II SA/Bd 779/09

WyrokWSA w Bydgoszczy2010-01-26

Skład orzekający: Grażyna Malinowska-Wasik, Małgorzata Włodarska, Renata Owczarzak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej powinien rozważyć zastosowanie art. 103 ust. 2 ustawy o Służbie Więziennej (możliwość nieuwzględnienia przedawnienia roszczenia z powodu usprawiedliwionych wyjątkowych okoliczności) w sytuacji, gdy funkcjonariusz wielokrotnie podejmował próby dochodzenia roszczenia o wyrównanie dodatku za wysługę lat, zanim złożył formalny wniosek o spłatę zaległości?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że organ administracji powinien rozważyć, czy wcześniejsze próby dochodzenia przez funkcjonariusza roszczenia o wyrównanie dodatku za wysługę lat, w tym raport z lutego 2002 r., stanowią nadzwyczajne okoliczności usprawiedliwiające opóźnienie w żądaniu zapłaty należności, co mogłoby uzasadniać zastosowanie art. 103 ust. 2 ustawy o Służbie Więziennej. Organ powinien ustosunkować się do tej kwestii z urzędu, nawet jeśli funkcjonariusz nie powołał się wprost na te okoliczności.
Stan faktyczny
Skarżący, funkcjonariusz Służby Więziennej, domagał się wyrównania dodatku za wysługę lat od dnia przyjęcia do służby (1 listopada 1996 r.), argumentując, że należy mu się zaliczenie okresu nadterminowej zasadniczej służby wojskowej. Organy administracji przyznały wyrównanie jedynie za okres trzech lat wstecz od daty złożenia wniosku o spłatę (23 lutego 2009 r.), powołując się na przedawnienie roszczeń. Skarżący kwestionował datę przerwania biegu przedawnienia, wskazując na wcześniejsze raporty i odwołania.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję i stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Grażyna Malinowska-Wasik Sędziowie: Sędzia WSA Małgorzata Włodarska (spr.) Sędzia WSA Renata Owczarzak Protokolant Katarzyna Kloska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 26 stycznia 2010r. sprawy ze skargi K. G. na decyzję Dyrektora [...] Służby Więziennej w B. z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] w przedmiocie dodatku do uposażenia 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Decyzją z dnia [...] Nr [...] Dyrektor Aresztu Śledczego w T., na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz 1071 ze zm.), art. 31 ust.1 pkt 4, ust. 2 i ust. 4, art. 100 ust. 1 pkt 1 i ust. 2, art. 101 ust. 1, art. 102 ust.1 i ust. 2, art. 103 ustawy z dnia 26 kwietnia 1996 r. o Służbie Więziennej (t.j. Dz. U. z 2002 r., Nr 207, poz. 1761 ze zm., dalej powoływanej jako ustawa o Służbie Więziennej) oraz § 1 ust. 1 i § 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 lutego 2002 r. w sprawie dodatków o charakterze stałym do uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Służby Więziennej (Dz. U. z 2002 r., Nr 14, poz. 137, dalej powoływanego jako rozporządzenie MS z dnia 7 lutego 2002 r.), przyznał porucznikowi K. G. wyrównanie w wysokości 1 922,78 zł. stanowiące różnicę między kwotą wypłaconego a kwotą należnego dodatku za wysługę lat za okres od 23 lutego 2006 r. do 23 lutego 2009 r. W uzasadnieniu decyzji organ l instancji wskazał, iż decyzją personalną Dyrektora Aresztu Śledczego w T. nr [..] K. G. został przyjęty do Służby Więziennej z dniem 1 listopada 1996 r. Do okresu służby od którego zależy wysokość dodatku za wysługę lat w Służbie Więziennej zaliczono w/w funkcjonariuszowi okres odbywania zasadniczej służby wojskowej. W związku z powyższym ustalono z dniem 1 listopada 1996 r. prawo do dodatku za wysługę lat po 2 latach służby w wysokości 5 % uposażenia zasadniczego, z dniem 2 maja 1998 r. prawo do dodatku za wysługę lat po 5 latach służby w wysokości 10 % uposażenia zasadniczego, z dniem 2 maja 2003 r. prawo do dodatku za wysługę lat po 10 latach służby w wysokości 15% uposażenia zasadniczego, oraz z dniem 2 maja 2008 r. prawo do dodatku za wysługę lat po 15 latach służby w wysokości 20 % uposażenia zasadniczego, Następnie w dniu [...] Dyrektor Aresztu Śledczego w T. wydał decyzję personalną Nr [...], mocą której ustalił skarżącemu wysługę lat na dzień 1 listopada 2008 r. w wysokości 20% uposażenia zasadniczego po 15 latach służby w wysokości 470 zł. W decyzji tej organ obliczając okres stażu w Służbie Więziennej, od którego zależy wysokość dodatku za wysługę lat uwzględnił okres służby wojskowej w charakterze kandydata na żołnierza zawodowego. Organ l instancji wyjaśnił ponadto, że zgodnie z treścią art. 103 ustawy o Służbie Więziennej roszczenia z tytułu prawa do uposażenia i innych świadczeń oraz należności pieniężnych ulegają przedawnieniu z upływem trzech lat od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne. Bieg przedawnienia zaś przerywa każda czynność przed kierownikiem jednostki organizacyjnej, właściwym do rozpatrywania roszczeń, podjęta bezpośrednio w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia roszczenia oraz uznanie roszczenia. W związku z tym, że skarżący złożył raport dotyczący spłaty zaległych świadczeń pieniężnych z tytułu zaliczenia nadterminowej służby wojskowej do okresu służby od którego zależy wysokość dodatku za wysługę lat w dniu 23 lutego 2009 r., to też w tym dniu, zdaniem organu, w myśl powołanego artykułu, został przerwany bieg terminu przedawnienia. Wobec powyższego wypłata wnioskowanych świadczeń obejmuje okres trzech lat wstecz licząc od dnia złożenia raportu z 23 lutego 2009 r., tj. okres od 23 lutego 2006 r. do 23 lutego 2009 r. Od decyzji Dyrektor Aresztu Śledczego w T. z dnia [...] skarżący wniósł odwołanie domagając się naliczenia różnicy między kwotą wypłaconego dodatku za wysługę lat, a faktycznie należnego - od dnia przyjęcia do Służby Więziennej, czyli od dnia 1 listopada 1996 r. Wskazał także, iż kilkakrotnie zwracał się o zaliczenie tego okresu do wysługi lat lecz bezskutecznie. Po rozpatrzeniu odwołania Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w B. decyzją z dnia [...] Nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w zw. z art. 31 ust. 4 i art. 100 ust. 1 pkt 1 i ust. 2, art. 101 ust. 1, art. 102 ust. 1 i ust. 2 oraz art. 103 ustawy o Służbie Więziennej, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wyjaśnił, iż w myśl art. 100 ust. 1 ustawy o Służbie Więziennej, funkcjonariusze otrzymują do uposażenia zasadniczego dodatki o charakterze stałym. Jednym z nich jest dodatek za wysługę lat, przy ustalaniu którego uwzględnia się okres zasadniczej służby wojskowej oraz okres zatrudnienia w jednostkach organizacyjnych w pełnym wymiarze czasu pracy, o czym stanowi art. 100 ust. 2 w/w ustawy. Zaliczenia okresów służby lub zatrudnienia do okresu służby w Służbie Więziennej, od którego zależy wysokość dodatku za wysługę lat, dokonuje się na podstawie dokumentów znajdujących się w aktach osobowych funkcjonariusza, w szczególności: decyzji personalnej o przyjęciu do Służby Więziennej, świadectwa pracy, wyciągu z książeczki wojskowej. Organ wyjaśnił, iż dopiero decyzją z dnia [...] Dyrektora Aresztu Śledczego w T. zaliczono skarżącemu do okresu służby od którego zależy wysokość dodatku za wysługę lat, okres odbywania przez niego służby wojskowej pełnionej w charakterze kandydata na żołnierza zawodowego tj. nadterminowej służby wojskowej. Stanowisko organu wyrażone we wskazanej decyzji o zaliczeniu nadterminowej służby wojskowej do okresu służby w Służbie Więziennej było zgodne, jak wskazał organ II instancji, z poglądem Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyrażonym w wyroku z dnia 25 października 2006 r., (sygn. akt l OSK 283/06). W konsekwencji wskazanej decyzji z dnia [...] skarżący złożył w dniu 23 lutego 2009 r. wniosek o spłatę zaległych świadczeń finansowych należnych z tytułu zaliczenia nadterminowej służby wojskowej do okresu służby w Służbie Więziennej. Zdaniem organu odwoławczego to właśnie ta czynność odwołującego przerwała bieg terminu przedawnienia, o którym mowa w art. 103 ustawy o Służbie Więziennej. W związku z czym organ l instancji prawidłowo zdaniem Dyrektora Okręgowego przyjął, po uprzednim uwzględnieniu pełnionej przez skarżącego nadterminowej służby wojskowej do okresu wysługi lat w Służbie Więziennej i następnie ustaleniu od dnia 1 listopada 1996 r. prawa do dodatku za wysługę lat po 2 latach służby w wysokości 5% uposażenia zasadniczego, od dnia 25 kwietnia 1997 r. prawa do dodatku za wysługę lat po 5 latach służby w wysokości 10% uposażenia zasadniczego, od dnia 25 kwietnia 2002 r. prawa do dodatku za wysługę lat po 10 latach służby w wysokości 15% uposażenia zasadniczego, oraz od dnia 25 kwietnia 2007 r. prawa do dodatku za wysługę lat po 15 latach służby w wysokości 20% uposażenia zasadniczego, iż spłata należnego uposażenia z tytułu dodatku za wysługę lat obejmować powinna jedynie okres poprzedzający trzy lata wstecz, licząc od dnia złożenia przez skarżącego raportu w tej sprawie, tj. za okres od dnia 23 lutego 2006 r. do dnia 23 lutego 2009 r. Na powyższą decyzję K. G. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy domagając się jej uchylenia i wydania nowej decyzji przyznającej jemu wyrównanie dodatku za wysługę lat z tytułu zaliczenia nadterminowej służby wojskowej do okresu wysługi lat w Służbie Więziennej, od dnia przyjęcia go do służby, tj. od dnia 1 listopada 1996 r. do dnia [...] tj. daty wydania decyzji personalnej Nr [...], na mocy której zaliczono skarżącemu nadterminową służbę wojskową do okresu wysługi lat w Służbie Więziennej. W uzasadnieniu skargi skarżący podkreślił, powołując się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 października 2006 r., sygn. akt l OSK 283/06, iż zasadniczą służbą wojskową, o której mowa w art. 100 ust. 2 ustawy o Służbie Wojskowej, jest również zasadnicza służba wojskowa pełniona nadterminowo, w związku z czym do okresu wysługi lat w Służbie Więziennej należy zaliczyć także okres nadterminowej zasadniczej służby wojskowej. Wskazał, iż rozporządzenie MS z dnia 7 lutego 2002 r. wyraźnie określa, że zaliczenia okresów służby lub zatrudnienia do okresu służby w Służbie Więziennej, od którego zależy wysokość dodatku za wysługę lat, dokonuje się na podstawie dokumentów znajdujących się w aktach osobowych funkcjonariusza, w szczególności: decyzji personalnej o przyjęciu do Służby Więziennej, świadectwa pracy, wyciągu z książeczki wojskowej. W jego przypadku dokumentem potwierdzającym okres pełnienia nadterminowej zasadniczej służby wojskowej była przedłożona przez niego w dniu przyjęcia go do służby książeczka wojskowa, z której sporządzono wyciąg oraz stosowne zaświadczenie wydane przez WKU w R. Zdaniem skarżącego, przedłożenie książeczki wojskowej w dniu przyjęcia go do Służby Więziennej z zawartą w niej adnotacją o odbyciu nadterminowej zasadniczej służby wojskowej, zgodnie z treścią art. 103 ust.3 pkt 1 w/w ustawy, stanowi podstawę do ustalenia dodatku za wysługę lat w Służbie Więziennej. Kolejną czynnością przerywającą bieg przedawnienia roszczenia o którym mowa w art. 103 ust. 3 pkt 1, jak wskazał, było złożenie przez niego raportu z lutego 2002 r. do Dyrektora Aresztu Śledczego w T, w którym wnioskował o zaliczenie do wysługi lat w SW okresu służby wojskowej w charakterze kandydata na żołnierza zawodowego od dnia 10 lutego 1992 r. do dnia 16 lutego 1993 r. Organ dokonując ustaleń w niniejszej sprawie pominął, jego zdaniem także decyzję personalną Dyrektora Aresztu Śledczego w T. z dnia [...] odwołanie od tej decyzji z dnia [...], decyzję Dyrektora Okręgowego SW w B. z dnia [...], oraz decyzję uchylającą z dnia [...]. W ocenie skarżącego przytoczone okoliczności, uzasadniają twierdzenie, iż organy obu instancji niewłaściwie przyjęły, że datą przerywającą bieg terminu przedawnienia roszczenia z tytułu prawa do uposażenia i innych świadczeń pieniężnych, był dzień 23 lutego 2009 r., tj. dzień złożenia przez skarżącego wniosku o spłatę świadczeń finansowych z tytułu zaliczenia nadterminowej zasadniczej służby wojskowej do okresu wysługi lat w Służbie Więziennej. Zdaniem skarżącego, raport z dnia 23 lutego 2009 r. nie był pismem przerywającym bieg terminu przedawnienia, lecz pismem mającym na celu zobligowanie Dyrektora Aresztu Śledczego w T. do podjęcia decyzji w sprawie wypłaty świadczeń finansowych w związku z wydaną przez w/w organ w dniu [...] decyzją personalną Nr [...], na mocy której zaliczono skarżącemu nadterminową zasadniczą służbę wojskową do okresu wysługi lat w Służbie Więziennej. Raport z dnia 23 lutego 2009 r., jak wyjaśnił, został złożony, albowiem od dnia wydania decyzji Nr [....], tj. od dnia [....] do dnia złożenia powyższego raportu Dyrektor Aresztu Śledczego w T. nie podjął żadnej czynności mającej na celu zaspokojenie roszczenia skarżącego z tytułu wydania w/w decyzji personalnej. Skarżący podniósł również, że pozbawienie go wyrównania dodatku za wysługę lat od dnia przyjęcia go do służby w Służbie Więziennej, narusza konstytucyjną zasadę równości wobec prawa. Aktualnie bowiem osoba, która odbyła nadterminową zasadniczą służbę wojskową, wstępując do Służby Więziennej, ma obligatoryjnie zaliczaną do okresu wysługi lat nadterminową zasadniczą służbę wojskową, czego nie uczyniono w jego przypadku, dokonując błędnej interpretacji przepisów prawa. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści przepisów art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, iż w ramach dokonanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać legalność rozstrzygnięcia zapadłego w danym postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami prawa procesowego. Nie może natomiast rozpoznając sprawę kierować się kryteriami słuszności czy sprawiedliwości społecznej. W razie zaś stwierdzenia naruszenia prawa mogącego mieć wpływ na wynik sprawy, sąd administracyjny wydaje orzeczenie o charakterze kasacyjnym, nie posiadając kompetencji do rozstrzygnięcia bezpośrednio o prawach i obowiązkach stron postępowania, innymi słowy sąd administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku. W myśl przepisów art. 96 ust. 1 i 2 oraz art. 97 ustawy o Służbie Więziennej funkcjonariusz Służby Więziennej otrzymuje z tytułu służby uposażenie, składające się z uposażenia zasadniczego i z dodatków do uposażenia, oraz inne świadczenia pieniężne określone w ustawie, prawo do uposażenia zaś powstaje z dniem mianowania funkcjonariusza na stanowisko służbowe. Natomiast z treści art. 100 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 w/w ustawy wynika, iż ustawodawca w ramach wchodzących w skład uposażenia dodatków do uposażenia zasadniczego, wyróżnił m.in. mający charakter stały dodatek za wysługę lat, którego wysokość uzależnił od okresu służby funkcjonariusza w Służbie Więziennej. Ustalając zaś okres służby, od którego zależy wysokość dodatku za wysługę lat należy uwzględnić okres zasadniczej służby wojskowej oraz okresy zatrudnienia w jednostkach organizacyjnych w pełnym wymiarze czasu pracy (art. 100 ust. 2). Należy także wskazać, iż zmiana uposażenia, w myśl art. 102 ust. 1 w/w ustawy, następuje z dniem zaistnienia okoliczności uzasadniających tę zmianę. W przypadku natomiast uzyskania przez funkcjonariusza prawa do uposażenia i innych świadczeń oraz należności pieniężnych to, roszczenie z tego tytułu, zgodnie z treścią art. 103 ust. 1 w/w ustawy, ulega przedawnieniu z upływem 3 lat od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne. Organ właściwy do rozpatrywania roszczeń może nie uwzględnić przedawnienia, jedynie w sytuacji gdy opóźnienie w dochodzeniu roszczenia jest usprawiedliwione wyjątkowymi okolicznościami (art. 103 ust. 2 w/w ustawy). Bieg zaś terminu przedawnienia roszczenia przerywa każda czynność przed kierownikiem jednostki organizacyjnej, właściwym do rozpatrywania roszczeń, podjęta bezpośrednio w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia roszczenia, a także uznanie roszczenia. Odnosząc przytoczone przepisy prawne do okoliczności faktycznych przedmiotowej sprawy, należy w pierwszej kolejności wskazać, iż skarżący nabył prawo do dodatku za wysługę lat od dnia 1 listopada 1996 r., po 2 latach służby w wysokości 5% uposażenia zasadniczego, od dnia 25 kwietnia 1997 r., po 5 latach służby w wysokości 10% uposażenia zasadniczego, od dnia 25 kwietnia 2002 r., po 10 latach służby w wysokości 15% uposażenia zasadniczego, oraz od dnia 25 kwietnia 2007 r., po 15 latach służby w wysokości 20% uposażenia zasadniczego, co zostało ustalone przez organy administracyjne, dopiero w decyzji personalnej z dnia [...] Nr [...] oraz z dnia [...] Nr [...], w wyniku zaliczenia skarżącemu do okresu służby, od którego zależy wysokość dodatku za wysługę lat, okresu pełnienia przez niego nadterminowej zasadniczej służby wojskowej. We wcześniejszych decyzjach organy administracyjne odmawiały skarżącemu zaliczenia do okresu wysługi lat w Służbie Więziennej okresu pełnienia nadterminowej zasadniczej służby wojskowej, ze względu na niejednolitość orzecznictwa sądowoadministracyjnego w tej kwestii, w związku z czym funkcjonariusz otrzymywał mniejszy dodatek za wysługę lat w stosunku do dodatku należnego w świetle obowiązujących przepisów prawa. Wskazać należy, że zmiana interpretacji przez organy administracyjne przepisu art. 100 ust. 2 ustawy o Służbie Więziennej, związana z rozstrzygnięciem przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 25 października 2006 r., sygn. akt l OSK 283/06, rozbieżności interpretacyjnych wskazanego przepisu, nie ma żadnego wpływu na datę nabycia przez skarżącego prawa do dodatku za wysługę lat w określonej wysokości. Prawo do uposażenia powstaje z dniem mianowania funkcjonariusza na stanowisko służbowe, natomiast zmiana uposażenia następuje z dniem zaistnienia okoliczności uzasadniających tę zmianę (art. 96 ust. 2, art. 102 ust. 1 ustawy o Służbie Więziennej). Zgodnie zaś z treścią art. 101 ust. 1 ustawy o Służbie Więziennej uposażenia są płatne miesięcznie z góry. Uposażenie zatem staje się wymagalne każdego miesiąca. Należy jednak odróżnić prawo do uposażenia od realizacji tego prawa, którym jest żądanie, wyrażone w zgłoszeniu roszczenia. W tym znaczeniu skarżący nie ma racji twierdząc, że w dniu 1 listopada 1996 r., a więc w dniu przyjęcia go do Służby Więziennej, kiedy to przedłożył organowi książeczkę wojskową z dokonaną w niej adnotacją o odbyciu nadterminowej zasadniczej służby wojskowej, nastąpiło przerwanie biegu terminu przedawnienia. W tym dniu bowiem, skarżący dopiero nabył prawo do dodatku za wysługę lat i w tym też dniu roszczenie o to prawo stało się wymagalne, a zatem rozpoczął się bieg 3 - letniego terminu przedawnienia, o którym mowa w art. 103 ust. 1 ustawy o Służbie Więziennej. W celu natomiast określenia zarówno daty przerwania biegu terminu przedawnienia roszczenia z tytułu prawa do dodatku za wysługę lat w należnej wysokości, jak i w konsekwencji okresu za jaki przysługuje skarżącemu wyrównanie z tego tytułu, należy zbadać w którym momencie skarżący podjął czynność przed organem administracyjnym bezpośrednio w celu dochodzenia lub też ustalenia, roszczenia (art. 103 ust. 3 pkt 1 ustawy o Służbie Więziennej). Niewątpliwie czynnością podjętą przez skarżącego bezpośrednio w celu dochodzenia roszczenia było złożenie raportu w dniu 23 lutego 2009 r. W aktach sprawy przedłożonych sądowi przez organ nie ma wcześniejszych wniosków skarżącego dotyczących wypłaty zaległych świadczeń, a więc można byłoby uznać, że organ słusznie przyjął, iż datą przerywającą bieg terminu przedawnienia tego roszczenie jest dzień 23 luty 2009 r., tj. dzień w którym skarżący złożył wniosek o spłatę zaległych świadczeń finansowych. Jednakże w skardze skarżący podał, że czynnością przerywającą bieg przedawnienia roszczenia, było złożenie przez niego raportu do Dyrektora Aresztu Śledczego w To. w lutym 2002 r., oraz wniesienie odwołania (z dnia 20 maja 2008 r.) od decyzji w/w organu z dnia [...]. W związku z tym podkreślić należy, że wprawdzie z przepisu art. 103 ust. 1 ustawy o Służbie Więziennej wynika, że roszczenia z tytułu prawa do uposażenia i innych świadczeń oraz należności pieniężnych ulegają przedawnieniu z upływem 3 lat od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne, konstytuuje on zatem zasadę trzyletniego terminu przedawnienia roszczeń z tytułu prawa do uposażenia, jednakże wyjątek od tej zasady przewiduje ust. 2 tego artykułu, stanowiąc że organ może nie uwzględnić przedawnienia, jeżeli opóźnienie w dochodzeniu roszczenia jest usprawiedliwione wyjątkowymi okolicznościami. W ocenie Sądu wcześniejsze próby dochodzenia roszczenia przez skarżącego (przed 23 lutym 2009 r.) powinny być przedmiotem refleksji organu, czy nie stanowią one podstawy do ewentualnego skorzystania z ust. 2 cyt. przepisu. Roszczenie wpłaty zaległości poprzedza pozytywna decyzja organu co do zasadności żądania na przyszłość, zatem organ powinien przynajmniej rozważyć czy wcześniej kierowane wnioski o wypłatę zwiększonego dodatku w tym zawarte w raporcie z lutego 2002 r. stanowią nadzwyczajną okoliczność usprawiedliwiająca opóźnienie w żądaniu zapłaty wyrównania należności. Pomimo, iż obowiązek wykazania istnienia tych nadzwyczajnych okoliczności obciąża, podmiot który się na nie powołuje, to jednak organ nawet w przypadku braku jakiejkolwiek aktywności skarżącego w tej kwestii, powinien w uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazać przynajmniej, iż nie dopatrzył się tych wyjątkowych okoliczności z urzędu. Uwzględnienie bowiem tych okoliczności objęte jest uznaniem administracyjnym, w związku z czym konieczne jest ustosunkowania się organu do tej kwestii. Z uwagi na to, iż nie zachodzi konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części, a materiał dowodowy zgromadzony w sprawie pozwala na ponowne zweryfikowanie sprawy, Sąd nie uznał za celowe uchylenie również decyzji organu l instancji. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, organ rozważy czy wcześniejsze próby zmierzające do realizacji prawa do zwiększonego dodatku uzasadniają zastosowanie art. 103 ust. 2 ustawy o Służbie Więziennej. Wobec zgłoszenia przez organ wniosku o odrzucenie skargi z powodu wniesienia jej po upływie terminu ustawowego, koniecznym jest wyjaśnienie dlaczego wniosek ten nie został przez sąd uwzględniony. Przyjmując, że doręczenie skarżącemu decyzji organu II instancji nastąpiło w dniu 10 lipca 2009 r., tj. zgodnie z tym co twierdził organ, to termin do wniesienia skargi za pośrednictwem organu II instancji mijał dla skarżącego z dniem 10 sierpnia 2009 r. Zgodnie z wyjaśnieniami stron, skarżący złożył skargę w dniu 7 sierpnia 2009 r. z tym, że w sekretariacie organu l instancji. Organ l instancji przesłał ją za pośrednictwem poczty do organu II instancji. Jednakże, jak podał pełnomocnik organu II instancji brak jest dowodu nadania skargi, wobec czego nie jest możliwe ustalenie daty jej nadania. Znana jest jedynie data jej wpływu do organu II instancji -13 sierpień 2009 r. Nie ma ona jednak żadnego znaczenia dla ustalenia zachowania przez skarżącego terminu wniesienia skargi. Decydujące znaczenie ma bowiem data nadania skargi przez organ niewłaściwy do organu właściwego (tak NSA w wyroku z dnia 29 maja 2008 r., sygn. akt l FSK 631/08, System Informacji Prawnej Lex nr 505351 ). W niniejszej sprawie organ nie jest w stanie tej daty ustalić. Ponieważ jednak istnieje duże prawdopodobieństwo, że organ l instancji, który otrzymał skargę w dniu 7 sierpnia 2009 r. zdołał ją nadać do organu II instancji do dnia 10 sierpnia 2009 r., więc należało uznać, że skarga została wniesiona z zachowaniem terminu ustawowego. Biorąc pod uwagę wszystkie wskazane powyżej okoliczności, Sąd na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło