II SA/Bd 760/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Anna Klotz Sędziowie: sędzia WSA Wojciech Jarzembski (spr.) sędzia WSA Grażyna Malinowska – Wasik Protokolant Magdalena Tambelli po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 28 października 2009 r. sprawy ze skargi S. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego oddala skargę. Wójt Gminy [...] decyzją z dnia [...] r. –[...] na podstawie art. 3 ust. 4, art. 8, art. 39, art. 41, art. 106 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2008 r. Nr 115, poz. 728 z późniejszymi zmianami) odmówił S. K. przyznania pomocy finansowej w formie zasiłku celowego na zakup opału w uzasadnieniu wskazując, że wnioskodawca nie spełnia wymogów przewidzianych w ww. ustawie o pomocy społecznej do przyznania zasiłku celowego, gdyż osiągany przez niego dochód jest wyższy niż ustalone kryterium dochodowe określone w ustawie. Stwierdził też, że rozpatrywano możliwość udzielenia zainteresowanemu pomocy w ramach art. 41 tej ustawy, jednakże uznano, że nie zachodzą szczególne okoliczności uzasadniające przyznanie pomocy w postaci specjalnego zasiłku celowego. W odwołaniu od decyzji S. K. nie zgadzając się z wydanym rozstrzygnięciem, informując o ciężkiej sytuacji materialnej oraz zdrowotnej i domagał się przyznanie pomocy w formie zasiłku na zakup opału. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z [...] r. [...] na podstawie art. 7 oraz 8 ust. 1 pkt 1, art. 41 pkt 1 i 2 w zw. Z art. 39 ust. 1, art. 106 ust. 1 i 4 ustawy o pomocy społecznej oraz art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję stwierdzając, że zaskarżone rozstrzygnięcie jest prawidłowe, bowiem organ I instancji w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy "dokonał słusznej oceny istnienia przesłanek z powołanych w podstawie prawnej decyzji przepisów o pomocy społecznej". Na powyższą decyzję S. K. wniósł skargę powtarzając zarzuty zawarte w odwołaniu. W odpowiedzi na skargę organ stwierdził, że z przedstawionymi zarzutami nie sposób się zgodzić i że w całej rozciągłości podtrzymuje swoje rozstrzygnięcie i uzasadnienie wydanej decyzji, wnosząc o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ust 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności organów administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, iż zadaniem sądu administracyjnego jest zbadanie zgodności zaskarżonej decyzji z przepisami zarówno prawa materialnego, jak i procesowego w odniesieniu do stanu faktycznego istniejącego w chwili zaskarżonej decyzji. Odnosząc to do niniejszej sprawy należy stwierdzić, że zadaniem Sądu było zbadanie zgodności zaskarżonej decyzji z przepisami ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (dalej w skrócie: kpa) oraz zgodności z przepisami ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (tekst jednolity: Dz. U. z 2008 r. Nr 115, poz. 728 z późn. zm.) tj. aktem prawnym, którego przepisy regulują zasady i tryb udzielania pomocy społecznej. Art. 2 ust. 1 wymienionej ustawy definiuje pomoc społeczną jako instytucję polityki społecznej państwa, której celem jest umożliwienie osobom oraz rodzinom przezwyciężenie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Natomiast art. 8 ust. 1 pkt 1 tej ustawy stanowi, że prawo do świadczeń z pomocy społecznej przysługuje osobie samotnie gospodarującej, której dochód nie przekracza kwoty 477 zł kryterium dochodowego. Pojęcie "dochodu" definiuje art. 8 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy – stanowiąc, iż oznacza to sumę miesięcznych przychodów z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku lub w przypadku utraty dochodu, z miesiąca, w którym wniosek został złożony, bez względu na tytuł i źródło ich uzyskania, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, pomniejszoną o miesięczne obciążenie podatkiem dochodowym od osób fizycznych, składki na ubezpieczenie zdrowotne określone w przepisach o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia, oraz ubezpieczenia społeczne określone w odrębnych przepisach, a także o kwotę wysokości alimentów świadczonych na rzecz innych osób. Zgodnie z treścią art. 134 § 1 i art. 133 § 1 zd. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy i wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy. Z akt sprawy wynika natomiast, że skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jego źródłem utrzymania w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku była renta inwalidzka w wysokości 776,36 zł brutto - co po pomniejszeniu o podatek dochodowy od osób fizycznych oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne wynosi 673,36 zł - oraz zasiłek pielęgnacyjny w wysokości 153 zł. Tak więc łączna kwota dochodu skarżącego wynosi 826,36 zł. To zaś oznacza, że przekracza ona ustawowy próg dochodowy wynikający z ww. art. 4 ust. 1 tej ustawy tj. kwotę 477 zł. Świadczenia rentowe pomniejszone jest o potrącenia komornicze, co nie ma jednak wpływu na wyliczenie dochodu ponieważ przepisy ustawy o pomocy społecznej jednoznacznie wskazują czego nie wlicza się do dochodu. Organ odmówił świadczenia na podstawie art. 39 ustawy o pomocy społecznej z powodu niespełnienia przez skarżącego kryterium dochodowego, a także w oparciu o art. 41 tej ustawy, zgodnie z którym w szczególnie uzasadnionych przypadkach osobie o dochodach przekraczających kryterium dochodowe może być przyznany specjalny zasiłek celowy lub pomoc rzeczowa pod warunkiem zwrotu części lub całości kwoty zasiłku lub wydatków na pomoc rzeczową. W związku z powyższym należy stwierdzić, że decyzje podejmowane na podstawie art. 41 ustawy o pomocy społecznej są decyzjami opartymi na swobodnym uznaniu organu, po wnikliwym rozważeniu wszystkich okoliczności sprawy. Zdaniem Sądu organ I instancji rozpatrując sprawę, zebrawszy prawidłowo odpowiedni materiał dowodowy, dokonał szerokiej oceny sytuacji materialnej skarżącego oraz jego potrzeb, realizując zasady ogólne postępowania wymienione w art. 6-8 kpa oraz szczególne regulacje dotyczące postępowania dowodowego i rozstrzygania sprawy zawarte w art. 75 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 kpa. Analiza akt postępowania administracyjnego prowadzi Sąd do jednoznacznego wniosku, że nie doszło do naruszenia ww. przepisów w szczególności art. 41 ustawy o pomocy społecznej. Z akt wynika bowiem, że nie zachodzą szczególne okoliczności uzasadniające przyznanie pomocy społecznej w postaci specjalnego zasiłku celowego, mające charakter nagłych zdarzeń losowych. W tym stanie rzeczy zaistniał brak przesłanek wskazanych w art. 145 p 1 pkt 1, 2 ustawy z dnia 30.08.02 – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi , nakazujących uwzględnienie skargi i dlatego uznając, że nie doszło do naruszenia obowiązującego prawa, Sąd na podstawie art. 151 tej ustawy skargę oddalił. Na marginesie należy tylko zauważyć, mając na uwadze sytuację skarżącego, że jednorazowa odmowa udzielenia pomocy w formie zasiłku celowego nie oznacza pozbawienia pomocy w ogóle. Nie pozbawia ona również skarżącego możliwości ponownego ubiegania się o pomoc zarówno w formie pieniężnej jak i niepieniężnej w przypadku pogorszenia się jego sytuacji życiowej. Należy także stwierdzić, że z akt sprawy wynika, iż skarżący jest objęty pomocą ze strony organu I instancji, który w miarę posiadanych środków udziela skarżącemu pomocy w celu zaspokojenia jego najpilniejszych potrzeb.