II SA/Bd 87/24

WyrokWSA w Bydgoszczy2024-12-17

Skład orzekający: Jerzy Bortkiewicz, Grzegorz Saniewski, Jarosław Wichrowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego może nałożyć obowiązek przedłożenia ekspertyzy technicznej instalacji gazowej na zarządcę i właścicieli budynków w zabudowie szeregowej, jeśli istnieją uzasadnione wątpliwości co do stanu technicznego tej instalacji, a nie była ona poddawana regularnym przeglądom?
Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego ma prawo nałożyć obowiązek przedłożenia ekspertyzy technicznej instalacji gazowej na podstawie art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego, jeśli istnieją uzasadnione wątpliwości co do stanu technicznego obiektu budowlanego, a instalacja nie była poddawana wymaganym przeglądom. Obowiązek ten służy wyjaśnieniu kwestii technicznych i ustaleniu stanu faktycznego, stanowiąc element postępowania dowodowego.
Stan faktyczny
Organ nadzoru budowlanego nałożył na Spółdzielnię Mieszkaniową oraz właścicieli budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie szeregowej obowiązek przedłożenia ekspertyzy technicznej wewnętrznej instalacji gazowej. Organ powziął uzasadnione wątpliwości co do stanu technicznego instalacji, ponieważ nie wszystkie jej odcinki były poddawane regularnym przeglądom. Po rozpatrzeniu zażaleń, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Spółdzielnia wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając m.in. wadliwą klasyfikację własności rurociągów dystrybucyjnych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz Sędziowie sędzia WSA Grzegorz Saniewski sędzia WSA Jarosław Wichrowski (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu [...] grudnia 2024 r. ze skargi S. na postanowienie Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2023 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku przedłożenia określonych dokumentów oddala skargę. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Miasta W. (dalej określany jako PINB) postanowieniem z dnia [...] października 2023 r. znak [...] na podstawie art. 81c ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 682 ze zm.) oraz art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 775, dalej powoływana jako kpa) nałożył na Spółdzielnię Mieszkaniową [...] (dalej określana jako Spółdzielnia lub Skarżąca) oraz właścicieli budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie szeregowej (którzy nie są członkami Spółdzielni) obowiązek przedłożenia w terminie do [...] listopada 2023r. ekspertyzy technicznej w zakresie wewnętrznej instalacji gazowej od kurka głównego przechodzącej przez poszczególne budynki mieszkalne jednorodzinne w zabudowie szeregowej zlokalizowane na nieruchomości przy ul. N. [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...] we W. Ekspertyza techniczna winna określać, czy obecny stan techniczny wewnętrznej instalacji gazowej stanowi zagrożenie dla osób przebywających w budynkach oraz dla osób poruszających się w ich pobliżu. W przypadku stwierdzenia zagrożenia w ekspertyzie technicznej należy zaproponować rozwiązania naprawcze. Ekspertyzę techniczną winna wykonać osoba posiadająca stosowne uprawnienia i należąca do właściwej Izby Samorządu Zawodowego. W uzasadnieniu organ wskazał, że przewody gazowe biegnące w budynku w zabudowie szeregowej przy ul. N. od nr [...] do [...] stanowią instalację gazową. Za utrzymanie instalacji w należytym stanie technicznym w oparciu o przepisy Prawa budowalnego odpowiedzialni są poszczególni właściciele budynków i zarządca nieruchomości, którym jest Spółdzielnia. Ww. podmioty zobowiązane są również do wykonywania przeglądów okresowych zgodnie z art. 62 Prawa budowalnego. Z protokołów kontroli okresowych instalacji gazowej w