II SA/Bd 836/11
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2011-10-20
Skład orzekający: Michał Kujawa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym może zostać uwzględniony, gdy wnioskodawca posiada dochody i oszczędności, ale nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla siebie i rodziny?Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania bez uszczerbku dla siebie i rodziny. Wnioskodawca posiadający dochody i oszczędności, który nie wykazał braku możliwości poniesienia kosztów, nie spełnia warunków do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Decyzja o przyznaniu prawa pomocy opiera się wyłącznie na sytuacji majątkowej, a nie na skomplikowaniu sprawy.Stan faktyczny
W dniu 18 października 2011 roku Z. G. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie dotyczącej skargi na operat szacunkowy sporządzony na zlecenie Starosty Ś. Wnioskodawca uzasadnił wniosek brakiem zainteresowania adwokatów prowadzeniem sprawy oraz wskazał swoją sytuację majątkową, w tym dochody, oszczędności i posiadane nieruchomości. Wniosek dotyczył zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika.Rozstrzygnięcie
Oddalił wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Michał Kujawa po rozpoznaniu w dniu 20 października 2011r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na operat szacunkowy sporządzony w dniu [...] maja 2011r. przez rzeczoznawcę majątkowego na zlecenie Starosty Ś. w przedmiocie określenia wartości rynkowej prawa własności części nieruchomości dla potrzeb ustalenia odszkodowania w związku z przejęciem tego prawa przez Gminę Ś. postanowił: oddalić wniosek
W dniu 18 października 2011r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynął wniosek (formularz PPF) Z. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym tj.: zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika. Wniosek uzasadnił tym, że żaden adwokat, z którym rozmawiał nie wykazał zainteresowania niniejszą sprawą. Wnioskodawca prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe. Posiada dom o powierzchni [...] m2 oraz nieruchomość rolną o powierzchni [...] ha. Dochód gospodarstwa domowego wynosi [...] zł miesięcznie. Oświadczył, że posiada oszczędności w wysokości około [...] zł oraz [...] samochody.
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zważył, co następuje:
Należy zaznaczyć, iż prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego w ramach prawa pomocy jest równoznaczne z udzieleniem pełnomocnictwa ( art. 244 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.).
Przepis art. 245 p.p.s.a. przewiduje możliwość przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w sytuacji, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.) polega na zwolnieniu tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tyko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Następuje w sytuacji, jeżeli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny.
W świetle przedstawionej przez zainteresowanego sytuacji majątkowej, rodzinnej oraz możliwości płatniczych uznano, iż nie wykazał on zasadności swojego wniosku. Skarżący nie wskazał żadnych okoliczności, które wskazywałyby na to, że ponosi ponadprzeciętne wydatki tj. np. związane ze swym leczeniem czy utrzymaniem domu. Poza tym nie podał np. kwoty uzyskiwanych przez rolników corocznie płatności bezpośrednich. Podkreślenia wymaga, że decydując o przyznaniu prawa pomocy referendarz sądowy kieruje się tylko sytuacją majątkową skarżącego nie zaś skomplikowaniem sprawy.
Istotne w przedmiotowej sprawie jest również i to, że strona skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym zaś przepis wyraźnie wskazuje, że w tym stanie rzeczy powinna wykazać, że nie posiada jakichkolwiek środków pieniężnych. Tymczasem uzyskuje miesięcznie dochód w wysokości wskazanej powyżej oraz posiada oszczędności – tym samym nie spełnia wymagań zawartych w ww. przepisie.
Stwierdzić należy, że strona ponosi wydatki związane ze swym utrzymaniem, co nie jest kwestionowane, chociaż nie zostało przez stronę wprost podane. Z drugiej jednak strony wymaga podkreślenia, że udzielenie stronie prawa pomocy jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Przyjęcie przez stronę skarżącą innego priorytetu w wydatkach nie może stanowić podstawy do uznania, że Skarb Państwa winien kredytować wydatki związane z prowadzeniem przez stronę skarżącą procesów sądowych.
Strona zaś posiada środki pieniężne oraz oszczędności.
Kolejną kwestią jest wyznaczenie pełnomocnika z urzędu. W tym przypadku również pod uwagę jest brany jedynie czynnik majątkowy a nie czynnik skomplikowania sprawy. Podobnie jak w przypadku zwolnienia od kosztów sądowych strona nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów w celu ustanowienia pełnomocnika bez uszczerbku w swoim utrzymaniu.
Istotne jest również to, że został uiszczony wpis od zażalenia w kwocie 100 zł.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło