II SA/Bd 825/04
WyrokWSA w Bydgoszczy2004-11-09
Skład orzekający: Sędzia NSA Jan Grzęda, Sędzia WSA Wojciech Jarzembski, Asesor WSA Ireneusz Fornalik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie organu odwoławczego uchylające postanowienie organu pierwszej instancji i przekazujące sprawę do ponownego rozpatrzenia, wydane na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., zostało wydane z naruszeniem prawa mającym wpływ na jego treść?Ratio decidendi
Postanowienie organu odwoławczego uchylające postanowienie organu pierwszej instancji i przekazujące sprawę do ponownego rozpatrzenia na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. nie narusza prawa, jeśli organ pierwszej instancji dopuścił się błędów proceduralnych i merytorycznych, które wymagają przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Sąd administracyjny ocenia jedynie, czy organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 k.p.a. i wskazał okoliczności do zbadania przy ponownym rozpatrzeniu sprawy, a nie rozstrzyga merytorycznie sprawy.Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nałożył na inwestora obowiązek wstrzymania robót budowlanych przy budowie garażu i przedłożenia zaświadczenia o zgodności obiektów z przepisami o planowaniu przestrzennym, wskazując na samowolę budowlaną. Inwestor wniósł zażalenie, a Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił postanowienie organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia z powodu błędów proceduralnych i merytorycznych. Inwestor wniósł skargę do WSA, która została oddalona.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Grzęda Sędzia WSA Wojciech Jarzembski Asesor WSA Ireneusz Fornalik (spr.) Protokolant Magdalena Gadecka po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi A. P. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] 2004 r. nr [...] w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych oddala skargę
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. postanowieniem z dnia [...] 2004 r. nr [...] na podstawie art. 48 ust. 2 i 3, art. 81 ust. 1 pkt 2 i art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane ( Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016, ze zmianami ) oraz art. 104 k.p.a. nałożył na inwestora L. i A. P. obowiązek wstrzymania robót budowlanych w terminie natychmiastowym przy budowie garażu o wymiarach w rzucie poziomym 5.0 x 3.0 m na działce oznaczonej nr ew. [...] w O. oraz w terminie do dnia 31.07.2004 r. przedłożenia w Inspektoracie zaświadczenia od Wójta Gminy S. tj. organu właściwego w sprawach ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu o zgodności obiektów – dwóch garaży, z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
W uzasadnieniu wskazano, iż oględziny wykazały, że na działce A. P. wykonał garaż blaszany o wymiarach 5.0 x 3.0 m, a drugi garaż ma wykonaną konstrukcję stalową. Inwestor nie posiada projektu budowlanego i stosownej decyzji o pozwoleniu budowlanym. Roboty budowlane zostały rozpoczęte pod koniec 2003 r.
Zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy Prawo budowlane – roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę z zastrzeżeniem art. 29 w którym wyszczególniono obiekty i roboty budowlane nie wymagające pozwolenia na budowę, a realizowany obiekt nie jest wymieniony w tym przepisie.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł A. P. podnosząc, że pobudowanie obiektów nastąpiło w oparciu o ustne pozwolenie urzędnika Gminy S., a usytuowanie garaży w niczym nie odbiega od obiektów sąsiadujących.
[...] Wojewódzki Inspektor nadzoru Budowlanego w B. postanowieniem z dnia [...] 2004 r. Nr [...] uchylił zaskarżone postanowienie w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazano, że występuje tu ewidentna samowola budowlane, jednakże postępowanie w przedmiotowej sprawie obarczone jest nieprawidłowościami proceduralnymi i merytorycznymi. Protokół sporządzono na niewłaściwym druku ( na druku oględzin ), który ponadto obejmuje szereg innych zagadnień nie związanych z przedmiotową sprawą. W oględzinach nie brał udziału skarżący, który złożył jedynie wyjaśnienia w przedmiotowej sprawie w siedzibie Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w B., a na okoliczność złożenia tych wyjaśnień organ nadzoru budowlanego pierwszej instancji nie sporządził stosownego protokółu ani notatki, czym uchybiono art. 14 i art.67 k.p.a.
Ponadto organ nadzoru budowlanego nakładając zaskarżonym postanowieniem termin wykonania obowiązku, wyznaczył termin bardzo trudny do wykonania.
Skargę do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego wniósł A. P., przytaczając argumentację prezentowaną w zażaleniu na postanowienie organu I instancji, powołując się przy tym na to, że w zakresie samowoli budowlanej nie jest odosobniony.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie może być uwzględniona, albowiem zaskarżonej decyzji nie można postawić zarzutu, iż została ona wydana z naruszeniem prawa mogącym mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia.
Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
Kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na decyzje administracyjne o czym stanowi treść art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zmianami).
W ocenie Sądu na tle rozpoznawanej sprawy podkreślenia wymaga to, iż zaskarżone postanowienie zostało wydane na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. Przepis ten stanowi, że organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdyż rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Przekazując sprawę organ ten może wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.
W związku z powyższym rola Sadu przy kontroli zaskarżonej decyzji sprowadza się w tym konkretnym przypadku do oceny, czy w świetle przeprowadzonego postępowania dowodowego przez organ pierwszej instancji wystąpiły braki w dowodach, czy też wadliwość postępowania, które wywołują taki skutek, że postępowanie dowodowe należy przeprowadzić w całości, bądź też w znacznej części. W przypadku wystapienia powyższych przesłanek dalsza rola Sądu spraowadz się do oceny, czy organ odwoławczy korzystając z dyspozycji powyższego artykułu wskazał okoliczności faktyczne, które należy zbadać przy ponownym rozpatrywaniu sprawy.
Jednocześnie należy podkreślić, że wydanie decyzji kasacyjnej i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji jest wyjątkiem od merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej. Konsekwencją tego jest to, iż decyzja wydana na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. nie przesądza o merytorycznym rozpatrzeniu sprawy, gdyż ta instytucja ogranicza się do przypadków, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości lub w znacznej części.
Od decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji po ponownym rozpatrzeniu sprawy służy odwołanie.
Z akt sprawy wynika, że [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego jako przesłanki uchylenia postanowienia organu I instancji wskazał na nieprawidłowości w sporządzeniu protokołu z oględzin, a zwłaszcza fakt braku udziału skarżącego w tych oględzinach. Złożone w dniu 29.06.2004 r. przez skarżącego wyjaśnienia w przedmiotowej sprawie w siedzibie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. nie zostały odnotowane, co stanowi także o uchybieniu treści art. 14 i 67 k.p.a.
Ponadto organ nadzoru budowlanego pierwszej instancji winien odnieść się do obiektów budowlanych jakimi są dwa garaże, przy nałożeniu obowiązków wynikających z treści art. 48 ust. 3 pkt 2 prawa budowlanego, czego nie uczynił.
Wyznaczony termin wykonania obowiązku określony w postanowieniu organu I instancji jest terminem bardzo trudnym do realizacji.
W ocenie Sądu wskazane przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego błędy popełnione przez organ I instancji w trakcie prowadzonego postępowania dowodowego świadczą o tym, że organ kierując sprawę do ponownego rozpatrzenia miał na celu zebranie w sposób wyczerpujący i rozpatrzenie całego materiału dowodowego.
Sąd oceniając w zaskarżonej decyzji, czy organ postąpił zgodnie z prawem powołując się na przesłanki wynikające z art. 138 § 2 k.p.a., nie stwierdził naruszenia prawa w tym zakresie.
Mając powyższe na uwadze uzasadnia to, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1270 ) oddalenie skargi.
Wojciech Jarzembski Jan Grzęda Ireneusz Fornalik
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło