II SA/Bd 781/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jarosław Wichrowski po rozpoznaniu w dniu 7 listopada 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A.Ł. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A.Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] czerwca 2012 r., Nr [...] w przedmiocie przywrócenia stanu poprzedniego gruntu poprzez odnowienie rowu melioracyjnego postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. A.Ł. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] czerwca 2012 r., Nr [...] w przedmiocie przywrócenia stanu poprzedniego gruntu poprzez odnowienie rowu melioracyjnego. Wraz ze skargą skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Jak wynika z nadesłanego następnie przez skarżącego formularza wniosku o przyrzynanie prawa pomocy, skarżący prowadzi wraz z siostrą wspólne gospodarstwo domowe, osiągając łączny, comiesięczny dochód z gospodarstwa rolnego [...] zł. Jako posiadany majątek skarżący wskazał nieruchomość o powierzchni [...]m² oraz nieruchomość rolną o powierzchni [...] ha wraz ze stodołą i chlewnią. Jednocześnie skarżący zadeklarował, że nie posiada innych nieruchomości, jak również oszczędności oraz przedmiotów wartościowych. Skarżący podniósł, że przyznany mu został kredyt klęskowy na odnowienie produkcji roślinnej i zwierzęcej w wysokości [...] zł. Z dodatkowo nadesłanego przez skarżącego oświadczenia wynika, że z przyznanego kredytu, skarżącemu do spłaty pozostało [...] zł, a na dzień przysłania pisma skarżący na koncie bankowym posiada kwotę [...] zł. Skarżący załączył również decyzję Kierownika Biura [...] Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] z dnia [...] grudnia 2011 r., przyznającą mu płatności na rok 2011 r. w wysokości [...] zł. Postanowieniem z dnia 17 października 2012 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy oddalił wniosek skarżącego o przyznanie mu prawa pomocy w żądanym zakresie. W złożonym od powyższego postanowienia sprzeciwie skarżący wskazał, że w 2009 i 2011 r. w jego gospodarstwie rolnym nastąpiły klęski żywiołowe, w związku z którymi otrzymał kredyt, środki natomiast posiadane na koncie przeznaczone są na paszę dla zwierząt. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2012r. poz. 270 - dalej powoływana jako "p.p.s.a."), w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym. W świetle art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje wówczas, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie natomiast częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Z przepisu tego wyraźnie wynika, iż jedynym kryterium, jakim kieruje się Sąd rozpatrując wniosek strony w tym przedmiocie, są możliwości zarobkowe i sytuacja finansowa strony. Powołany przepis nie pozostawia również wątpliwości co do tego, że inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki pozytywne do uwzględnienia wniosku, spoczywa na wnioskodawcy. To wnioskodawca zatem obowiązany jest rzetelnie i rzeczowo przedstawić swoją sytuację majątkową w sposób umożliwiający jej ocenę. Jak wynika z art. 199 p.p.s.a., strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Wszczynając zatem postępowanie przez sądem administracyjnym należy mieć na uwadze również okoliczność, że postępowanie takie generuje koszty, do opłacenia których zobowiązana jest strona, która inicjuje czynności w postępowaniu. Jedynym kosztem, do uiszczenia jakiego skarżący obowiązany jest na obecnym etapie postępowania, jest wpis sądowy w wysokości 300 zł, co wynika z § 2 ust. 3 pkt 4 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.), zgodnie z którym wpis stały w sprawach skarg, nieobjętych wpisem stosunkowym, z zakresu gospodarki wodnej wynosi 300 zł. Zwrócić uwagę należy, że na koncie bankowym skarżący posiada środki, pokrywające, a wręcz wielokrotnie przekraczające wymaganą kwotę, w związku z czym nie można uznać, że nie jest on w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co jest warunkiem przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Prawo pomocy jest instytucją, która ma na celu wsparcie osób nie posiadających dochodów ani oszczędności, zatem osób, których sytuacja majątkowa jest taka, że nie są one w stanie same ponieść kosztów toczącego się postępowania, co pozbawiłoby je możliwości skorzystania z konstytucyjnie zagwarantowanego prawa do sądu. Tym samym ma ona charakter wyjątkowy. Biorąc pod uwagę przedstawione przez skarżącego informacje, zwłaszcza dotyczące środków finansowych zgromadzonych na koncie bankowym, uznać należy, że należało odmówić mu przyznania prawa pomocy w żądanym zakresie. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.