II SA/Bd 780/04

WyrokWSA w Bydgoszczy2005-02-15

Skład orzekający: Elżbieta Piechowiak, Małgorzata Włodarska, Grzegorz Saniewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy umorzenie postępowania administracyjnego w sprawie zabezpieczenia budynku mieszkalnego, który uległ częściowemu zniszczeniu, jest zasadne, gdy organ stwierdził, że budynek został odpowiednio zabezpieczony i nie stwarza już zagrożenia, a zarzuty dotyczące prawa własności nie mają wpływu na rozstrzygnięcie?
Ratio decidendi
Umorzenie postępowania administracyjnego w sprawie zabezpieczenia budynku mieszkalnego jest zasadne, gdy organ stwierdzi, że budynek został odpowiednio zabezpieczony i nie stwarza już zagrożenia, co czyni postępowanie bezprzedmiotowym zgodnie z art. 105 § 1 Kpa. Zarzuty dotyczące prawa własności nie mają wpływu na rozstrzygnięcie w przedmiocie nałożenia obowiązku administracyjnego, a ewentualne spory w tym zakresie powinny być rozstrzygane na drodze cywilnej. Naruszenie art. 4 Prawa budowlanego nie zachodzi, gdy postępowanie dotyczy utrzymania obiektu, a nie prawa do jego zabudowy, a samowola budowlana powinna być przedmiotem odrębnego postępowania.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Ireneusza N. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie zabezpieczenia zniszczonego na skutek wybuchu gazu budynku mieszkalnego. Skarżący zarzucił naruszenie prawa budowlanego poprzez uczynienie podmiotem postępowania osób, które nie miały praw do nieruchomości, oraz podniósł, że jest współwłaścicielem budynku. Sąd oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Sędzia WSA Małgorzata Włodarska Asesor WSA Grzegorz Saniewski (spr.) Protokolant Małgorzata Kraus po rozpoznaniu w dniu 15 lutego 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi Ireneusza N. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] 2004 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie wykonanego zabezpieczenia budynku mieszkalnego oddala skargę II SA/Bd 780/04 UZASADNIENIE Decyzją nr [...] z dnia [...] 2004 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. utrzymał w mocy decyzję nr [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta B. z dnia [...] 2004 r. umarzającą postępowanie administracyjne w sprawie wykonanego zabezpieczenia budynku mieszkalnego położonego na działce przy ul. [...] w B., który uległ częściowemu zniszczeniu na skutek wybuchu. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego ustalił, że na działce przy ul. Na [...] w B. zlokalizowany jest częściowo zniszczony (kuchnia i pokój usytuowane od strony ulicy) z powodu wybuchu gazu budynek, którego użytkownikami są Alicja i Marian B. oraz Ireneusz N. W toku oględzin przeprowadzonych w dniu [...] 2004 r. przez organ pierwszej instancji stwierdzono, że ww. budynek został zabezpieczony i nie stwarza już zagrożenia. Wobec tego Inspektor Powiatowy uznał, że dalsze postępowanie stało się bezprzedmiotowe i podjął decyzję o jego umorzeniu stosownie do art. 105 § 1 Kpa. Inspektor Wojewódzki uznał przy tym za bezzasadne podnoszone w odwołaniu od decyzji organu I instancji zarzuty Ireneusza N. odnośnie prawa własności do przedmiotowego budynku, gdyż nie mają one wpływu na rozstrzygnięcie sprawy. Zdaniem Inspektora ewentualne spory na tym tle zainteresowani użytkownicy budynku powinni rozstrzygnąć na drodze postępowania cywilnego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący wniósł o uchylenie decyzji Inspektora Wojewódzkiego, zarzucając jej naruszenie art. 4 ustawy – Prawo budowlane poprzez uczynienie podmiotem postępowania administracyjnego Alicji i Mariana B., którzy zdaniem skarżącego wprawdzie od 20 lat zamieszkują w budynku przy ul. [...], jednakże nie mają żadnych praw do tej nieruchomości. Skarżący zwrócił uwagę, że w wyniku bezprawnej decyzji, za aprobatą organów administracji Alicja i Marian B. pobudowali "na ruinach", w ramach porządkowania terenu, budynek będący samowolą budowlaną, którą organy administracji nazywają "zabezpieczeniem budynku". Skarżący podniósł, że jedynie on wraz z synem Sławomirem (którego skarżący jest pełnomocnikiem) są jedynymi żyjącymi właścicielami połowy budynku. W związku z tym decyzja powinna być wydana jedynie na jego nazwisko. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w skarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Jak wynika z akt administracyjnych, wszczęta z urzędu postanowieniem z dnia 16 lutego 2004 r. sprawa dotyczyła zabezpieczenia budynku przy ul. Na Wzgórzu 22 w Bydgoszczy, gdyż stwarzał on w wyniku wybuchu gazu zagrożenie. Było to zatem postępowanie o którym mowa w art. 66 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, dążące do wydania nakazu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości, powstałych w związku z użytkowaniem obiektu budowlanego w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, środowisku lub bezpieczeństwu mienia. Ponieważ stosownie do zawartego w tym samym rozdziale 6 Prawa budowlanego artykułu 61 obowiązek utrzymywania i użytkowania obiektu zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2 ustawy ciąży na jego właścicielu lub zarządcy, nakaz taki powinien być skierowany do tych właśnie osób. Jednakże w badanej sprawie nie doszło do wydania wspomnianego nakazu, gdyż stwierdzono, że budynek został odpowiednio zabezpieczony, a tym samym samo postępowanie stało się bezprzedmiotowe. Wobec zaistnienia okoliczności, o której mowa w art. 105 § 1 Kpa zasadne było zatem jego umorzenie wobec wszystkich podmiotów, które uczestniczyły w postępowaniu, a więc także wobec Alicji i Mariana B. W sytuacji kiedy nie doszło do merytorycznego orzekania w przedmiocie wydania nakazu, który mógłby być skierowany wyłącznie do właściciela lub zarządcy nieruchomości, brak zbadania przez organy administracji, czy wymienione osoby są właścicielami lub przynajmniej zarządcami wskazanej nieruchomości, nie może być uznany za takie naruszenie prawa, które miało wpływ na wynik postępowania. Należy przy tym zauważyć, że ani decyzja umarzająca postępowanie, ani nawet wydanie nakazu nie przesądzają o prawie własności przysługującym stronom postępowania. Przedmiotem takich rozstrzygnięć nie jest bowiem orzekanie o prawie własności, ale orzeczenie w przedmiocie nałożenia obowiązku administracyjnego na osoby, które organ winien zidentyfikować jako właścicieli. Błędne przyjęcie przez organ, że dana osoba jest właścicielem nie wywołuje skutku w postaci przyznania takiej osobie prawa własności, a jedynie powoduje konieczność ewentualnej zmiany decyzji lub też usunięcia jej z obrotu prawnego. Bezzasadny jest zarzut naruszenia art. 4 Prawa budowlanego, gdyż przepis ten wiąże prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane z prawem do zabudowy nieruchomości, a nie z obowiązkiem utrzymania już wybudowanego obiektu budowlanego, zatem w postępowaniu administracyjnym prowadzonym przez organy administracji w przedmiocie ewentualnego orzekania o nakazie, o którym mowa w art. 66 Prawa budowlanego to kryterium nie ma zastosowania. Nie jest także zasadny zarzut zaaprobowania poprzez wydanie skarżonej decyzji samowoli budowlanej, której według skarżącego dopuścili się Alicja i Marian B. Celem prowadzonego przez organy administracji postępowania było bowiem doprowadzenie do stanu, w którym obiekt budowlany będzie użytkowany zgodnie w wymogami Prawa budowlanego. W przypadku, jeżeli przy okazji przywracania obiektu budowlanego do właściwego stanu użytkowania, rozszerzając zakres niezbędnych prac dopuszczono się samowoli budowlanej, okoliczność ta powinna być przedmiotem oddzielnego postępowania prowadzonego pod kątem art. 48 Prawa budowlanego, natomiast pozostaje poza zakresem orzekania w przedmiocie określonym w art. 66 tegoż Prawa. Ze względu na powyższe, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło