II SA/Bd 874/15

PostanowienieWSA w Bydgoszczy2015-11-19

Skład orzekający: Michał Kujawa

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który wykazuje trudną sytuację materialną i dochód niewystarczający do pokrycia pełnych kosztów postępowania, ale jednocześnie posiada pewne dochody miesięczne, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika?
Ratio decidendi
Wnioskodawca, który wykazuje trudną sytuację materialną i dochód niewystarczający do pokrycia pełnych kosztów postępowania, ale jednocześnie posiada pewne dochody miesięczne, nie spełnia przesłanek do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, który wymaga wykazania braku jakichkolwiek środków pieniężnych. Niemniej jednak, w celu zapewnienia prawa do sądu, wnioskodawca może zostać zwolniony od wpisu sądowego, podczas gdy wniosek o ustanowienie pełnomocnika w tym zakresie powinien zostać oddalony.
Stan faktyczny
M. G. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, uzasadniając go trudną sytuacją materialną. Wnioskodawca zamieszkuje z matką, utrzymują się z emerytury matki i dochodu z dzierżawy. Nie posiada oszczędności ani wartościowych przedmiotów poza kombajnem. Wniosek został złożony w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR w T. odmawiającą przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego.
Rozstrzygnięcie
1. zwolnić od wpisu sądowego, 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Michał Kujawa po rozpoznaniu w dniu 19 listopada 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR w T. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego postanowił: 1. zwolnić od wpisu sądowego, 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie. Dnia 5 października 2015 r. (uzupełniony 5 listopada 2015 r.) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynął wniosek (formularz PPF) M. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym tj.: zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika. Konieczność przyznania prawa pomocy skarżący uzasadnił trudną sytuacją materialną. We wspólnym gospodarstwie domowym zamieszkuje z matką. Utrzymują się ze świadczenia emerytalnego matki w wysokości [...] zł oraz dochodu z umowy dzierżawy w kwocie [...] zł miesięcznie. Oświadczył, że nie posiada oszczędności oraz przedmiotów wartościowych z wyjątkiem kombajnu. W formularzu zawarł wykaz miesięcznych zobowiązań i stałych wydatków. Do pisma z dnia 9 listopada 2015 r. wnioskodawca dołączył m.in. protokół z dnia 14 października 2015 r., który dotyczył opróżnienia nieruchomości z osób i rzeczy oraz wydania go wierzycielowi. Ponadto skarżący podał, że nie posiada rachunku bankowego i nie składał on jak i jego matka żadnych zeznań podatkowych. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zważył, co następuje: Należy zaznaczyć, iż prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego w ramach prawa pomocy jest równoznaczne z udzieleniem pełnomocnictwa ( art. 244 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.). Przepis art. 245 p.p.s.a. przewiduje możliwość przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w sytuacji, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.) polega na zwolnieniu tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tyko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Następuje w sytuacji, jeżeli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny. W wyniku dokonanej analizy sytuacji finansowej strony skarżącej należało uznać, iż wnioskodawca wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w swoim utrzymaniu. Wpływ na takie rozstrzygnięcie miało to, iż skarżący obecnie wraz z matką utrzymuje się z niewielkiego dochodu, a więc nie miałby z czego pokryć pełnych kosztów postępowania. Tymczasem wpis sądowy w przedmiotowej sprawie został ustalony w kwocie 982 zł. Istotne w przedmiotowej sprawie jest również i to, że wnioskodawca wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym zaś przepis wyraźnie wskazuje, że w tym stanie rzeczy powinien wykazać, że nie posiada jakichkolwiek środków pieniężnych. Tymczasem uzyskuje miesięcznie dochód w wysokości wskazanej powyżej – tym samym nie spełnia wymagań zawartych w ww. przepisie. Jednocześnie zwolnienie strony skarżącej od wpisu sądowego pozwoli jej kontynuować postępowanie sądowoadministracyjne, gdyż skarżący nie mając środków na ich pokrycie zostałby pozbawiony prawa do sądu, które jest zagwarantowane przez Konstytucję RP. Poza tym ustanowienie pełnomocnika na obecnym etapie nie jest obowiązkowe i konieczne, ponieważ jak wynika z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Mając na uwadze powyższe ustalenia postanowiono zwolnić skarżącego od wpisu sądowego oraz oddalić wniosek w pozostałym zakresie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło