II SA/Bd 757/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Renata Owczarzak (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Asesor WSA Ewa Kruppik - Świetlicka Protokolant Justyna Straka po rozpoznaniu w II Wydziale na rozprawie w dniu 3 października 2006r. sprawy ze skargi J. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] 2006. Nr [...] w przedmiocie opłaty za wyłączenie gruntu z produkcji rolnej oddala skargę. Decyzją z dnia [...] 2006 roku, nr [...], Starosta B. w rozpatrzeniu wniosku J. L., działając na podstawie art. 4 pkt 11, 12, 13, art. 5, art. 11 ust. 1, 4 art. 12 ust. 1, 2, 3,4, 6, 7, 8, 13, 14, ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (tekst jednolity - Dz.U. z 2004 r., Nr 121, poz. 1266 z późń. zm.) wyłączył z produkcji rolniczej na cele budowy budynku letniskowego obszar 0,0603 ha gruntu rolnego, klasy Ps IV, stanowiącego działkę nr 168/13, położoną na w P., gmina N. i ustalił wymiar należnej opłaty rocznej z tytułu wyłączenia, na okres 10 lat, rocznie stanowiącej równowartość 10% należności wyrażonej w 1809 tonach ziarna żyta, co daje kwotę 504,35 zł. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ zwrócił uwagę, iż na podstawie wypisu z rejestru gruntów oraz mapy glebowo - rolniczej ustalono, że przedmiotowa działka zawiera grunt pochodzenia organicznego klasy Ps IV. Użytki rolne wytworzone z gleb pochodzenia organicznego zaliczane do klasy IV, w myśl ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych są objęte szczególną ochroną w związku z czym, zgodnie z art. 12 ust. 7 cyt. ustawy zaistniał obowiązek wyliczenia należności z tytułu wyłączenia z produkcji gruntów rolnych, co też się stało przedmiotem szczegółowych czynności organu odzwierciedlonych w uzasadnieniu orzeczenia. W odwołaniu od powyższej decyzji J. L. wyraził swoje niezadowolenie z zapadłego rozstrzygnięcia ustalającego opłaty roczne podnosząc jednocześnie, iż nikt go nie informował o obowiązku ponoszenia opłat w przypadku wyłączenia gruntu z produkcji rolniczej a jego dotychczasowa wiedza w przedmiocie przeznaczenia zakupionej działki oparta była na stosownych postanowieniach miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który funkcje tego terenu określał jako rekreacyjną, letniskową. Odwołujący zwrócił też uwagę na nierówne traktowanie podmiotów przez organ administracji, wynikające jakoby z faktu, iż sąsiad "uzyska wyłączenie bez problemu". Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. decyzją z dnia [...] 2006 r., nr [...] w rozpatrzeniu wniesionego odwołania utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazano, że teren, na którym zaplanowana jest inwestycja realizowana przez Jana L., stanowią grunty rolne klasy PS IV (603 m2), pochodzenia organicznego a przedmiotowa działka numer 168/13, w planie zagospodarowania przestrzennego przeznaczona jest pod zabudowę rekreacyjną, letniskową. Podstawą określenia powierzchni przeznaczonej do wyłączenia działki jest projekt jej zagospodarowania, zgodnie z którym na terenie powstanie budynek letniskowy, taras, drogi dojazdowe i chodniki oraz zieleń przydomowa. Uznając ustalenia organu I instancji dotyczące organicznego pochodzenia gruntu podlegającego wyłączeniu z produkcji rolniczej, wskazano na prawidłowość wyliczenia opłaty z tego tytułu. Organ zwrócił też uwagę, iż ustawa o ochronie gruntów rolnych i leśnych nie przewiduje zwolnień z zakresu jej obowiązywania w stosunku do budowy obiektów rekreacyjnych. Zarzuty odwołującego dotyczące miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego uznano jako nie mające nic wspólnego z wysokością należności ustalonej przez Starostę B. z tytułu wyłączenia nieruchomości, bowiem jak stwierdzono - kwestie te normują zupełnie inne przepisy prawa. W skardze wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy J. L., nie zgadzając się z treścią orzeczenia organu odwoławczego sprecyzował, iż nie ma zastrzeżeń co do obowiązku ustawowego obciążenia opłatą roczną jednak kwestionuje prawidłowość wyliczenia jej wysokości. Ponadto jego zdaniem konieczność uiszczania opłat rocznych z tytułu wyłączenia z produkcji gruntów rolnych wynika z nieścisłości miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i w związku z tym winny one obciążać Gminę N. W odpowiedzi na skargę organ, nie znajdując podstaw do jej uwzględnienia, wniósł o jej oddalenie, powołując się na dotychczasową argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna, gdyż rozstrzygając sprawę dotyczącą ustalenia wymiaru należnej opłaty rocznej z tytułu wyłączenia z produkcji gruntów rolnych, zarówno organ I jak i II instancji, nie dopuścił się naruszenia przepisów prawa materialnego ani też przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Na wstępie podkreślenia wymaga okoliczność, iż przedmiotem niniejszej sprawy jest wyłączenie gruntu posiadającego dotychczas status użytku rolnego, na cele nierolnicze. Bezpośrednio kwestie z tym związane uregulowane zostały w rozdziale 3 ustawy z 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych, której art. 11 ust. 1 wprost stanowi, iż wyłączenie z produkcji użytków rolnych wytworzonych z gleb pochodzenia mineralnego i organicznego, zaliczonych do klas I, II, III, IIIa, IIIb, oraz użytków rolnych klas IV, IVa, IVb, V i VI wytworzonych z gleb pochodzenia organicznego, a także gruntów, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2-10, oraz gruntów leśnych, przeznaczonych na cele nierolnicze i nieleśne - może nastąpić po wydaniu decyzji zezwalających na takie wyłączenie. W decyzji takiej określa się obowiązki związane z wyłączeniem. Do takich obowiązków, zgodnie z art. 12 ust. 1 cyt. ustawy zalicza się należność i opłaty roczne, obciążające każdorazowo osobę, która uzyskała zezwolenie na wyłączenie gruntów z produkcji. Co do zasady więc, przepisy przewidują dwa rodzaje opłat, powiązanych ze sobą acz występujących samoistnie, co potwierdza także analiza przepisów cyt. ustawy, zawierających ustawowe definicje obu tych pojęć. Jak wynika bowiem z treści art. 4 pkt 12 poprzez należność rozumieć należy jednorazową opłatę z tytułu trwałego wyłączenia gruntów z produkcji, natomiast zgodnie z art. 4 pkt 13 opłata roczna to opłata z tytułu użytkowania na cele nierolnicze lub nieleśne gruntów wyłączonych z produkcji, w wysokości 10 % należności wyrażonej w tonach ziarna żyta lub w m3 drewna, uiszczaną: w razie trwałego wyłączenia - przez lat 10, a w przypadku nietrwałego wyłączenia - przez okres tego wyłączenia, nie dłużej jednak niż przez 20 lat od chwili wyłączenia tych gruntów z produkcji. Dokonane w sprawie ustalenia faktyczne dotyczące organicznego pochodzenia gruntu, podlegającego wyłączeniu z produkcji rolniczej, którego klasę bonitacyjną określono – PS IV, należy uznać za bezsporne. Taka kwalifikacja, w świetle przytoczonego wyżej art. 11 ust. 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, wobec przewidzianego projektu zagospodarowania działki, wymaga zastosowania procedury wyłączenia gruntu z produkcji rolniczej i dokonania wymiaru związanych z tym, stosownych opłat. Jeżeli chodzi o należność, to jej wysokość dla klasy Ps IV zgodnie z art. 12 ust. 7 cyt. ustawy wynosi 300 ton ziarna żyta/ha, co w przeliczeniu na wnioskowaną powierzchnię działki (0,0603 ha) wynosi 18,09 ton żyta. Równowartość tony ziarna żyta, jak wynika z art. 12 ust. 8, ustala się w wysokości stosowanej do wymierzenia podatku rolnego, ogłaszanej przez Główny Urząd Statystyczny. Przyjmując, iż cena 1 tony ziarna żyta w powyższy sposób określona wynosi 278, 80 zł, to w wyniku przemnożenia jej przez ilość tego ziarna odpowiadającą powierzchni podlegającej wyłączeniu z produkcji rolnej działki (18,09 ton żyta), otrzymujemy kwotę 5043,49 zł należności, która stanowi punkt wyjścia dla wyliczenia jednorazowej opłaty z tytułu trwałego wyłączenia gruntów z produkcji i opłaty rocznej z tytułu użytkowania na cele nierolnicze lub nieleśne gruntów wyłączonych z produkcji. Jednorazową opłatę z tytułu trwałego wyłączenia gruntów z produkcji w związku z art. 12 ust. 6 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych oblicza się w ten sposób, że otrzymaną powyżej kwotę należności (5043,49) pomniejsza się o wartość gruntu, ustaloną według cen rynkowych stosowanych w danej miejscowości w obrocie gruntami, w dniu faktycznego wyłączenia tego gruntu z produkcji. Przyjmując średnią cenę rynkową wartości gruntu w miejscowości P. w wysokości 15,50 zł/m², ogólna wartość rynkowa całej działki wyniesie 9346,50 zł. Różnica pomiędzy kwotą należności a rynkową wartością gruntu daje wynik ujemny, a zatem w rozpatrywanym przypadku nie ma podstaw do obciążenia jednorazową opłatą z tytułu trwałego wyłączenia gruntów z produkcji. Natomiast jeśli chodzi o opłatę roczną z tytułu użytkowania na cele nierolnicze lub nieleśne gruntów wyłączonych z produkcji, to opłata ta, jak wynika z treści przepisu art. 4 pkt 13 cyt. ustawy, ma charakter niezależny od konkretnych uwarunkowań związanych z wartością gruntów podlegających wyłączeniu z produkcji, a przez to ma charakter stały. Jej wysokość w niniejszej sprawie wynosić będzie 504,35 zł, bowiem kwota ta stanowi 10 % należności wyrażonej w tonach ziarna żyta, uiszczaną w razie trwałego wyłączenia - przez lat 10. Wyliczone w powyżej przedstawiony sposób kwoty opłat z tytułu wyłączenia gruntów rolnych z produkcji są zgodne z obowiązującymi przepisami prawa, w szczególności ustawą o ochronie gruntów rolnych i leśnych i jako takie winny być respektowane przez zobowiązany do uiszczenia podmiot. Argumentacja braku wiedzy skarżącego co do istnienia określonych przesłanek powodujących powstanie obowiązku zapłaty stosownych należności, nie ma wpływu na prawidłowość zastosowania właściwych przepisów powołanej wyżej ustawy. Podobnie rzecz się ma z rzekomą sytuacją prawną sąsiada, który może ale nie musi pozostawać w identycznej sytuacji co skarżący, w szczególności jeśli chodzi o okoliczności faktyczne. Należy też zwrócić uwagę, że przedmiotem prowadzonego w niniejszej sprawie postępowania jest li tylko rozstrzygnięcie w przedmiocie wyłączenia gruntów rolnych z produkcji i co się z tym wiąże, zasadność i wysokość ewentualnych opłat. Takie określenie zakresu rzeczowego prowadzonego postępowania wynika z istoty pojęcia aktu administracyjnego, którym jest decyzja rozstrzygająca w sprawie. Cechą charakterystyczną takiego aktu jest bowiem jego podwójna konkretność: konkretny adresat i konkretna sytuacja, którą rozstrzyga, określając o prawach lub obowiązkach adresata. Nie sposób w związku z tym podnosić w niniejszym postępowaniu zarzutów odnoszących się do miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, ponieważ jest to przedmiot odrębnej sprawy administracyjnej, określonej sytuacją prawną podmiotu wobec uchwały jednostki samorządu terytorialnego, której regulacja prawna oparta została na odrębnych przepisach. Mając na uwadze powyższe okoliczności należy stwierdzić, że materiał dowodowy został w przedmiotowej sprawie zebrany w sposób wyczerpujący, zaś stan faktyczny i prawny sprawy został wyjaśniony w sposób nie budzący wątpliwości, a tym samym zaskarżona decyzja nie została wydana z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego czy materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. Wobec powyższych ustaleń Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, na mocy art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.