II SA/Bd 765/10
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2010-08-24
Skład orzekający: Michał Kujawa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym może zostać uwzględniony, gdy skarżący posiada dochód miesięczny i nie wykazuje braku jakichkolwiek środków na pokrycie kosztów postępowania?Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania. W przypadku skarżącego, który posiada dochód miesięczny oraz nie wykazał braku środków na pokrycie kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika, wniosek o prawo pomocy w zakresie całkowitym należy oddalić.Stan faktyczny
W dniu 23 sierpnia 2010 roku R. L. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w postępowaniu dotyczącym skargi na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych o przyznaniu świadczenia pieniężnego z tytułu pracy przymusowej. Skarżący wskazał trudną sytuację materialną i zdrowotną, podając dochód miesięczny 4.100 zł oraz wydatki na lekarstwa około 800 zł. Wniosek obejmował zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu.Rozstrzygnięcie
Oddalił wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Michał Kujawa po rozpoznaniu w dniu 24 sierpnia 2010r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. L. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] czerwca 2010r., znak: [...] w przedmiocie uchylenia ostatecznej decyzji dotyczącej przyznania świadczenia pieniężnego z tytułu pracy przymusowej postanowił: oddalić wniosek
W dniu 23 sierpnia 2010r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynął wniosek (formularz PPF) R. L. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym tj.: zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Wniosek swój uzasadnił trudną sytuacją materialną i zdrowotną. We wspólnym gospodarstwie domowym zamieszkuje wraz z żoną. Posiada dom o powierzchni 110 m2. Wraz z żoną utrzymują się ze świadczeń emerytalnych w łącznej wysokości 4.100,00 zł miesięcznie. Podał, że na lekarstwa miesięcznie przeznacza kwotę około 800 zł. Oświadczył, że nie posiada oszczędności oraz papierów wartościowych.
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zważył, co następuje:
Należy zaznaczyć, iż prawo pomocy polega na tym, iż strona zostaje zwolniona przez Sąd od kosztów sądowych oraz uzyskuje uprawnienie do udzielenia pełnomocnictwa wyznaczonemu adwokatowi, radcy prawnemu, doradcy podatkowemu lub rzecznikowi patentowemu bez ponoszenia jego wynagrodzenia i wydatków ( art. 244 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.)
Przepis art. 245 p.p.s.a. przewiduje możliwość przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w sytuacji, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.) polega na zwolnieniu tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tyko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Następuje w sytuacji, jeżeli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny.
W świetle przedstawionej przez zainteresowanego sytuacji majątkowej, rodzinnej oraz możliwości płatniczych uznano, iż nie wykazał on zasadności swojego wniosku. Skarżący nie wskazał żadnych okoliczności, które wskazywałyby na to, że ponosi ponadprzeciętne wydatki. Wpis sądowy w przedmiotowej sprawie wynosi zaś zaledwie 200 zł i jest uiszczany jednorazowo. Skarżącego stać na taki jednorazowy wydatek. Wpływ na takie rozstrzygnięcie miało to, iż skarżący wraz z żoną dysponuje kwotą dochodu w wysokości 4.100,00 zł miesięcznie, co w przeliczeniu na jedną osobę w gospodarstwie domowym wynosi 2.050,00 zł. Ponadto żąda również ustanowienia adwokata. Podkreślenia wymaga, że decydując o przyznaniu prawa pomocy referendarz sądowy kieruje się tylko sytuacją majątkową skarżącego nie zaś skomplikowaniem sprawy.
Istotne w przedmiotowej sprawie jest również i to, że strona skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym zaś przepis wyraźnie wskazuje, że w tym stanie rzeczy powinna wykazać, że nie posiada jakichkolwiek środków pieniężnych. Tymczasem uzyskuje miesięcznie dochód w wysokości wskazanej powyżej – tym samym nie spełnia wymagań zawartych w ww. przepisie.
Stwierdzić należy, że strona ponosi wydatki związane ze swym utrzymaniem, co nie jest kwestionowane pomimo, że nie zostało przez stronę wskazane. Z drugiej jednak strony wymaga podkreślenia, że udzielenie stronie prawa pomocy jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Przyjęcie przez stronę skarżącą innego priorytetu w wydatkach nie może stanowić podstawy do uznania, że Skarb Państwa winien kredytować wydatki związane z prowadzeniem przez stronę skarżącą procesów sądowych.
Strona zaś posiada środki pieniężne w postaci świadczenia emerytalnego.
Kolejną kwestią jest wyznaczenie pełnomocnika z urzędu. W tym przypadku również pod uwagę jest brany jedynie czynnik majątkowy a nie czynnik skomplikowania sprawy. Podobnie jak w przypadku zwolnienia od kosztów sądowych strona nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów w celu ustanowienia pełnomocnika bez uszczerbku w swoim utrzymaniu.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło