II SA/Bd 880/05
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2005-10-31
Skład orzekający: Grzegorz Saniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy gmina, której organ wydał decyzję w pierwszej instancji, może wnieść skargę do sądu administracyjnego na decyzję organu odwoławczego, jeśli gmina nie posiada interesu prawnego w rozumieniu przepisów materialnych?Ratio decidendi
Gmina nie może wnieść skargi do sądu administracyjnego na decyzję organu odwoławczego, jeśli jej organ wydał decyzję w pierwszej instancji, a gmina nie posiada interesu prawnego w rozumieniu przepisów materialnych. Powierzenie organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do orzekania w sprawie indywidualnej wyłącza możliwość dochodzenia przez tę jednostkę jej interesu prawnego w trybie postępowania sądowoadministracyjnego.Stan faktyczny
Gmina Miasta I. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B., która uchyliła decyzję Prezydenta Miasta I. ustalającą opłatę adiacencką. Gmina zarzuciła błędne przyjęcie przez SKO, że trzyletni okres na ustalenie opłaty adiacenckiej nie został dochowany. SKO wniosło o odrzucenie skargi, podnosząc, że gmina nie jest uprawniona do jej wniesienia, gdyż jej organ wydał decyzję w pierwszej instancji.Rozstrzygnięcie
Sąd odrzucił skargę Gminy Miasta Inowrocław jako niedopuszczalną.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: asesor WSA Grzegorz Saniewski po rozpoznaniu w dniu 31 października 2005r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Gminy Miasta I. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] 2005r. nr [...] w przedmiocie opłaty adiacenckiej postanawia odrzucić skargę.
Decyzją z dnia [...] 2005 r. Prezydent Miasta I. ustalił dla J. B. i K. D. – wspólników spółki "[...]" w I. opłatę adiacencką z tytułu podziału nieruchomości stanowiącej własność ww. osób, położonej w I. przy ul. B., oznaczonej numerem geodezyjnym [...].
W wyniku wniesionego odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze
w B. wymienioną w sentencji niniejszego postanowienia decyzją z dnia
[...] 2005 r. uchyliło w całości ww. decyzję Prezydenta Miasta I.
i umorzyło postępowanie pierwszej instancji. Decyzję tę doręczono Prezydentowi w dniu
28 lipca 2005 r.
Dnia 29 sierpnia występując jako reprezentant Gminy Miasta I. Prezydent Miasta Inowrocław złożył skargę na decyzję Kolegium zarzucając, iż błędnie przyjęło ono, że trzyletni okres na ustalenie opłaty adiacenckiej jest dochowany tylko wówczas, jeżeli w okresie trzech lat od dnia, w którym stała się ostateczna decyzja zatwierdzająca podział nieruchomości zostanie wydana ostateczna decyzja ustalająca opłatę - nie jest zaś dochowany ten termin poprzez wydanie nieostatecznej decyzji organu pierwszej instancji.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej odrzucenie podnosząc, że nie jest dopuszczalne zaskarżenie decyzji przez osobę, która występowała jako organ orzekający w pierwszej instancji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga podlega odrzuceniu.
Zgodnie z art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270; z późn. zm.) uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny. Interes prawy skarżącego istnieje wówczas, kiedy możliwe jest wskazanie przepisu prawa materialnego, z którego można wywieść dla danego podmiotu określone prawa lub obowiązki.
Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 17 lipca 2003 r. (sygn. akt I SA 650/03, opublikowane w "Orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 2004 r. Nr 2 poz. 82 oraz w elektronicznym Systemie Informacji Prawnej LEX pod nr 109727) w orzecznictwie sądowym, między innymi w wyroku Sądu Najwyższego z dnia 7 czerwca 2001 r. sygn. akt III RN 104/00 (OSNAPiUS 2002, nr 1, poz. 4) oraz w postanowieniu tego Sądu z dnia 9 listopada 2001 r. sygn. akt III RN 189/01 (OSNAPiUS 2002, nr 8, poz. 177) wyrażono poglądy o dopuszczalności wniesienia skargi przez gminę, mimo że decyzje w pierwszej instancji wydal organ gminy. Jednakże w obu tych sprawach gmina jako podmiot prawa własności miała interes majątkowy.
Jak zauważał z kolei Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale 7 sędziów z dnia
19 maja 2003 r. (opubl. ONSA z 2003 r. Nr 4 poz. 115; LEX nr 79089) rola jednostki samorządu terytorialnego w postępowaniu administracyjnym jest wyznaczona przepisami prawa materialnego. Może być ona - jako osoba prawna - stroną tego postępowania
i wówczas organy ją reprezentujące będą broniły jej interesu prawnego, korzystając
z gwarancji procesowych, jakie przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071;
z późn. zm.; dalej powoływana jako kpa) przyznają stronom postępowania administracyjnego. Ustawa jednak może organowi jednostki samorządu terytorialnego wyznaczyć rolę organu administracji publicznej w rozumieniu art. 5 § 2 pkt 3 k.p.a. Wtedy będzie on reprezentował interes jednostki samorządu terytorialnego w formach właściwych dla organu prowadzącego postępowanie. Powierzenie organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do orzekania w sprawie indywidualnej w formie decyzji administracyjnej, niezależnie od tego, czy nastąpiło to na mocy ustawy, czy też w drodze porozumienia, wyłącza możliwość dochodzenia przez tę jednostkę jej interesu prawnego
w trybie postępowania administracyjnego bądź sądowoadministracyjnego.
W niniejszej sprawie pozycję Prezydenta Miasta I. w postępowaniu administracyjnym dotyczącym ustalenia J. B. i K. D. opłaty adiacenckiej wyznaczał art. 98a ust. 1 zdanie pierwsze ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jednolity Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603; z późn. zm.) zgodnie z którym, jeżeli w wyniku podziału nieruchomości dokonanego na wniosek właściciela lub użytkownika wieczystego, który wniósł opłaty roczne za cały okres użytkowania tego prawa, wzrośnie jej wartość, wójt, burmistrz albo prezydent miasta może ustalić, w drodze decyzji, opłatę adiacencką z tego tytułu. Stosownie do art. 144 ust. 1 w związku z art. 98a ust. 1 zdanie ostatnie ww. ustawy
o gospodarce nieruchomościami do uiszczenia opłat adiacenckich zobowiązani są właściciele podzielonej nieruchomości, tzn. w postępowaniu zakończonym skarżoną decyzją – J. B. i K. D..
Z powyższego wynika, że rozpatrywana sprawa dotyczy obowiązków J. B. i K. D. wynikających z przysługującego im prawa własności. Nie jest to więc sprawa majątkowa gminy i gmina nie występuje jako osoba prawna, będąca podmiotem praw majątkowych, lecz jako podmiot administrujący, którego organ (Prezydent Miasta) wykonuje administrację publiczną.
Ze względu na powyższe, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę Gminy Miasta Inowrocław jako niedopuszczalną Sąd odrzucił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło