II SA/Bd 88/18
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2018-09-27
Skład orzekający: Referendarz sądowy Michał Kujawa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego może zostać uwzględniony, gdy strona jest zwolniona z kosztów sądowych na mocy art. 239 § 1 pkt 1 lit. a PPSA?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego może zostać uwzględniony, nawet jeśli strona jest zwolniona z kosztów sądowych na mocy art. 239 § 1 pkt 1 lit. a PPSA. Zwolnienie z kosztów sądowych w sprawach z zakresu pomocy społecznej nie wyklucza możliwości przyznania prawa pomocy w zakresie zastępstwa procesowego, jeśli sytuacja majątkowa strony uzasadnia takie rozwiązanie.Stan faktyczny
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynął wniosek E. T. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Sprawa dotyczyła skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji w sprawie świadczeń rodzinnych. Strona skarżąca prowadzi gospodarstwo domowe z mężem i pięciorgiem małoletnich dzieci, utrzymując się głównie ze świadczeń rodzinnych i wychowawczych.Rozstrzygnięcie
Postanowiono ustanowić radcę prawnego dla wnioskodawczyni oraz umorzyć postępowanie w pozostałym zakresie wniosku.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Michał Kujawa po rozpoznaniu w dniu 27 września 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. T. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania postanowił: 1. ustanowić radcę prawnego, 2. umorzyć postępowanie w pozostałym zakresie wniosku.
W dniu [...] sierpnia 2018 r. (uzupełniony [...] września 2018 r.) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynął wniosek (formularz PPF) E. T. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego.
Analiza akt niniejszej sprawy prowadzi do wniosku, iż skarżąca skarży postanowienie w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji w sprawie świadczeń rodzinnych. Należy podkreślić, iż przepis art. 239 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia [...] sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302), stanowi, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Postępowanie w tym zakresie podlega umorzeniu, ponieważ jego rozpoznanie w niniejszej sprawie stało się zbędne.
Ponadto ustawodawca umożliwia skorzystanie z prawa pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa procesowego również osobie korzystającej z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych (art. 262 powoływanej ustawy). Z tego względu zasadnym jest rozpatrzenie wniosku w oparciu o regulację zawartą w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., zgodnie z którą przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym – ustanowienia adwokata (radcy prawnego) - domagać się może wyłącznie osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Dokonując w niniejszej sprawie oceny sytuacji majątkowej, rodzinnej oraz możliwości płatniczych wnioskodawcy ustalono, iż prowadzi ona gospodarstwo domowe wspólnie z mężem. Mają na utrzymaniu pięcioro małoletnich dzieci. Jest współwłaścicielem domu o powierzchni [...] m2 zaś mąż posiada dom o powierzchni [...] m2. Poza tym posiadają nieruchomość rolną o powierzchni [...] ha. Utrzymują się ze świadczeń rodzinnych oraz wychowawczych w łącznej wysokości [...] zł miesięcznie. Ponadto uzyskują kwotę [...]zł rocznie z tytułu dopłat bezpośrednich do nieruchomości rolnej. Wnioskodawczyni podała, że dostępne środki pieniężne przeznaczane są na bieżące utrzymanie. Dalej oświadczyła, że nie posiada oszczędności oraz przedmiotów wartościowych.
W tym stanie rzeczy, po uwzględnieniu rzeczywistych obciążeń i stałych wydatków należało uznać, że skarżąca uprawdopodobniła zasadność swojego wniosku, a sytuacja majątkowa, w której się znajduje uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego, albowiem opłacenie kosztów profesjonalnego pełnomocnika nie może być dokonane bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym zainteresowanej.
Z tych powodów, na podstawie przepisu art. 249a, art. 246 § 1 pkt 2 w związku art. 258 § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło