II SA/Bd 867/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jarosław Wichrowski po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu Dyrektora [...] Ośrodka Kultury w [...] od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2019 r., nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia postanawia odrzucić sprzeciw. Pismem z dnia [...] września 2019 r. Dyrektor [...] Ośrodka Kultury w [...] wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy sprzeciw od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2019 r., nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia. Zaskarżoną decyzją Kolegium uchyliło decyzję Burmistrza [...] [...] z dnia [...] lipca 2019 r., nr [...], odmawiającą określenia środowiskowych uwarunkowań dla planowanego przedsięwzięcia polegającego na uruchomieniu punktu skupu i przetwarzania odpadów innych niż niebezpieczne, na działce o nr ewid.[...] w miejscowości [...] gmina [...] Na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia [...] października 2019 r. skarżący został zobowiązany do określenia w terminie 7 dni naruszenia interesu prawnego, pod rygorem odrzucenia sprzeciwu. W zakreślonym przez Sąd terminie skarżący nadesłał pełen wypis rejestru instytucji kultury prowadzonego w Urzędzie Miasta i Gminy w [...], Księgę Rejestrową Instytucji Kultury, uchwałę nr [...] Rady Miejskiej w [...] w sprawie nadania Statusu [...] Ośrodkowi Kultury. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W pierwszej kolejności Sąd z urzędu bada dopuszczalność skargi, ustalając czy nie zachodzi jedna z przesłanek do jej odrzucenia, wymienionych enumeratywnie w art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; dalej: P.p.s.a.). Przesłankami tymi są: niewłaściwość sądu (pkt 1), wniesienie po terminie (pkt 2), nieuzupełnienie braków formalnych (pkt 3), zawisłość sprawy (pkt 4), brak zdolności sądowej lub procesowej (pkt 5) oraz niedopuszczalność z innych przyczyn (pkt 6). Na zasadzie § 3 omawianego przepisu, odrzucenie skargi następuje w drodze postanowienia i może nastąpić na posiedzeniu niejawnym. Zasadniczym kryterium dopuszczalności skargi jest jej wniesienie przez podmiot uprawniony, tj. taki, któremu przepisy prawa przyznają legitymację procesową do złożenia i popierania skargi. Postępowanie sądowoadministracyjne, jako postępowanie bezwzględnie oparte na zasadzie skargowości, może być prowadzone tylko na podstawie skargi wniesionej przez podmiot do tego legitymowany. Ustalenie zatem zakresu tej legitymacji musi nastąpić w postępowaniu wstępnym, a oczywisty brak legitymacji jest podstawą do odrzucenia skargi (por. wyrok NSA z 8.03.2005 r., OSK 1229/04 - wszystkie powołane w uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych publikowane są w CBOSA). W świetle art. 64a P.p.s.a., od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 K.p.a. skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw. Do sprzeciwu od decyzji stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, o ile ustawa nie stanowi inaczej (art. 64b § 1), a rozpoznając sprzeciw od decyzji, sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a. (art. 64e P.p.s.a.). Zgodnie z unormowaniem art. 50 § 1 P.p.s.a., uprawnionym do wniesienia skargi (a więc także sprzeciwu) jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. W myśl unormowania art. 5 § 2 K.p.a., ilekroć w przepisach kodeksu postępowania administracyjnego mowa jest o organach administracji publicznej rozumie się przez to m. in. organy jednostek samorządu terytorialnego. Wynika stąd, że treść art. 50 § 1 P.p.s.a. ma zastosowanie również do decyzji organów samorządu terytorialnego. Analiza treści unormowania art. 50 § 1 P.p.s.a. wskazuje, że o statusie strony w postępowaniu sądowym decyduje posiadanie interesu prawnego. Podstawę procesowej legitymacji strony musi stanowić przepis prawa materialnego wskazujący na własne prawo (interes prawny) lub obowiązek podmiotu, które podlegają skonkretyzowaniu w postępowaniu administracyjnym. Tak więc istotą interesu prawnego jest jego związek z konkretną normą prawa materialnego – taką normą, która można wskazać jako jego podstawę i z której podmiot legitymujący się tym interesem może wywodzić swoje racje. Stwierdzenie istnienia interesu prawnego sprowadza się zatem do ustalenia związku o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą a sytuacją prawną konkretnego podmiotu. Istnienia interesu prawnego należały zawsze poszukiwać w prawie materialnym, którego konkretna norma nabiera cech uprawnień lub obowiązków strony, przy rozstrzyganiu sprawy indywidualnej. Interes prawny podmiotu wnoszącego skargę do sądu przejawia się w tym, że podmiot ten działa bezpośrednio, we własnym imieniu i ma roszczenie o przyznanie uprawnienia lub zwolnienie z nałożonego obowiązku. Kryterium "interesu prawnego" ma zatem charakter materialnoprawny i wymaga stwierdzenia związku między sferą indywidualnych praw i obowiązków skarżącego, a kontestowanym w skardze aktem lub czynnością organu administracji. O możliwości żądania wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego decydują przesłanki zbliżone do tych, które stanowią podstawę legitymacji procesowej strony w administracyjnym postępowaniu jurysdykcyjnym (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2004, str. 89). Wobec powyższego, stosując odpowiednio przepis art. 50 § 1 i §2 P.p.s.a., w rozpoznawanej sprawie skarżący Dyrektor [...] Ośrodka Kultury w [...] nie może być uznany za uprawnionego do wniesienia sprzeciwu. Nie był bowiem stroną postępowania administracyjnego zakończonego zaskarżoną decyzją z [...] sierpnia 2019 r., zatem nie posiada przymiotu strony postępowania sądowego. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy, skarżący nie został uznany przez organ za zainteresowanego w postępowaniu administracyjnym w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia i nie została mu doręczona kwestionowana decyzja organu odwoławczego. Od interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, kiedy to konkretny podmiot jest wprawdzie zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, lecz, dla którego z przepisu prawa materialnego nie wynikają żadne uprawnienia lub obowiązki. Podmiot taki nie posiada, zatem uprawnień lub obowiązków chronionych przepisami prawa. Pogląd taki wyraził NSA w wyroku z 15.12.1998 r., II SA 1355/98, z 5.10.1998 r., II SA 1104/98, w wyroku z 19.01.1995 r., I SA 1326/93 i w wyroku z 13.12.1992 r., I SA 1725/93. Biorąc pod uwagę powyższe należało stwierdzić, że Dyrektor [...] Ośrodka Kultury w [...] nie był stroną postępowania administracyjnego zakończonego skarżoną decyzją uchylającą do ponownego rozpoznania decyzję organu I instancji o odmowie wydania decyzji ustalającej środowiskowe uwarunkowania. Wobec tego sprzeciw skarżącego, jako wniesiony przez podmiot nieposiadający interesu prawnego w niniejszej sprawie, a więc niemający legitymacji do jego wniesienia, jest niedopuszczalny, co obliguje Sąd do jego odrzucenia. Z powyższych względów, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 64b § 1 P.p.s.a. orzekł, jak w postanowieniu.