II SA/Bd 895/24

WyrokWSA w Bydgoszczy2025-04-09

Skład orzekający: Renata Owczarzak, Jerzy Bortkiewicz, Mariusz Pawełczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przedsiębiorca odbierający odpady komunalne, który nie osiągnął wymaganego prawem poziomu przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów, może uwolnić się od odpowiedzialności za nałożoną karę pieniężną, wykazując, że brak osiągnięcia tego poziomu wynika z przyczyn niezależnych od niego, a odpowiedzialność administracyjna nie ma charakteru absolutnego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że odpowiedzialność przedsiębiorcy za nieosiągnięcie wymaganego poziomu przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów komunalnych ma charakter obiektywny (zasada ryzyka), a nie subiektywny (oparty na winie). W związku z tym, nawet jeśli brak osiągnięcia poziomu wynika z przyczyn niezależnych od przedsiębiorcy, nie stanowi to podstawy do odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej, chyba że wystąpiły przesłanki określone w art. 189f k.p.a. (np. znikoma waga naruszenia i zaprzestanie naruszania prawa), które w tej sprawie nie zostały spełnione. Odpowiedzialność ta nie jest absolutna w tym sensie, że można ją ograniczyć na zasadach ogólnych określonych w dziale IVa k.p.a., jednakże w tym konkretnym przypadku nie zaszły przesłanki do odstąpienia od wymierzenia kary.
Stan faktyczny
Przedsiębiorca R. K. został ukarany karą pieniężną za nieosiągnięcie w 2023 r. wymaganego prawem poziomu przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów komunalnych (osiągnął 3,22% zamiast wymaganego 35%). Skarżący argumentował, że brak osiągnięcia poziomu wynika z przyczyn niezależnych od niego, takich jak brak segregacji odpadów przez właścicieli nieruchomości i sposób procedowania z odpadami przez wysypisko. Organy administracji utrzymały decyzję o nałożeniu kary, uznając odpowiedzialność przedsiębiorcy za obiektywną i brak podstaw do odstąpienia od jej wymierzenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Renata Owczarzak (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz asesor WSA Mariusz Pawełczak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 9 kwietnia 2025 r. sprawy ze skargi R. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia [...] września 2024 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za nieosiągnięcie poziomu przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów komunalnych oddala skargę. Decyzją z dnia [...] lipca 2024 r., znak: [...] Burmistrz G., działając na podstawie art. 9g ust. 1, art. 9x ust. 2 pkt 1, art. 9zb ust. 1 i ust. 3, art. 9zf ustawy z dnia 13 września 1996r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2024 r., poz. 399 - dalej ustawa o utrzymaniu czystości), art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572 - dalej k.p.a.), art. 63 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2023 r., poz. 2383 ze zm. - dalej o.p.), rozporządzenia Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 3 sierpnia 2021r. w sprawie obliczania poziomów przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów komunalnych (Dz.U. z 2021 r., poz. 1530 - dalej rozporządzenie) oraz obwieszczenia Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 7 października 2022 r. w sprawie wysokości stawek opłat za korzystanie ze środowiska na rok 2023 (M.P. z 2022 r., poz. 1009), orzekł o nałożeniu na R. K. kary pieniężnej w wysokości [...] zł za nieosiągnięcie w roku 2023 poziomu przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów komunalnych. Karę pieniężną należy uiścić w terminie 30 dni od dnia, w którym decyzja stała się ostateczna. W uzasadnieniu decyzji orzekający organ podniósł, iż roczne sprawozdanie podmiotu odbierającego odpady komunalne od właścicieli nieruchomości położonych na terenie gminy G. za 2023r. - Przedsiębiorstwo Komunalne [...], R. K., złożono do Bazy danych o produktach i opakowaniach oraz o gospodarce odpadami (BDO) w dniu [...].01.2024r. W dziale VI Tabela B (informacja o osiągniętym poziomie przygotowania do ponownego użycia i recyklingu) sprawozdania, strona wskazała, że osiągnęła poziom przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów komunalnych w wysokości 3,22%. Wymagany poziom został określony w art. 3b ust. 1 pkt 1 ustawy o utrzymaniu czystości, zgodnie z którym za 2023 r., na podstawie art. 9g pkt 1 ustawy o utrzymaniu czystości, strona była obowiązana osiągnąć poziom przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów komunalnych w wysokości, co najmniej 35% wagowo. Strona w 2023 r. nie osiągnęła zatem wymaganego poziomu. Przedsiębiorca w 2023r. odebrał 153,0400 Mg odpadów, a przekazał do przygotowania do ponownego użycia i recyklingu 4,9240 Mg. W konsekwencji, brakująca masa odpadów jaką należało poddać procesom przygotowania do ponownego użycia i recyklingu wynosiła 48,6361 Mg. (31,78 % x 153,0400 Mg). W konsekwencji, organ na podstawie art. 9x ust. 3 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, brakującą masę odpadów tj. 48,6361 Mg pomnożył razy [...] zł. zgodnie z załącznikiem nr [...] punkt II lp. 1051 do Obwieszczenia Ministra Klimatu i Środowiska z dnia [...] października 2022 r. w sprawie wysokości stawek opłat za korzystanie ze środowiska na rok 2023 (M.P. poz. 1009), co dało kwotę [...]zł. W ocenie organu, w sprawie nie można zastosować art. 189f § 1 pkt 1 i 2 k.p.a., gdyż nie można mówić o znikomym naruszeniu prawa, a ponadto strona nie została ukarana za to samo zachowanie przez inny uprawniony organ administracji publicznej, ponieważ jedynym uprawnionym organem do wymierzenia kary administracyjnej w przedmiocie nieosiągnięcia wymaganego poziomu recyklingu i przygotowania do ponownego w użycia jest burmistrz właściwy ze względu na miejsce wpisania przedsiębiorcy do rejestru działalności regulowanej, o którym mowa w art. 9b ust. 2 ustawy o utrzymaniu czystości. Organ rozpatrzył również przesłanki określone w art. 189f § 2 k.p.a. wskazując, iż użycie w art. 189f § 2 pkt 1 k.p.a. pojęcia "usunięcie naruszenia prawa" należy rozumieć szeroko jako usunięcie wszelkich skutków naruszenia prawa, a nie tylko zaprzestanie naruszania prawa. W rozpatrywanym przypadku nie można mówić o usunięciu skutków naruszenia przez stronę, ponieważ zdaniem organu, naruszenie takie jest nieusuwalne, gdyż nie jest możliwa zmiana osiągnięcia w 2023r. poziomu przygotowania do ponownego użycia i recyklingu. Ponadto rozstrzygnięcie w trybie art. 189f § 2 k.p.a. oparte jest na uznaniu administracyjnym, gdyż nawet wystąpienie przesłanek wskazanych w przedmiotowym artykule nie obliguje organu administracji publicznej do odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej. W odwołaniu od powyższej decyzji R. K. zaskarżył ją w całości, wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania, ewentualnie uchylenie i przekazanie sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu odwołania Strona powołała się na art. 8 i art. 9 k.p.a. wskazując, że stosowanie tej zasady postępowania powinno sprzyjać prowadzeniu postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej (art. 8) i realizacji prawdy obiektywnej (art. 7). Tymczasem w lipcu 2024 r. strona otrzymała 4 decyzje, którymi Burmistrz G. nałożył kary za nieosiągnięcie poziomów recyklingu za lata 2020, 2021, 2022 i 2023. Łączna wysokość kar to [...] zł. Zdaniem Strony, wydanie w jednym czasie decyzji za 4 kolejne lata świadczy o naruszeniu ww. zasad i skutkuje znaczącym obciążeniem finansowym, że zagraża płynności finansowej przedsiębiorstwa. R. K. dodał, że odpady z terenu gminy G. w roku 2021 odbierał od przedsiębiorców, którymi były m.in. duże sieci handlowe, sklepy, hurtownie itp. Podstawowym i większościowym odpadem tychże podmiotów są opakowania papierowe, plastikowe i szklane. Podmioty te jednak same dokonują segregacji, a następnie przekazują odpady do swoich punktów poza przedsiębiorstwem R. K.. W świetle powyższego, zdaniem odwołującego, nie ma możliwości uzyskania wymaganego poziomu, co jednak nie jest spowodowane jego zaniedbaniami. Dodał, że zbierane odpady komunalne są przekazywane na wysypisko odpadów komunalnych w miejscowości W. k. Ż., którym administruje spółka [...] sp. z o.o., której udziałowcem jest gmina Ż., a sposób procedowania z przyjmowanymi odpadami pozbawia Stronę kontroli nad segregacją, a zatem pozyskaniem informacji co do faktycznego poziomu odzysku. W ocenie odwołującego, w sprawie powinien znaleźć zastosowanie art. 189f § 1 K.p.a. Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] września 2024 r., nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Zgodnie z art. 9g pkt 1 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, podmiot odbierający odpady komunalne na podstawie umowy z właścicielem nieruchomości jest obowiązany do osiągnięcia w danym roku kalendarzowym w odniesieniu do masy odebranych przez siebie odpadów komunalnych poziomów przygotowania do ponownego użycia i recyklingu określonych w art. 3aa albo art. 3b ust. 1 tj. następujących frakcji odpadów komunalnych: papieru, metali, tworzyw sztucznych i szkła w wysokości co najmniej 35 % wagowo w roku w roku 2023. W myśl zaś art. 9x ust 2 pkt 1 u.p.c.g. przedsiębiorca odbierający odpady komunalne na podstawie umowy z właścicielem nieruchomości, który nie wykonuje obowiązku określonego w art. 9g - podlega karze pieniężnej, obliczonej odrębnie dla wymaganego poziomu przygotowania do ponownego użycia i recyklingu. W. kary pieniężnej oblicza się jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty za umieszczenie niesegregowanych (zmieszanych) odpadów komunalnych na składowisku, określonej w przepisach wydanych na podstawie art. 290 ust. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska i brakującej masy odpadów komunalnych wyrażonej w Mg, wymaganej do osiągnięcia odpowiedniego poziomu przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów komunalnych lub ograniczenia masy odpadów komunalnych ulegających biodegradacji przekazywanych do składowania. Organ odwoławczy wyjaśnił, iż kara pieniężna za niewykonanie obowiązku określonego w art. 9g u.c.p.g. polegającego na osiągnięciu odpowiedniego poziomu recyklingu, przygotowania do ponownego użycia i odzysku innymi metodami papieru, metali, tworzyw sztucznych i szkła przewidziana w art. 9x ust. 3 tej ustawy należy do kategorii bezwzględnie określanych, a jej wysokość zależy m. in. od brakującej masy odpadów komunalnych, wyrażonej w Mg, wymaganej do osiągnięcia odpowiedniego poziomu recyklingu, przygotowania do ponownego użycia i odzysku innymi metodami i nie jest uzależniona od czasu przez jaki były odbierane odpady komunalne przez przedsiębiorcę. Wykładnia językowa art. 9g u.c.p.g., zdaniem Kolegium prowadzi do wniosku, że ustawodawca w sposób kategoryczny, poprzez użycie sformułowana "jest obowiązany" nakłada na przedsiębiorcę obowiązek osiągnięcia w danym roku kalendarzowym wskazanych poziomów recyklingu. Z przepisem tym koresponduje art. 9x pkt 2 tej ustawy, który określa wysokość kary pieniężnej za niewykonanie tego obowiązku, stanowiąc łącznie jedną normę prawną. Należy wskazać, iż art. 9x ust. 2 u.c.p.g. nie przewiduje badania zawinienia, jako przesłanki odpowiedzialności. Ponadto wskazano, że § 3 rozporządzenia Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 3 sierpnia 2021 r. w sprawie sposobu obliczania poziomów przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów komunalnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 1530) zawiera wzór, na podstawie którego należy obliczać poziomy recyklingu i przygotowania do ponownego użycia. Korzystając z tego wzoru oraz z danych ujętych w skorygowanym sprawozdaniu o odebranych odpadach komunalnych za rok 2023 r., złożonym przez stronę, organ I instancji dokonał wyliczeń, w wyniku których nałożył na odwołującego przedsiębiorcę karę pieniężną w kwocie [...]zł. W ocenie organu II instancji, rozpoznając sprawę organ I instancji wyjaśnił podstawę prawną oraz mechanizm naliczenia kary pieniężnej oraz uzasadnił, dlaczego nie odstąpił od wymierzenia kary pieniężnej. W ocenie Kolegium, poziom recyklingu zakładany do osiągnięcia oraz ten rzeczywiście osiągnięty, jak również wysokość wyliczonej kary pieniężnej, zostały wyliczone prawidłowo. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło ustalenie, że R. K. nie uzyskał w 2023r. wymaganego poziomu przygotowania odpadów komunalnych do ponownego użycia i recyklingu odebranych od właścicieli nieruchomości niezamieszkałych z terenu gminy. Bezsporny jest poziom uzyskanego przez Pana R. K. recyklingu 3,22 % (strona nie kwestionuje tej wartości na żadnym etapie postępowania) w stosunku do wymaganego poziomu 35% za 2023 r. Rozpoznając sprawę Kolegium ustaliło, iż prawidłowo została także obliczona wysokość nałożonej kary tj. [...] zł, jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty za umieszczenie niesegregowanych (zmieszanych) odpadów komunalnych na składowisku i brakującej masy odpadów komunalnych wyrażonej w Mg wymaganej do osiągnięcia odpowiedniego poziomu recyklingu, przygotowania do ponownego użycia i odzysku innymi metodami lub ograniczenia masy odpadów komunalnych ulegających biodegradacji przekazywanych do składowania (art. 9x ust. 3 ustawy). Do osiągnięcia poziomu 35 % zabrakło 48,6361 Mg, które pomnożone przez kwotę [...]zł będącą jednostkową stawką opłaty zł/Mg wynikającą z załącznika nr [...], Punkt II lp. 1051 do Obwieszczenia Ministra Środowiska z dnia z dnia [...] października 2022 r. w sprawie wysokości stawek opłat za korzystanie ze środowiska na rok 2023 (M.P. poz. 1009) dały ww. kwotę. Podstawy do obliczenia kary ustalono w oparciu o zacytowane w decyzji w sposób prawidłowy przepisy prawa oraz na podstawie sprawozdania za 2023r., złożonego przez stronę. Strona kwestionowała nałożenie kary pieniężnej wskazując, że z powodów, za które nie ponosi odpowiedzialności, nie mogła osiągnąć wymaganego poziomu recyklingu, a organ zaniechał wszechstronnego zebrania rozpatrzenia i oceny materiału dowodowego i w sposób niedostateczny wyjaśnił okoliczności faktyczne sprawy. Z uwagi na fakt, iż ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach nie reguluje przesłanek odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej lub udzielenia pouczenia stosownie do treści art. 181 § 2 K.p.a., Kolegium uznało, że w tym zakresie stosuje się przepisy określone w kodeksie postępowania administracyjnego w tym w art. 189f K.p.a. Powyższe znalazło swoje potwierdzenie w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 czerwca 2022 r. sygn. akt III OPS 1/21, która jednoznacznie przesądziła, iż do postępowań administracyjnych w przedmiocie nałożenia administracyjnych kar pieniężnych, o których mowa w przepisach Rozdziału 4d ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, stosuje się art. 189f K.p.a. Zgodnie z treścią art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. organ administracji publicznej, w drodze decyzji, odstępuje od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli: 1) waga naruszenia prawa jest znikoma, a strona zaprzestała naruszania prawa. Biorąc pod uwagę treść ww. przepisu, odstąpienie od wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestanie na pouczeniu jest możliwe w sytuacji łącznego spełnienia określonych w nim przesłanek do których należą: znikoma waga stwierdzonego naruszenia prawa oraz zaprzestanie naruszania prawa. Przy czym przesłanka oceny zaprzestania naruszenia prawa odnosi się do naruszeń o charakterze ciągłym, trwałym lub powtarzającym się, nie ma natomiast zastosowania do naruszeń o charakterze jednorazowym. W niniejszej sprawie, w ocenie organu odwoławczego, powołany wyżej przepis nie może znaleźć zastosowania, gdyż strona nie osiągnęła wymaganego prawem poziomu recyklingu w 2023 r., nie mogło zatem dojść do zaprzestania naruszania prawa. Co również istotne, osiągnięcie poziomu recyclingu rzędu 3,22 % z wymaganych 35 % nie pozwala na stwierdzenie, że waga naruszenia była znikoma. Naruszenie przez Stronę norm w zakresie wymaganych poziomów przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów komunalnych jest znaczące. Tym bardziej, że nieosiągnięcie wymaganych poziomów przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów komunalnych ma wpływ na osiągnięcie całościowo przez gminę wymaganych dla niej poziomów, przy czym poziom ten ma charakter wymaganego minimum, zatem zarówno przedsiębiorcy jak i gminy powinni dążyć do tego, aby te poziomy osiągnąć w jak najwyższym stopniu. Zdaniem organu odwoławczego, R. K. nie wykazał także, jakoby podejmował jakiekolwiek działania mające na celu zapobieżenie zaistniałemu naruszeniu, nie korzystał także z instrumentu przewidzianego w art. 6ka ust. 1 u.c.p.g. Kolegium podkreśliło, że wprowadzenie poziomów recyklingu ma na celu ochronę środowiska, a w konsekwencji zapobieżenie jego degradacji, co niewątpliwie ma wpływ na wszystkich mieszkańców Gminy. Ponadto przepis art. 9x ust. 2 u.p.c.g. nie przewiduje jako przesłanki wymierzenia kary, stopnia zawinienia zobowiązanego podmiotu w nieosiągnięciu określonych prawem poziomów recyklingu, lecz sam fakt nieosiągnięcia tych poziomów. Tym samym przedmiotowa kara należy do kar bezwzględnie określonych, które mają na celu zmobilizowanie przedsiębiorców odbierających odpady do osiągnięcia jak najwyższego poziomu ekologicznego. Kolegium miało przy tym na uwadze, że odpowiedzialność administracyjna z art. 9x u.c.p.g. podlega ograniczeniom na zasadach ogólnych opisanych w dziale IVa Kodeksu postępowania administracyjnego (por. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia z 9 czerwca 2022 r., III OPS 1/21). Organ podkreślił, że R. K., jako podmiot profesjonalny ma obowiązek znać przepisy prawa oraz wykonywać ciążące na nim obowiązki związane z odbieraniem odpadów. Strona, jako podmiot zajmujący się profesjonalnie obiorem odpadów komunalnych jest zobowiązany do prowadzenia działalności w taki sposób, aby wywiązać się z obowiązujących w tym zakresie przepisów prawa, w tym uzyskać określony poziomu recyklingu. Tym bardziej, iż biorąc pod uwagę przepisy ustawowe z roku na rok wymagane poziomy recyklingu są podnoszone. Pan R. K. powinien motywować kontrahentów do przekazywania odpadów w postaci posegregowanej, jak również systematycznie monitorować osiągane poziomy recyklingu i podejmować skuteczne działania w tym zakresie. Nie może przerzucać tego obowiązku na inne podmioty. Przywołano również wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 16 kwietnia 2024 r. w sprawie II SA/Bd 120/24, zgodnie z którym strona, jako podmiot profesjonalny od wielu lat świadczący usługi z zakresu wywozu odpadów winien mieć świadomość ciążących na nim obowiązków ustawowych i tak organizować pracę własnego zakładu, by tym obowiązkom sprostać. W zakresie ryzyka przedsiębiorcy mieści się nieosiągnięcie określonych wymogów związanych z prowadzeniem przedsiębiorstwa z uwagi na postawę kontrahentów przedsiębiorcy w trakcie wykonywania umów. To do Strony należy ocena ryzyka biznesowego związanego z prowadzoną działalnością gospodarczą. Obowiązek zapewnienia poziomu recyklingu wynika z przepisów rangi ustawowej, w związku z czym podmiot, który podejmuje się prowadzenia tego rodzaju działalności, chcąc uniknąć kary, musi w taki sposób zorganizować swe przedsiębiorstwo, aby uzyskać wymagany poziom recyklingu. W celu zabezpieczenia swoich interesów i dochowania ustawowych nakazów, powinna w taki sposób konstruować umowy, aby zapewnić sobie możliwość zachowania obowiązującego poziomu recyklingu. Organ orzekający, poza obowiązkiem dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, nie miał obowiązku poszukiwania powodów niewykonania ustawowego obowiązku przez stronę i ustalania okoliczności przemawiających za odstąpieniem od wymierzenia przedmiotowej kary. Burmistrz G. w piśmie z dnia [...] czerwca 2024r., znak: [...] wyznaczył stronie 7-dniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie, lecz strona z tego prawa nie skorzystała, nie powołała żadnych nowych okoliczności, które miałyby mieć wpływ na możliwość realizacji nałożonego obowiązku. Podobnie oceniono, iż podniesiona przez stronę okoliczność, że sposób procedowania z przyjmowanymi odpadami pozbawia stronę kontroli nad segregacją, została podniesiona dopiero w odwołaniu i nie zostało to poparte żadnymi dowodami, zatem nie może mieć znaczenia dla podejmowanego rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Istotnym w kontekście podnoszonych przez Stronę okoliczności jest również w ocenie organu II instancji to, że nie jest to jedyne tego typu naruszenie R. K., ponieważ przed. Kolegium, jak i WSA w Bydgoszczy prowadzone były postępowania w sprawie nałożenia na stronę kary pieniężnej za nieosiągnięcie poziomu przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów komunalnych na terenie 4 innych gmin, a także na terenie Gminy G. w latach 2020-2022. Reasumując, organ odwoławczy uznał, że organ I instancji nie naruszył obowiązków wynikających z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Prowadząc postępowanie organ działał stosownie do wymogu art. 6 k.p.a., na podstawie i w granicach obowiązującego prawa i w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się wyrażonymi w art. 8 k.p.a. zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania, a uzasadnienie wydanego rozstrzygnięcia odpowiada wymogom określonym w art. 107 § 3 k.p.a. Organ I instancji, w ocenie Kolegium nie naruszył również prawa, wydając w tym samym dniu 4 decyzje nakładające na R. K. kary pieniężne za nieosiągnięcie wymaganych poziomów recyklingu w latach 2020-2023. Burmistrz G. działał w granicach prawa, nie doszło do przedawnienia dopuszczalności wydania przedmiotowych decyzji. Strona powinna być świadoma uchybienia obowiązkom w zakresie uzyskania poziomów recyklingu w ubiegłych latach i zabezpieczyć środki finansowe na ten cel. W skardze złożonej do Sądu, R. K. zaskarżając powyższą decyzję w całości, zarzucił jej: 1/ naruszenie prawa materialnego, tj.: a/ art. 9g pkt 1 oraz art. 9x ust. 2 pkt 1 i ust. 3 ustawy o utrzymaniu czystości, poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i w konsekwencji nałożenie kary pieniężnej na skarżącego w sytuacji, gdy brak osiągnięcia odpowiedniego poziomu recyklingu wynika wyłącznie z przyczyn niezależnych od skarżącego, zaś odpowiedzialność administracyjna nie może mieć charakteru absolutnego, a podmiot naruszający przepisy prawa może uwolnić się od odpowiedzialności poprzez wykazanie, iż uczynił wszystko, czego można było od niego rozsądnie wymagać, by do naruszenia przepisów nie dopuścić; 2/ naruszenie prawa procesowego, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: a/ art. 7 kpa, art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., poprzez brak wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego zebranego w sprawie, a także dokonanie jego oceny, w oderwaniu od przedstawionych przez skarżącego w trakcie postępowania twierdzeń oraz dowodów na ich poparcie, i w konsekwencji nie wzięcie pod uwagę faktu, że skarżący nie miał realnego wpływu na osiągnięcie odpowiedniego poziomu recyklingu, co uzasadniało odstąpienie od wymierzenia kary; b/ art. 8 k.p.a., art. 11 k.p.a., art. 107 § 3 k.p.a., w zw. z art. 140 k.p.a., poprzez brak wyczerpującego uzasadnienia decyzji i wyjaśnienia zasadności przesłanek, którymi kierował się organ II instancji wydając zaskarżoną decyzję oraz brak odniesienia się przez organ do wszystkich zarzutów podniesionych przez skarżącego w odwołaniu; c/ art. 189d k.p.a., art. 189e k.p.a. i art. 189f k.p.a., poprzez nieuwzględnienie braku przesłanek do wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej i nieuwzględnienia możliwości odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaniu na upomnieniu; d/ art. 138 k.p.a., poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji i nieprzekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia pierwszej instancji, pomimo że decyzja organu I instancji została wydana z rażącym naruszeniem przepisów prawa, co uzasadniało jej uchylenie w całości. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i umorzenie postępowania, ewentualnie ich uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie od organu odwoławczego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu zarzutów skarżący podniósł, iż Burmistrz G. nałożył karę pieniężną, mimo że brak osiągnięcia odpowiedniego stopnia segregacji nie wynikał z przyczyn, na które skarżący miał wpływ. W jego ocenie i wbrew stanowisku SKO w B., odpowiedzialność administracyjna nie może mieć charakteru absolutnego, co potwierdził również Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z dnia 16 grudnia 2016 r. sygn. akt. II SA/Kr 1350/16. Skarżący zwrócił uwagę, że organ pierwszej instancji w wydanej przez siebie decyzji stwierdził, iż w sytuacji, gdy przedsiębiorca odbiera od właściciela nieruchomości nieposegregowane odpady komunalne, to ma obowiązek przyjęcia tych odpadów jako nieposegregowane i powiadomić o tym Organ oraz właściciela nieruchomości. W toku postępowania skarżący zawiadamiał organ o braku segregacji odpadów przez właścicieli nieruchomości, jednakże organ nie podjął odpowiednich działań. Organ odwoławczy całkowicie bagatelizuje ten fakt uznając, że skarżący nie ma racji i jako przedsiębiorca powinien znać przepisy prawa i ciążące obowiązki. Zdaniem skarżącego, SKO w B. pomija jednak fakt, że zgodnie z powoływanymi przepisami, jako przedsiębiorca nie posiada jakichkolwiek narzędzi do dyscyplinowania właścicieli nieruchomości w segregowaniu odpadów, a możliwości takie posiada organ administracji samorządowej. Skarżący zarzucił, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie wskazało jakiegokolwiek obiektywnego środka, który można było podjąć, żeby realnie wpłynąć na poziom segregacji wśród właścicieli nieruchomości, od których odbierano odpady komunalne, aby móc wywiązać się z ustawowego obowiązku, polegającego na osiągnięciu odpowiednich poziomów recyklingu i przygotowania do ponownego użycia oraz odzysku następujących frakcji odpadów komunalnych: papieru, metali, tworzyw sztucznych i szkła. W przeciwieństwie do Organu, przedsiębiorca nie posiada narzędzi przymusu, dzięki którym mógłby skutecznie egzekwować segregację odpadów komunalnych. Zgodnie z art. 6ka ust.1 u.c.p.g., podmiot odbierający odpady nieposegregowane, które miały zostać posegregowane ma jedynie obowiązek poinformować o tym wójta, burmistrza, bądź prezydenta. Jego jedynym narzędziem jest przekazanie informacji władzy oraz oczekiwanie od nich podjęcia odpowiednich kroków. Natomiast z art. 6ka ust. 2 u.c.p.g wynika, że po poinformowaniu organu o owym przewinieniu, organ ma obowiązek wszcząć postępowanie w sprawie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Burmistrz G. nie wykazał, że wszczął jakiekolwiek postępowanie w stosunku do właścicieli nieruchomości, którzy nie posegregowali odpadów, a to organ wykonawczy gminy ma różne sposoby i metody weryfikacji przestrzegania zasady segregacji odpadów przez właścicieli nieruchomości. Brak reakcji organu doprowadził do tego, że właściciele nieruchomości, mimo zgłoszeń skarżącego, nadal nie segregowali odpadów, a SKO uznało w tym winę przedsiębiorcy. Skarżący podkreślił, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z dnia 13 marca 2018 r., sygn. akt II SA/Kr 1649/17 wskazał, że art. 9x ust. 2 u.c.p.g. nie przewiduje badania zawinienia, jako przesłanki odpowiedzialności. Powyższe powoduje, że organ zwolniony jest od badania tej okoliczności z urzędu. W sytuacji jednak, gdy osoba zagrożona karą podnosi, że nie mogła osiągnąć danego poziomu recyklingu, bądź spełnienia pozostałych wymagań określonych w art. 9g u.c.p.g., z powodów za które nie ponosi odpowiedzialności, może dojść do odstąpienia od wymierzenia kary. W przedmiotowej sprawie skarżący wielokrotnie zgłaszał Burmistrzowi G., jak również podnosił ten fakt w odwołaniu od decyzji, że w trakcie odbioru odpadów stwierdzał brak segregacji odpadów przez właścicieli nieruchomości. Ponadto podnosił, że podmioty, od których odbierał odpady, same dokonują segregacji takich odpadów jak: papier, szkło meta, tworzywa sztuczne oraz zlecają ich wywóz innym podmiotom, pozostawiając do wywozu przez skarżącego odpady komunalne. Wskazywał również, że fakt działania tych podmiotów był znany Organowi, który nie podejmuje jakichkolwiek kroków wobec tychże podmiotów, jak również wobec właścicieli nieruchomości. Ponadto wskazywał, że w roku 2020 panowała pandemia i w tym okresie nastąpił spadek wytwarzanych odpadów o co najmniej 50 %, jak również brak ich segregacji. W przekonaniu skarżącego, organ II instancji nie rozważył powyższych okoliczności, a tym samym nie dokonał pełnego merytorycznego rozpoznania sprawy. Organ II instancji winien poczynić niezbędne ustalenia, wyjaśnić i ocenić, czy skarżący miał obiektywną możliwość wywiązania się (i w jakim stopniu) z obowiązku ustawowego polegającego na osiągnięciu wymaganych poziomów recyklingu. W konsekwencji Organ II instancji winien był rozważyć, czy wobec skarżącego zachodzą przesłanki do wymierzenia kary, czy też do odstąpienia od jej wymierzenia. Skarżący zwrócił też uwagę, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w uzasadnieniu wyroku z dnia 13 marca 2018 r. II SA/Kr 1649/17 wskazał również na aktualny pogląd wyrażony przez Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 22 września 2009 r. sygn. Akt SK 3/08 OTK-A 2009/8/125, w którym podkreślono, że odpowiedzialność administracyjna nie ma charakteru absolutnego i podmiot naruszający przepisy prawa może uwolnić się od odpowiedzialności poprzez wykazanie, iż uczynił wszystko, czego można było od niego rozsądnie (podkreślenie Sądu) wymagać, by do naruszenia przepisów nie dopuścić. Z powyższego, zdaniem skarżącego wynika, że organ II instancji, jako organ merytoryczny, nie dokonał pełnych ustaleń stanu faktycznego oraz kompleksowej oceny dowodów, czym naruszył art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Pominięcie rozważań we wskazanym zakresie spowodowało braki w uzasadnieniu decyzji, co stanowiło naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. Ponadto, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w przekonaniu skarżącego dopuściło się błędnej interpretacji art. 189f w zw. z art. 189d k.p.a., albowiem prawidłowe zastosowanie powyższych przepisów, pozwoliłoby organowi na odstąpienie od nałożenia kary administracyjnej. Powołany art. 189f k.p.a. nie określa rodzajów administracyjnych kar pieniężnych. Należy zatem przyjąć, że przesłanki odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej mogą mieć zastosowanie do wszystkich rodzajów kar. Odstąpienie od ukarania nie jest równoznaczne z umorzeniem postępowania w przedmiocie nałożenia kary, lecz jest wyrazem darowania kary na skutek uprzedniego ustalenia, że doszło do naruszenia prawa i jednocześnie stwierdzenia, że ukaranie sprawcy jest niecelowe. Wobec powyższego skarżący stwierdził, błędne rozważenie przez organ przesłanek do zastosowania art. 189f k.p.a w zw. z art. 189d k.p.a, co spowodowało ich rażące naruszenia oraz nieprawidłowe nałożenie kary na skarżącego. W świetle powyższego, w ocenie skarżącego nieprawidłowe jest stanowisko organu II instancji, że naruszył on przepisy dotyczące osiągnięcia wymaganego poziomu recyklingu przez podmioty odbierające odpady komunalne, ponieważ zarówno organ I instancji, jak i organ odwoławczy dopuściły się naruszenia przepisów i nie odstąpiły od nałożenia kary administracyjnej, mimo istnienia przesłanek do poprzestania wyłącznie na pouczeniu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie ustosunkowało się do podniesionych zarzutów, między innymi nie wytłumaczyło biernej postawy Burmistrza G. w stosunku do właścicieli nieruchomości niesegregujących odpadów komunalnych, w chwili gdy skarżący poinformował organ o zaniedbywaniu przez właścicieli nieruchomości tego obowiązku. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że to skarżący powinien podjąć odpowiednie działania w stosunku do właścicieli nieruchomości, lecz nie potrafił wskazać w swojej decyzji, o jakie działania chodziło. Ponadto Organ II instancji nie uwzględnił faktu, że jedynym narzędziem skarżącego było poinformowanie organów oraz oczekiwanie na reakcję władzy, co uczynił. Zdaniem skarżącego, jeżeli przedsiębiorca nie posiada odpowiednich narzędzi służących do wymuszenia od właścicieli nieruchomości segregacji odpadów komunalnych, to Organ nie może żądać od przedsiębiorcy takich działań, dlatego stoi na stanowisku, iż wypełnił swój obowiązek w postaci poinformowania Burmistrza o osobach, od których odbierał nieposegregowane śmieci i nie powinien ponosić konsekwencji za brak dalszych działań organu wykonawczego gminy, który jako jedyny może skutecznie wpłynąć na właściciela nieruchomości, aby ten segregował odpady. W odpowiedzi na skargę, organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Ocena zaskarżonej decyzji przeprowadzona w zakresie wynikającym z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024r., poz. 1267 z późn. zm.) i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 z późn. zm.; dalej zwaną: "p.p.s.a.") nie potwierdza, aby w toku postępowania administracyjnego uchybiono prawu materialnemu oraz prawu procesowemu, w sposób uzasadniający uchylenie zaskarżonej decyzji. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowi 3b ust. 1 pkt 2, art. 9g pkt 1, art. 9x ust. 2 pkt 1 i ust. 3 ustawy o utrzymaniu czystości. Artykuł 9x ust. 2 pkt 1 ww. ustawy wprowadza sankcję w postaci kary pieniężnej, obliczanej na zasadach wskazanych w jego ust. 3, za brak wykonania obowiązku wskazanego w art. 9g pkt 1 tej ustawy. W myśl art. 9g pkt 1 ustawy o utrzymaniu czystości, podmiot odbierający odpady komunalne na podstawie umowy z właścicielem nieruchomości jest obowiązany do osiągnięcia w danym roku kalendarzowym, w odniesieniu do masy odebranych przez siebie odpadów komunalnych, poziomów przygotowania do ponownego użycia i recyklingu określonych w art. 3aa albo art. 3b ust.1. W art. 3b ust. 1 pkt 1 ustawy o utrzymaniu czystości, określa się poziom przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów komunalnych w wysokości co najmniej 35% za rok 2023. Niekwestionowanym było, że skarżący nie spełnił określonego w ustawie poziomu przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odebranych odpadów komunalnych, osiągając w 2023 r. poziom przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów komunalnych w wysokości 3,22% w sytuacji, kiedy założona przez ustawodawcę wysokość ww. wskaźnika z 2023r. powinna wynieść 35% (art. 3b ust. 1 pkt 1 ustawy o utrzymaniu czystości). Przedmiot sporu natomiast ograniczył się do oceny podnoszonej przez skarżącego kwestii braku winy w nieosiągnięciu wymaganego przez ustawodawcę wskaźnika i wpływu tego faktu na możliwość odstąpienia od administracyjnej kary pieniężnej. W ocenie Sądu, za słuszne należało uznać stanowisko organów. Powyższa kwestia sporna była już przedmiotem rozstrzygnięć administracyjnych sądów wojewódzkich i Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. np. wyrok WSA w Gliwicach z 17 lutego 2022 r. o sygn. akt II SA/Gl 1326/21, wyroku WSA w Bydgoszczy z 12 kwietnia 2023 r. o sygn. akt II SA/Bd 1108/22, wyrok NSA z 10 maja 2023 r., sygn. akt I OSK 957/22, jak również wyrok tutejszego Sądu z 28 czerwca 2023 r., sygn. akt II SA/Gd 713/22). W ocenie Sądu argumentacja skargi w jej zasadniczym kształcie nie zasługuje na uwzględnienie. W świetle przytoczonego przepisu art. 9g pkt 1 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, to na skarżącym, jako podmiocie odbierającym odpady komunalne na podstawie umów z właścicielami nieruchomości ciążył m.in. obowiązek osiągnięcia w 2023r. w odniesieniu do masy odebranych przez siebie odpadów komunalnych odpowiednich poziomów przygotowania do ponownego użycia i recyklingu, przy czym poziom ten został określony w art. 3b ust. 1 pkt 1 – w wysokości co najmniej 35% wagowo. Nieosiągnięcie wymaganych poziomów przez przedsiębiorcę jest deliktem administracyjnym zagrożonym karą, o której mowa w art. 9x ust. 2 pkt 1 ustawy o utrzymaniu czystości, obliczanej zgodnie z art. 9x ust. 3 ww. ustawy, czyli jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty za umieszczenie niesegregowanych (zmieszanych) odpadów komunalnych na składowisku, określonej w przepisach wydanych na podstawie art. 290 ust. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska i brakującej masy odpadów komunalnych wyrażonej w Mg, wymaganej do osiągnięcia odpowiedniego poziomu przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów komunalnych lub ograniczenia masy odpadów komunalnych ulegających biodegradacji przekazywanych do składowania. Przesłanką wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej jest obiektywnie pojęta bezprawność administracyjna polegająca na braku realizacji obowiązków wynikających z obowiązku wynikającego z art. 9g ustawy o utrzymaniu czystości (vide: wyrok NSA z dnia 17 października 2023r., sygn. III OSK 2849/21, dostępny na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl). W konsekwencji, organ właściwy nie bada zawinienia zobowiązanego czy też sytuacji rynkowej. Także z tego powodu nie ma zastosowania art. 189d k.p.a. Z uwagi na charakter zarzutów podniesionych w skardze stwierdzić należy, że odpowiedzialność administracyjna z art. 9x ustawy o utrzymaniu czystości, podlega ograniczeniom na zasadach ogólnych opisanych w dziale IVa Kodeksu postępowania administracyjnego. Powyższe potwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia z 9 czerwca 2022 r., III OPS 1/21 (publ. ONSAiWSA 2022, nr 5, poz. 63). W uchwale tej przesądzono przede wszystkim, że do postępowań administracyjnych w przedmiocie nałożenia administracyjnych kar pieniężnych, o których mowa w przepisach Rozdziału 4d ustawy o utrzymaniu czystości, stosuje się art. 189f k.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej, w drodze decyzji, odstępuje od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli waga naruszenia prawa jest znikoma, a strona zaprzestała naruszania prawa (pkt 1) lub za to samo zachowanie, prawomocną decyzją na stronę została uprzednio nałożona administracyjna kara pieniężna przez inny uprawniony organ administracji publicznej lub strona została prawomocnie ukarana za wykroczenie lub wykroczenie skarbowe, lub prawomocnie skazana za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe i uprzednia kara spełnia cele, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna (pkt 2). Art. 189f § 2 stanowi z kolei, że w przypadkach innych niż wymienione w § 1, jeżeli pozwoli to na spełnienie celów, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna, organ administracji publicznej, w drodze postanowienia, może wyznaczyć stronie termin do przedstawienia dowodów potwierdzających: usunięcie naruszenia prawa (pkt 1) lub powiadomienie właściwych podmiotów o stwierdzonym naruszeniu prawa, określając termin i sposób powiadomienia (pkt 2). Wreszcie zgodnie z § 3 powołanego przepisu organ administracji publicznej w przypadkach, o których mowa w § 2, odstępuje od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli strona przedstawiła dowody, potwierdzające wykonanie postanowienia. O ile NSA bezpośrednio wypowiedział się jedynie w zakresie stosowalności art. 189f k.p.a., do spraw w przedmiocie kary pieniężnej nakładanej na podstawie przepisów rozdziału 4d ustawy o utrzymaniu czystości, to z uzasadnienia powołanej uchwały wynika, że w istocie każdy przepis działu IVa k.p.a., który uzupełnia regulacje szczegółowe przewidujące administracyjne kary pieniężne za różnego rodzaju delikty administracyjne, znajduje zastosowanie w sprawach dotyczących nałożenia tych kar. Jak wskazano w uzasadnieniu uchwały przepisy działu IVa k.p.a., stanowią dopełnienie konstrukcji administracyjnych kar pieniężnych, które obowiązywały w systemie prawa w dniu wejścia w życie przepisów działu IVa kpa, w zakresie elementów określonych w art. 189a § 2 k.p.a., (a więc przesłanek wymiaru administracyjnej kary pieniężnej, odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej lub udzielenia pouczenia, terminów przedawnienia nakładania administracyjnej kary pieniężnej, terminów przedawnienia egzekucji administracyjnej kary pieniężnej, odsetek od zaległej administracyjnej kary pieniężnej i udzielania ulg w wykonaniu administracyjnej kary pieniężnej). W okolicznościach rozpoznawanej sprawy istotnym jest to, czy organy obu instancji, w obliczu zaistnienia sytuacji aktualizującej obowiązek nałożenia kary pieniężnej na podstawie przepisów rozdziału 4d ustawy o utrzymaniu czystości, prawidłowo oceniły wystąpienie okoliczności uprawniających do odstąpienia od wymierzenia kary, a opisanych w art. 189e i 189f k.p.a. W sprawie nie wystąpiła okoliczność, o której mowa w art. 189e k.p.a. Przepis ten wyłącza możliwość ukarania strony jedynie w bardzo szczególnej sytuacji, jaką jest wystąpienie siły wyższej. Brak jest ustawowej definicji pojęcia "siły wyższej". Znaczenie tego pojęcia należy zatem konstruować na podstawie poglądów wykształconych w doktrynie i orzecznictwie. Należy zgodzić się ze stanowiskiem wyrażonym w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 czerwca 2022 r. sygn. VI SA/Wa 2576/21 (publ. jak wcześniej wskazano), że za siłę wyższą uznawane jest wyłącznie zdarzenie charakteryzujące się trzema następującymi cechami: zewnętrznością, niemożliwością jego przewidzenia oraz niemożliwością zapobieżenia jego skutkom. W zaskarżonej decyzji stwierdzono, że siła wyższa w przedmiotowej sprawie nie występowała, a skarżący tej okoliczności nie wskazał. Skarżący powoływał się na brak swojej odpowiedzialności z powodu wyłącznego działania osób trzecich, na które nie miał wpływu. Niewątpliwie odpowiedzialność podmiotu odbierającego odpady za niewykonanie określonych obowiązków jest oparta na zasadzie bliskiej konstrukcji odpowiedzialności na zasadzie ryzyka, jednak oceniając możliwość zwolnienia się z tej odpowiedzialności, ustawodawca jako ewentualną okoliczność egzoneracyjną przewidział tylko siłę wyższą. Skarżący, jako podmiot profesjonalny świadczący usługi z zakresu wywozu odpadów, winien mieć świadomość ciążących na nim obowiązków ustawowych i tak organizować pracę własnego zakładu, by tym obowiązkom sprostać. W zakresie ryzyka przedsiębiorcy mieści się nieosiągnięcie określonych wymogów związanych z prowadzeniem przedsiębiorstwa z uwagi na postawę kontrahentów przedsiębiorcy w trakcie wykonywania umów. Do przedsiębiorcy należy ocena ryzyka biznesowego związanego z prowadzoną działalnością, która może narażać na kary administracyjne. Podobnie nie zaszły w sprawie żadne okoliczności, o których mowa w art. 189f k.p.a., tj. okoliczności uzasadniające odstąpienie od nałożenia kary administracyjnej i poprzestanie na pouczeniu. Nie zaszła przede wszystkim okoliczność, o której mowa w art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a., zgodnie z którym odstąpienie od nałożenia kary jest uzasadnione w sytuacji, gdy naruszenie prawa było znikome. Wprowadzenie poziomów recyklingu ma na celu ochronę środowiska, a w konsekwencji zapobieżenie jego degradacji, co niewątpliwie ma wpływ na społeczność lokalną i ponadlokalną. Środowisko jest dobrem wspólnym podlegającym ochronie. Celem regulacji statuujących sporną karę administracyjną jest zaś ograniczenie negatywnego oddziaływania na jego elementy przyrodnicze, poprzez wprowadzenie obowiązku osiągnięcia określonych limitów recyklingu. Wbrew stanowisku strony, osiągnięty przez nią poziom recyklingu w relacji do wymaganego, ma istotne znaczenie w kontekście oceny "znikomości" naruszenia. Poziom recyklingu wymagany wynosił 35% masy odebranych odpadów komunalnych, a faktycznie wskaźnik ten wyniósł w sprawie 3,22 %, a więc był o wiele niższy od wymaganego. Należy przy tym mieć na uwadze, że nieosiągnięcie wymaganych poziomów przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów komunalnych ma wpływ na osiągnięcie całościowo przez gminę wymaganych dla niej poziomów, przy czym poziom ten ma charakter wymaganego minimum. A zatem, zarówno przedsiębiorcy jak i gminy powinni dążyć do tego, aby te poziomy osiągnąć w jak najwyższym stopniu. W sprawie nie wystąpiła też przesłanka opisana w art. 189f § 1 pkt 2 k.p.a., (uzasadniająca poprzestanie na pouczeniu, jeżeli "za to samo zachowanie, prawomocną decyzją na stronę została uprzednio nałożona administracyjna kara pieniężna przez inny uprawniony organ administracji publicznej lub strona została prawomocnie ukarana za wykroczenie lub wykroczenie skarbowe, lub prawomocnie skazana za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe i uprzednia kara spełnia cele, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna"), albowiem opisana w tym przepisie sytuacja nie wystąpiła. Brak było podstaw do zastosowania art. 189f § 2 k.p.a,, gdyż ze względu na przedmiot kary tj. nieosiągnięcie konkretnego poziomu recyklingu w roku 2023, nie jest możliwe usunięcie naruszenia prawa. W sprawie nie mógł mieć zastosowania przytoczony wyżej przepis art. 189d k.p.a. Nie zachodzi bowiem sytuacja braku uregulowania w ustawie szczególnej (ustawie o utrzymaniu czystości) przesłanek wymiaru kary pieniężnej, która uzasadniałaby sięgnięcie do przepisów art. 189d k.p.a. Powyższego poglądu nie zmienia okoliczność, że określone przepisem art. 189d k.p.a. przesłanki wartościowania kary pieniężnej ujęte zostały szerzej niż to uczynił ustawodawca w ustawie o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, bowiem niezmieniony pozostaje ustawowy warunek wynikający z art. 189a § 2 k.p.a., stosowania regulacji kodeksowej wyłącznie w warunkach braku regulacji szczególnej w danym zakresie, przy czym brak ten należy pojmować jako brak zupełny. Nie zasługują na uwzględnienie wywody skarżącego, jakoby nie miał on wpływu na osiągnięty poziom omawianego wskaźnika, zwłaszcza z uwagi na sposób procedowania z przyjmowanymi odpadami, który pozbawił stronę kontroli nad segregacją, a zatem pozyskaniem informacji co do faktycznego poziomu odzysku. Argumentacja ta nie została poparta żadnymi dowodami, w tym kwestie te nie były zgłaszane w okresie składania sprawozdania. Ponadto skarżący nie wykazał, aby podejmował jakiekolwiek działania, które pozwoliłyby na uzyskanie wspomnianego wskaźnika masy odebranych odpadów komunalnych. Z akt sprawy nie wynika, aby skarżący sygnalizował chociażby organowi I instancji problem w tej materii, celem podjęcia wspólnych czynności przeciwdziałających temu, wykorzystując np. instrument z art. 6ka ust. 1 ustawy o utrzymaniu czystości, zgodnie z którym w przypadku niedopełnienia przez właściciela nieruchomości obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych, podmiot odbierający odpady komunalne przyjmuje je jako niesegregowane (zmieszane) odpady komunalne i powiadamia o tym wójta, burmistrza lub prezydenta miasta oraz właściciela nieruchomości. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia też wymogi art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 11 k.p.a. Organ obszernie wyłożył okoliczności prawne i faktyczne stojące za powziętym rozstrzygnięciem. Wbrew twierdzeniom skargi, w postępowaniu obu instancji, w ramach postępowania wyjaśniającego, nie uchybiono art. 6, art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Zebrano kompletny materiał dowodowy, który poddano następnie wszechstronnej ocenie, ustalając na jego podstawie niewadliwy stan faktyczny sprawy. Organy administracji nie były przy tym zobowiązane do poszukiwania dodatkowych środków dowodowych służących poparciu twierdzeń strony w sytuacji, gdy dotychczas zebrany materiał dowodowy był wystarczający do końcowego rozpoznania sprawy. Natomiast jako wysoce naganne należy ocenić zaniechanie przez organ wydania kolejnych decyzji, w momencie wymagalności kar za dane lata i wydanie ich po znacznym upływie czasu. Niewątpliwie naraziło to skarżącego na zwiększenie kosztów i uniemożliwiło podejmowanie efektywnych decyzji biznesowych. To, że z ustawy ciążą na przedsiębiorcy określone obowiązki i wymaga się od niego poszerzonej świadomości prawnej, nie oznacza przyzwolenia na stosowanie swoistego rodzaju pułapek fiskalnych przez organy administracji publicznej. Nie ma to jednak wpływu na wynik niniejszego postępowania. Mając powyższe na uwadze Sąd, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło