II SA/Bd 887/06
WyrokWSA w Bydgoszczy2006-11-08
Skład orzekający: Jerzy Bortkiewicz, Grażyna Malinowska-Wasik, Małgorzata Włodarska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może wznowić postępowanie administracyjne na podstawie art. 145 § 1 pkt 7 KPA, jeśli zagadnienie wstępne zostało rozstrzygnięte przez inny organ lub sąd już po wydaniu decyzji w sprawie głównej, a nie przed jej wydaniem?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 7 KPA jest niedopuszczalne, jeśli zagadnienie wstępne zostało rozstrzygnięte przez inny organ lub sąd dopiero po wydaniu decyzji w sprawie głównej. Przepis ten wymaga, aby rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego nastąpiło przed wydaniem decyzji w sprawie głównej i miało wpływ na jej treść. W sytuacji, gdy organ administracji dowiedział się o przyznaniu renty dopiero po wydaniu decyzji o statusie bezrobotnego, nie można mówić o zaistnieniu przesłanki do wznowienia postępowania w oparciu o ten przepis. W związku z tym, zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji, wydane w następstwie wadliwego postanowienia o wznowieniu postępowania, podlegają uchyleniu.Stan faktyczny
Skarżący Z. W. został uznany za osobę bezrobotną z prawem do zasiłku decyzją z 2004 r. Następnie organ I instancji odmówił mu przyznania świadczenia przedemerytalnego z uwagi na pobieranie renty. Po stwierdzeniu nieważności decyzji w przedmiocie świadczenia przedemerytalnego przez WSA, Prezydent Miasta B. wznowił postępowanie w sprawie statusu bezrobotnego i uchylił decyzję przyznającą status bezrobotnego, odmawiając uznania skarżącego za osobę bezrobotną od dnia rejestracji. Wojewoda utrzymał w mocy tę decyzję. Skarżący wniósł skargę, kwestionując interpretację przepisów dotyczących statusu bezrobotnego. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, stwierdzając, że organ wadliwie wznowił postępowanie.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta B., a także uchylono postanowienie Prezydenta Miasta B. o wznowieniu postępowania. Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Grażyna Malinowska-Wasik Sędzia WSA Małgorzata Włodarska Protokolant Arkadiusz Skomra po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 8 listopada 2006 r. sprawy ze skargi Z. W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] 2006 r., nr [...] w przedmiocie statusu bezrobotnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzają ją decyzję Prezydenta Miasta B. z dnia [...] 2006 r., znak [...], 2. uchyla postanowienie Prezydenta Miasta B. z dnia [...] 2006 r., znak [...], 3. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] 2006 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta B. z dnia [...] 2006 r., Nr [...] uchylającą decyzję z dnia [...] 2004 r. nr [...] w sprawie uznania Z. W. za bezrobotnego z dniem 14 czerwca 2006 r. i przyznania mu prawa do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 22 czerwca 2006 r. oraz odmawiającą uznania za osobę bezrobotną w dniu 14 czerwca 2005 r. Organ odwoławczy oparł swoją decyzję na podstawienastępującychustaleń:
Z. W. decyzją Prezydenta Miasta B. z dnia [...] 2004 r. nr [...] został uznany od dnia 14 czerwca tj. od dnia, w którym został zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy w B., za osobę bezrobotną z prawem do zasiłku od dnia [...] 2004 r. W dniu rejestracji zainteresowany złożył także wniosek o przyznanie świadczenia przedemerytalnego. Z uwagi na nabycie z dniem 1 czerwca 2004 r. przez skarżącego prawa do renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy, jak również fakt pobierania renty z tytułu niezdolności do pracy nieprzerwanie od dnia 22.03.2003 r. do 31 maja 2004 r., organ I instancji odmówił przyznania stronie świadczenia przedemerytalnego decyzją z dnia [...] 2004 r., która następnie została utrzymana w mocy przez Wojewodę [...].
W konsekwencji stwierdzenia nieważności niniejszych decyzji w przedmiocie świadczenia przedemerytalnego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z dnia 12 maja 2005 r. sygn. akt II SA/Bd 60/05 Prezydent Miasta B. po wznowieniu z urzędu postępowania na podstawie art.145 § 1 pkt 7 oraz art.147, art.149 § 1, art. 150 § 1, art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego decyzją znak: [...] z dnia [...] 2006 r. uchylił decyzję z dnia [...] 2004 r. w przedmiocie przyznania stronie statusu osoby bezrobotnej od dnia 14 czerwca 2004 r. oraz prawa do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 22 czerwca 2004 r. i jednocześnie mocą tej decyzji, powołując się na art. 145 i art. 151 k.p.a., art. 2 ust. 1 pkt 2 oraz art. 9 ust. 1 pkt 14 lit a i b ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, orzekł o odmowie uznania Z. W. w dniu 14 czerwca 2004 r.za osobę bezrobotną .W odwołaniu Z. W. uznał, iż decyzja jest dla niego krzywdząca, albowiem odmowa uznania go za osobę bezrobotną uniemożliwia ubieganie się o świadczenie przedemerytalne.
Wojewoda [...] utrzymał w mocy zakwestionowane rozstrzygnięcie podkreślając, iż nie jest uprawnionym do orzekania w przedmiocie świadczenia przedemerytalnego, co potwierdzone zostało przez sąd administracyjny wyrokiem z dnia 12 maja 2005 r. sygn. akt II SA/Bd 60/05.
Organ odwoławczy zaznaczył, że status osoby bezrobotnej wymaga spełnienia warunków, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, albowiem bezrobotnym jest osoba niezatrudniona i niewykonująca innej pracy zarobkowej, zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującego w danym zawodzie lub służbie (...), nie uczącą się w szkole (...), zarejestrowana we właściwym dla miejsca zameldowania stałego lub czasowego w powiatowym urzędzie pracy, oraz poszukująca zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, jeżeli m.in. (w myśl lit."c" tegoż przepisu) nie nabyła prawa do emerytury lub renty z tytułu niezdolności do pracy, renty szkoleniowej, renty socjalnej (...).W związku z tym osoba rejestrująca się winna wykazać w dniu rejestracji zdolność i gotowość do podjęcia pracy, a także okazywać ją w każdym czasie po uzyskaniu statusu osoby bezrobotnej, pod warunkiem że nie posiada prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy. Posiadanie przez odwołującego prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy od dnia 22 marca 2003 r. do dnia 31 kwietnia 2004 r. oraz kolejne nabycie uprawnień rentowych od dnia 1 czerwca 2004 r. skutkuje tym, iż nieprzerwanie od dnia 22 marca 2003 r., a więc i w dniu rejestracji (14 czerwca 2004 r.) powoduje, że strona nie spełnia ustawowych warunków do uznania za osobę bezrobotną.
W skardze wniesionej do Sądu, skarżący domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji z uwagi na niewłaściwą interpretację przepisu art.2 ust. 1 pkt 2 lit c ustawy o promocji zatrudnienia i rynku pracy, podnosząc, że zachodzą przesłanki do pozostawienia w mocy decyzji o uznaniu za osobę bezrobotną z dniem rejestracji w Państwowym Urzędzie Pracy. W ocenie skarżącego, jak wynika z jego wywodów, organy obu instancji wadliwie zinterpretowały przepis art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. "c" w/w ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r., o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U.04.99.1001), albowiem w momencie wydawania decyzji o uznaniu go za osobę bezrobotną i o przyznaniu z tego tytułu zasiłku, nie nabył jeszcze prawa do renty, co oznacza, że decyzja ta na moment orzekania była prawidłowa.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, powołując się na tożsame argumenty, jak w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga podlega uwzględnieniu, jednak z innych przyczyn, niż podniesione przez skarżącego.
Z art.1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. Nr 153, poz.1269 z późn. zm.) wynika, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej dokonywaną pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej
Zgodnie z art.145 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.) -dalej P.p.s.a, zaskarżona decyzja podlega uchyleniu, jeżeli Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Badając pod tym kątem zaskarżoną decyzję, Sąd nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi, zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. zwrócił uwagę na uchybienie które nie było objęte zarzutami strony skarżącej, a sprowadzało się do naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, mogącego mieć wpływ na wynik sprawy.
Jak wynika z postanowienia Prezydenta Miasta B. z dnia [...] 2006 r. nr [...], podstawą prawną wznowienia z urzędu postępowania w stosunku do sprawy zakończonej decyzją ostateczną z dnia [...] 2004 r. były przepisy art. 145 § 1 pkt 7, art.147, art. 149 § 1 , art.150 § 1, art.104 kpa, które zostały zastosowane z tej przyczyny, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych, Oddział w B. przyznał stronie prawo do renty począwszy od 1 czerwca 2004 r., co oznacza, że strona nie spełniała na dzień 14 czerwca 2004 r., niezbędnych warunków do uzyskania statusu osoby bezrobotnej.
Przepis art.141 § 1 pkt 7 k.p.a. stanowi, iż w sprawie zakończonej decyzja ostateczną wznawia się postępowanie jeżeli zagadnienie wstępne zostało rozstrzygnięte przez właściwy organ lub sąd odmiennie od oceny przyjętej przy wydaniu decyzji.
Analizując decyzję Prezydenta Miasta B. z [...] 2004 r., w sprawie uznania skarżącego za osobę bezrobotną i przyznania mu z tego tytułu zasiłku, to należy zauważyć, że z decyzji tej nie wynika, aby w rozpatrywanej przez organ sprawie, doszło do rozstrzygania zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd, ani też by jakiekolwiek zagadnienie wstępne zaistniało. Jak wynika z poglądów doktryny, istnieją cztery elementy składające się na konstrukcję prawną zagadnienia wstępnego. Należą do nich następujące wymogi: - zagadnienie to wyłania się w toku postępowania administracyjnego; - jego rozstrzygniecie należy do innego organu lub sądu; - wymaga ono "uprzedniego" rozstrzygnięcia, tzn. musi poprzedzać rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji; - istnieje zależność między uprzednim rozstrzygnięciem zagadnienia wstępnego a rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji (por. Komentarz do art. 97 kodeksu postępowania administracyjnego G. Łaszczyca, Cz. Martysz, A. Matan, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Tom I i II, Zakamycze, 2005).
Jak wynika natomiast z akt sprawy, Prezydent Miasta B. przy wydaniu w/w decyzji z [...] 2004 r., nie miał do czynienia z jakimkolwiek zagadnieniem wstępnym. Nie było mu bowiem wiadomym, że skarżący stara się o kontynuację renty. Z tej też przyczyny nie doszło do rozstrzygnięcia innego organu lub sądu, które poprzedzałoby decyzję prezydenta, stanowiąc niezbędny warunek jej wydania. Przy zaistnieniu zagadnienia wstępnego, brak rozstrzygnięcia innego organu lub sądu, musiałby skutkować zawieszeniem postępowania, jak wynika z art. 97 § 1 pkt 4 kpa.
W tych warunkach późniejsze (po wydaniu decyzji przez prezydenta) przyznanie renty skarżącemu i powzięcie o tym wiadomości przez organ administracji, nie może zostać zinterpretowane, jako zaistnienie przesłanki z cytowanego przepisu art. 145 § 1 pkt 7 kpa, pozwalającej na wznowienie postępowania. Dlatego też, Sąd uznał, że zachodzą przesłanki z art. 135 ppsa do uchylenia wskazanego postanowienia Prezydenta Miasta B. Przepis ten stanowi, że sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.
W tym stanie rzeczy zaszły też przesłanki do uchylenia zaskarżonej decyzji, oraz poprzedzającej jej decyzji organu I instancji, jako wydanych w następstwie postanowienia o wznowieniu postępowania.
Uwzględniając powyższe, wobec stwierdzonego naruszenia przez organ pierwszej instancji przepisów postępowania administracyjnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1lit. c, art.135 oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270) orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło