II SA/Bd 759/18

WyrokWSA w Bydgoszczy2019-01-09

Skład orzekający: Leszek Tyliński, Renata Owczarzak, Grzegorz Saniewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zstępny rolnika, który po śmierci rolnika faktycznie włada nieruchomością w zakresie odpowiadającym jego uprawnieniom (prawo użytkowania), może ubiegać się o nieodpłatne przyznanie własności tej nieruchomości na podstawie art. 118 ust. 2a ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, jeśli nie wykazał ciągłości tego władania od chwili śmierci rolnika do dnia złożenia wniosku?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że skarżący nie wykazał ciągłości faktycznego władania nieruchomością po śmierci swojej matki, która była uprawnioną do jej użytkowania. Zgodnie z art. 118 ust. 2a ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, warunkiem nieodpłatnego przyznania własności działki przez zstępnego jest nieprzerwane władanie nieruchomością w zakresie odpowiadającym prawu użytkowania od chwili śmierci rolnika do dnia złożenia wniosku. Zebrany materiał dowodowy, w tym zeznania świadków i samego skarżącego, nie potwierdził spełnienia tej przesłanki.
Stan faktyczny
Skarżący E. D. domagał się przyznania nieodpłatnie prawa własności nieruchomości gruntowej, która wchodziła w skład gospodarstwa rolnego jego matki, przekazanego Państwu w zamian za rentę. Organy administracji odmówiły przyznania własności, uznając, że skarżący nie spełnia przesłanki faktycznego i nieprzerwanego władania nieruchomością po śmierci matki. Sprawa była wielokrotnie rozpatrywana przez organy I i II instancji, a kluczowym elementem sporu było ustalenie, czy skarżący faktycznie użytkował działkę od 1997 r. do 2004 r. Skarżący wniósł skargę do WSA, kwestionując ustalenia organów i zarzucając naruszenie przepisów KPA oraz ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Leszek Tyliński (spr.) Sędziowie sędzia WSA Renata Owczarzak sędzia WSA Grzegorz Saniewski Protokolant starszy asystent sędziego Krzysztof Cisewski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi E. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2018 r., nr [...] w przedmiocie przyznania nieodpłatnie prawa własności nieruchomości gruntowej oddala skargę. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2018 r., sygn. akt [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej "SKO") utrzymało w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] lutego 2018 r. znak: [...], którą odmówiono E. D. (dalej "skarżący") przyznania nieodpłatnie prawa własności nieruchomości gruntowej, położonej w obrębie J. , gm. O., oznaczonej jako działka nr [...] o powierzchni 0,2936 ha, objętej księgą wieczystą KW [...], stanowiącej własność G. O., która wchodzi w skład gospodarstwa rolnego przekazanego Państwu w zamian za rentę. W uzasadnieniu SKO podało, że skarżący, zwrócił się do Starosty [...] z wnioskiem z dnia [...] lipca 2004 r. o przyznanie prawa własności działki położonej w obrębie J. , G. O., oznaczonej w ewidencji gruntów jako dz. nr [...] o pow. 0,4885 ha. Z uwagi na fakt, iż żądanie dotyczyło dwóch odrębnych postępowań administracyjnych, w których występowały różne strony, postępowanie wszczęte na wniosek skarżącego należało rozdzielić a przedmiotową działkę podzielić w taki sposób by wydzielić część pod budynkami w celu realizacji roszczenia wynikającego z art. 6 ustawy z dnia 24 lutego 1989 r. o zmianie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków ich rodzin oraz o zmianie ustawy o podatku rolnym (Dz. U. z 1989 r., Nr 10, poz. 53 ze zm.) oraz części działki objętej postępowaniem prowadzonym w trybie art. 118 ust 2a ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r., o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U z 2017 r., poz. 2336). W wyniku podziału powstała działka nr [...] o powierzchni 0,2936 ha oraz nr [...] o powierzchni 0,1805 ha (pod budynkami). SKO zaakcentowało, że dla sprawy istotnym jest, że właścicielem nieruchomości w/w była W. D., która zmarła, a spadek po niej zgodnie z postanowieniem z dnia [...] czerwca 1998 r., Sygn. akt: [...], Sądu Rejonowego w B. nabył skarżący i D. J., po połowie. Decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r. Starosta [...] przyznał nieodpłatnie prawo własności działki nr [...] na rzecz wnioskodawców (współwłaścicieli budynków znajdujących się na gruncie) t.j. skarżącego i D. J. po połowie. Następnie decyzją z dnia [...] października 2015 r., Starosta [...] odmówił skarżącemu przyznania nieodpłatnie prawa własności nieruchomości gruntowej, położonej w obrębie J. , gm. O., oznaczonej jako działka nr [...]. W uzasadnieniu w/w decyzji organ I instancji stwierdził, że skarżący nie spełnia przesłanek wynikających z art. 118 ust. 2a ustawy z dnia 24 lutego 1989 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników. W wyniku rozpoznania odwołania decyzją z dnia [...] stycznia 2016 r. SKO uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu swej decyzji, SKO wskazało, m.in., że wydając zaskarżoną decyzję organ I instancji oparł się wyłącznie na treści orzeczenia Sądu Okręgowego w B. o zasiedzenie. Dalej SKO przytoczyło kilka cytatów z zeznań świadków i w konkluzji stwierdziło, że Starosta [...] powinien wyjaśnić wszelkie wątpliwości i uzasadnić, co przemawia za takim a nie innym rozstrzygnięciem sprawy. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2016 r., Wojewoda [...] stwierdził nabycie przez G. O., z mocy prawa, z dniem [...] lipca 2000 r., mienia Skarbu Państwa, stanowiącego nieruchomość rolną, położoną w obrębie J., gm. O., oznaczonej jako działka nr [...]. W dniu [...] maja 2016 r., dokonano oględzin działki nr [...] w wyniku których stwierdzono, że jest ona nieużytkowana, porośnięta trawami i samosiejkami. Ponadto w dniu [...] czerwca 2016 r., dokonano przesłuchania świadka - M. K. , który zeznał, że od 1977 r., nieprzerwanie użytkuje działkę nr [...]. Zaznaczył też, że pobiera płatności bezpośrednie z ARiMR na ten grunt. Stan działki stwierdzony podczas oględzin, świadek uzasadnił faktem, że podczas budowy gazociągu, wzdłuż drogi dokonano wykopów, które uniemożliwiły mu uprawienie ziemi. W dniu [...] lipca 2016 r., dokonano kolejnych oględzin nieruchomości i stwierdzono, że działka jest obsiana łubinem w fazie wzrostu. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Starosta [...] w dniu [...] września 2016 r., wydał decyzję, w której odmówił skarżącemu przyznania nieodpłatnie prawa własności ww. nieruchomości gruntowej, położonej w obrębie J., gm. O., oznaczonej jako działka nr [...]. W uzasadnieniu w/w decyzji organ I instancji stwierdził, że skarżący nie spełnia przesłanek wynikających z art. 118 ust. 2a ustawy z dnia 24 lutego 1989 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników. W wyniku rozpoznania odwołania decyzją z dnia [...] listopada 2017 r. SKO uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu tej decyzji wskazano, m.in., że organ nie wyjaśnił wszystkich wątpliwości w sprawie, gdyż powinien przesłuchać wszystkich świadków, łącznie z wnioskodawcą i przeprowadzić kolejny raz oględziny spornej nieruchomości. Ponownie rozpatrując sprawę, Starosta [...] wezwał wszystkich znanych mu świadków do stawiennictwa celem przesłuchania w sprawie. SKO wskazało, że M. N. telefonicznie poinformowała, że w wyznaczonym terminie ma zaplanowana wizytę u lekarza oraz że w sprawie nie posiada wiedzy, podobnie M. P., telefonicznie udzieliła informacji, iż w przedmiotowej sprawie nic nie jest jej wiadomym. A. K. ze względu na stan zdrowia i wiek nie mogła stawić się na wezwanie i zeznawać w sprawie. Ponadto uzyskano informację, że wezwana T. K. nie żyje, a S. N. nie ma wiedzy dotyczącej użytkowania działki [...] Zgodnie z protokołem z oględzin dokonanych w dniu [...] czerwca 2017 r., stwierdzono, że na przedmiotowej działce uprawiane jest zboże. W dniu [...] czerwca 2017 r., dokonano przesłuchania D. J., która stwierdziła, że od 1994 r., grunt działki [...] jest użytkowany rolniczo przez M. K. , a skarżący nigdy działki nie użytkował. Nie była też świadkiem sytuacji, w której skarżący otrzymywał jakąkolwiek zapłatę za użytkowanie gruntu. Zgodnie z zeznaniami H. D., z dnia [...] czerwca 2017 r., przedmiotowa działka użytkowana była najpierw przez T. K. - N. i S. N., a następnie M. K. . Świadek nie widział nigdy, aby użytkownicy przekazywali skarżącemu jakąkolwiek zapłatę. Ponadto świadek stwierdził, że skarżący wyjechał do B. kilkadziesiąt lat temu i nigdy nie interesował się gospodarstwem rodziców. Jest nadto pewny, że nie zawarto żadnej umowy pomiędzy stronami w przedmiocie dzierżawy opisanej nieruchomości. K. S. zeznała w dniu [...] czerwca 2017r., że nic nie jest jej wiadomym w sprawie. W dniu [...] czerwca 2017 r. zeznawał również M. K., który stwierdził, że przedmiotowy grunt jego rodzina (najpierw dziadek - J. K., później matka T. K. - N. i ojczym - S. N., a następnie on) uprawiała od 1972 r. i nadal uprawia. Nie zawarł ze skarżącym żadnej umowy, co do uprawy gruntu i nie przekazywał żadnej zapłaty za grunt. Zgodnie z zeznaniami E. B. z dnia [...] czerwca 2017 r., przedmiotowa działka użytkowana była najpierw przez S. N., a następnie M. K.. Świadek nie widział nigdy, aby użytkownicy przekazywali skarżącemu jakąkolwiek zapłatę. W dniu [...] czerwca 2017 r., skarżący zeznał, że w tej chwili nie użytkuje działki [...] Mieszkał wraz z rodzicami do 1975 r. i pomagał w ich gospodarstwie, następnie przeprowadził się do B., ale nadal przyjeżdżał pomagać rodzicom, ustnie poprosił S. N. o uprawianie przedmiotowej działki. Jednak w 1998r., poprosił o odstąpienie od uprawy gruntu. Od 1999 r., do 2006 r. prace polowe, na zlecenie skarżącego wykonywał E. K.. Następnie ponownie działkę uprawiali Państwo K. . Jednak w 2008 r., znów uprawiał ziemię samodzielnie i popadł w konflikt z Państwem K.. Ponadto skarżący wskazał świadków, których przesłuchanie uznał za słuszne w sprawie. Z zeznania złożonego w dniu [...] grudnia 2017 r., przez E. K. wynika, że przedmiotową działkę uprawiał dwa razy, ale nie jest w stanie określić w jakich latach. Ponadto stwierdził, że działkę po śmierci ojca skarżącego, uprawiał Pan K. , a następnie Państwo N. i K. . W uzasadnieniu decyzji z dnia [...] lutego 2018 r. organ I instancji stwierdził, że bezpośrednio po śmierci W. D. (14 lutego 1997 r.), aż do daty złożenia wniosku (28 lipca 2004 r.), skarżący nie sprawował nieprzerwanie władztwa nad nieruchomością. Z zeznań świadków wynika, że M. K. i jego krewni użytkowali przedmiotowy grunt. W związku z powyższym skarżący nie spełnia przesłanek wynikających z art. 118 ust 2a ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników. Od powyższej decyzji odwołanie złożył skarżący o treści zbieżnej ze skargą. SKO ustaliło, że działka nr [...] wchodziła w skład gospodarstwa rolnego stanowiącego własność matki skarżącego. Decyzją z dnia [...] września 1977 r. Naczelnik G. O. orzekł o przejściu na własność państwa tego gospodarstwa bez budynków w trybie ustawy z dnia [...] maja 1975 r. o przekazaniu gospodarstwa w zamian za rentę i spłatę pieniężną. SKO wskazało, że skarżący wyprowadził się z domu rodzinnego w 1975 r. i nie pracował od tego roku na stałe w gospodarstwie rodziców. Od 2007 r. skarżący podejmował próby objęcia we władanie działki nr [...]. SKO dokonawszy ustaleń w oparciu o art. 118 ust. 1 i ust. 2a ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników stwierdziło, że skarżący w swych zeznaniach sam przyznał, że w tej chwili nie użytkuje działki [...], użytkował ją wraz z rodzicami do 1975 r., gdy wyjechał na stałe do B.. Ziemię rolną wraz z rodzicami uprawiała wówczas siostra wnioskodawcy wraz z rodziną. Dalej wskazuje, że S. N. - ojczym M. K. uprawiał przedmiotowy grunt do 1998 r. Zatem w chwili śmierci W. D. (w 1997 r.) to S. N. uprawiał grunt działki obecnie oznaczonej jako [...]. Brak przy tym jakichkolwiek przesłanek by uznać, że skarżący po śmierci matki przejął po niej posiadanie działki, co stanowi przesłankę konieczną, by ubiegać się o przyznanie mu tej działki na własność. Ponadto skarżący zeznał, że od 1999 r. do 2006 r., ziemię uprawiał E. K., który jednak w swych zeznaniach twierdzi, że uprawiał grunt tylko dwa razy. Dalej E. K. zeznał również, że po śmierci Pana D. ziemię uprawiał Pan K. , a następnie Pan N. . W zeznaniach Pana K. pojawiło się stwierdzenie, że nie użyczał żadnego sprzętu skarżącemu. SKO za niewiarygodne uznało zeznania skarżącego, w przedmiocie uprawy gruntu będącego przedmiotem sporu od 1999 r. do 2006 r., zważywszy na brak jakiegokolwiek sprzętu rolniczego i brak potrzeby uzyskiwania plonów z przedmiotowej działki, bowiem skarżący nie prowadził jakiejkolwiek działalności rolniczej. Nadto wątpliwe jest korzystanie z pomocy w uprawie z usług Pana K. , w sytuacji gdy on sam oświadczył, że po interwencji Policji "nigdy więcej nie byłem na gruncie", a "Potem uprawiali działkę K. ". SKO wskazało, że z pozostałych zeznań złożonych w czerwcu 2017 r., wynika, że od 1994 r., grunt działki [...] jest użytkowany rolniczo przez M. K., a skarżący nigdy działki nie użytkował (D. J.). Przedmiotowa działka użytkowana była najpierw przez T. K. -N. i S. N., a następnie M. K. (tak H. D.). Działka użytkowana była najpierw przez S. N., a następnie M. K. (tak E. B.). W ocenie SKO nie sposób ze zgromadzonego materiału dowodowego wywieść, że skarżący w chwili śmierci matki przejął po niej posiadanie działki i działkę tę nieprzerwanie posiada do dnia złożenia wniosku, tym bardziej, że on sam oświadczył, że po roku 2009 "zaprzestałem działań zmierzających do przejęcia tej nieruchomości". Brak jest, zatem spełnienia warunku głównego do pozytywnego rozpatrzenia wniosku o przyznanie własności działki [...] czyli osobistego uprawiania i pobierania pożytków z nieruchomości. Zdaniem SKO nie znajduje również uzasadnienia ekonomicznego teza osobistego użytkowania nieruchomości (faktycznego) przez zstępnego ubiegającego się o przyznanie prawa własności działki o niewielkiej powierzchni, w sytuacji gdy od 1975 r. mieszka na stałe w B. i nie posiada żadnego zaplecza sprzętu służącego uprawie roli. SKO zwróciło uwagę na fakt braku jakiejkolwiek umowy łączącej skarżącego z M. K., co mogłoby ewentualnie uzasadniać faktyczne korzystanie z działki nr [...]. Na powyższe rozstrzygnięcie strona skarżąca w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy wniosła o jego uchylenie oraz poprzedzającego ją rozstrzygnięcia organu I instancji. W skardze pełnomocnik powielił zarzuty zawarte w odwołaniu od decyzji, a w tym naruszenie: 1. art. 7 i art. 77 Kpa, poprzez nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego w zakresie w szczególności wniosków dowodowych odwołującego się zawartych w piśmie z dnia [...] sierpnia 2017 r., i całkowicie ich pominięcie, pomimo iż ich przeprowadzenie przyczyniłoby się do wyjaśnienia wszelkich okoliczności sprawy, a zatem poprzestanie na oświadczeniach świadka M. K., co do rzekomego dysponowania przez niego sporną nieruchomością, podczas gdy stan rzeczywisty jest diametralnie odmienny, 2. art. 138 § 2 Kpa poprzez niewykonanie wskazań organu II instancji przy ponownym rozpatrzeniu sprawy, 3. art. 118 ust. 1 i ust. 2a ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r., o ubezpieczeniu społecznym rolników, poprzez niezastosowanie na gruncie przedmiotowej sprawy i nie przyznanie skarżącemu własności spornej działki, wbrew obowiązującej wykładni pojęcia faktycznego władania nieruchomością. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 2107) sąd administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonego rozstrzygnięcia administracyjnego z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa materialnego i procesowego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, dalej "p.p.s.a."), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Zaskarżona decyzja (postanowienie) może być uchylona tylko wówczas, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego albo inne naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Podstawą prawną zaskarżonej decyzji jest przepis art. 118 ust. 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 2017 r., poz. 2336, z późn. zm.) - dalej również jako ustawa, stanowiący, że osobie, której przysługuje prawo użytkowania działki gruntu z tytułu przekazania gospodarstwa rolnego Państwu, w myśl dotychczasowych przepisów, na jej wniosek przyznaje się nieodpłatnie własność tej działki. Stosownie do treści art. 118 ust. 2a ustawy, z wnioskiem o nieodpłatne przyznanie prawa własności działki gruntu z tytułu przekazania gospodarstwa rolnego Państwu, w myśl dotychczasowych przepisów może wystąpić również zstępny osoby uprawnionej, o której mowa w tych przepisach, który po śmierci tej osoby faktycznie włada, w zakresie odpowiadającym jej uprawnieniom, daną nieruchomością; jeżeli jednak uprawnionymi są oboje małżonkowie, wniosek taki może być zgłoszony dopiero po śmierci obojga małżonków. Wskazana regulacja prawna art. 118 ust. 2a ustawy stawia zstępnemu, ubiegającemu się o przyznanie prawa własności działki, warunek faktycznego władania nieruchomością po śmierci rolnika w zakresie odpowiadającym jego uprawnieniom (czyli prawa użytkowania), oznacza to wymóg osobistego użytkowania nieruchomości przez zstępnego. Roszczenia przewidziane tymże przepisem nie mogą być interpretowane rozszerzająco, albowiem ich celem jest zaspokojenie interesów rolnika, a nie osób trzecich. Co do zasady przysługują one rolnikowi, który przekazał gospodarstwo rolne Państwu, jeśli zaś chodzi o jego zstępnych, odnoszą się one jedynie do osób ściśle określonych w ust. 2a wskazanej normy prawnej, czyli tym, którzy po śmierci rolnika faktycznie władają działką w zakresie wynikającym z prawa użytkowania. Zgodnie z definicją prawa cywilnego użytkowanie polega na prawie używania rzeczy i prawie pobierania jej pożytków - art. 252 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 459). Takie prawo korzystania z działki, czyli jej uprawiania i pobierania pożytków, ustawodawca zapewnił rolnikowi, który przekazał Państwu gospodarstwo rolne. Użytkowanie jest niezbywalne (art. 254 k.c.) i wygasa na skutek niewykonywania przez lat 10 (wyrok NSA z dnia 14 lipca 2014 r., sygn. akt II OSK 1096/10, publ. www.cbois.nsa.gov.pl; wyrok NSA OZ w Białymstoku z dnia 9 lipca 1998 r., sygn. akt SA/Bk 1482/97). Jak wskazano wyżej, art. 118 ust. 2a ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, zezwalający zstępnemu ubiegać się o przyznanie prawa własności działki uzależnia pozytywne rozpoznanie wniosku od zaistnienia przesłanki faktycznego władania nieruchomością po śmierci rolnika w zakresie odpowiadającym jego uprawnieniom. Oznacza to, że zstępni właściciela gospodarstwa rolnego przejętego na własność Państwa, któremu przyznane zostało prawo dożywotniego użytkowania działki gruntu, mogą po jego śmierci ubiegać się o przyznanie im tej działki na własność, jeżeli najpóźniej w chwili śmierci uprawnionego przejęli po nim posiadanie działki i działkę tę nieprzerwanie użytkują. Cytowane przepisy art. 118 ust. 1 i ust. 2a ustawy określają zatem przesłanki nieodpłatnego przyznania prawa własności nieruchomości w rozumieniu tego aktu normatywnego. Po pierwsze mając na uwadze treść art. 118 ust. 1 ustawy, w sprawie niniejszej skarżący będąc zstępnym rolnika W. D. (syn) mógł skutecznie ubiegać się o nieodpłatne przyznanie na jego rzecz przedmiotowej nieruchomości. Skarżący nie wykazał natomiast zaistnienia przesłanki określonej w art. 118 ust. 2a ustawy. Wykładnia tego przepisu jak wskazano wyżej wymaga, by użytkowanie nieruchomości po śmierci rolnika miało charakter ciągły, zatem po stronie skarżącego zachodził brak tak określonej przesłanki do nieodpłatnego przyznania prawa własności. W niniejszej sprawie podkreślenia wymaga, że była ona przedmiotem kilkukrotnie prowadzonego postępowania zarówno przez organ I instancji jak i SKO. Główną osią sporu było ustalenie czy skarżący spełniał przesłankę z art. 118 ust. 2a ustawy, tj. czy faktycznie władał wnioskowaną nieruchomością. Należy podzielić stanowisko SKO, że ze zgromadzonego materiału dowodowego nie można wywieść, że skarżący w chwili śmierci matki przejął po niej posiadanie działki i działkę tę nieprzerwanie posiada do dnia złożenia wniosku, tym bardziej, że on sam oświadczył, że po roku 2009 "zaprzestałem działań zmierzających do przejęcia tej nieruchomości" (protokół przesłuchania strony w dniu [...] sierpnia 2017 r.). Brak jest, zatem spełnienia warunku głównego do pozytywnego rozpatrzenia wniosku o przyznanie własności działki [...] czyli osobistego uprawiania i pobierania pożytków z nieruchomości. W protokole przesłuchania strony skarżącej sporządzonym przez organ I instancji w dniu [...] sierpnia 2017 r., zeznał on, że ,,W tej chwili nie użytkuję działki nr [...]". Podał, że mieszkał wraz z rodzicami do 1975 r. i pomagał w ich gospodarstwie, następnie przeprowadził się do B., ale nadal przyjeżdżał pomagać rodzicom, ustnie poprosił S. N. o uprawianie przedmiotowej działki po śmierci ojca w 1994 r. Jednak w 1998r., poprosił o odstąpienie od uprawy gruntu. Od 1999 r., do 2006 r. prace polowe, na zlecenie skarżącego wykonywał E. K.. Następnie ponownie działkę uprawiali Państwo K. . Jednak w 2008 r., znów uprawiał ziemię samodzielnie i popadł w konflikt z Państwem K.. Według protokołu przesłuchania świadka organu I instancji z dnia [...] czerwca 2017 r. zeznawał M. K., który stwierdził, że przedmiotowy grunt jego rodzina (najpierw dziadek - J. K., później matka T. K. - N. i ojczym - S. N., a następnie on) uprawiała od 1972 r. i nadal uprawia nieprzerwanie. Nie zawarł ze skarżącym żadnej umowy, co do uprawy gruntu i nie przekazywał żadnej zapłaty za grunt w formie pieniędzy czy też płodów rolnych, ponieważ w jego ocenie nie był i nie jest właścicielem. W dniu [...] czerwca 2017 r., organ I instancji dokonał przesłuchania D. J., która stwierdziła, że od 1994 r., grunt działki [...] jest użytkowany rolniczo przez M. K., z którym skarżący jest w konflikcie i w jej ocenie w tym okresie działki nie użytkował. Nie była też świadkiem sytuacji, w której skarżący otrzymywał jakąkolwiek zapłatę za użytkowanie gruntu. W dniu [...] czerwca 2017 r., organ I instancji dokonał przesłuchania H. D., który stwierdził, że przedmiotowa działka użytkowana była najpierw przez T. K. - N. i S. N., a następnie M. K.. Świadek nie widział nigdy, aby użytkownicy przekazywali skarżącemu jakąkolwiek zapłatę. Ponadto świadek stwierdził, że skarżący wyjechał do B. kilkadziesiąt lat temu i nigdy nie interesował się gospodarstwem rodziców. Jest nadto pewny, że nie zawarto żadnej umowy pomiędzy stronami w przedmiocie dzierżawy opisanej nieruchomości. W dniu [...] grudnia 2017 r., organ I instancji dokonał przesłuchania E. K. który zeznał, że przedmiotową działkę uprawiał dwa razy, ale nie jest w stanie określić w jakich latach. Ponadto stwierdził, że działkę po śmierci ojca skarżącego, uprawiał Pan K. , a następnie Państwo N. i K. . Analizując zeznania świadków zawarte w aktach administracyjnych sprawy należy stwierdzić, iż wyłączając zeznania skarżącego, potwierdzają one, że działka nr [...] była użytkowana rolniczo przez rodzinę M. K., na podstawie ustanej umowy zawartej z rodzicami skarżącego. Po śmierci matki skarżącego stan ten trwa nadal do dnia dzisiejszego. Żaden ze świadków nie potwierdził zawarcia umowy ze skarżącym, dotyczącym możliwości użytkowania ww. nieruchomości. Należy wskazać, że analiza materiału dowodowego zaprezentowana przez organy wykazała, że bezpośrednio po śmierci matki skarżącego tj. [...] lutego 1997 r. do daty złożenia wniosku tj. [...] lipca 2004 r. skarżący nie sprawował nieprzerwanego władztwa nad nieruchomością. Przemawiają za tym w szczególności zeznania świadków mówiące o tym, że to rodzina M. K. użytkowała grunt w taki sam sposób, jak za życia matki skarżącego. Według treści pisma z dnia [...] października 2017 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w T. poinformował organ I instancji, iż na podstawie systemu informatycznego ZSZiK ARiMR M. K. od 2014 roku zgłasza i otrzymuje dopłaty do działki nr [...]. Za bezzasadny należy uznać zarzut skarżącego niedostatecznego wyjaśnienia sprawy, ponieważ organy obu instancji w sposób wyczerpujący ustaliły stan faktyczny, o czym świadczy zgromadzony w aktach sprawy materiał dowodowy oraz dokonały prawidłowej oceny prawnej ustalonych okoliczności sprawy. Mając na uwadze powyższe, skarga podlegała oddaleniu, o czym orzeczono na podstawie art. 151 p.p.s.a. jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło