II SA/Bd 875/14

PostanowienieWSA w Bydgoszczy2015-03-30

Skład orzekający: Wojciech Jarzembski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał spełnienie ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, w szczególności brak możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, ponieważ skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Mimo wezwania do przedłożenia dodatkowych dokumentów i oświadczeń dotyczących jego sytuacji majątkowej, skarżący nie uzupełnił wniosku, a przedstawione informacje były zbyt ogólne do rzetelnej oceny.
Stan faktyczny
Skarżący M. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, uzasadniając go trudną sytuacją materialną i skomplikowanym charakterem sprawy. Wniosek został oddalony przez referendarza sądowego z powodu niewykazania przesłanek. Po wniesieniu sprzeciwu, sąd wezwał skarżącego do przedłożenia dodatkowych dokumentów, jednak skarżący ich nie dostarczył. W konsekwencji sąd odmówił przyznania prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił odmówić przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wojciech Jarzembski po rozpoznaniu w dniu 30 marca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lipca 2014 r., nr [...] w przedmiocie odmowy rejestracji pojazdu po wznowieniu postępowania postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w dniu 22 października 2014 r. oddalił skargę M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lipca 2014 r., nr [...]w przedmiocie odmowy rejestracji pojazdu po wznowieniu postępowania. W dniu [...] stycznia 2015 r. wpłynął do Sądu wniosek (formularz PPF) M. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego. Wniosek uzasadnił trudną sytuacją materialną oraz skomplikowanym charakterem sprawy. We wspólnym gospodarstwie domowym zamieszkuje z żoną. Łączny miesięczny dochód gospodarstwa składający się z wynagrodzeń za pracę wynosi łącznie [...]zł. Poza tym oświadczył, że nie posiada oszczędności oraz przedmiotów wartościowych. Posiada mieszkanie o powierzchni [...] m2. Referendarz sądowy postanowieniem z dnia 16 stycznia 2015 r. oddalił wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy uznając, że skarżący nie wykazał spełnienia ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy, w szczególności braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W dniu [...] lutego 2015 r. skarżący złożył sprzeciw od powyższego rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012r. poz. 270 ze zm.), dalej powoływanej jako "P.p.s.a.", w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym. W myśl art. 245 § 1 i 3 P.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. W świetle art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje wówczas, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z przepisu tego wyraźnie wynika, iż jedynym kryterium, jakim kieruje się Sąd rozpatrując wniosek strony w tym przedmiocie są możliwości zarobkowe i sytuacja finansowa strony. Powołany przepis nie pozostawia również wątpliwości co do tego, że inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki pozytywne do uwzględnienia wniosku, spoczywa na wnioskodawcy. To wnioskodawca zatem obowiązany jest rzetelnie i rzeczowo przedstawić swoją sytuację majątkową w sposób umożliwiający jej ocenę. Jak wynika z przedłożonego przez skarżącego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy, skarżący we wspólnym gospodarstwie domowym zamieszkuje z żoną T. K.. Łączny miesięczny dochód gospodarstwa składający się z wynagrodzeń za pracę wynosi łącznie [...]zł. Poza tym oświadczył, że nie posiada oszczędności oraz przedmiotów wartościowych. Posiada mieszkanie o powierzchni [...] m2. Referendarz sądowy postanowieniem z dnia 16 stycznia 2015 r. oddalił wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy uznając, że skarżący nie wykazał spełnienia ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy, w szczególności braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W dniu [...] lutego 2015 r. skarżący złożył sprzeciw od powyższego postanowienia podnosząc, że uzyskiwany dochód wystarcza mu na bieżące wydatki i opłaty. W związku z tym, że oświadczenie strony zawarte we wniosku, o którym mowa w art. 252 § 2 p.p.s.a. okazało się niewystarczające do oceny jego rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego, strona skarżąca została zobowiązana na podstawie zarządzenia sędziego WSA z dnia 5 lutego 2015r., przedłożyć dodatkowe oświadczenia i dokumenty źródłowe dotyczące jego stanu majątkowego, dochodów i stanu rodzinnego w terminie 7 dni, w szczególności: 1/ aktualnych dokumentów wykazujących wysokość uzyskiwanych przez stronę skarżącą oraz osoby pozostające we wspólnym gospodarstwie domowym dochodów z tytułu: umowy o pracę, diet, stypendiów, renty, emerytury, najmu, dzierżawy, prac dorywczych lub sezonowych, działalności gospodarczej, rolniczej, stażu itp.; 2/ oświadczenia o łącznej wysokości przeciętnych comiesięcznych wydatków związanych wyłącznie z koniecznym utrzymaniem strony skarżącej i ewentualnie rodziny oraz ponoszonych i udokumentowanych opłat związanych z domem takich jak: czynsz, energia elektryczna, gaz, opał itp.; 3/ podanie czy skarżący lub osoby pozostające z nim we wspólnym gospodarstwie domowym posiadają samochód, jeżeli tak należy podać markę, typ, rok produkcji i wartość rynkową, ewentualnie w przypadku nie posiadania pojazdu zaświadczenia o niefigurowaniu w ewidencji z właściwego starostwa 4/ wskazania i udokumentowania wysokości rat spłacanych kredytów; 5/ wyciągów i wykazów z posiadanych rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych z okresu ostatnich trzech miesięcy. 6/ oświadczenia o posiadanych oszczędnościach, 7/ oświadczenia o źródłach utrzymania (w tym pomocy udzielanej przez rodzinę – należy podać wysokość), Wezwanie zostało doręczone skarżącemu w dniu [...] marca 2015 r. (k. 73 akt sądowych). Termin do jego wykonania upłynął z dniem [...] marca 2015 r. W wyznaczonym terminie skarżący nie nadesłał wymaganych dokumentów, oświadczeń. Analiza informacji dotyczących sytuacji rodzinnej i finansowej strony, zawartych jedynie w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy, nie pozwala na przyjęcie, że skarżący wyjaśnił okoliczności uzasadniające przyznanie mu prawa pomocy. Ilość posiadanych informacji jest przede wszystkim zbyt mała, a same informacje zbyt ogólne do rzetelnego rozpoznania wniosku. Prawo pomocy jest formą dofinansowania z budżetu państwa i stanowi instytucję przyznawaną wyjątkowo i w szczególnych okolicznościach – przy czym – jak już wskazano na wstępie, okoliczności te muszą zostać przedstawione i udokumentowane przez stronę domagającą się przyznania prawa pomocy. Skarżący natomiast, zdaniem Sądu, składając wniosek o przyznanie jej prawa pomocy, nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Dodatkowo podkreślić należy, że celem instytucji prawa pomocy jest wsparcie tych osób, których sytuacja majątkowa jest taka, że nie są one w stanie same ponieść kosztów toczącego się postępowania, a to pozbawiłoby je możliwości skorzystania z konstytucyjnie zagwarantowanego prawa do sądu, tym samym ma ona charakter wyjątkowy. Prawo pomocy w pierwszej kolejności winno być przyznawane osobom bezrobotnym, bez stałego źródła dochodu i bez majątku. W omawianej sprawie nie sposób ocenić, czy taka sytuacja występuje. Skarżący bowiem, nie przedstawił chociażby comiesięcznych koniecznych wydatków, ponoszonych w każdym gospodarstwie domowym. Skarżący nie skorzystał również z możliwości przedstawienia dokumentów potwierdzających jego sytuację finansową. Nie przedłożył również żadnego dokumentu potwierdzającego prawdziwość jego oświadczenia zawartego we wniosku. Biorąc pod uwagę powyższe, na podstawie posiadanych informacji uznać należy, iż skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów niniejszego postępowania, co jest przesłanką przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło