II SA/Bd 773/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Anna Klotz Sędzia WSA Grzegorz Saniewski Protokolant: Krzysztof Olczak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 10 października 2012 r. sprawy ze skargi R. Spółka z o. o. w [...] na decyzję [...] Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii w [...] z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie zakazu używania do produkcji surowców pochodzących z zakładów niezarejestrowanych lub niezatwierdzonych oraz nakazu dokonania wykończenia stropu oddala skargę. II SA/Bd 773/12 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...]2012 r. nr [...] Powiatowy Lekarz Weterynarii w [...], działając na podstawie art. 3 ust. 2 pkt 5 lit c ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. o Inspekcji Weterynaryjnej (Dz.U. z 2010 r., nr 112, poz. 744), art. 5 ust. 6 oraz pkt 9 tytułu "Pomieszczenia i wyposażenie" załącznika II rozporządzenia (WE) Nr 183/2005 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 12 stycznia 2005 r. ustanawiającego wymagania dotyczące higieny pasz oraz § 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 grudnia 2006 r. w sprawie określenia spraw rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych przez powiatowego lekarza weterynarii (Dz.U. z 2007 r., Nr 2, poz.), zakazał Zakładowi Produkcji Pasz i Zanęt Wędkarskich [...] sp. z o.o. w [...] (dalej zwany: "skarżącym") używania do produkcji surowców pochodzących z zakładów niezarejestrowanych lub niezatwierdzonych zgodnie z rozporządzeniem 183/2005. Jednocześnie nakazał skarżącemu wykończenie stropu na najwyższym poziomie wytwórni (miejsce zasypu surowca) w ten sposób, aby zapobiec gromadzeniu się zanieczyszczeń. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że kontrola przeprowadzona u skarżącego wykazała, że uzyskuje on surowce od firm: J. oraz C., nieznajdujących się pod nadzorem inspekcji weterynaryjnej. Stwierdzono również, że strop na najwyższym poziomie mieszalni (miejsce zsypu surowca) podbity jest folią umocowaną do drewna, co może mieć negatywny wpływ na jakość produkowanych pasz, ze względu na fakt, że drewno nie jest materiałem łatwym do czyszczenia i dezynfekcji, a w miejscach połączeń może dochodzić do gromadzenia się kurzu i zanieczyszczeń. W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący zarzucił naruszenie art. 5 ust. 6 rozporządzenia (WE) Nr 183/2005 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 12.01.2005r. (cyt. wyżej), który to przepis, zdaniem skarżącego, nie znajduje zastosowania w niniejszej sprawie. Skarżący wywiódł, że przepis ten dotyczy firm produkujących paszę sensu stricto w rozumieniu powołanego rozporządzenia oraz w znaczeniu rolniczym, a zatem firm produkujących substancję roślinną, zwierzęcą lub mineralną stosowana do karmienia zwierząt gospodarskich. W związku z powyższym skarżący zwrócił uwagę, że nie jest on podmiotem działającym na rynku pasz lecz zanęt wędkarskich, a nabywane przez niego surowce do J. oraz C. nie są paszami. Surowce te są wykorzystywane do produkcji zanęt wędkarskich, na co skarżący uzyskał stosowne zezwolenie i w związku z czym zakupił specjalistyczne urządzenia do obróbki termicznej i mechanicznej surowców. Zdaniem skarżącego, bezsporne jest, że surowiec nabywany od wyżej wskazanych firm nie jest paszą. Jest to surowiec spożywczy, który nie może być wprowadzony do sprzedaży przez wymienione firmy ze względu na pokruszenie i tylko w takim sensie jest odpadem. Skarżący dodał, że firmy te są pod stałym nadzorem Państwowego Inspektora Sanitarnego i pozostałych służb związanych z produkcją spożywczą. Ponadto skarżący wskazał na naruszenie przepisu art. 2 ust. 2 pkt a ppkt ii powołanego rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady poprzez jego niezastosowanie. Zgodnie z wyżej wymienionym przepisem, rozporządzenie nie ma zastosowania do prywatnej krajowej produkcji pasz dla zwierząt nieprzeznaczonych do produkcji żywności. W związku z powyższym skarżący wywiódł, że zanęta używana jest w wędkarstwie rekreacyjnym i sportowym, do