II SA/Bd 880/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz Sędziowie: sędzia NSA Wiesław Czerwiński (spr.) sędzia WSA Krzysztof Gruszecki Protokolant: Magdalena Tambelli po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 17 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi A. R. na postanowienie Wojewody [..] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji oddala skargę II SA/Bd 880/08 Uzasadnienie Postanowieniem z dnia [...] r. Nr [...] Wojewoda [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 152 § 2 i art. 144 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 2 ust. 1 pkt 2d ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. 2008 r. Nr 69, poz. 415 ze zm.) utrzymał w mocy postanowienie Starosty [...] z dnia [...] r. Nr [...] o wstrzymaniu wykonania decyzji tego organu z dnia [...] r. przyznającej A. R. prawo do stypendium z tytułu odbywania przygotowania zawodowego. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazał, iż Starosta [...] decyzją z dnia [...] r. wznowił postępowanie w sprawie przyznania A. R. stypendium z tytułu odbywania przygotowania zawodowego w miejscu pracy. Przyczyną wznowienia było uzyskanie przez Powiatowy Urząd Pracy w [...] informacji pochodzącej od KRUS Placówki Terenowej w [...], że A. R. jako żona rolnika podlegała ubezpieczeniu społecznemu rolników w okresie od 20 stycznia 2005 r. do 30 czerwca 2008 r. Okoliczność ta wskazywała, że w dniu podpisaniu umowy o przygotowaniu zawodowym w Urzędzie Gminy w [...] dnia [...] r. była osobą ubezpieczoną, co zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 2d ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, wykluczało możliwość przyznania jej statusu osoby bezrobotnej. Oznaczało to, iż nie było ona uprawniona do zawarcia tego rodzaju umowy i uzyskania stypendium. W tych okolicznościach Starosta [...] wydał postanowienie o wstrzymaniu wykonania decyzji własnej z dnia [...] r., na mocy której przyznał A. R., jako osobie bezrobotnej zarejestrowanej w Powiatowym Urzędzie Pracy w [...] w dniu [...] r. bez prawa do zasiłku, świadczenie wynikające z tytułu odbywania przygotowania zawodowego w wysokości 772,52 zł. brutto miesięcznie od 1 czerwca 2008 r. Wojewoda [...] rozpoznając zażalenie strony kwestionujące zasadność wstrzymania wykonania decyzji powołał się na treść art. 152 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, zgodnie z którym organ administracji publicznej właściwy w sprawie wznowienia postępowania wstrzyma z urzędu lub na żądanie strony wykonanie decyzji, jeżeli okoliczności sprawy wskazują na prawdopodobieństwo uchylenia decyzji w wyniku wznowienia postępowania. Wojewoda [...] wyjaśnił, że niniejszym przypadku pojawiły się wątpliwości czy strona była uprawniona do nadania jej statusu osoby bezrobotnej. Wydanie zaskarżonego postanowienia miało na celu zapobieżenie wypłaty A. R. stypendium, które w przypadku wydania prawomocnej decyzji stwierdzającej odmowę przyznania tego statusu od dnia [...] r. stałoby się świadczeniem nienależnym. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy A. R. podniosła, że w Urzędzie Pracy poinformowała urzędnika o posiadanym przez męża gospodarstwie rolnym o powierzchni 36 ha, jak również, że zarówno ona jak i jej współmałżonek podlegają rolniczemu ubezpieczeniu społecznemu. Wywiodła, iż z dniem podjęcia stażu tj 1 czerwca 2008 r. zgłosiła rezygnację z ubezpieczenia rolniczego w związku z czym nie ponosi winy za fakt, że za ten miesiąc składka nie została przez KRUS wycofana. W ocenie skarżącej to pracownik urzędu miał obowiązek udzielenia jej wyczerpujących informacji w zakresie przepisów uprawniających do uzyskania statusu osoby bezrobotnej. Jak argumentowała, dokonując rejestracji była przekonana, że w związku z dokonanym zgłoszeniem z dniem 1 czerwca 2008 r. jej ubezpieczenie wygasło. W ocenie skarżącej za przepracowany okres winna otrzymać wynagrodzenie. Wojewoda [...] wniósł o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko w wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga nie jest zasadna. W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, iż sądy administracyjne dokonują kontroli działalności administracji publicznej pod kątem jej zgodności z prawem (art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.). Analogiczne unormowanie zawarte zostało w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Oznacza to, iż sąd bada legalność zaskarżonego postanowienia tj. jego zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę nie może zatem zmienić zaskarżonego postanowienia, a jedynie uwzględniając skargę może go uchylić w całości lub części (art. 145 § 1 ust. 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), stwierdzić jego nieważność w całości lub części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 ust. 2 w/w ustawy). Ewentualnie stwierdzić, iż zaskarżony akt został wydany z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 ust. 3 w/w ustawy). W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skarga podlega oddaleniu. W niniejszej sprawie kwestią sporną jest zasadność wydania przez organ na mocy art. 152 § 1 K.p.a postanowienia w wstrzymaniu wykonania decyzji z dnia [...] r. przyznającej A. R. prawo do stypendium z tytułu odbywania przygotowania zawodowego. Wobec tej decyzji w toku postępowania pojawiły się bowiem okoliczności podważające istnienie ustawowych przesłanek, uprawniających organ do jej wydania. Jak wynika z akt sprawy A. R. została zakwalifikowana do projektu przeznaczonego dla osób bezrobotnych “aktywni na start“, w ramach którego skorzystała z możliwości odbycia przygotowania zawodowego. Na podstawie umowy z dnia [...] r. zawartej pomiędzy skarżącą i Starostą [...] została skierowana do odbycia takiego przygotowania w miejscu pracy u pracodawcy bez nawiązania stosunku pracy w okresie od 1 czerwca 2008 r. do 30 listopada 2008 r. w oparciu o art. 53 ust. 6 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy Starosta [...] wydał wymienioną wyżej decyzję przyznającą stronie od 1 czerwca 2008 r. prawo stypendium w wysokości 772, 52 zł. za każdy miesiąc. Ponadto A. R. wskazała, iż jej współmałżonek jest posiadaczem gospodarstwa rolnego o powierzchni 36 ha przeliczeniowych. By wyjaśnić zgodność z prawem wstrzymanie jego wypłaty należy sięgnąć do regulacji wykraczających poza zakres będący przedmiotem sprawy podlegający ocenie sądu w tym postępowaniu. Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 2d wskazanej ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy za osobę bezrobotną nie można uznać podmiotu, który jest właścicielem lub posiadaczem samoistnym lub zależnym nieruchomości rolnej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny ( Dz. U. Nr 16 , poz. 93 ze zm.) o powierzchni użytków rolnych przekraczającej 2 ha przeliczeniowe lub podlega ubezpieczeniu emerytalnemu i rentowym z tytułu stałej pracy jako współmałżonek lub domownik w gospodarstwie rolnym o powierzchni użytków rolnych przekraczającej 2 ha przeliczeniowe. Przepisy ustawy z dnia 20 grudnia 1990 o ubezpieczeniu społecznym rolników (tj. Dz. U. 2008 r. Nr 50, poz. 291 ze zm. ) przewidują natomiast kwartalny tryb opłacania składek ubezpieczeniowych. Zgodnie z art. 3a tej ustawy ubezpieczenie ustaje z końcem kwartału, w którym ustały okoliczności uzasadniające podleganie ubezpieczeniu. Skarżąca dokonała wypowiedzenia umowy ubezpieczenia w dniu 1 czerwca 2008 r., jednakże w stosunku do niej zgodnie z powyższą regulacją, wygasło ono dopiero z ostatnim dniem II kwartału. Okoliczność ta została potwierdzona decyzją Prezesa [...] Ubezpieczenia Rolniczego z dnia [...] r., zgodnie z którą pierwszym dniem kiedy skarżąca nie była objęta ubezpieczeniem w skutek jego wygaśnięcia był 1 lipca 2008r. Tym samym A. R. w dniu podpisania umowy o przygotowaniu zawodowym 30 maja 2008 r. była osobą ubezpieczoną. Oznacza to, iż zaistniała sytuacja, która wyczerpuje przesłanki zawarte w art. 152 §1 Kpa. Zgodnie z jego treścią organ administracji publicznej właściwy w sprawie wznowienia postępowania wstrzyma z urzędu lub na żądanie strony wykonanie decyzji, jeżeli okoliczności sprawy wskazują na prawdopodobieństwo uchylenia decyzji w wyniku wznowienia postępowania. Zdaniem Sądu w sprawie pojawiły się uzasadnione wątpliwości, prowadzące do wniosku, iż decyzja na mocy której skarżąca uzyskała prawo do stypendium może zostać uchylona, co czyni zasadnym wznowienie postępowania. Skoro tak, to wskazany przepis obligował organ orzekający także i do wstrzymania jej wykonania. Należy zatem ocenić, że Starosta [...] nie miał prawnej możliwości wydania innej treści postanowienia niż zaskarżone. Ze względu na powyższe uznając, iż w niniejszej sprawie nie doszło do naruszeń zarówno przepisów prawa materialnego jak i procesowego Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270; z późn. zm.) oddalił skargę.