II SA/Bd 836/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzat Włodarska po rozpoznaniu w dniu 23 listopada 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z.G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi Z.G. na operat szacunkowy sporządzony w dniu [...] maja 2011r. przez rzeczoznawcę majątkowego na zlecenie Starosty [...] w przedmiocie określenia wartości rynkowej prawa własności części nieruchomości dla potrzeb ustalenia odszkodowania w związku z przejęciem tego prawa przez Gminę [...] postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. Postanowieniem z dnia 29 sierpnia 2011r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy odrzucił skargę Z.G. na operat szacunkowy sporządzony w dniu [...] maja 2011r. przez rzeczoznawcę majątkowego na zlecenie Starosty [...] w przedmiocie określenia wartości rynkowej prawa własności części nieruchomości dla potrzeb ustalenia odszkodowania w związku z przejęciem tego prawa przez Gminę [...]. Postanowieniem natomiast z dnia 3 października 2011r. Sąd odrzucił osobiście przez skarżącego sporządzona skargę kasacyjną. W dniu 17 października 2011r. skarżący złożył do Sądu wypełniony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, z którego wynika, iż skarżący domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sadowych lub częściowe zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Jak wynika z treści formularza wniosku o przyrzynanie prawa pomocy, skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, osiągając comiesięczny dochód z posiadanego gospodarstwa rolnego w wysokości [...] zł. Jako posiadany majątek skarżący zadeklarował dom o powierzchni [...]m², nieruchomość rolną o powierzchni [...] ha oraz garaż i szopę. Jednocześnie skarżący wskazał, iż posiada oszczędności pieniężne w wysokości [...] tys zł a także dwa samochody. Skarżący podniósł, iż żaden z adwokatów, którym przestawił stan niniejszej sprawy, nie podjął się jej prowadzenia. Postanowieniem z dnia 20 października 2011r. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy oddalił wniosek skarżącego o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym W złożonym od powyższego postanowienia sprzeciwie skarżący wskazał, iż nie wnosił o zwolnienie od kosztów sądowych, a jedynie o ustanowienie adwokata . Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - zwanej dalej "p.p.s.a."), w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym. Wbrew twierdzeniu skarżącego, dopiero środek zaskarżenia złożony ewentualnie od niniejszego rozstrzygnięcia przekazany zostanie do Naczelnego Sądu Administracyjnego i przez ten sąd rozpoznany. W świetle art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje wówczas, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie natomiast częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Z przepisu tego wyraźnie wynika, iż jedynym kryterium, jakim kieruje się Sąd rozpatrując wniosek strony w tym przedmiocie są możliwości zarobkowe i sytuacja finansowa strony. Powołany przepis nie pozostawia również wątpliwości co do tego, że inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki pozytywne do uwzględnienia wniosku, spoczywa na wnioskodawcy. To wnioskodawca zatem obowiązany jest rzetelnie i rzeczowo przedstawić swoją sytuację majątkową w sposób umożliwiający jej ocenę. Jak wynika z zawartych w przedłożonym przez skarżącego formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy informacji, skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, przy czym dochód jego stanowi dochód z posiadanego gospodarstwa rolnego w wysokości [...] zł miesięcznie. Zwrócić uwagę należy, iż kwota ta co prawda niższa jest od kwoty minimalnego wynagrodzenia, które od dnia 1 stycznia 2011r. wynosi 1.386 zł, jednakże, zważywszy na posiadane przez skarżącego oszczędności w wysokości [...] tys. zł nie sposób uznać, iż znajduje się on w sytuacji finansowej uzasadniającej przyznanie prawo pomocy. Podkreślenia wymaga natomiast, że to jedynie sytuacja finansowa strony ma wpływ na przyznanie lub odmowę przyznania prawa pomocy. Bez względu zatem na rozpoznanie wniosku pozostaje fakt, iż żaden z adwokatów, z którymi skarżący się kontaktował, nie podjął się występowania w imieniu skarżącego w niniejszej sprawie, przyznanie bowiem pełnomocnika w ramach prawa pomocy zależne jest jedynie od okoliczności, czy strona domagająca się ustanowienia pełnomocnika sama posiada środki finansowe na jego opłacenie. Powyższe wynika z samego celu instytucji prawa pomocy, jakim jest wsparcie tych osób, których sytuacja majątkowa jest taka, że nie są one w stanie same ponieść kosztów toczącego się postępowania, a to pozbawiłoby je możliwości skorzystania z konstytucyjnie zagwarantowanego prawa do sądu. Tym samym ma ona charakter wyjątkowy. Prawo pomocy w pierwszej kolejności winno być przyznawane osobom bezrobotnym, bez stałego źródła dochodu i bez majątku. W omawianej sprawie taka sytuacja nie występuje. Podkreślenia wymaga również, iż w złożonym sprzeciwie skarżący nie przedstawił żadnych szczególnych okoliczności uzasadniających jego wniosek. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.