzji personalnej Nr [...], na mocy której zaliczono skarżącemu nadterminową zasadniczą służbę wojskową do okresu wysługi lat w Służbie Więziennej. W uzasadnieniu skargi funkcjonariusz podkreślił, powołując się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 października 2006 r., sygn. akt l OSK 283/06, iż zasadniczą służbą wojskową, o której mowa w art. 100 ust. 2 ustawy o Służbie Wojskowej, jest również zasadnicza służba wojskowa pełniona nadterminowe, w związku z czym do okresu wysługi lat w Służbie Więziennej należy zaliczyć także okres nadterminowej zasadniczej służby wojskowej. Wskazał, iż rozporządzenie MS z dnia 7 lutego 2002 r. wyraźnie określa, że zaliczenia okresów służby lub zatrudnienia do okresu służby w Służbie Więziennej, od którego zależy wysokość dodatku za wysługę lat, dokonuje się na podstawie dokumentów znajdujących się w aktach osobowych funkcjonariusza, w szczególności: decyzji personalnej o przyjęciu do Służby Więziennej, świadectwa pracy, wyciągu z książeczki wojskowej. W jego przypadku dokumentem potwierdzającym okres pełnienia nadterminowej zasadniczej służby wojskowej była przedłożona przez niego w dniu przyjęcia go do służby książeczka wojskowa z której sporządzono wyciąg. Zdaniem skarżącego, przedłożenie książeczki wojskowej w dniu przyjęcia go do Służby Więziennej z zawartą w niej adnotacją o odbyciu nadterminowej zasadniczej służby wojskowej, zgodnie z treścią art. 103 ust.3 pkt 1 w/w ustawy, stanowi podstawę do ustalenia dodatku za wysługę lat w Służbie Więziennej. Kolejną czynnością przerywającą bieg przedawnienia roszczenia o którym mowa w art. 103 ust. 3 pkt 1, jak wskazał, było złożenie przez niego raportu z dnia [...] r. do Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w [...], w którym wnioskował o stwierdzenie nieważności decyzji personalnej Dyrektora Aresztu Śledczego w [...] z dnia [...] r. Nr [...] w związku z rażącym, w jego ocenie, naruszeniem prawa polegającym na niezaliczeniu okresu pełnienia nadterminowej zasadniczej służby wojskowej do okresu zasadniczej służby wojskowej. Pomimo, iż Dyrektorowi Służby Więziennej w [...] znany był wskazany wyżej wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 października 2006 r., nie zaliczył on skarżącemu okresu nadterminowej zasadniczej służby wojskowej do okresu wysługi lat w Służbie Więziennej, wskazując że powołany wyrok nie ma mocy wiążącej dla organów administracyjnych bowiem dotyczy jedynie sprawy, w której został wydany. W ocenie skarżącego przytoczone okoliczności, uzasadniają twierdzenie, iż organy obu instancji niewłaściwie przyjęły, że datą przerywającą bieg terminu przedawnienia roszczenia z tytułu prawa do uposażenia i innych świadczeń pieniężnych, był dzień 23 lutego 2009 r. tj. dzień złożenia przez skarżącego wniosku o spłatę świadczeń finansowych z tytułu zaliczenia nadterminowej zasadniczej służby wojskowej do okresu wysługi lat w Służbie Więziennej. Zdaniem skarżącego, raport z dnia [...] r. nie był pismem przerywającym bieg terminu przedawnienia, lecz pismem mającym na celu zobligowanie Dyrektora Aresztu Śledczego w [...] do podjęcia decyzji w sprawie wypłaty świadczeń finansowych w związku z wydaną przez w/w organ w dniu [...] r. decyzją personalną Nr [...] na mocy której zaliczono skarżącemu nadterminową zasadniczą służbę wojskową do okresu wysługi lat w Służbie Więziennej. Raport z dnia [...] r., jak wyjaśnił, został złożony, albowiem od dnia wydania decyzji Nr [...] tj. od dnia [...] r. do dnia złożenia powyższego raportu Dyrektor Aresztu Śledczego w [...] nie podjął żadnej czynności mających na celu zaspokojenia roszczenia skarżącego z tytułu wydania w/w decyzji personalnej. Skarżący podniósł również, że pozbawienie go wyrównania dodatku za wysługę lat od dnia przyjęcia go do służby w Służbie Więziennej, narusza konstytucyjną zasadę równości wobec prawa. Aktualnie bowiem osoba, która odbyła nadterminową zasadniczą służbę wojskową, wstępując do Służby Więziennej, ma obligatoryjnie zaliczaną do okresu wysługi lat nadterminową zasadniczą służbę wojskową, czego nie uczyniono w jego przypadku, dokonując błędnej interpretacji przepisów prawa. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, zważył co następuje: Stosownie do treści przepisów art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, iż w ramach dokonanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać legalność rozstrzygnięcia zapadłego w danym postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami prawa procesowego. Nie może natomiast rozpoznając sprawę kierować się kryteriami słuszności czy sprawiedliwości społecznej. W razie zaś stwierdzenia naruszenia prawa mogącego mieć wpływ na wynik sprawy, sąd administracyjny wydaje orzeczenie o charakterze kasacyjnym, nie posiadając kompetencji do rozstrzygnięcia bezpośrednio o prawach i obowiązkach stron postępowania, innymi słowy sąd administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku. W myśl przepisów art. 96 ust. 1 i 2 oraz art. 97 ustawy o Służbie Więziennej funkcjonariusz Służby Więziennej otrzymuje z tytułu służby uposażenie, składające się z uposażenia zasadniczego i z dodatków do uposażenia, oraz inne świadczenia pieniężne określone w ustawie, prawo do uposażenia zaś powstaje z dniem mianowania funkcjonariusza na stanowisko służbowe. Natomiast z treścią art. 100 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 w/w ustawy wynika, iż ustawodawca w ramach wchodzących w skład uposażenia dodatków do uposażenia zasadniczego, wyróżnił m.in. mający charakter stały dodatek za wysługę lat, którego wysokość uzależnił od okresu służby funkcjonariusza w Służbie Więziennej. Ustalając zaś okres służby, od którego zależy wysokość dodatku za wysługę lat należy uwzględnić okres zasadniczej służby wojskowej oraz okresy zatrudnienia w jednostkach organizacyjnych w pełnym wymiarze czasu pracy (art. 100 ust. 2). Należy także wskazać, iż zmiana uposażenia, w myśl art. 102 ust. 1 w/w ustawy, następuje z dniem zaistnienia okoliczności uzasadniających tę zmianę. W przypadku natomiast uzyskania przez funkcjonariusza prawa do uposażenia i innych świadczeń oraz należności pieniężnych to, roszczenie z tego tytułu, zgodnie z treścią art. 103 ust. 1 w/w ustawy, ulega przedawnieniu z upływem 3 lat od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne. Organ właściwy do rozpatrywania roszczeń może nie uwzględnić przedawnienia, jedynie w sytuacji gdy opóźnienie w dochodzeniu roszczenia jest usprawiedliwione wyjątkowymi okolicznościami (art. 103 ust. 2 w/w ustawy). Bieg zaś terminu przedawnienia roszczenia przerywa każda czynność przed kierownikiem jednostki organizacyjnej, właściwym do rozpatrywania roszczeń, podjęta bezpośrednio w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia roszczenia, a także uznanie roszczenia. Odnosząc przytoczone przepisy prawne do okoliczności faktycznych przedmiotowej sprawy, należy w pierwszej kolejności wskazać, iż skarżący nabył prawo do dodatku za wysługę lat z dniem 1 maja 2002 r. w wysokości 10 % uposażenia zasadniczego, przysługującego po 5 latach służby, zaś z dniem 17 lutego 2007 r. w wysokości 15 % uposażenia zasadniczego przysługującego po 10 latach służby, co zostało ustalone przez organy administracyjne, dopiero w decyzji personalnej z dnia [...] r. Nr [...] oraz z dnia [...] r. Nr [...], w wyniku zaliczenia skarżącemu do okresu służby, od którego zależy wysokość dodatku za wysługę lat, okresu pełnienia przez niego nadterminowej zasadniczej służby wojskowej. We wcześniejszych decyzjach organy administracyjne odmawiały skarżącemu zaliczenia do okresu wysługi lat w Służbie Więziennej okresu pełnienia nadterminowej zasadniczej służby wojskowej, ze względu na niejednolitość orzecznictwa sądowoadministracyjnego w tej kwestii, w związku z czym funkcjonariusz otrzymywał mniejszy dodatek za wysługę lat w stosunku do dodatku należnego w świetle obowiązujących przepisów prawa. Zmiana interpretacji przez organy administracyjne przepisu art. 100 ust. 2 ustawy o Służbie Więziennej, związana z rozstrzygnięciem przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 25 października 2006 r., sygn. akt l OSK 283/06, rozbieżności interpretacyjnych wskazanego przepisu, nie ma żadnego wpływu na datę nabycia przez skarżącego prawa do dodatku za wysługę lat w określonej wysokości. Prawo do uposażenia powstaje z dniem mianowania funkcjonariusza na stanowisko służbowe, natomiast zmiana uposażenia następuje z dniem zaistnienia okoliczności uzasadniających tę zmianę (art. 96 ust. 2, art. 102 ust. 1 ustawy o Służbie Więziennej). Zgodnie zaś z treścią art. 101 ust. 1 ustawy o Służbie Więziennej uposażenia są płatne miesięcznie z góry. Uposażenie zatem staje się wymagalne każdego miesiąca. Należy jednak odróżnić prawo do uposażenia od realizacji tego prawa, którym jest żądanie, wyrażone w zgłoszeniu roszczenia. W tym znaczeniu skarżący nie ma racji twierdząc, że w dniu 1 maja 2002 r., a więc w dniu przyjęcia go do Służby Więziennej, kiedy to przedłożył organowi książeczkę wojskową z dokonaną w niej adnotacją o odbyciu nadterminowej zasadniczej służby wojskowej, nastąpiło przerwanie biegu terminu przedawnienia. W tym dniu bowiem, skarżący dopiero nabył prawo do dodatku za wysługę lat i w tym też dniu roszczenie o to prawo stało się wymagalne, a zatem rozpoczął się jednocześnie bieg 3 - letniego terminu przedawnienia, o którym mowa w art. 103 ust. 1 ustawy o Służbie Więziennej. W celu natomiast określenia zarówno daty przerwania biegu terminu przedawnienia roszczenia z tytułu prawa do dodatku za wysługę lat w należnej wysokości, jak i w konsekwencji okresu za jaki przysługuje skarżącemu wyrównanie z tego tytułu, należy zbadać w którym momencie skarżący podjął czynność przed organem administracyjnym bezpośrednio w celu dochodzenia lub też "ustalenie, roszczenia (art. 103 ust. 3 pkt 1 ustawy o Służbie Więziennej). O wypłatę zaległego dodatku skarżący podjął czynność 23 lutego 2009 r. Wcześniejsze wnioski nie dotyczyły wypłaty zaległych świadczeń, a więc organ słusznie przyjął, że datą przywracającą bieg terminu przedawnienia o to wniesienie jest dzień 23 lutego 2009 r. tj. dzień w którym skarżący złożył wniosek o spłatę zaległych świadczeń finansowych. Wcześniejsze próby zmierzały do bieżącego zwiększenia dodatku. W aktach sprawy znajduje się raport skarżącego z [...] r. skierowany do Dyrektora Aresztu Śledczego w[...], w którym wnioskował on o zaliczenie do okresu wysługi lat w Służbie Więziennej okresu pełnienia nadterminowej zasadniczej służby wojskowej. Raport ten poprzedzał decyzję Dyrektora Aresztu Śledczego w [...] z dnia [...] r. Nr [...], mocą której organ ustalając skarżącemu dodatek za wysługę lat, uwzględnił okres odbywania przez skarżącego nadterminowej zasadniczej służby wojskowej. Przepis art. 103 ust. 1 ustawy o Służbie Więziennej mówi, że roszczenia z tytułu prawa do uposażenia i innych świadczeń oraz należności pieniężnych ulegają przedawnieniu z upływem 3 lat od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne, konstytuuje zatem zasadę trzyletniego terminu przedawnienia roszczeń z tytułu prawa do uposażenia. Natomiast ust. 2 wskazanego artykułu jest wyjątkiem od tej zasady, stanowiąc że organ może nie uwzględnić przedawnienia, jeżeli opóźnienie w dochodzeniu roszczenia jest usprawiedliwione wyjątkowymi okolicznościami. W ocenie Sądu wcześniejsze próby dochodzenia roszczenia (przed 23 lutym 2009 r.) powinny być przedmiotem refleksji organu, czy nie stanowią podstawy do ewentualnego skorzystania z ust. 2 cyt. przepisu. Roszczenie wpłaty zaległości poprzedza pozytywna decyzja organu co zasadności żądania na przyszłość, zatem organ powinien przynajmniej rozważyć czy wcześniej kierowane wnioski o wypłatę zwiększonego dodatku w tym zawarte w piśmie z dnia 7 lutego 2007 r. stanowią nadzwyczajną okoliczność usprawiedliwiająca opóźnienie w żądaniu zapłaty wyrównania należności. Pomimo, iż obowiązek wykazania istnienia tych nadzwyczajnych okoliczności obciąża, podmiot który się na nie powołuje, to jednak organ nawet w przypadku braku jakiejkolwiek aktywności skarżącego w tej kwestii, powinien w uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazać przynajmniej, iż nie dopatrzył się tych wyjątkowych okoliczności z urzędu. Uwzględnienie bowiem tych okoliczności objęte jest uznaniem administracyjnym, w związku z czym konieczne jest ustosunkowania się organu do tej kwestii. Z uwagi na to, iż nie zachodzi konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części, a materiał dowodowy zgromadzony w sprawie pozwala na ponowne zweryfikowanie sprawy, Sąd nie dostrzegł celowości uchylenia również decyzji organu l instancji. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, organ rozważy czy wcześniejsze próby zmierzają do regulacji prawa do zwiększonego dodatku uzasadniają zastosowanie art. 103 ust. 2 ustawy. Biorąc pod uwagę wszystkie wskazane powyżej okoliczności, Sąd na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło