II SA/Bd 83/18

WyrokWSA w Bydgoszczy2018-09-04

Skład orzekający: sędzia WSA Jarosław Wichrowski, sędzia WSA Joanna Brzezińska, sędzia WSA Elżbieta Piechowiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy cofnięcie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych za jednorazową sprzedaż osobie nieletniej jest zasadne, jeśli organ administracji nie zbadał wyczerpująco materiału dowodowego, w tym nie przesłuchał wnioskowanego świadka i nie uzasadnił wystarczająco odrzucenia innych dowodów?
Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja o cofnięciu zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych została wydana z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 K.p.a. Organ nie zebrał wyczerpująco materiału dowodowego, nie przesłuchał wnioskowanego świadka i nie uzasadnił wystarczająco odrzucenia dowodu w postaci zestawienia sprzedaży dziennej. Brak ten uniemożliwił prawidłowe ustalenie stanu faktycznego i doprowadził do wadliwego zastosowania art. 18 ust. 10 lit. a ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych M. U. z powodu sprzedaży alkoholu osobom nieletnim. Organ I instancji oparł się na notatce Straży Miejskiej i zeznaniach nieletnich, którzy wskazali M. U. jako sprzedawcę. Sam M. U. zaprzeczał sprzedaży i kwestionował wiarygodność zeznań nieletnich, wskazując na sprzeczności i możliwość zemsty. Organ II instancji utrzymał decyzję w mocy, uznając zarzuty odwołania za nieuzasadnione. M. U. wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, w tym nieprzesłuchanie wnioskowanego świadka i nierozpatrzenie materiału dowodowego w sposób wyczerpujący.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. oraz zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. na rzecz M. U. zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 4 września 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Jarosław Wichrowski Sędziowie: sędzia WSA Joanna Brzezińska sędzia WSA Elżbieta Piechowiak (spr.) Protokolant: asystent sędziego Magdalena Gadecka-Kauczor po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 września 2018 roku sprawy ze skargi M. U. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. na rzecz M. U. kwotę [...] (słownie: [...]) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] 2017r.nr [...], cofnięto M. U. zezwolenie Nr [...] z dnia [...].2017 r. na sprzedaż napojów alkoholowych zawierających powyżej 4,5% do 18% alkoholu (z wyj. piwa) przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży w placówce przy ul. [...] w [...] za nieprzestrzeganie określonych w ustawie warunków sprzedaży napojów alkoholowych. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że dnia [...]2017r. do Urzędu Miasta [...] wpłynęła notatka urzędowa Straży Miejskiej w [...] informująca o dokonaniu sprzedaży alkoholu osobom nieletnim w sklepie przy ul. [...] w [...]. Podczas przeprowadzonej interwencji funkcjonariusze uzyskali informację od małoletnich t.j. Z.B (ur. [...]2000r.) oraz K.R. (ur. [...]2000r.) - spożywających alkohol w dniu [...].2017r. pod Mostem [...] w [...], iż napoje alkoholowe tj. piwo marki "[...]" oraz "[...]" zakupiły w sklepie monopolowym przy ul. [...] w [...] między godz. 14.00 a 15.00. Sprzedawca nie poprosił o dokument tożsamości. Na miejsce zdarzenia wezwany został patrol policji i rodzice nieletnich. W sklepie przy ul. [...] w [...], celem rozpoznania sprzedawcy ustalono, że w dniu [...].2017r. do godziny 16.00 sprzedaż prowadził właściciel sklepu M. U.. Funkcjonariusz Policji poprosił pracownika sklepu o przekazanie właścicielowi placówki nakazu zabezpieczenia nagrań z monitoringu sklepu i przygotowania wydruku dobowego z kasy fiskalnej z dnia zdarzenia. M. U. przesłuchany w dniu [...].2017r. potwierdził fakt prowadzenia sprzedaży w dniu [...].2017r.w godz. 12.00-16.00 w sklepie przy ul przy ul. [...] w [...], a także, że posiadał w sprzedaży piwo butelkowe marki "[...]" i "[...]" . Przedsiębiorca oświadczył, iż nie zabezpieczył monitoringu, ponieważ nie otrzymał pisemnego nakazu z Policji, a przeglądając zapis monitoringu z dnia [...].2017r. nie zauważył nieprawidłowości. Nieletnia K.R. oświadczyła, że spożywany krytycznego dnia alkohol zakupiła w sklepie przy ul. [...] w [...] od M. U., który nie zażądał od niej dowodu tożsamości. Nieletnia Z.B. zeznała, że alkohol spożywany pod Mostem [...] w dniu [...].2017r. zakupiony został przez jej koleżankę w sklepie "[...]" przy ul. [...] w [...] od obecnego przy przesłuchaniu M. U., że sprzedawca nie zażądał okazania dowodu tożsamości i nie wydał paragonu potwierdzającego zakup alkoholu. Ponadto M. U. oświadczył, że w dniu zdarzenia w sklepie obecna była jeszcze jedna osoba, o której przesłuchanie wnioskuje, a także, że w dniu zdarzenia posiadał w sprzedaży tylko kilka butelek piwa "[...] natomiast nie miał w sprzedaży piwa marki "[...]". Organ I instancji uznał że, przesłuchanie wnioskowanego świadka nie wniesie nic do sprawy i nie może mieć wpływu na stanowisko organu, skoro M. U. wcześniej nie wspominał o obecności innych osób w sklepie. Dokonując oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego Prezydent Miasta stwierdził, że stanowisko przedsiębiorcy nie może przeczyć notatce Straży Miejskiej z dnia [...].2017r., oraz spójnym i tożsamym zeznaniom osób nieletnich, które zostały przesłuchane w trakcie postępowania. Całokształt dokonanych ustaleń znajduje również potwierdzenie w dokumencie sprzedaży wg asortymentu na dzień zdarzenia. Zdaniem organu I instancji z ustalonych okoliczności faktycznych wynika jednoznacznie, że doszło do sprzedaży alkoholu nieletnim i okoliczności te nie budzą wątpliwości. Nie podważono ich w postępowaniu administracyjnym i podczas przesłuchań świadków zdarzenia. Odwołanie od powyższej decyzji złożył M. U. wskazując na sprzeczność zeznań obu nieletnich co do ilości zakupionego alkoholu. Odwołujący się oświadczył, iż w jego ewidencji sprzedaży w dniu zdarzenia nie było sprzedaży piwa marki "[...]" co potwierdza złożone przez niego dzienne zestawienie sprzedaży wg asortymentu. Zdaniem odwołującego się, wskazanie go przez nieletnie jako osoby, która sprzedała im alkohol w dniu [...]2017r. może być efektem zemsty za uniemożliwienie nieletnim zakupu alkoholu w jego sklepie. Decyzją z dnia [...] 2017r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze na podstawie art. 15 ust. 1 pkt 2. art. 18 ust. 10 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 487 ze zm.) i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14.06.1960 r. Kodeks Postępowania Administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2017r. poz. 1257) utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. Uzasadniając rozstrzygnięcie organ odwoławczy wskazał, że w myśl art. 18 ust. 10 pkt 1 lit. a ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia w miejscu lub poza miejscem sprzedaży podlega cofnięciu w przypadku nieprzestrzegania określonych w ustawie zasad sprzedaży napojów alkoholowych, a w szczególności sprzedaży i podawania napojów alkoholowych osobom nieletnim, nietrzeźwym, na kredyt lub pod zastaw. Cofnięcie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych stanowi jeden z instrumentów w walce ze zjawiskiem alkoholizmu i stanowi sankcję administracyjną za naruszenie zakazu sprzedaży i podawania napojów alkoholowych osobom do lat 18, ustanowionego w art. 15 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy. Ratio legis art. 18 ust. 10 pkt 1 lit. a) ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi jest dążenie do eliminowania z obrotu napojami alkoholowymi tych przedsiębiorców, którzy dopuszczają się naruszeń zasad sprzedaży napojów alkoholowych. Przedsiębiorca, który sprzedał piwo osobie nieletniej, chociażby jednokrotnie, nie daje rękojmi, że nie będzie tak postępował w przyszłości, a tym samym nie daje rękojmi należytej realizacji zadań wynikających z powołanej ustawy. Organ wskazał ponadto, że dla ustalenia odpowiedzialności administracyjnej przedsiębiorcy nie ma znaczenia wina sprzedawcy, nie jest też ważne, czy przedsiębiorca miał świadomość, że dokonuje sprzedaży napoju alkoholowego osobie nieletniej, jak też, czy dokonał sprzedaży osobiście, czy przez zatrudnionego pracownika, na którego działanie nie miał wpływu w momencie dokonywania sprzedaży i w końcu nie ma znaczenia ewentualny aspekt ekonomiczny. Tak więc przedsiębiorca, z uwagi na rodzaj chronionego dobra, jak też z uwagi na fakt, iż dochowanie ustawowych zasad dystrybuowania napojów alkoholowych w istocie jest uzależnione od sprzedawcy tych napojów, jest zobowiązany zorganizować sprzedaż napojów alkoholowych w taki sposób, aby nie doszło do naruszenia zasad sprzedaży napojów alkoholowych określonych w ustawie. Toteż ryzyko ewentualnej utraty zezwolenia na obrót napojami alkoholowymi obciążą wyłącznie tego przedsiębiorcę. Ma on jednak możliwość uniknięcia negatywnych konsekwencji cofnięcia zezwolenia na obrót napojami alkoholowymi, gdyż na mocy art. 15 ust. 2 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi ma prawo do wylegitymowania nabywcy napoju alkoholowego. Skorzystanie z tego uprawnienia zależy wyłącznie od woli sprzedawcy i przysługuje bez względu na sposób postrzegania wieku osoby kupującej. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało, że rozpoznając przedmiotową sprawę organ I instancji dokonał prawidłowej analizy materiału dowodowego znajdującego się w aktach sprawy, czemu dał wyraz w uzasadnieniu decyzji. W szczególności przytoczył dowody, które uznał za wiarygodne i które -zdaniem organu odwoławczego - wskazują, iż M. U. dokonał w dniu [...].2017 r. sprzedaży piwa osobie nieletniej. Kolegium uznało zarzuty zainteresowanego zawarte w odwołaniu za nieuzasadnione. W szczególności organ odwoławczy, wbrew zarzutom zawartym w odwołaniu uznał za spójne zeznania nieletnich co do marki i ilości zakupionego alkoholu. Jako podważający wiarygodność twierdzeń odwołującego organ II instancji uznał fakt, że M. U. nie zabezpieczył zapisów monitoringu z dnia [...].2017r. Zdaniem organu zestawienie tej okoliczności z faktem prowadzenia postępowania w sprawie sprzedaży alkoholu nieletnim może wskazywać na chęć zacieranie dowodów winy odwołującego. W przekonaniu Kolegium organ I instancji zasadnie uznał, iż w dniu zdarzenia w sklepie prowadzonym przez stronę było w sprzedaży piwo marki "[...]" i "[...]",- natomiast fakt, iż w zestawieniu sprzedaży według asortymentu nie ma piwa marki "[...]" nie może być wystarczający do podważenia zeznań świadków. Kolegium uznało również za zasadne zrezygnowanie przez organ I instancji z przesłuchanie w charakterze świadka M. L., gdyż odwołujący nie sprecyzował, na jakie okoliczności dowód ten miałby być przeprowadzony, a nadto złożył wniosek w tym przedmiocie dopiero po kilku miesiącach od zdarzenia. Wobec tego, że już jednorazowe naruszenie ustanowionego w art. 15 ust. 1 pkt 2 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi bezwzględnego zakazu sprzedaży napojów alkoholowych osobom nieletnim, jest wystarczającą i uzasadnioną przyczyną do zastosowania sankcji w postaci cofnięcia zezwolenia na obrót napojami alkoholowymi, wystąpienie takiego zdarzenia obliguje organ zezwalający do cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych. Przy czym ustawodawca w przypadku zaistnienia sytuacji, o której mowa, w art. 15 ust. 1 pkt 2 ustawy nie pozostawił organom administracji żadnego luzu decyzyjnego, lecz nakazał obligatoryjne cofnięcie zezwolenia. Skargę na tę decyzję wniósł M. U. domagając się: 1.uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] 2017 r., [...], 2. uchylenie decyzji organu I instancji, 3.wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w całości przez organ, który ją wydał, na podstawie art. 61 § 2 pkt 1 ppsa, 4. zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1. naruszenie art. 7, 77 § ł i 107 § 3 kpa w zw. z art. 75 § 1 i art. 78 § 1 kpa polegające na niepodjęciu wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz niezebraniu i nierozpatrzeniu materiału dowodowego w sposób wyczerpujący poprzez niedopuszczenie dowodu z zeznań świadka M. L., o przesłuchanie którego skarżący wniósł w piśmie z [...] 2017 r., 2. naruszenie art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 kpa polegające na nierozpatrzeniu materiału dowodowego w sposób wyczerpujący i uznanie za w pełni wiarygodne zeznań nieletnich Z.B. i K.R, podczas gdy były one zainteresowane wynikiem postępowania, a pijąc alkohol dopuściły się zachowania świadczącego o ich demoralizacji w rozumieniu ustawy o postępowaniu w sprawach nieletnich. W uzasadnieniu postawionych zarzutów skarżący wskazał, że naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy polegało na niepodjęciu wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz niezebraniu i nierozpatrzeniu materiału dowodowego w sposób wyczerpujący. Organ uchybił ww. przepisom, nie dopuszczając dowodu z zeznań świadka M. L. wbrew wnioskowi skarżącego z dnia [...] 2017 r. Przywołana przez organ odwoławczy argumentacja tego zaniechania jest nielogiczna i nie niweczy zarzutu niedopełnienia przez organ obowiązków określonych w przywołanych wyżej przepisach. Skarżący nie zaprzeczał bowiem w toku postępowania, że nieletnie były dnia [...] 2017 r. w jego sklepie, a jedynie wskazywał, iż nie sprzedał im alkoholu. Skarżący dodał również, że odmowa sprzedaży alkoholu wywołała nerwową reakcję nieletnich, które zwracały się do skarżącego wulgarnie, bo były niezadowolone, że nie udało im się kupić alkoholu. Nie ulega więc wątpliwości, że M. L. mógł być świadkiem rozmowy między nieletnimi a skarżącym, w czasie której skarżący odmówił sprzedaży alkoholu i usłyszał agresywne komentarze pod adresem skarżącego. Kierując się zasadą prawdy obiektywnej organ powinien był przesłuchać ww. świadka i dokonać oceny jego zeznań w świetle całokształtu zgromadzonego materiału dowodowego, zamiast zakładać a priori, iż wobec upływu czasu świadek nie będzie pamiętał istotnych okoliczności faktycznych. W ocenie skarżącego, organ dopuścił się również naruszenia art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 kpa poprzez nierozpatrzenie materiału dowodowego w sposób wyczerpujący i uznanie za w pełni wiarygodne zeznań nieletnich Z.B. i K.R. Nieletnie spożywały alkohol, a zatem dopuściły się zachowania świadczącego o ich o demoralizacji w rozumieniu art. 4 ust 1 ustawy o postępowaniu w sprawach nieletnich. Zeznając na niekorzyść skarżącego mogły dokonać swoistego rewanżu za odmowę sprzedaży alkoholu, a po wtóre z pewnością nie chciały ujawnić, gdzie rzeczywiście sprzedano im alkohol, by móc w przyszłości ponownie dokonywać tam zakupów. Nadto twierdzenia nieletnich nie znalazły potwierdzenia w innych dowodach, gdyż notatka służbowa z dnia zdarzenia została sporządzona przez funkcjonariusza Straży Miejskiej w oparciu o wypowiedzi nieletnich, zaś dokument w postaci raportu dobowego sprzedaży nie zawiera szczegółowych informacji na temat rodzaju sprzedanych produktów. W takiej sytuacji zastosowanie winien znaleźć art. 81 a kpa, który stanowi, że jeżeli przedmiotem postępowania administracyjnego jest nałożenie na stronę obowiązku bądź ograniczenie lub odebranie stronie uprawnienia, a w tym zakresie pozostają niedające się usunąć wątpliwości co do stanu faktycznego, wątpliwości te są rozstrzygane na korzyść strony. Skoro o prawdopodobieństwie wersji zdarzeń zaprezentowanej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stanowią wyłącznie zeznania nieletnich, które spożywały alkohol, to za co najmniej równie prawdopodobną uznać należy wersję zdarzeń opisaną przez skarżącego. Skarżący jako błędne uznał stanowisko organu, jakoby nie miał znaczenia fakt, że nieletnie spożywały alkohol w znacznej odległości od sklepu skarżącego skoro w pobliżu miejsca, gdzie doszło do interwencji funkcjonariuszy Straży Miejskiej znajdują się inne sklepy, w których nieletnie mogły dokonać zakupu alkoholu. Powołując się na pismo z dnia [...] 2017 r. skarżący wyjaśnił, że zwrócił się do Komisariatu Policji [...] w [...] (Nr. L.dz. Kr [...]) z prośbą o skierowanie do jego sklepu technika celem zabezpieczenia monitoringu, jednak przywołane pismo pozostało bez odpowiedzi. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów prawa materialnego oraz postępowania, mającym istotny wpływ na wynik sprawy. W szczególności naruszony został art. 7 K.p.a. wobec niedostatecznego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, spowodowanego niedopełnieniem obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, wynikającego z dyrektywy przepisów art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a., skutkiem czego doszło do wadliwego zastosowania art. 18 ust. 10 lit. a ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. Wojewódzki Sąd Administracyjny sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej. Nie może zatem wkraczać w uprawnienia organów administracji orzekając bezpośrednio o prawach i obowiązkach stron postępowania administracyjnego. Sąd nie może także oprzeć kontroli o kryterium słuszności czy sprawiedliwości społecznej. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd następuje tylko w przypadku stwierdzenia istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu lub naruszeniu przepisów prawa materialnego, mającym wpływ na wynik sprawy. Oceniając zasadność decyzji w zakresie, w jakim Sąd władny jest to uczynić, a więc z punktu widzenia jej legalności, stwierdzić należy, iż decyzja ta uchybia prawu. Z uwagi na przedmiot sprawy - cofnięcie zezwolenia na sprzedaż określonego rodzaju napojów alkoholowych, przyjąć należy, że podstawą materialno – prawną jej rozstrzygnięcia jest norma prawna wynikająca z treści przepisu art. 18 ust. 10 pkt 1 lit. a) ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, zgodnie z którą zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych cofa się w przypadku nieprzestrzegania określonych w ustawie zasad sprzedaży napojów alkoholowych, a w szczególności sprzedaży i podawania napojów alkoholowych osobom nieletnim, nietrzeźwym, na kredyt lub pod zastaw, przy czym sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie przychyla się również do stanowiska orzekających organów administracji oraz aktualnej linii orzeczniczej sądów administracyjnych, iż nawet jednorazowa sprzedaż napojów alkoholowych osobie nieletniej, stanowi naruszenie zasad i skutkuje cofnięciem zezwolenia. Względy celowościowe przemawiają bowiem za tym, by handel napojami alkoholowymi nie mógł być w [...] traktowany jako prowadzenie zwykłej działalności gospodarczej. Daje temu wyraz omawiana ustawa o wychowaniu w trzeźwości, która stawia zadanie ograniczenia spożycia napojów alkoholowych, w tym ograniczenia dostępu do napojów alkoholowych, uznając życie obywateli w trzeźwości za wartość trudną do przecenienia. Innymi więc słowy, zastosowanie instytucji cofnięcia zezwolenia na sprzedaż określonego rodzaju napojów alkoholowych na podstawie omawianego przepisu wymaga ustalenia zaistnienia dwóch przesłanek jego zastosowania tj. faktu sprzedaży alkoholu oraz wieku konkretnego nabywcy. Tak postawione przez ustawodawcę warunki, których zaistnienie zobowiązuje właściwe organy do cofnięcia zezwolenia, odczytywać należy jako poważne uchybienie popełnione w trakcie sprzedaży alkoholu, które jednak z uwagi na daleko idące skutki dla podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, wymaga precyzyjnego wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy i to przede wszystkim w drodze konfrontacji własnych ustaleń z wyjaśnieniami bezpośrednio zainteresowanej strony. Podstawową bowiem funkcją jaką spełnia kodyfikacja postępowania administracyjnego, jest ujednolicenie wymagań, którym powinno odpowiadać prawidłowe przeprowadzenie postępowania administracyjnego prowadzonego przed organem administracji publicznej, celem którego jest wydanie opartej na przepisach prawa decyzji administracyjnej. Jednym z takich wymogów, statuowanym przez zasadę ogólną Kodeksu postępowania administracyjnegoart. 7, jest obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego przez organ administracji oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Emanacją prawidłowo przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego jest uzasadnienie faktyczne i prawne decyzji, które zgodnie z dyspozycją art. 107 § 3 K.p.a. powinno zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł oraz przyczyn z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Z treści powyższych przepisów wynika zatem, że rozstrzygając sprawę organ administracji musi jednoznacznie wskazać, które fakty uznaje za udowodnione, a ponadto dokonując takiego wskazania nie może uchylić się od wyraźnego przedstawienia w uzasadnieniu decyzji, na podstawie jakich dowodów uznał te fakty za udowodnione. Przeprowadzonemu w niniejszej sprawie postępowaniu zarzucić należy naruszenie art. 7 K.p.a. przez nie zebranie w sprawie wyczerpującego materiału dowodowego i nie rozpatrzenie go, przy jednoczesnym uwzględnieniu, iż stanowiska stron występujących w sprawie nie były jednoznaczne. Dokonane ustalenia stanu faktycznego oparte zostały przede wszystkim na wynikach przeprowadzonego postępowania dowodowego ograniczonego do przesłuchania skarżącego i nieletnich. Podkreślić w tym miejscu należy dużą wagę prawidłowo przeprowadzonego postępowania dowodowego. Pominięcie czy zlekceważenie jakiegokolwiek dowodu może skutkować wadliwością podjętej decyzji administracyjnej. Zawarta w treści przepisów art. 7 i 77 § 1 K.p.a. podstawowa cecha postępowania administracyjnego, nakładająca na organy administracji obowiązek zachowania aktywnej postawy podczas całego postępowania wyjaśniającego, winna być rozumiana jako obowiązek organu wykorzystania w sprawie wszystkich dowodów znanych mu z urzędu, poszukiwania innych (nowych) dowodów na potwierdzenie określonych faktów z wykorzystaniem dostępnych źródeł dowodowych, a także dopuszczenia wszystkich środków dowodowych zgłaszanych przez stronę lub innych uczestników postępowania, o ile mają one istotne znaczenie dla sprawy. Należy przy tym dodatkowo zważyć, że nawet okoliczność braku czynnego udziału strony w toczącym się postępowaniu administracyjnym w żadnym razie nie zwalnia organu administracji od wnikliwego rozpatrzenia wszystkich aspektów rozpatrywanej sprawy – wręcz przeciwnie, właściwy organ ma obowiązek podejmowania czynności wyjaśniających z urzędu. Przenosząc te rozważania na grunt przedmiotowej sprawy wywieźć należy, że w żadnym wypadku brak konkretyzacji wniosku skarżącego co do okoliczności, na jakie miał być przeprowadzony wnioskowany przez niego dowód nie zwalniał organu z określonego w art. 9 K.p.a. obowiązku poinformowania strony o skutkach takiego zaniechania. Zaakceptowana przez organ II instancji odmowa rozpatrzenia przez organ I instancji dowodu przedstawionego przez skarżącego i zaniechanie przesłuchania wnioskowanego świadka, przy jednoczesnym braku ustalenia, na jakie okoliczności świadek ten miałby być przesłuchany niewątpliwie pozbawiła skarżącego możliwości wykazania okoliczności wyłączających jego odpowiedzialność za stwierdzony przez organ fakt sprzedaży alkoholu osobom nieletnim, czemu skarżący zaprzeczał. Dlatego odmowa dopuszczenia przez organ wnioskowanego przez skarżącego dowodu, podzielona przez organ II instancji, uzasadnia podniesiony w skardze zarzut naruszenia w zaskarżonym wyroku przepisów art. 7, art. 77 i art. 107 § 3 K.p.a., co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Powyższe przepisy naruszone zostały również poprzez lakoniczne odniesienie się organu do dowodu w postaci zestawienia sprzedaży dziennej według asortymentu, który poprzestał jedynie na wskazaniu, że brak w tym zestawieniu piwa marki "[...]" nie może być dowodem podważającym zeznania świadków. Taki sposób odniesienia się do dowodu uznać należy za niewystarczający. Kolegium zobligowane były wyjaśnić precyzyjnie skarżącemu motywy uznania tego dowodu jako niewiarygodny. Tylko wtedy stanowisko organu mogłoby zostać uznane za przekonywujące, zgodnie z art. 11 k.p.a. (zasadą przekonywania) oraz za spełniające wymogi z art. 107 § 3 k.p.a. (prawidłowe uzasadnienie decyzji). W przeciwnym razie ustalenia organów należy uznać za dowolne i arbitralne, a więc naruszające art. 80 k.p.a. (swobodną ocenę dowodów) oraz art. 8 k.p.a. (zasadę pogłębiania zaufania obywateli od organów Państwa). Konieczność dokonania oceny dowodów zgodnie z normami prawa procesowego oraz zachowaniem określonych reguł tej oceny wzmacnia dodatkowo fakt, że oprócz zeznań nieletnich i skarżącego organ nie dysponuje żadnymi innymi bezpośrednimi dowodami w sprawie. Występuje zatem typowa relacja słowa przeciwko słowu, co tym bardziej wymagało dokładnej oceny zebranego materiału dowodowego. Mając na uwadze powyższe okoliczności należy stwierdzić, że materiał dowodowy nie został w przedmiotowej sprawie zebrany w sposób wyczerpujący, zaś stan faktyczny sprawy nie został wyjaśniony w sposób nie budzący wątpliwości, a tym samym zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy administracji winny uwzględnić rozważania dotyczące prawidłowego ustalenia stanu faktycznego przy uwzględnieniu dyspozycji art. 7 i 77 K.p.a. oraz przesłanek warunkujących cofnięcie zezwolenia na sprzedaż określonego rodzaju napojów alkoholowych, określonych w art. 18 ust. 10 pkt 1 lit. a) ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. Wojewódzki Sąd Administracyjny podkreśla, że prowadzenie postępowania w sposób rzetelny i zgodny z procedurą administracyjną jest zawsze obowiązkiem organu, tym bardziej, gdy ustawa wiąże z zaistnieniem określonego stanu faktycznego daleko idące konsekwencje, które mogą sprowadzić się do likwidacji sklepu i zwolnienia z pracy zatrudnionych w nim osób. Z uwagi na powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018, poz. 1302.) orzekł jak w punkcie 1 sentencji wyroku. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności adwokackie. e (Dz.U.2015.1800 ze zm.)

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło