II SA/Bd 759/10

Dnia 28 września 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Grzegorz Saniewski (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Grażyna Malinowska – Wasik sędzia WSA Małgorzata Włodarska Protokolant: Krzysztof Cisewski po rozpoznaniu w II Wydziale na rozprawie w dniu 28 września 2010 roku sprawy ze skargi [...] Przedsiębiorstwo Rozrywkowe sp. z o.o. w [...] na postanowienie Dyrektora [...] w T. z dnia 11 czerwca 2010 r., nr 430000-IAGR-9289-71/10/AO w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Dyrektora [...] w T. z dnia [...] r. nr[...], 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od Dyrektora [...] w T. na rzecz [...] Przedsiębiorstwo Rozrywkowe Sp. z o.o. w [...] kwotę 257 zł (dwieście pięćdziesiąt siedem) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Postanowieniem z dnia 30 marca 2010 r. Dyrektor Izby Celnej w T. dokonał z urzędu sprostowania postanowienia z dnia 8 lutego 2010 r. wskazującego nowy termin załatwienia sprawy nr [...]. Przedmiotowe sprostowanie polegało na tym, że w miejsce zawartego w uzasadnieniu postanowienia z dnia 8 lutego 2010 r. zdania: "W związku z powyższym, aby umożliwić Spółce dochowanie terminu do przedłożenia dokumentów, o których mowa w ww. wezwaniu Dyrektora Izby Celnej w T. postanowił jak w sentencji" wprowadzono zdanie: "Z uwagi na konieczność dochowania przez organ terminu wskazanego w ww. postanowieniu, Dyrektor Izby Celnej w T. postanowił jak w sentencji". W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia organ wskazał, iż przedmiotowa zmiana stanowi oczywistą omyłkę w związku z czym, zgodnie z przepisem 215 § 1 Ordynacji podatkowej, może zostać sprostowana z urzędu. W zażaleniu na to postanowienie P. spółka z o.o. w B. podniosło zarzut niewłaściwego zastosowania przepisów art. 215 § 1 i 219 Ordynacji podatkowej, podczas gdy przedmiotowa sprawa winna być rozpoznana w oparciu o przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, tj. przepis art. 113 § 1 k.p.a. i 126 k.p.a., a także błędną interpretację przepisu art. 215 § 1 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którą wprowadzona zaskarżonym postanowieniem zmiana uzasadnienia postanowienia z dnia 8 lutego 2010 r. stanowiła sprostowanie oczywistej omyłki, podczas gdy zmiana ta skutkuje wskazaniem zupełnie nowych motywów działania organu, co z kolei ma dalszy wpływ na pozycję strony dochodzącej swych praw w ewentualnym odwołaniu od decyzji. Uzasadniając swoje stanowisko strona skarżąca wskazała, że w przedmiotowym postanowieniu organ błędnie wskazał podstawę prawną swego działania, powołując się na przepisy Ordynacji podatkowej, podczas gdy zgodnie z przepisem art. 2 ust. 1 pkt 2d i 7b oraz art. 2 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 2 ust. 2 ustawy o Służbie Celnej z 31 października 2009 r. Służba Celna podejmuje czynności kontrolne, a także prowadzi postępowania celne, audytowe i podatkowe lub administracyjne. Skoro określone w art. 2 ust. 1 pkt 8 wykonywanie zadań wynikających z ustawy z 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. Nr 201, poz.1540) związanych w szczególności z udzielaniem koncesji oraz zezwoleń, zatwierdzaniem regulaminów oraz rejestracją urządzeń należy do czynności, wykonywanych w trybie administracyjnym, to w związku z tym zaskarżone postanowienie winno być wydane w trybie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. W ocenie strony skarżącej, dokonana zaskarżonym postanowieniem zmiana uzasadnienia wcześniejszego postanowienia organu nie podlega sprostowaniu, albowiem nie stanowi oczywistej omyłki, czy błędu pisarskiego. Dokonane zaskarżonym postanowieniem sprostowanie wskazujące zupełnie nową przyczynę niezałatwienia sprawy w przewidzianym przez ustawodawcę terminie jest w świetle obowiązujących przepisów prawa niedopuszczalne, albowiem stanowi ono merytoryczną zmianę treści postanowienia, gdy tymczasem sprostowaniu podlegają tylko nieistotne wadliwości orzeczeń. Postanowieniem z dnia 11 czerwca 2010 r. nr [...]Dyrektor Izby Celnej w T. utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy. Odnosząc się do zarzutu niewłaściwego zastosowania przepisów art. 215 § 1 i 219 Ordynacji podatkowej organ wskazał, iż z dniem 1 stycznia 2010 r. weszła w życie ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. Nr 201, poz. 1540), na mocy której do postępowań wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się przepisy ustawy, o ile ustawa nie stanowi inaczej (art. 118 ustawy). Natomiast w myśl art. 8 ustawy o grach hazardowych do postępowań w sprawach określonych w ustawie stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa chyba, że ustawa stanowi inaczej. Zatem w stanie prawnym obowiązującym od dnia 1 stycznia 2010 r. w zaskarżonym postanowieniu w sposób prawidłowy zastosowano przepisy ustawy Ordynacja podatkowa. Odnośnie zarzutu, że dokonane zaskarżonym postanowieniem sprostowanie było niedopuszczalne z uwagi na merytoryczną zmianę treści postanowienia organ zajął stanowisko, iż sprostowanie postanowienia dokonane przez Dyrektora Izby Celnej w T. nie dotyczyło ani treści rozstrzygnięcia, ani tej ustaleń faktycznych stanowiących jego podstawę. Nie został również zmieniony przedmiot sprawy. Sprostowanie oczywistej omyłki w zaskarżonym postanowieniu, w ocenie organu odwoławczego, nie miało wpływu na rozstrzygnięcie zawarte w postanowieniu z dnia 8 lutego 2010 r. nr [...]o wskazaniu nowego terminu załatwienia sprawy i nie stanowiło merytorycznej zmiany treści postanowienia. W skardze na postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego P. spółka z o.o. w B. wniosło o uchylenie zaskarżonego postanowienia, zarzucając mu naruszenie art. 215 § 1 Ordynacji podatkowej. W uzasadnieniu skargi strona skarżąca ponownie powołała się na argumentację podnoszoną w zażaleniu. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w T. wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swoje stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. W przedmiotowej sprawie nie było istotne, czy prawidłowo, czy też błędnie, organ w postanowieniu z dnia 8 lutego 2010 r. podał przyczynę wskazania nowego terminu załatwienia sprawy. Istota sporu odnosiła się do kwestii, czy organy podatkowe w sposób prawidłowy zastosowały regulację z art. 215 §1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. z 2005 r.: Dz. U. Nr 8, poz. 60 z późn. zm.), zgodnie z którą organ podatkowy może z urzędu lub wniosek strony, prostować w drodze postanowienia błędy rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanej przez ten organ decyzji. Przepis ten stosuje się do postanowień na mocy art. 219 Ordynacji podatkowej. Ocena zasadności skargi w niniejszej sprawie wiąże się zatem z koniecznością dokonania interpretacji regulacji zawartej w powołanym przepisie. Wedle poglądów doktryny błędem rachunkowym w rozumieniu art. 215 jest omyłka w działaniu matematycznym, którą wprowadzono do decyzji. Natomiast oczywistymi omyłkami o których mowa w art. 215 § 1 Ordynacji podatkowej, są w szczególności różnego rodzaju drobne błędy pisarskie, przeoczenia, zły dobór słów (tak. A. Kobat w Komentarzu do Ordynacji podatkowej, S. Babiarz, B. Dauter, B. Gruszczyński, R. Hauser, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, LexisNexis Warszawa 2010 str. 858). W doktrynie i orzecznictwie przyjmuje się, że pojęcie "innej oczywistej omyłki" powinno być rozumiane ściśle, w sposób zawężający. Redakcja omawianego przepisu wskazuje zatem, że wymienione w nim wady orzeczenia charakteryzuje cecha oczywistości. Stanowi ona zarazem granicę przedmiotowej dopuszczalności sprostowania wyrażającą się tym, że sprostowanie nie może prowadzić do merytorycznej zmiany orzeczenia. Prostowanie wskazanych wadliwości służyć ma bowiem tylko i wyłącznie swoistego rodzaju "kosmetyce" orzeczenia, bez jakiejkolwiek ingerencji w jego merytoryczną treść (por. postanowienie NSA z dnia 24 lutego 2000 r., III SA 761/99). W konsekwencji przyjąć należy, że nie podlegają sprostowania w tym trybie błędy i omyłki istotne, których dopuszczono się w stosowaniu prawa, a więc w zakresie odnoszącym się do ustalenia obowiązywania prawa, stanu faktycznego, jego kwalifikacji prawnej, czy też ustalania konsekwencji prawnych zastosowanej normy prawnej (por. wyrok NSA z 23 kwietnia 2001 r., II SA 863/00). Zmiana zapisu wyrażonego w wydanym orzeczeniu, chociażby powziętego na skutek błędu, czy też nawet mylnego wyobrażenia organu o faktycznym lub prawnym stanie rzeczy nie może być kwalifikowana, jako błąd, czy też omyłka, o których stanowi art. 215 § 1 Ordynacji podatkowej (por. wyrok NSA z 23 kwietnia 2001 r., II SA 863/00). W niniejszej sprawie dokonano sprostowania postanowienia z dnia 8 lutego 2010 r. w trybie art. 215 § 1 Ordynacji podatkowej w ten sposób, że wskazano zupełnie nową przyczynę niezałatwienia sprawy w przewidzianym przez tę ustawę terminie. Sprostowanie to w istocie polegało na zmianie uzasadnienia, zatem ingerowało w merytoryczną treść postanowienia, co powoduje niedopuszczalność zastosowania przepisu art. 215 § 1 Ordynacji podatkowej. Mylne ustalenia faktyczne dokonane przez organ orzekający nie mogły być zatem konwalidowane poprzez modyfikację wydanego orzeczenia, gdyż doprowadziły do zmiany statusu prawnego adresata pierwotnie wydanego orzeczenia. Z podanych wyżej powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270; z późn. zm.; zwanej w skrócie "p.p.s.a.") należało uchylić zaskarżone postanowienie. Wskazania do ponownego rozpatrzenia sprawy wynikają wprost z powyższych rozważań Sądu. Działając na podstawie art. 135 p.p.s.a. Sąd uchylił także postanowienie organu I instancji, gdyż jest to niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art.200, art. 209 p.p.s.a. i § 14 ust.2 pkt 1 lit. c Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r . w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).