zanęcania wolno żyjących ryb, a złowione ryby nie są wykorzystywane do produkcji żywności. Decyzją z dnia [...]2012 r., nr [...] Wojewódzki Lekarz Weterynarii w [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że wbrew twierdzeniom skarżącego art. 2 ust. 2 pkt a ppkt ii rozporządzenia Nr 183/2005 (cyt. wyżej) nie ma w niniejszej sprawie zastosowania. Przepis ten bowiem nie dotyczy ewentualnego spożywania złowionych ryb lecz produkcji pasz. Zatem element konsumpcji, jako wyznaczający zakres zastosowania przedmiotowej regulacji normatywnej nie znajdzie zastosowania. Organ wskazał, iż skarżąca spółka jest podmiotem zatwierdzonym jako podmiot wprowadzający do obrotu pasze, które nie są przeznaczone dla potrzeb prywatnej konsumpcji. Z tego też względu ma obowiązek dokonywać zakupu materiałów paszowych wyłącznie od podmiotów zarejestrowanych lub zatwierdzonych. Ponadto organ powołał się na rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 767/2009 w sprawie wprowadzania na rynek i stosowania pasz, zmieniające rozporządzenie (WE) nr 1831/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady i uchylające dyrektywę Rady 79/373/EWG, dyrektywę Komisji 80/511/EWG, dyrektywy Rady 82/471/EWG, 83/228/EWG, 93/74/EWG, 93/113/WE i 96/25/WE oraz decyzję Komisji 2004/217/WE (Dz. U. UE.L. 229.1). Podniósł, że już w preambule tego rozporządzenia wskazuje się, że ma ono odpowiednie zastosowanie także do rozporządzenia 183/2005, w odniesieniu do pasz dla zwierząt niewykorzystywanych do produkcji żywności. Zdaniem organu, do skarżącego mają zastosowanie również przepisy art. 15 – art. 20 rozporządzenia (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołujące Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiające procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności (Dz.U. UE.L. 31. 1). Z przepisów wskazanego wyżej rozporządzenia nr 178/2002 wynika, że podmiot działający na rynku pasz musi stosować w produkcji pasze nadzorowane, pochodzące od podmiotów zarejestrowanych lub zatwierdzonych. Organ odwoławczy wskazał, iż podmioty, od których skarżący nabywa do produkcji surowce, nie mają statusu podmiotów zarejestrowanych lub zatwierdzonych i ta okoliczność uprawniała organ I instancji do nałożenia zakazu. Dla oceny zasadności i zgodności z prawem wprowadzonego zakazu nie ma przy tym znaczenia to, że skarżący działa jedynie jako pośrednik, nie dokonując żadnych czynności we własnym zakresie. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] skarżący podniósł, iż przedmiotem jego działalności są wyłącznie zanęty wędkarskie, jednakże Europejska Klasyfikacja Działalności wymuszała zakwalifikowanie tej działalności jako produkcji pasz. Skarżący podniósł, iż przepis art. 5 ust. 6 rozporządzenia (WE) Nr 183/2005 Parlamentu i Rady z dnia 12.01.2005 r., stanowiący podstawę prawną wydanego przez organ I instancji zakazu, dotyczy firm produkujących pasze sensu stricto – tj. substancje lub produkty, w tym dodatki przetworzone, częściowo przetworzone lub nieprzetworzone, przeznaczone do karmienia zwierząt. Zanęta wędkarska nie może być zaś uznana za paszę ani też mieszankę paszową uzupełniającą, celem jej stosowania nie jest bowiem karmienie lub żywienie ryb wolnożyjących a jedynie ich przywabianie. Skarżący zarzucił organowi, iż przy rozstrzyganiu sprawy nie wziął pod uwagę Zaleceń Komisji z dnia 14.01.2001 r. ustanawiających wytyczne dotyczące rozróżnienia pomiędzy materiałami paszowymi, dodatkami paszowymi, produktami biobójczymi i weterynaryjnymi produktami leczniczymi (Dz.U. UE.L.2011.11.75). Wywiódł również, iż organ, nie potrafiąc rozstrzygnąć co jest paszą, a co zanętą winien był zwrócić się o wydanie opinii do biegłego. Skarżący ponowił argumentację zawartą w odwołaniu, wskazując, że nabywany przez niego surowiec nie jest paszą, a surowcem spożywczym, który nie może być wprowadzony do sprzedaży ze względu na pokruszenie. Dodał, iż firmy, od których nabywa ten surowiec są pod stałym nadzorem inspekcji sanitarnej i pozostałych służb związanych z produkcja spożywczą. Wywiódł także, że przepisy rozporządzenia nr 183/2005 (cyt. wyżej) nie mają, zgodnie z art. 2 ust. 2 pkt a ppkt ii omawianego rozporządzenia, do niego zastosowania, gdyż złowione przez wędkarzy, przy pomocy zanęty, ryby nie są wykorzystywane do produkcji żywności. Skarżący wywiódł, iż popełnione przez organ odwoławczy błędy w ustalaniu stanu faktycznego doprowadziły do niezastosowania przez organ przepisów ppk 11 preambuły oraz art. 3 ust. 2 pkt c,d,g,h, i, j rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 767/2009 z dnia 13.07.2009 r. w sprawie wprowadzania na rynek i stosowania pasz (cyt. wyżej) postanowień Zaleceń Komisji z dnia 14.01.2011 r. (cyt. wyżej) oraz art. 4 ppkt 21 ustawy z dnia 21.08.1997 r. o ochronie zwierząt (Dz.U. z 2003, nr 106, poz. 1002; ze zm.), błędnego zastosowania oraz błędnej wykładni art. 5 ust. 6 Rozporządzenia WE Nr 183/2005 (cyt. wyżej) oraz pkt 8 preambuły Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 767/2009 z dnia 13.07.2009 r. (cyt. wyżej). W konsekwencji skarżący stwierdził, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 107 § 3 k.p.a. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżonej decyzji nie można postawić skutecznie zarzutu, iż została ona wydana z naruszeniem prawa mogącym mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia niniejszej sprawy stanowią przepisy rozporządzenia (WE) Nr 183/2005 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 12 stycznia 2005 r. ustanawiające wymagania dotyczące higieny pasz (Dz.U. UE.L. 2005.35.1). Zgodnie z art. 5 ust. 6 wyżej wymienionego rozporządzenia podmioty działające na rynku pasz oraz rolnicy zaopatrują się w pasze oraz stosują pasze pochodzące wyłącznie z zakładów zarejestrowanych oraz/lub zatwierdzonych zgodnie z niniejszym rozporządzeniem. Działając na podstawie wyżej wymienionego przepisu organ zakazał skarżącemu używania do produkcji surowców pochodzących z zakładów niezarejestrowanych lub niezatwierdzonych zgodnie z rozporządzeniem 183/2005. Skarżący kwestionuje rozstrzygnięcie organu w powyższym zakresie, podnosząc iż omawiane rozporządzenie (WE) Nr 183/2005 nie ma zastosowania w niniejszej sprawie, ze względu na to, iż przedmiotem działalności skarżącego jest produkcja zanęt, a nie pasz. Odnosząc się do powyższego wskazać należy, że zgodnie z art. 2 ust. 1 rozporządzenia (WE) Nr 183/2005 (cyt. wyżej) ma ono zastosowanie do: a) działalności podmiotów działających na rynku pasz, na wszystkich etapach, począwszy od produkcji pierwotnej pasz, aż do wprowadzenia paszy do obrotu włącznie; b) żywienia zwierząt przeznaczonych do produkcji żywności; c) przywozu paszy z krajów trzecich oraz jej wywozu do krajów trzecich. Mając na uwadze treść przepisu art. 2 ust. 1 pkt a, a także treść przepisu art. 5 ust. 6 omawianego rozporządzenia, należało rozstrzygnąć czy strona skarżącą mieści się w kręgu podmiotów działających na rynku pasz. Zgodnie z art. 3 lit b omawianego rozporządzenia "podmiot działający na rynku pasz" oznacza osoby fizyczne lub prawne odpowiedzialne za wypełnienie wymogów niniejszego rozporządzenia w przedsiębiorstwie paszowym pozostającym pod ich kontrolą. Definicję "przedsiębiorstwa paszowego", o którym mowa w cytowanym przepisie zawiera natomiast art. 3 ust. 5 rozporządzenia (WE) NR 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołujące Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiające procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności (Dz.U. UE.L z 2002.31.1), do którego to rozporządzenia, w zakresie definicji, odsyła ustawodawca w art. 3 rozporządzenie (WE) Nr 183/2005 (cyt. wyżej). Zgodnie z wskazanym wyżej art. 3 ust. 5 rozporządzenia (WE) NR 178/2002 "przedsiębiorstwo paszowe" oznacza przedsiębiorstwo publiczne lub prywatne, typu non-profit lub nie, prowadzące jakąkolwiek działalność związaną z produkcją, wytwarzaniem, przetwarzaniem, przechowywaniem, transportem lub dystrybucją pasz, w tym producentów produkujących, przetwarzających lub przechowujących pasze w celu żywienia zwierząt będących w jego posiadaniu. Badając zatem czy w stosunku do skarżącego zastosowanie będą miały przepisy rozporządzenia (WE) Nr 183/2005 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 12 stycznia 2005 r. ustanawiające wymagania dotyczące higieny pasz (cyt. wyżej), a co za tym idzie czy organ miał podstawy do nałożenia na stronę skarżącą zakazu używania surowców pochodzących z zakładów niezarejestrowanych lub niezatwierdzonych, należało odwołać się do definicji "paszy". Zgodnie z art. 3 ust. 4 rozporządzenia (WE) NR 178/2002 (cyt. wyżej) "pasza" (lub "materiały paszowe") oznacza substancje lub produkty, w tym dodatki, przetworzone, częściowo przetworzone lub nieprzetworzone, przeznaczone do karmienia zwierząt. Z przepis powyższego nie wynika przy tym by termin "pasza" odnosił się tylko do substancji lub produktów, przeznaczonych do pełnego zaspokojeniu potrzeb żywieniowych zwierząt. Wbrew zatem twierdzeniom skarżącego, również w przypadku używania zanęty mamy do czynienia z karmieniem zwierząt. Wskazać należy również, że, w świetle treści wyżej wskazanego przepisu art. 3 ust. 4 rozporządzenia (WE) NR 178/2002, bez znaczenie dla kwalifikacji substancji lub produktu jako paszy pozostaje to czym kieruje się osoba używająca jej do karmienia zwierząt - czy chce ona zaspokoić pełne potrzeby żywieniowe zwierząt, czy tez karmienie ma ograniczony zakres i służy, jak w przypadku zanęty, jako środek do osiągnięcia celu w postaci przywabienia zwierząt. Dodać należy, że uznanie za prawidłową argumentacji skarżącego, że zanęta nie jest paszą, gdyż celem osób ją używających nie jest karmienie ryb, a jedynie ich przywabienie za pomocą karmy, prowadziłoby do sytuacji, gdy ten sam produkt, służący do karmienia zwierząt, mógłby być, w zależności od deklaracji wytwarzającego go (dystrybuującego go) uznany za paszę lub nie. Analizując treść wyżej wskazanych przepisów, pod kątem ich zastosowania w niniejszej sprawie, należy zwrócić również uwagę na motywy, którymi kierował się ustawodawca tworząc regulację dotyczące higieny pasz. Jak wynika z preambuły rozporządzenia (WE) Nr 183/2005 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 12 stycznia 2005 r. (cyt. wyżej), ustawodawca, stanowiąc przepisy tego rozporządzenia, miał na uwadze, potrzebą zapewnienia wysokiego poziomu ochrony konsumentów w zakresie bezpieczeństwa żywności i pasz. Zakresem tej regulacji objął zatem nie tylko kwestie związane z produkcją i dystrybucją paszy dla zwierząt hodowlanych, ale również i innych zwierząt, które są zazwyczaj używane do konsumpcji. Przepisy omawianego rozporządzenia (WE) Nr 183/2005 mają tym samym zastosowanie również do produkcji karmy dla wolnożyjących zwierząt, przeznaczonych zazwyczaj do konsumpcji. W świetle treści art. 2 ust. 2 pkt a ppkt i, ii rozporządzenia (WE) Nr 183/2005 nie dotyczą one jedynie prywatnej produkcja paszy: dla zwierząt przeznaczonych do produkcji żywności dla potrzeb prywatnej konsumpcji krajowej (ppkt i omawianego przepisu) oraz dla zwierząt nieprzeznaczonych do produkcji żywności (ppkt ii omawianego przepisu). Wskazać w tym miejscu należy, że wbrew twierdzeniom skarżącego, przywołany wyżej art. 2 ust. 2 pkt a ppkt ii rozporządzenia (WE) Nr 183/2005, wyłączający stosowanie tegoż rozporządzenia nie ma do skarżącego zastosowania. Skarżący nie zajmuje się bowiem prywatną (domową) produkcją paszy. Jest on zarejestrowanym podmiotem prowadzącym działalność gospodarczą na rynku pasz. W świetle powyższych okoliczności, organy administracji, prawidłowo zastosowały w niniejszej sprawie przepisy rozporządzenia (WE) Nr 183/2005 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 12 stycznia 2005 r. ustanawiające wymagania dotyczące higieny pasz (cyt. wyżej) i zakazały skarżącemu używania do produkcji surowców pochodzących z zakładów niezarejestrowanych lub niezatwierdzonych. Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie nie doszło też do innego naruszenia prawa mogącego mieć wpływ na wynik sprawy, a więc uzasadniającego uchylenie zaskarżonej decyzji. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.) oddalił skargę.