przedmiotowych budynkach nie wynika, aby stan techniczny instalacji był nieodpowiedni i stwarzał zagrożenie. Niemniej są wątpliwości, czy kontrolowano wszystkie elementy instalacji gazowej. W związku wątpliwościami dotyczącymi sprzecznych stanowisk (odnośnie zakresu kontroli), a w konsekwencji również stanu technicznego wewnętrznej instalacji gazowej od kurka głównego przechodzącej w garażach i piwnicach przez poszczególne budynki skorzystano z dyspozycji art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego. Ekspertyza techniczna pozwoli określić, czy stan techniczny wewnętrznej instalacji gazowej w poszczególnych budynkach stanowi zagrożenie. Ekspertyza winna dotyczyć całej instalacji wewnętrznej od kurka głównego (znajdującego się w skrzynce na szczycie budynku przy ul. N.) przebiegającej przez wszystkie budynki od nr [...] do [...] . Rozbicie i skierowanie jej wykonania do poszczególnych właścicieli w zakresie ich budynków nie ma uzasadnienia, gdyż poziomy odcinek instalacji przechodzi przez wszystkie budynki i ściany oddzielające te budynki, zatem jedna ekspertyza techniczna winna dotyczyć całej instalacji gazowej w całym budynku w zabudowie szeregowej. Ww. obowiązek przedłożenia ekspertyzy technicznej nałożony został na Spółdzielnię w przypadku budynków, których jest ona zarządcą i właściciele należą do Spółdzielni, oraz właścicieli poszczególnych budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie szeregowej w przypadku, gdy nie należą oni do Spółdzielni. Postanowieniem z dnia [...] listopada 2023 r. znak [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 123 w związku z art. 144 i 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 81c ust. 2, art. 81 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 83 ust. 2 Prawa budowlanego po rozpatrzeniu zażaleń J. K. oraz Spółdzielni Mieszkaniowej [...] - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że z akt sprawy wynika, że [...].04.2023 r. PINB przeprowadził kontrolę wewnętrznej instalacji gazowej w przedmiotowych budynkach mieszkalnych jednorodzinnych. Nałożony zaskarżonym postanowieniem obowiązek wynika z art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego, który stanowi, że organy administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego, w razie powstania uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego, mogą nałożyć, w drodze postanowienia, na osoby, o których mowa w ust. 1, obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz. Koszty ocen i ekspertyz ponosi osoba zobowiązana do ich dostarczenia. Zasadniczą przesłanką przemawiającą za zastosowaniem cyt. przepisu jest powstanie uzasadnionych wątpliwości m.in. co do jakości użytych wyrobów budowlanych lub jakości wykonanych robót budowlanych oraz stanu technicznego obiektu budowlanego. Ustawodawca nie sprecyzował użytego w treści przepisu pojęcia "uzasadnione wątpliwości", jednakże zgodnie z przyjętym w orzecznictwie sądowo-administracyjnym poglądem "uzasadnione wątpliwości" to takie, które w okolicznościach konkretnej sprawy wskazują na to, że obiekt znajduje się w niewłaściwym stanie technicznym, a określenie "wątpliwości" wskazuje na potencjalną możliwość zaistnienia okoliczności związanych ze stanem technicznym obiektu, które mogą przemawiać za koniecznością ich sprawdzenia przez osobę posiadającą odpowiednie kwalifikacje. Wątpliwości te powinny być uzasadnione w świetle poczynionych przez organ nadzoru budowalnego ustaleń faktycznych. Wydane na podstawie art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego postanowienie ma charakter kontrolny i dowodowy, nie rozstrzyga sprawy co do istoty, nie kończy prowadzonego postępowania administracyjnego i nie jest orzeczeniem merytorycznym. Nałożenie obowiązku dostarczenia stosownej oceny technicznej lub ekspertyzy służy wyjaśnieniu kwestii technicznych i ustaleniu stanu faktycznego. Ma ono dostarczyć materiału dowodowego niezbędnego do dokonania porównania stanu faktycznego z wzorcem wynikającym z przepisów prawa budowlanego i wystarczającego do podjęcia jednej z decyzji przewidzianej przez te przepisy (wyroki NSA w sprawach II OSK 681/11 i II OSK 2106/11). Przy czym, ekspertyzy i oceny techniczne, o których mowa w art. 81 c ust. 2 ww. ustawy są elementem postępowania dowodowego i mogą stanowić podstawę do podjęcia przez organ nadzoru budowlanego stosowanych działań przewidzianych przepisami ustawy Prawo budowlane. Odległa data budowy, wraz z innymi okolicznościami sprawy, np. widocznym stanem obiektu, jego charakterem, brakiem szczegółowej dokumentacji budowlanej, czy wreszcie wskazaniami będącymi podstawą interwencji organów, przemawiają za potrzebą uzyskania opinii podmiotu fachowego o stanie technicznym. Jest to bowiem środek dowodowy mający dopiero dać szerszy obraz kontrolowanego obiektu i ewentualny asumpt do dalszych działań. Organ I instancji wykazał istnienie wątpliwości, których nie jest w stanie rozstrzygnąć we własnym zakresie. W trakcie kontroli przeprowadzonej przez PINB [...].04.2023 r., przedstawiciel P. we W. wyjaśnił, że zgodnie z obowiązującymi przepisami granicą własności sieci gazowej jest kurek główny umieszczony na szczycie budynku nr [...]. Zgodnie z tym ustaleniem do Zakładu Gazowniczego należy przyłącze gazowe niskiego ciśnienia DN50 od sieci DN100 zlokalizowanej na działce [...] KM [...] do kurka głównego na tym budynku. Przewód gazowy za kurkiem głównym zlokalizowany w piwnicach i garażach poszczególnych budynków w zabudowie szeregowej stanowi instalację gazową wewnętrzną, która nie stanowi własności Zakładu Gazowniczego. Za utrzymanie i prawidłową eksploatację odpowiada właściciel lub zarządca budynku. Jest on zobowiązany do wykonania corocznych przeglądów tej instalacji (...). Powyższe oświadczenie potwierdziła, pismem z dnia [...].08.2023 r. P. sp. z o.o. i wskazała, że wynika ono z rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 26.04.2013 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe i ich usytuowanie. Zgodnie z § 2 tego rozporządzenia, przyłączem gazowym nazywamy odcinek gazociągu od gazociągu zasilającego do kurka głównego służący do przyłączenia instalacji gazowej, którego częścią może być zespół gazowy, w tym punkt gazowy lub stacja gazowa. Wyjaśniła także, że w myśl tej definicji sieć gazowa kończy się na kurku głównym, a za kurkiem głównym zaczyna się instalacja gazowa. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w § 159 reguluje również, że kurek główny zainstalowany jest na przyłączu i służy do odcięcia gazu dla instalacji gazowej. Przywołany przepis reguluje również, kwestię lokalizacji kurka głównego, a mianowicie, że kurek główny powinien być zlokalizowany na zewnątrz budynku (...). Ponadto P. wraz z pismem z [...].09.2023 r. przekazała dodatkową dokumentację, tj. kopię inwentaryzacji przyłącza gazu do budynku nr [...] (obecnie budynki od nr [...] do nr [...]) przy ul. N. we W. z [...].01.1988 r., kopię protokołu odbioru technicznego przyłącza z [...].01.1988 r., a także kopię protokołu przyjęcia przyłącza przez Oddział [...] w B. z [...].03.1988 r. Z ww. dokumentów wynika, że inwestor przekazał Zakładowi [...] w B. przyłącze gazu o długości 4 m (sieć gazową umieszczoną w gruncie), bez instalacji przebiegającej w pomieszczeniach piwnic domów. Powyższe obrazuje precyzyjnie naniesiony na mapie przekazywany odcinek przyłącza, który kończy się na ścianie szczytowej budynku nr [...]. Zarówno Spółdzielnia, jak i właściciele poszczególnych nieruchomości przekazali kopie posiadanych protokołów z przeglądów kominiarskich i przeglądów wewnętrznej instalacji gazowej obejmujących odcinek instalacji od gazomierza do urządzeń końcowych, które nie wykazały nieprawidłowości. Do akt postępowania załączono kopię protokołu z przesłuchania S. M. z [...].08.2022 r., z którego treści wynika, że wykonując przeglądy instalacji gazowej, sprawdzał każdy element instalacji począwszy od zaworu głównego. Zawór główny znajduje się na ścianie zewnętrznej szczytowej budynków szeregowych i dotyczy to wszystkich budynków Spółdzielni. Przeglądy dokonywane są na zlecenie Spółdzielni, jednak sprawdza również instalacje w budynkach nie należących do Spółdzielni na zlecenie właściciela budynku. Sprawdzeniu podlega instalacja wewnątrz lokali oraz cała instalacja, która przechodzi przez garaż (piwnica). Jednakże nie wszystkie przeglądy zostały wykonane przez ww. Co więcej, z treści przedłożonych protokołów nie wynika, aby sporny odcinek instalacji gazowej przebiegającej przez piwnice wszystkich budynków mieszkalnych w zabudowie szeregowej podlegał sprawdzeniu. Zatem wątpliwości organu I instancji, czy wszystkie odcinki instalacji gazowej znajdują się w należytym stanie technicznym, zdaniem organu odwoławczego, są uzasadnione. Ponadto, jak wynika z wyroku Sądu Rejonowego w T. z [...].10.2016 r., sygn. akt [...], dla oceny kwestii własności istotne znaczenie ma przepis art. 49 k.c., który został poddany wykładni w uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 8.03.2006 r. III CZP 105/2005 (OSNC 2006/10 poz. 159). Według powołanej uchwały, art. 49 k.c. nie stanowi samoistnej podstawy prawnej przejścia urządzeń służących do doprowadzania lub odprowadzania wody, pary, gazu, prądu elektrycznego oraz innych podobnych urządzeń na własność właściciela przedsiębiorstwa przez ich podłączenie z siecią należącą do tego przedsiębiorstwa. Powołana uchwała zapadła na gruncie art. 49 k.c. w pierwotnym brzmieniu, który stanowił, że urządzenia służące do doprowadzania lub odprowadzania wody, pary, gazu, prądu elektrycznego oraz inne podobne urządzenia nie należą do części składowych gruntu lub budynku, jeżeli wchodzą w skład przedsiębiorstwa lub zakładu. W związku z czym sporne urządzenia, w tym rura biegnąca od kurka głównego do domów jednorodzinnych, są przedmiotem własności właścicieli poszczególnych domów jednorodzinnych (...). Z powyższego wyroku wynika, także, że dotyczy to również sytuacji, w których odnośne urządzenia zostały wybudowane i podłączone do sieci przed dniem 3 sierpnia 2008 r. W związku z powyższym, w ocenie organu odwoławczego, PINB prawidłowo nałożył obowiązek przedłożenia ekspertyzy technicznej na Spółdzielnię, jako zarządcę części budynków, oraz na pozostałych właścicieli budynków mieszkalnych jednorodzinnych, którzy nie są jej członkami. Skargę na ww. postanowienie złożyła Spółdzielnia, zarzucając, że przyjęto wadliwą klasyfikację własności rurociągów dystrybucyjnych umieszczonych w pomieszczeniach piwnicznych domów jednorodzinnych w sprzeczności z postanowieniami art. 49 i art. 191 kc. Pierwszy z wymienionych przepisów stanowi, że urządzenia służące do doprowadzenia gazu nie należą do części składowych budynku, jeśli wchodzą w skład przedsiębiorstwa. Zgodnie z postanowieniami zawartymi w uchwale Trybunału Konstytucyjnego z 4.12.1991 r. (Dz.U. Nr 116 poz.507), stanowiącą wykładnię do postanowień art. 49 i art. 191 kc, pierwszy z wymienionych przepisów stanowi, że urządzenia służące do doporowadzenia gazu nie należą do części składowych budynku, jeśli wchodzą w skład przedsiębiorstwa. Końcowe zastrzeżenie art. 49 kc uzależniające zastosowanie tego przepisu od przesłanki, aby objęte urządzenia wchodziły w skład PGNiG, jest kwestią faktu. Jest ona spełniona z chwilą podłączenia wymienionych w art. 49 kc urządzeń do sieci należącej do PGNiG. W rezultacie urządzenia te (rurociągi dystrybucyjne gazu i przyłącza do instalacji wewnętrznej domów jednorodzinnych) przestają być częścią składową nieruchomości, na której zostały zbudowane i nie stanowią na podstawie art. 191 kc własności właściciela tej nieruchomości. Z chwilą bowiem podłączenia ich w sposób trwały z przedsiębiorstwem PGNiG w taki sposób, że nie mogą być od niego odłączone bez uszkodzenia lub istotnej zmiany całości albo przedmiotu odłączonego (art.47 § 2 i 3 kc), stają się składową tego przedsiębiorstwa (PGNiG). Podstawą prawną przejścia własności stanowi art. 191 kc odniesiony mutatis mutandis, ze względu na treść art. 49 kc, do przedsiębiorstwa PGNiG. Z chwilą połączenia w sposób trwały z siecią PGNiG wymienione w art. 49 kc urządzenia jako jego części składowe stają się przedmiotem własności PGNiG. Utrzymanie ww. urządzeń w należytym stanie technicznej sprawności zgodnie z przepisami zawartymi w treści rozdziału 6 Prawa budowlanego należy zatem do PGNiG. Zawory przecinające dopływ gazu umieszczone na rurociągach dystrybucyjnych przed ich wejściem do budynku szeregowego nie są kurkami głównymi, ponieważ za tymi zaworami nie są umieszczone gazomierze. Odbiorcy gazu korzystają bezpośrednio z przyłącz umieszczonych na rurociągu dystrybucyjnym przebiegającym przez wszystkie pomieszczenia piwniczne tych domów. Skontrolowano tylko część instalacji, ponieważ nie wszyscy udostępnili swoje segmenty. Komisja stwierdziła drobne uchybienia, nie zalecając ich usunięcia. Ponadto, w umowie zawartej między Gazownią a odbiorcą gazu nie ma żadnej wzmianki o spornym odcinku w budynkach odbiorców gazu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości swoją dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jako bezzasadna podlegała oddaleniu. Zgodnie z art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego, stanowiącego materialno-prawną podstawę wydania zaskarżonego postanowienia, "Organy administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego, w razie powstania uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego, mogą nałożyć, w drodze postanowienia, na osoby, o których mowa w ust. 1, obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz. Koszty ocen i ekspertyz ponosi osoba zobowiązana do ich dostarczenia". W przytoczonej wyżej regulacji organy administracji architektoniczno-budowlanej i organy nadzoru budowlanego zostały wyposażone w istotne środki wspierające wykonywanie zadań powierzonych im przepisami Prawa budowlanego. Ocen technicznych i ekspertyz przewidzianych w cyt. przepisie organy te mogą żądać zarówno wówczas, gdy prowadzą postępowanie administracyjne, jak i niezależnie od prowadzonego postępowania. Za taką oceną przemawia umieszczenie tego przepisu w rozdziale dotyczącym organów administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego, które nadaje mu ogólnego charakteru - środka służącego organom w każdym przypadku wykonywania nałożonych na nie obowiązków (zob. wyrok WSA w Gdańsku w sprawie II SA/Gd 613/16, przywołane w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są dostępnie na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl). W piśmiennictwie wskazuje się, że instytucja ta umożliwia organom wykonywanie ich ustawowych zadań. Postanowienie wydane w tym przedmiocie ma bowiem charakter dowodowy i tylko takim celom służy. Jest to regulacja szczególna wobec przewidzianego w art. 84 kpa dowodu z opinii biegłego (zob. Z. Kostka, Prawo budowlane. Komentarz pod red. A. Glinieckiego, Warszawa 2016, s. 920 i 923). Zawarte w art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego sformułowania: "uzasadnione wątpliwości" oraz "odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz" wskazują, że celem organu nadzoru budowlanego nakładającego obowiązek dostarczenia ekspertyzy lub oceny technicznej jest uzyskanie takich informacji o stanie technicznym obiektu budowlanego, które wymagają posiadania wiedzy specjalistycznej. Nakładając na podstawie omawianej regulacji obowiązek dostarczenia oceny technicznej organ w istocie dopuszcza dowód z opinii biegłego. Przeprowadzenie tego dowodu służyć ma uzyskaniu informacji na temat stanu technicznego obiektu budowlanego oraz czynności, jakie należy w związku z tym podjąć. Jak już jednak wskazano, art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego jest przepisem szczególnym w stosunku do art. 84 § 1 kpa. Co do zasady dopuszczając dowód z oceny technicznej lub ekspertyzy na podstawie art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego, należy mieć na uwadze szczególne uwarunkowania postępowania administracyjnego prowadzonego przez organy nadzoru budowlanego. Omawiana regulacja powinna być stosowana wówczas, gdy wiedza pracowników organu nadzoru budowlanego i środki, którymi dysponują, nie będą wystarczające do samodzielnego poczynienia ustaleń faktycznych niezbędnych do wydania rozstrzygnięcia (zob. wyrok NSA w sprawie II OSK 2778/19). Należy również podkreślić, że nałożenie obowiązku dostarczenia ekspertyzy lub oceny technicznej na podstawie art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego znajduje uzasadnienie wyłącznie w przypadkach w nim wskazanych, tj. powzięcia przez organ uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego. W wyroku w sprawie II OSK 865/1 NSA sformułował pogląd, że z uwagi na użycie we wskazanym przepisie nieostrych pojęć "uzasadnione wątpliwości" oraz "odpowiednie ekspertyzy" zarówno określenie zakresu żądanej przez organ oceny technicznej czy ekspertyzy, jak i uzasadnienie podjętych działań w trybie komentowanego przepisu muszą być oparte na szczegółowej analizie stanu faktycznego konkretnej sprawy i wymagają uzasadnienia. Skorzystanie z rozwiązania zawartego w art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego musi być powodowane uzasadnionymi wątpliwościami, a ponadto organ powinien precyzyjnie wskazać, jaką ekspertyzę i w jakim zakresie strona ma przedłożyć. Omawiana regulacja daje organowi uprawnienie do nałożenia obowiązku dostarczenia ocen technicznych lub ekspertyz, gdy istnieją uzasadnione wątpliwości, a więc nie jakiekolwiek, lecz o charakterze kwalifikowanym. Stosując ten przepis nie można dokonywać wykładni rozszerzającej. Stąd też organ, wydając postanowienie, obowiązany jest udowodnić, że istnieją uzasadnione wątpliwości, czyli wykazać spełnienie ustawowej przesłanki w danym konkretnym stanie faktycznym. W niniejszej sprawie obowiązek, o którym mowa w art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego, został nałożony na zarządcę i właścicieli domów w zabudowie szeregowej. W ocenie Sądu, biorąc pod uwagę realia niniejszej sprawy, prawidłowo organ przyjął, że zaistniały uzasadnione wątpliwości dotyczące stanu technicznego instalacji gazowej, a to z uwagi na to, że, jak prawidłowo ustalono, nie była ona na spornym odcinku poddawana przeglądom. Zgodnie z art. 62 ust. 1 pkt 1 lit. c Prawa budowlanego, obiekty budowlane powinny być w czasie ich użytkowania poddawane przez właściciela lub zarządcę kontroli instalacji gazowych oraz przewodów kominowych (dymowych, spalinowych i wentylacyjnych). Szczególnie istotne jest w tym zakresie oświadczenie B. W. (byłego prezesa Spółdzielni), który wyjaśnił, że przedmiotowy odcinek instalacji gazowej przebiegający poprzez wszystkie budynki (przed licznikami gazowymi) nigdy nie był poddawany przeglądom (vide oświadczenie k. 124 akt adm.). Sama Skarżąca wskazuje, że nie jest odpowiedzialna za stan techniczny spornego odcinka instalacji, zatem potwierdza to dodatkowo, że nie były wykonywane przez nią, jako zarządcę, jej przeglądy na tymże odcinku (vide pisma Skarżącej z [...].08.2023 r., k. 124 t. 1 akt adm. oraz z [...] .08.2023 r., k. 109 t. 1 akt adm.). W tym miejscu wskazać należy, że w świetle ww. dokumentów i konsekwentnego stanowiska Skarżącej, że nie ciąży na niej obowiązek kontroli stanu technicznego spornego odcinka instalacji gazowej, nie można było uznać za wiarygodne zeznań S. M. (k. 47 akt adm.), jakoby dokonywał on na zlecenie Spółdzielni przeglądu również tego odcinka instalacji. Powyższe stanowisko Skarżącej wynikało z tego, że w jej ocenie właścicielem spornego odcinka instalacji gazowej była P. sp. z o.o. i tym samym na Skarżącej nie spoczywa obowiązek dokonywania przeglądów. Stanowisko to nie jest prawidłowe. Jak wynika z cyt. wcześniej art. 62 ust. 1 pkt 1 lit. c, na właścicielu i zarządcy ciąży obowiązek dokonywania przeglądu instalacji gazowej. Stosownie do § 156 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1225), instalację gazową zasilaną z sieci gazowej stanowi układ przewodów za kurkiem głównym, prowadzonych na zewnątrz lub wewnątrz budynku, wraz z armaturą, kształtkami i innym wyposażeniem, a także urządzeniami do pomiaru zużycia gazu, urządzeniami gazowymi oraz przewodami spalinowymi lub powietrzno-spalinowymi, jeżeli są one elementem wyposażenia urządzeń gazowych. Natomiast zgodnie z § 2 pkt 24 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 26 kwietnia 2013 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe i ich usytuowanie (Dz. U. poz. 640), przyłącze gazowe to odcinek gazociągu od gazociągu zasilającego do kurka głównego służący do przyłączania instalacji gazowej, którego częścią może być zespół gazowy, w tym punkt gazowy lub stacja gazowa. Z cyt. przepisów jednoznacznie wynika, że na Skarżącej i właścicielach poszczególnych mieszkań spoczywał obowiązek wykonania przeglądu instalacji gazowej na odcinku od kurka głównego, który znajduje się w skrzynce na szczycie budynku przy ul. N. Tym samym sporny odcinek rury przebiegający poziomo przez poszczególne budynki w zabudowie szeregowej stanowi instalację gazową w rozumieniu art. 62 ust. 1 pkt 1 lit. c Prawa budowlanego. Reasumując, organ rozpatrzył całość materiału dowodowego, dokonując analizy wszelkich istotnych okoliczności faktycznych występujących w sprawie, a następnie do tak ustalonego stanu faktycznego zastosował prawidłową normę prawa materialnego. Organ z poszanowaniem zasady dwuinstancyjności postępowania w toku postępowania odwoławczego dokonał samodzielnej oceny prawnej jak i dowodowej sprawy w jej całokształcie, a motywy swojego działania zawarł w uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia. Tak jak tego wymaga art. 107 § 3 kpa, wskazał fakty, które uznał za udowodnione, dowody, na których się oparł, oraz przyczyny, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, wyjaśnił również podstawy prawne decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. W ocenie Sądu motywy oraz tok rozumowania organu, przedstawiające ocenę i proces konkretyzacji stosunku administracyjnoprawnego w danej sprawie, zostały przedstawione w uzasadnieniu decyzji w sposób spójny, logiczny i wyczerpujący. Materiał zgromadzony w niniejszej sprawie potwierdza, że zaistniała przesłanka uzasadnionych wątpliwości w rozumieniu art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego, przy czym nałożony obowiązek został określony w sposób precyzyjny. Mając powyższe na uwadze, stwierdzić trzeba, że zarzuty skargi były bezzasadne i skarga w oparciu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935) podlegała oddaleniu. J. Bortkiewicz J. Wichrowski G. Saniewski

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło