II SA/Bd 820/19
WyrokWSA w Bydgoszczy2019-12-17
Skład orzekający: Joanna Janiszewska-Ziołek, Joanna Brzezińska, Grzegorz Saniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy obowiązek ustanowienia inspektora nadzoru inwestorskiego może być nałożony na inwestora, gdy projektowany obiekt budowlany zawiera elementy konstrukcyjne o rozpiętości 12 m i większej, a specjalność inspektora nie została wprost określona w decyzji o pozwoleniu na budowę?Ratio decidendi
Sąd uznał, że obowiązek ustanowienia inspektora nadzoru inwestorskiego został prawidłowo nałożony, ponieważ projektowana hala garażowo-magazynowa posiadała elementy konstrukcyjne (dach) o rozpiętości przekraczającej 12 m, co wynikało z analizy projektu budowlanego. Sąd stwierdził również, że brak precyzyjnego określenia specjalności inspektora w decyzji nie stanowi podstawy do jej uchylenia, gdyż sama ustawa nie przewiduje takiego obowiązku dla organu, a kwestia ta należy do inwestora.Stan faktyczny
Starosta wydał decyzję o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę dla hali garażowo-magazynowej, nakładając obowiązek ustanowienia inspektora nadzoru inwestorskiego. Inwestor odwołał się, kwestionując ten obowiązek ze względu na brak elementów konstrukcyjnych o rozpiętości 12 m i większej oraz brak wskazania podstawy prawnej i specjalności inspektora. Wojewoda utrzymał decyzję w mocy, uznając zarzuty za bezzasadne. Inwestor wniósł skargę do WSA, powtarzając zarzuty. WSA oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Janiszewska-Ziołek (spr.) Sędziowie sędzia WSA Joanna Brzezińska sędzia WSA Grzegorz Saniewski Protokolant sekretarz sądowy Kamila Wesołowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 grudnia 2019 roku sprawy ze skargi [...] na decyzję Wojewody z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę.
Decyzją Nr [...], wydaną [...] czerwca 2019 r., Starosta [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę dla S. G. obejmującą halę garażowo – magazynową związaną z produkcją rolniczą prowadzoną w ramach istniejącego gospodarstwa rolnego na terenie działek nr [...] w miejscowości M., gmina K.. Udzielając powyższego pozwolenia organ nałożył na inwestora obowiązek ustanowienia inspektora nadzoru inwestorskiego – zgodnie z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z 10 listopada 2001 r.
W odwołaniu wniesionym od powyższej decyzji S. G. zakwestionował nałożenie na niego obowiązku ustanowienia inspektora nadzoru inwestorskiego argumentując, iż żaden z elementów konstrukcyjnych zaprojektowanego budynku nie przekracza 12 m. Za wadliwe uznał on również wydanie w tym zakresie rozstrzygnięcia bez wskazania podstawy prawnej i bez określenia specjalności inspektora nadzoru inwestorskiego.
W rozpoznaniu odwołania Wojewoda [...] wydał w dniu [...] sierpnia 2019 r. decyzję nr [...] – orzekając o utrzymaniu w mocy decyzji Starosty [...] z [...] czerwca 2019 r.
W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia Wojewoda wskazał, że w rozpoznawanej sprawie zostały spełnione wszystkie wymagania określone w przepisach art. 35 ust.1 oraz art. 32 ust. 4 Prawa budowlanego – co wiązało organ I instancji i obligowało do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.
W odniesieniu do zarzutów odwołania Wojewoda uznał je za bezzasadne. Wskazał, że organ I instancji powołał się na przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 19 listopada 2001 r., które w § 3 pkt 2 lit a przewidują obowiązek ustanowienia inspektora nadzoru inwestorskiego przy realizacji obiektów budowlanych (lub ich części) zawierających elementy konstrukcyjne o rozpiętości 12 m i większej, wysięgu 3 m i większym lub o wysokości jednej kondygnacji 6 m i większej. W ocenie Wojewody organ I instancji prawidłowo zastosował ten przepis albowiem projektowany obiekt budowlany rozpięty jest na planie prostokąta o wymiarach w osiach konstrukcyjnych 14 m x 26 m. Wojewoda zacytował też zapisy zawarte w projekcie budowlanym w części opisującej rozwiązania konstrukcyjno – materiałowe i wskazał, że "siatka osi konstrukcyjnej w rozstawie co 4 m (3 m skrajne przęsła po obu stronach hali) i szerokości 14 m.". Wojewoda za naruszenie § 4 w/w rozporządzenia uznał brak określenia przez organ I instancji specjalności inspektora nadzoru inwestorskiego – uznał jednak, że specjalność ta wynika z analizy przywołanej przez Starostę B. podstawy prawnej. Uznał również, że uchybienie to nie ma wpływu na podjęte rozstrzygnięcie.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy S. G. ponowił zarzuty sformułowane w odwołaniu od decyzji organu I instancji. W uzasadnieniu swojego stanowiska dodatkowo tylko wskazał, że w jego ocenie elementami konstrukcyjnymi projektowanej hali są jedynie ramy stalowe złożone ze słupa i rygla, a także płyty warstwowe ścienne i płyty dachowe – a rozpiętość tych elementów nie przekracza 12 m.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga okazała się niezasadna.
Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 2107 i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 p.p.s.a. polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu.
Materialnoprawną podstawę dla wydania przedmiotowych decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (j.t. Dz.U. z 2018r., poz.1202 ze zm. – dalej powoływanej jako "P.b."). Spór pomiędzy stronami został zaś ograniczony wyłącznie do kwestii nałożenia na skarżącego obowiązku ustanowienia inspektora nadzoru inwestorskiego.
Obowiązek ustanowienia inspektora nadzoru inwestorskiego powstaje w wyniku zaistnienia przesłanek wymienionych w art. 19 ust. 1 P.b. (wysoki stopień skomplikowania obiektu lub robot budowlanych bądź przewidywany wpływ na środowisko). Organ administracji architektoniczno-budowlanej jest zobowiązany zamieścić w decyzji o pozwoleniu na budowę wymóg ustanowienia inspektora nadzoru inwestorskiego także w każdym przypadku, gdy inwestor zamierza realizować obiekt, wobec którego prawo budowlane przewiduje taki obowiązek. Na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 19 ust. 2 P.b. zagadnienie to uregulowano w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z 19 listopada 2001 r. w sprawie rodzajów obiektów budowlanych, przy których realizacji jest wymagane ustanowienie inspektora nadzoru inwestorskiego (Dz. U. Nr 138, poz. 1554 – dalej powoływanego jako "rozporządzenie"). W decyzji o pozwoleniu na budowę właściwy organ nakłada zatem na inwestora obowiązek ustanowienia inspektora nadzoru budowlanego, powołując się na przepisy tego rozporządzenia.
W rozporządzeniu - poza określeniem wprost obiektów wymagających nałożenia na inwestora w decyzji o pozwoleniu na budowę obowiązku ustanowienia inspektora nadzoru inwestorskiego – w § 3 zawarto kryteria techniczne, których wystąpienie obliguje do nałożenia przedmiotowego obowiązku na inwestora. Kryteria te powinny wynikać z projektu budowlanego, zwłaszcza z jego części konstrukcyjnej. Zgodnie z § 3 pkt 2 lit. a - wśród obiektów budowlanych, których realizacja obliguje do ustanowienia inspektora nadzoru inwestorskiego rozporządzenie wymienia obiekty zawierające elementy konstrukcyjne o rozpiętości 12 m i większej.
Skarżący kwestionuje ustalenia faktyczne powalające na zastosowanie powyższego przepisu. W ocenie Sądu nie sposób zgodzić się ze stanowiskiem skarżącego, który w sposób nieuprawniony pojęcie "elementu konstrukcyjnego" ogranicza jedynie do słupów i rygli składających się na ramę konstrukcyjną. Elementami konstrukcyjnymi, stanowiącymi części składowe obiektu budowlanego, są bowiem przede wszystkim przegrody budowlane (poziome i pionowe) takie jak: płyta fundamentowa, fundament, dach, czy ściany nośne. Rozpiętość tych elementów wynosząca co najmniej 12 m uzasadnia nałożenie obowiązku ustanowienia inspektora nadzoru inwestorskiego. Sąd zauważa, że przepisy prawa budowlanego nie zawierają definicji legalnej pojęcia "rozpiętość konstrukcji", czy rozpiętość elementów konstrukcyjnych". W języku polskim pojęcie "rozpiętość" oznacza "odległość między najdalszymi krańcami, krawędziami czegoś rozpiętego, rozłożonego" (Uniwersalny słownik języka polskiego, pod. Red. S. Dubisza, Warszawa 2003). W ocenie Sądu "rozpiętość elementu konstrukcyjnego" np. dachu powinna być zatem rozumiana jako odległość między skrajnymi punktami podparcia tego elementu konstrukcyjnego, a nie szerokość pojedynczej płyty warstwowej zastosowanej w realizacji pokrycia dachu (jak zdaje się sugerować to skarżący).
W realiach rozpoznawanej sprawy analiza projektu budowlanego - zarówno jego części opisowej, jak i rysunków (rzutów poszczególnych części składowych obiektu) potwierdza prawidłowość rozstrzygnięć podjętych przez organy obu instancji. Z rysunku przedstawiającego rzut dachu (k. 67 projektu budowlanego) wynika, że rozpiętość dachu wynosi 14,74 m. Trafnie też organ odwoławczy zauważył, że w opisie technicznym również wskazano na rozpiętość konstrukcji projektowanego obiektu – wskazano na "plan prostokąta o wymiarach w osiach konstrukcyjnych 14 m x 26 m" (k. 14 projektu budowlanego).
Zarzut braku podstaw do zastosowania przez organy architektoniczno – budowlane art. 19 ust. 1 P.b. okazał się zatem bezzasadny.
Sąd nie znajduje również podstaw do wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji z uwagi na niedookreślenie rodzaju specjalności inspektora nadzoru inwestorskiego, którego ustanowienie stanowi obowiązek skarżącego.
Z uwagi na prawidłowe powołanie przez organ II instancji przepisu § 3 pkt 2 rozporządzenia należy przyjąć, że inwestor ma obowiązek ustanowienia inspektora nadzoru inwestorskiego o specjalności budowlanej. Jak słusznie stwierdził to organ odwoławczy - wynika to z analizy przepisów rozporządzenia wskazanych przez organ I instancji – jako podstawy prawnej wydanego w tym zakresie rozstrzygnięcia.
Wprawdzie - przepis § 4 rozporządzenia wskazuje, iż właściwy organ, w decyzji o pozwoleniu na budowę, nakłada obowiązek ustanowienia inspektora nadzoru inwestorskiego określonej specjalności, z powołaniem odpowiedniego dla danego obiektu przepisu rozporządzenia, a organ I instancji nie dookreślił jakiej specjalności ma być inspektor nadzoru inwestorskiego (co zaakceptował organ odwoławczy) - to jednak w ocenie Sądu wskazane uchybienie nie ma wpływu na rozstrzygnięcie.
Wypada bowiem zauważyć, że sama ustawa w art. 19 ust. 2 P.b. przewidując upoważnienie do wydania aktu wykonawczego ogranicza zakres delegacji jedynie do określenia rodzajów obiektów budowlanych, przy realizacji których wymagane jest ustanowienie inspektora nadzoru inwestorskiego, a także listę obiektów budowlanych i kryteria techniczne, jakimi powinien kierować się organ administracji architektoniczno – budowlanej podczas nakładania obowiązku na inwestora. Kwestię specjalizacji danego inspektora nadzoru inwestorskiego ustawodawca pozostawił wyłącznie inwestorowi, na którego taki obowiązek został nałożony decyzją. Przewidziany zatem w § 4 rozporządzenia nakaz ustanowienia inspektora nadzoru inwestorskiego o odpowiedniej (określonej) specjalności nie wynika z umocowania ustawowego. Naruszenie w tej sytuacji przez organy administracji architektoniczno – budowlanej przepisu rozporządzenia wydanego z przekroczeniem delegacji ustawowej nie może skutkować przyjęciem wadliwości merytorycznej (sprzeczności z przepisami Prawa budowlanego) zaskarżonych rozstrzygnięć.
W tym stanie rzeczy z przyczyn wskazanych i opisanych wyżej na podstawie art.151 p.p.s.a. skarga podlegała oddaleniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło