II SA/Bd 90/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Grzegorz Saniewski Sędziowie: sędzia WSA Katarzyna Korycka asesor WSA Mariusz Pawełczak (spr.) Protokolant: starszy sekretarz sądowy Katarzyna Kloska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 lutego 2025 r. sprawy ze skargi Gminy Miasta [...] na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2023 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości oddala skargę. 1. Pismem z dnia [...] grudnia 2017 r. H. S. oraz K. N. reprezentowani przez zawodowego pełnomocnika wystąpili do Prezydenta Miasta T. z wnioskiem o zwrot w odpowiednim udziale wywłaszczonej nieruchomości, obecnie oznaczonej geodezyjnie jako działki nr [...] o pow. 0,0884 ha, nr [...] o pow. 1,7428 ha, położone w T., w obrębie [...], dla których Sąd Rejonowy w T. VI Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą oznaczoną numerem [...]. Dodatkowo o zwrot odpowiedniego udziału w przedmiotowej nieruchomości wnioskiem z dnia [...] października 2019 r. wystąpiła także K. M. reprezentowana przez zawodowego pełnomocnika. 2. Decyzją z dnia [...] czerwca 2020 r. Starosta T. orzekł o odmowie zwrotu działki oznaczonej geodezyjnie nr [...] o powierzchni 0,0884 ha, o zwrocie działki nr [...] o pow. 1,7428 ha i rozliczeniach z tym związanych. Po rozpatrzeniu wniesionych odwołań Wojewoda [...] (dalej: "Wojewoda’) decyzją z dnia [...] września 2020 r. uchylił punkty decyzji dotyczące rozliczeń związanych ze zwrotem nieruchomości i orzekł w tym zakresie, zaś w pozostałym zakresie utrzymał w mocy decyzję Starosty z dnia [...] czerwca 2020 r. W wyniku wywiedzionej na ww. decyzję skargi przez Gminę Miasto T. (dalej: "skarżąca", "Gmina"), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z dnia 9 czerwca 2021 r., sygn. akt II SA/Bd 1116/20 uchylił decyzję Wojewody, który następnie decyzją z dnia [...] listopada 2021 r. uchylił w całości zaskarżoną decyzję Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2020 r. zalecając organowi I instancji analizę kwestii nakładów poniesionych przez inwestora realizując zadanie pod nazwą [...] i ich ewentualnego wpływu na wycenę nieruchomości. 3. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Starosta T. decyzją z dnia [...] marca 2023 r. orzekł o zwrocie części wywłaszczonej nieruchomości oznaczonej geodezyjnie jako działka nr [...] o pow. 1,7428 ha położonej w T., w obrębie numer [...]; odmowie zwrotu części wywłaszczonej nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] o pow. 0,0884 ha położonej w T., w obrębie [...] na rzecz H. S., K. N., K. M. w udziale wynoszącym dla każdego 1/3 części nieruchomości w stanie, w jakim nieruchomość znajduje się w dniu zwrotu. Ponadto organ w przedmiotowej decyzji orzekł o zwrocie przez ww. osoby łącznej kwoty 436.759,55 zł zwaloryzowanego odszkodowania, od każdej proporcjonalnie do posiadanych udziałów w nieruchomości oraz o rozłożeniu na 10 rocznych rat powyższej kwoty zwaloryzowanego odszkodowania wskazując także termin płatności poszczególnych rat. 4. Na powyższe rozstrzygnięcie Gmina reprezentowana przez Prezydenta Miasta T. wniosła odwołanie domagając się jego uchylenia w zakresie pkt 1, 3-9 i orzeczenie o odmowie zwrotu ww. nieruchomości, ewentualnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o uwzględnienie w rozliczeniach praw do lokali mieszkalnych lub oszacowanej wartości przyznanych im do nich praw. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie: - art. 107 § 1 pkt 3, art. 4, art. 5 i art. 6 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2023 r. poz. 775 ze zm. – dalej "k.p.a.") poprzez brak szczegółowego opisu przedmiotowej nieruchomości z chwili nabycia przez Skarb Państwa w 1988 r., co winno zostać "skonfrontowane" z jej obecnym stanem zagospodarowania, brak właściwego oznaczenia stron postępowania, na które nałożony został obowiązek zwrotu odszkodowania, niewskazanie konkretnego rachunku bankowego właściwego do wpłaty odszkodowania, brak wyczerpującego uzasadnienia dla przyczyn pominięcia wniosków dowodowych skarżącej z odniesieniem się do każdego z zawnioskowanych dowodów; - art. 7, art. 8, art. 9 i art. 77 k.p.a. oraz 136 k.p.a. poprzez to, że w toku postępowania administracyjnego organ nie przeprowadził dowodów wnioskowanych przez skarżącą we wnioskach dowodowych i nie przeprowadził z urzędu dowodów w związku ze zgłaszanymi przez skarżącą zastrzeżeniami i wnioskami, w tym m.in. w pismach z dnia: [...] marca 2019 r., [...] kwietnia 2019 r., [...] sierpnia 2019, [...] września 2019 r., [...] października 2019 r., [...] stycznia 2020 r., [...] lutego 2020 r., [...] lutego 2020 r., [...] sierpnia 2022 r., [...] września 2022 r. oraz [...] grudnia 2022 r.; - art. 78 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 75 § 1 k.p.a poprzez niezastosowanie i przyjęcie, że organ przed przeprowadzeniem dowodu i bez odniesienia się do wniosku dowodowego może pominąć wniosek dowodowy strony uznając, że ustalona już została prawda obiektywna podczas, gdy organ nie powinien uchylać się od przeprowadzania określonych dowodów, zwłaszcza wnioskowanych przez stronę, a chcąc pominąć wniosek dowodowy strony organ zobowiązany jest wykazać, że ten konkretny dowód nie pozwala na ustalenie okoliczności mającej dla sprawy istotne znaczenie; - art. 140 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tj. Dz. U. z 2023 r. poz. 344 ze zm. – dalej "u.g.n.") poprzez nieprawidłowe ustalenie wysokości zwaloryzowanego odszkodowania; - art. 136 ust. 3 ost. zd. i art. 140 ust. 1 u.g.n. w zw. z art. 2 Konstytucji RP i art. 7 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie w procesie wykładni treści art. 136 ust. 3 ost. zd. i art. 140 ust. 1 u.g.n. celu tych norm prawnych i okoliczności, że wykonywanie roszczeń przez wnioskodawców zmierza do naruszenia interesu publicznego i interesu skarżącej, wobec czego stanowi nadużycie prawa w postępowaniu administracyjnym, co powinno skutkować odmową ich realizacji przez organ. 5. Rozpoznając sprawę w postępowaniu odwoławczym Wojewoda decyzją z dnia [...] listopada 2023 r. utrzymał zaskarżone rozstrzygnięcie w mocy w zakresie punktów 1, 2, 3, 7, 8 i 9, a także uchylił punkt 4, 5, 6 i w tym zakresie orzekł o zwrocie przez H. S., K. N., K. M. na rzecz skarżącej łącznej kwoty 443.316,46 zł, tj. zwaloryzowanego odszkodowania proporcjonalnie do posiadanych udziałów w nieruchomości oraz o rozłożeniu na 10 rocznych rat. Uzasadniając swoje stanowisko organ odwoławczy wskazał, że w jego ocenie do sprzedaży nieruchomości doszło pod warunkiem zagrożenia wywłaszczeniem, gdyż dokumentacja zgromadzona w sprawie przez organ I instancji wskazuje na zamiar realizacji przez skarżącą inwestycji na nabytej nieruchomości, polegającej na budowie zajezdni tramwajowej. Organ podkreślił jednak, że z zebranego materiału dowodowego nie wynika, aby na zwracanych działkach został zrealizowany cel wywłaszczenia. Odnosząc się do kwestii zwrotu zwaloryzowanego odszkodowania organ wskazał, że prawidłowo organ I instancji określił wartość nabytej nieruchomości na podstawie sporządzonego przez rzeczoznawcę majątkowego operatu szacunkowego. Wskazał jednak, że z uwagi na obowiązek waloryzacji odszkodowania na dzień wydania decyzji konieczne stało się przeprowadzenie waloryzacji odszkodowania także przez organ odwoławczy. Odnosząc się do podnoszonej w odwołaniu okoliczności, że wywłaszczani z tytułu odjęcia im prawa własności nieruchomości otrzymali także mieszkania, których wartość zdaniem skarżącej należy aktualnie uwzględnić przy rozliczeniach związanych ze zwrotem działki nr [...] Wojewoda wskazał, że wielkość oraz charakter odszkodowania, jakie wywłaszczeni otrzymali za stanowiące ich własność działkę można jednak ustalić jedynie w oparciu o treść aktu notarialnego z dnia [...] maja 1987 r. Repertorium A nr [...] oraz decyzji wywłaszczeniowej z dnia [...] sierpnia 1989 r. Z dokumentów tych wynika, że jedynym wynagrodzeniem za wywłaszczaną nieruchomość było tylko świadczenie pieniężne, natomiast brak jest jakichkolwiek informacji o przyznaniu nieruchomości zamiennych tytułem wywłaszczenia nieruchomości. Z tego powodu organ odwoławczy nie podzielił stanowiska skarżącej. Końcowo organ odwoławczy wskazał również, że na potrzeby niniejszego postępowania sporządzono także operat szacunkowy, gdzie określono wartość działki nr [...] wg stanu na dzień wywłaszczenia i cen aktualnych oraz wg stanu obecnego i cen aktualnych. Ustalenia zawarte w tym opracowaniu nie budzą wątpliwości, a sam operat jest spójny, logiczny i zawiera wszystkie wymagane przepisami prawa elementy. 6. Na powyższe rozstrzygnięcie skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy zaskarżając je w całości i wnosząc jego uchylenie. Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła naruszenie: - art. 7, art. 8, art. 9, art. 11 i art. 77 k.p.a. oraz art. 136 k.p.a. poprzez to, że w toku postępowania administracyjnego organ nie przeprowadził dowodów wnioskowanych przez skarżącą we wnioskach dowodowych i nie przeprowadził z urzędu dowodów w związku ze zgłaszanymi przez skarżącą zastrzeżeniami i wnioskami, w tym m.in. w pismach z dnia: [...] marca 2019 r., [...] kwietnia 2019 r., [...] sierpnia 2019, [...] września 2019 r., [...] października 2019 r., [...] stycznia 2020 r., [...] lutego 2020 r., [...] lutego 2020 r., [...] sierpnia 2022 r., [...] września 2022 r. oraz [...] grudnia 2022 r., a organ II instancji nie przeprowadził uzupełniającego postępowania dowodowego mimo istnienia ku temu podstaw; - art. 78 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 75 § 1 k.p.a. poprzez niezastosowanie i przyjęcie, że organ przed przeprowadzeniem dowodu i bez odniesienia się do wniosku dowodowego może pominąć wniosek dowodowy strony uznając, że ustalona już została prawda obiektywna podczas, gdy organ nie powinien uchylać się od przeprowadzenia określonych dowodów, zwłaszcza wnioskowanych przez stronę, a chcąc pominąć wniosek dowodowy strony organ zobowiązany jest wykazać, że ten konkretny dowód nie pozwala na ustalenie okoliczności mającej dla sprawy istotne znaczenie; - art. 139 k.p.a., poprzez niezastosowanie w sytuacji, gdy znajdował zastosowanie i naruszenie zasady reformationis in peius polegające na wydaniu decyzji przez organ II instancji na niekorzyść strony odwołującej się, w sytuacji, gdy nie udowodniono spełnienia przesłanek wymienionych w tym przepisie; - art. 84 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez wadliwe posłużenie się organu do ustalenia stanu faktycznego sprawy w zakresie, w jakim nie wymagał wiadomości specjalnych tj. ustalenia stanu zagospodarowania nieruchomości, organ wyręczył się rzeczoznawcą majątkowym; - art. 107 § 1 pkt. 3 k.p.a poprzez wadliwe zastosowanie i nieprecyzyjne wskazanie zobowiązanych do zapłaty na rzecz skarżącej i poprzestanie na wskazaniu imion i nazwisk, chociaż zaskarżona decyzja może stanowić podstawę do wydania tytułu wykonawczego w postępowaniu administracyjnym; - art. 140 ust. 2 u.g.n. poprzez nieprawidłowe ustalenie wysokości zwaloryzowanego odszkodowania; - art. 136 ust. 3 u.g.n. poprzez jego zastosowanie w sytuacji, gdy nie znajdował zastosowania wobec tego, że nieruchomość nabyta została nie w drodze wywłaszczenia lecz w drodze tzw. dobrowolnego dowłaszczenia, w związku z czym nie należy ją rozpatrywać w kategoriach obowiązku wykorzystania na cel wywłaszczenia; - art. 136 ust. 3 ost. zd. i art. 140 ust. 1 u.g.n. w zw. z art. 2 Konstytucji RP i art. 7 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie w procesie wykładni treści art. 136 ust. 3 ost. zd. i art. 140 ust. 1 u.g.n. celu tych norm prawnych i okoliczności, że wykonywanie roszczeń przez wnioskodawców zmierza do naruszenia interesu publicznego i interesu skarżącej, wobec czego stanowi nadużycie prawa w postępowaniu administracyjnym, co powinno skutkować odmową ich realizacji przez organ. W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że organ II instancji zaaprobował postępowanie dowodowe przeprowadzone przez organ I instancji, nie uzupełniając go. W ocenie Skarżącej prowadząc postępowanie, organ naruszył m.in. art. 7,10, 75, 77, 78, 107 kpa. W ocenie Gminy organy nie udowodniły, że nabycie nieruchomości przez Skarb Państwa nastąpiło w warunkach zagrożenia wywłaszczeniem. Tym samy nie zostały dostatecznie wykazane przesłanki do zwrotu nieruchomości. Sprzedaż nieruchomości w ocenie Gminy została sfinalizowana w trybie zwykłej umowy sprzedaży. W akcie notarialnym z [...] maja 1987 r., decyzji z [...].08.1989 r. o wywłaszczeniu nieruchomości i odszkodowaniu, jak i innych dokumentach zebranych w toku postępowania brak dowodów, że zbycie nieruchomości nastąpiło w trybie wywłaszczenia. W zaskarżonej decyzji Wojewoda, jako przesądzającą okoliczność, co do nabycia w warunkach zagrożenia wywłaszczeniem przyjął fakt powołania się w ww. akcie notarialnym na ostateczną decyzję z dnia [...] czerwca 1987 r. wydaną przez Kierownika Wydziału Urbanistyki, Architektury i Nadzoru Budowlanego Urzędu Miejskiego w T., zatwierdzającej plan realizacyjny zagospodarowania terenu zajezdni tramwajowej znak oraz poprzedzającej ją decyzji lokalizacyjnej z dnia [...] listopada 1986 r. Wojewoda pominął jednak analizę załączników graficznych do tej decyzji, co było istotne z punktu widzenia oceny, czy nabycie rzeczywiście nastąpiło w warunkach zagrożenia wywłaszczeniem, a jeśli tak to, na jaki cel i czy został on wykonany. Dodała także, że wiele prac i nakładów związanych z budową zajezdni tramwajowej zostało wykonanych. W związku z tym zasadne było dokonanie przez organ pogłębionej analizy przy wykorzystaniu dokumentacji znajdującej się w Wydziale Architektury i Budownictwa – co konkretnie zgodnie z planem realizacyjnym w zakresie budowy zajezdni tramwajowej na danej działce przewidziano oraz jakie prace i nakłady zostały faktycznie wykonane. W ocenie Gminy wszystkie poczynione nakłady dotyczącej realizacji zadania inwestycyjnego pt. "[...]" powinny zostać uwzględnione w ramach wyceny nieruchomości. W związku z powyższą inwestycją wykonano także rurociąg sanitarny o 300 wzdłuż Szosy [...] wraz z przejściem, przejście przez [...] o 1600, kanalizację sanitarną o 600 wzdłuż Szosy [...], kanalizację deszczową o 300 do o 800 ca 200 m, przebudowano częściowo (30%) linię napowietrzną NN. Ponadto zrealizowane zostały wykupy prywatnych posesji, usunięto prywatne garaże, przesunięto linię niskiego i wysokiego napięcia. Z dokumentów tych wynika również, że w latach 1988-1992 poniesiono nakłady związane z zagospodarowaniem terenu pod budowę nowej zajezdni w wysokości ok. 660.000 zł (w tym na roboty budowlano-montażowe 558.000 zł). Poniesione wydatki potwierdza kilkadziesiąt faktur, których kopie poświadczone za zgodność z oryginałem zostały załączone do ww. dokumentacji otrzymanej z MZK w T.. Ponadto, przygotowano teren do inwestycji, w tym m.in. usunięto budynki, inne składniki budowlane, w części drzewostan przewidziany do likwidacji itd. Wybudowano też przestrzenny układ drogowy, który jest elementem niezbędnym dla funkcjonowania nowej zajezdni tramwajowej. Nakłady poczynione w związku z budową zajezdni tramwajowej i poniesione w tym przedmiocie koszty potwierdza zgromadzona w sprawie o zwrot nieruchomości sąsiednich dokumentacja, w tym przekazana przez Miejski Zakład Komunikacji w T. Sp. z o. o. w załączeniu do skierowanego do Starosty [...] pisma z [...] września 2018 r. (znak: [...]) - w pliku dokumentów od nr 01 do nr 64. Dokumenty te potwierdzają szczegółowy zakres prac, działań i nakładów zrealizowanych na terenie nieruchomości po jej nabyciu. Poza ww. nakładami przygotowano teren do inwestycji, w tym m.in. usunięto budynki, inne składniki budowlane, w części drzewostan przewidziany do likwidacji itd. W międzyczasie wybudowano przestrzenny układ drogowy, który jest elementem niezbędnym dla funkcjonowania nowej zajezdni tramwajowej. Z pisma Miejskiego Zarządu Dróg w T. z [...].09.2019r. (znak: [...]) wiadomo, że m.in. działka nr [...] znajduje się w pasie drogi publicznej o kategorii droga wojewódzka, co zdaniem Gminy wyklucza możliwość jej zwrotu. Skarżąca zwróciła uwagę na to, że osobom od których wykupiono nieruchomości w związku z planowaną zajezdnią tramwajową, przekazano łącznie do dyspozycji kilkanaście lokali mieszkalnych. Organ zatem w ewentualnej decyzji o zwrocie nieruchomości winien równocześnie orzec o obowiązku wnioskodawców niniejszego postępowania do zwrotu otrzymanych lokali mieszkalnych lub oszacowanej wartości przyznanych do nich praw (przy jednoczesnym wzięciu pod uwagę dokonanych przez te osoby wpłat). W związku z tym konieczne jest uwzględnienie ww. lokali w ramach rozliczeń związanych ze zwrotem nieruchomości. Ponadto skarżąca podkreśliła, że materiał dowodowy w ramach niniejszego postepowania administracyjnego do chwili obecnej nie został w całości zgormadzony również jeśli chodzi o stan nieruchomości na potrzeby ustalenia jej wartości. Organ zobowiązany był do ustalenia stanu nieruchomości z mementu jej nabycia przez Skarb Państwa oraz zakresu poczynionych później nakładów. Odnosząc się natomiast do przyjętych przez rzeczoznawcę do porównania nieruchomości Gmina zwróciła uwagę, że zasadne wydaje się aby to były jednak nieruchomości przeznaczone pod zieleń a nie funkcje drogowe. Przyjmując nieruchomości porównawcze lepiej byłoby posłużyć się rynkiem toruńskim. Posiłkowanie się transakcjami z rynku bydgoskiego może nie odzwierciedlać cen rynkowych nieruchomości na terenie T.. Poza tym nieruchomości przyjęte do porównań różnią się znacząco powierzchnią w stosunku do nieruchomości wycenianej. Warto też zwrócić uwagę na znaczącą różnicę w wartościach tej samej nieruchomości na przestrzeni 3 ostatnich lat. W 2019 r. w ramach postępowania prowadzonego przez Starostę T. o zwrot przedmiotowej działki została ona oszacowana na kwotę 730.756 zł (41,93 zł za 1 m) natomiast w 2022 r. wyniosła 2.203.945 zł (tj. ok. 126,46 zł za 1 m). Dodatkowo skarżąca wskazała, że biegły wkroczył w kompetencje zastrzeżone dla organu i na stronie 11 w ppkt. 4.1.ww. operatu m.in. nadmienia cyt: "Należy zatem uznać, iż rzeczony akt notarialny został zawarty w warunkach zagrożenia wywłaszczeniem z przeznaczeniem pod budowę zajezdni tramwajowej" Na stronie 21 w ppkt. 7.2 i 7.3 z kolei rzeczoznawca dwukrotnie zawarł określenie: ".... nieruchomości podlegającej zwrotowi". Zdaniem Gminy nie jest rolą rzeczoznawcy dokonywanie ocen w przedmiotowych zakresach, których co do zasady winien dokonać organ prowadzący postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie. Ponadto trudno zgodzić się z powyższym stanowiskiem m.in. ze względu na fakt, że wskazana ustawa z 29.04.1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nie została wymieniona w akcie notarialnym sprzedaży w/w nieruchomości z 22 maja 1987 r. Gmina podkreśliła także, że w uzasadnieniu decyzji Wojewody [...], jak również w poprzedzającej ją decyzji Starosty [...] brakuje szczegółowego opisu przedmiotowej nieruchomości z chwili nabycia przez Skarb Państwa w 1987 r., co winno zostać "skonfrontowane" z jej obecnym stanem zagospodarowania. Należy więc przyjąć, że organy nie dokonały stosownych ustaleń. W obrębie działki nr [...], co wynika m.in. z mapy zasadniczej znajduje się wiele urządzeń infrastruktury technicznej, w tym: elektroenergetyczna, kanalizacji deszczowej i wodociągowa. Natomiast z pisma E. SA z [...].05.2019 r. (znak: [...]) wiadomo, że na terenie ww. działki została wybudowana następująca infrastruktura elektroenergetyczna: - Linia napowietrzna WN relacji GPZ [...] - GPZ [...] - rok budowy1958; - Linia napowietrzna SN relacji GPZ [...] - odcinek między słupami stan. Nr [...] oraz słup stan. Nr [...] - rok budowy 1988 - stan dobry; - Linia kablowa SN relacji GPZ R. - P. - wejście na słup stan. Nr [...] - rok budowy 1988. W opisie nieruchomości organ winien wskazać także rodzaj roślinności oraz drzew znajdujących na terenie przedmiotowych nieruchomości w 1988 r. i 1989 r. oraz aktualnie, zwłaszcza, że część drzewostanu istnieje do dnia dzisiejszego. Nadto skarżąca zaakcentowała także okoliczność, że w sentencji decyzji organ nie oznaczył właściwie zobowiązanych do-zwrotu odszkodowania, czego wymaga art. 107 § 1 pkt. 3 k.p.a. Podanie tylko imion oraz nazwisk tych osób jest zdecydowanie niewystarczające i winno zostać uzupełnione o inne dane pozwalające na ich poprawne a w konsekwencji bezproblemowe zidentyfikowanie (np. o miejsce zamieszkania, nr PESEL, imiona rodziców itp.). Zdaniem skarżącej Starosta T. w sposób błędny ustalił w pkt. 4 powołanej decyzji wysokość zwaloryzowanego odszkodowania, do którego zwrotu na rzecz Gminy Miasta T. będą zobowiązani wnioskodawcy niniejszego postępowania - jeśli decyzja ta stanie się ostateczna. Organ nieprawidłowo określił wielkość proporcji w zakresie powierzchni nieruchomości jaka podlega obecnie zwrotowi, co skutkuje tym, że zwaloryzowane odszkodowanie zostało ustalone w niewłaściwej wysokości. Zwrotowi podlega 95,52% pierwotnej powierzchni nieruchomości a nie jak wskazuje Starosta 95,17%. W konsekwencji zwaloryzowane odszkodowanie ustalone w pkt. 4 niniejszej decyzji zostało zaniżone bowiem finalnie powinno wynieść na luty 2023 r. - 438.365,75 zł tj. na stronie 20 decyzji winna być kwota 366.286,64 zł zamiast 364.944,52 zł natomiast na stronie 21 - 72.079,11 zł zamiast 71.815,03 zł a następnie być powiększone o waloryzację od marca do października 2023 r. Końcowo Gmina podkreśliła, że zważywszy na całokształt uwarunkowań oraz okoliczności przedmiotowej sprawy zwrot wskazanej nieruchomości można uznać za godzący w interes publiczny i zasady współżycia społecznego, a także prowadzący do nadużycia prawa. 7. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. 8. W piśmie procesowym z dnia [...] maja 2024 r. uczestnicy postępowania (H. S., K. N. reprezentowani przez zawodowego pełnomocnika przedstawiając stosowną argumentację wnieśli o oddalenie skargi. Ponadto z ostrożności procesowej na wypadek uznania przez Sąd zasadności skargi w zakresie oszacowania wartości zwaloryzowanego odszkodowania, przy jednoczesnym prezentowaniu stanowiska o zasadności zwrotu nieruchomości, uczestnicy wnieśli o oddalenie skargi w odniesieniu do pkt 1 zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: 9. Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 – dalej "p.p.s.a."). Stosownie do tego przepisu sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W myśl natomiast art. 145 p.p.s.a., sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, albo zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. W ramach kontroli legalności sąd stosuje przewidziane prawem środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.). Po zbadaniu sprawy w powyższych aspektach Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. 10. Podstawę rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie stanowiły przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami. Zgodnie z art. 136 ust. 3 u.g.n. poprzedni właściciel lub jego spadkobierca mogą żądać zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub jej części, jeżeli, stosownie do art. 137 u.g.n., stała się ona zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu. Z wnioskiem o zwrot nieruchomości lub jej części występuje się do starosty wykonującego zadanie z zakresu administracji rządowej, który zawiadamia o tym właściwy organ. Warunkiem zwrotu nieruchomości jest zwrot przez poprzedniego właściciela lub jego spadkobiercę odszkodowania lub nieruchomości zamiennej stosownie do art. 140 u.g.n. Jak wynika z art. 137 ust. 1 u.g.n., nieruchomość uznaje się za zbędną na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, jeżeli (1) mimo upływu 7 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, nie rozpoczęto prac związanych z realizacją tego celu, albo (2) mimo upływu 10 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, cel ten nie został zrealizowany. Jeżeli w przypadku, o jakim mowa w art. 137 ust. 1 pkt 2 u.g.n., cel wywłaszczenia został zrealizowany tylko na części wywłaszczonej nieruchomości, zwrotowi w świetle art. 136 ust. 2 u.g.n. podlega pozostała część nieruchomości. W tym miejscu zauważyć należy, iż w wyroku z dnia 13 marca 2014 r., sygn. akt P 38/11 (Dz. U. poz. 376) Trybunał Konstytucyjny uznał art. 137 ust. 1 pkt 2 u.g.n. za niezgodny z art. 2 w zw. z art. 165 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483 z późn. zm.) w zakresie, w jakim za nieruchomość zbędną uznaje nieruchomość wywłaszczoną przed 27 maja 1990 r., na której w dniu złożenia wniosku o zwrot, a nie później niż przed dniem 22 września 2004 r., zrealizowano cel określony w decyzji o wywłaszczeniu. Bieg rozważanych terminów powinien być zarazem liczony dopiero od momentu wprowadzenia tych terminów do systemów prawnych, tj. w przypadku art. 137 ust. 1 pkt 1 u.g.n. - od dnia 1 stycznia 1998 r., tj. od dnia wejścia w życie powołanej ustawy o gospodarce nieruchomościami, a w przypadku art. 137 ust. 1 pkt 2 u.g.n. - od dnia 22 września 2004 r., tj. od dnia wejścia w życie ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami i zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 141, poz. 1492). Wcześniej bowiem ustawodawca nie przewidywał podobnego ograniczenia (zob. wyrok NSA z dnia 21 kwietnia 2016 r., sygn. akt I OSK 1622/14; wyrok NSA z dnia 12 lutego 2014 r., sygn. akt I OSK 1663/12). 11. Jak wynika z akt sprawy pismem z [...] kwietnia 1987 r. Wojewódzka Dyrekcja Inwestycji w T. zwróciła się do wnioskodawców z ofertą nabycia działki nr [...] (stanowiącej obecnie działki nr [...]) o powierzchni 1.8245 ha, która znajdowała się na terenie przeznaczonym pod budowę zajezdni tramwajowej zgodnie z decyzją lokalizacyjną Prezydenta Miasta T. z [...] listopada 1986 r. Na skutek ww. pisma K. S. umową sprzedaży zawartą [...] maja 1987 r. w formie aktu notarialnego sprzedała Skarbowi Państwa udział wynoszący 1/3 w ww. nieruchomości za ceną [...] zł. Natomiast w stosunku do pozostałych współwłaścicieli nieruchomości, tj. K. M. i K. N., Urząd Miejski w T. wydał na podstawie ustawy z dnia [...] kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości decyzję z dnia [...] sierpnia 1989 o wywłaszczeniu na rzecz Skarbu Państwa 2/3 części przedmiotowej nieruchomości za kwotę odszkodowania po [...] zł dla każdego ze współwłaścicieli. Pismem z dnia [...] grudnia 2017 r. H. S. oraz K. N. wystąpili do Prezydenta Miasta T. z wnioskiem o zwrot w odpowiednim udziale wywłaszczonej nieruchomości, obecnie oznaczonej geodezyjnie jako działki nr [...] o pow. 0,0884 ha, nr [...] o pow. 1,7428 ha, położone w T., w obrębie [...], dla których Sąd Rejonowy w T. VI Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą oznaczoną numerem [...]. Dodatkowo o zwrot odpowiedniego udziału w przedmiotowej nieruchomości wnioskiem z dnia [...] października 2019 r. wystąpiła także K. M.. W kontekście powyższych ustaleń wskazania w tym miejscu wymaga, że niniejsza sprawa była już przedmiotem rozpoznania przez WSA w Bydgoszczy, który prawomocnym wyrokiem z 9 czerwca 2021 r. sygn. akt II SA/Bd 1116/20, uchylił decyzję Wojewody z dnia [...] września 2020 r. Na mocy art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. W piśmiennictwie (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LexisNexis, Warszawa 2004, s. 388) wskazuje się, że przez ocenę prawną należy rozumieć osąd o prawnej wartości sprawy. Ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego, jak i kwestii zastosowania określonego przepisu prawa jako podstawy do wydania decyzji podatkowej. Może ona dotyczyć zarówno samej wykładni prawa materialnego i procesowego, jak i braku wyjaśnienia w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym istotnych okoliczności stanu faktycznego. Wskazuje się również, że obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku sądu administracyjnego, ciążący na organie podatkowym i na sądzie, może być wyłączony jedynie w wypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego, a także po wzruszeniu wyroku pierwotnego w prawem określonym trybie (por. T. Woś, Postępowanie sądowoadministracyjne, PWN, Warszawa 2000, s. 268). Zwraca się także uwagę, że związanie samego sądu administracyjnego w rozumieniu komentowanego przepisu oznacza, iż nie może on formułować nowych ocen prawnych – sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania w razie stwierdzenia braku zastosowania się do wskazań w zakresie dalszego postępowania przed organem administracji publicznej. Zaprezentowane powyżej poglądy doktryny znajdują również odzwierciedlenie w orzecznictwie sądowym. Przykładowo, Sąd Najwyższy w wyroku z 25 lutego 1998 r. sygn. akt III RN 130/97 (OSNP 1999/1/2) wypowiadając się w kwestii związania sądu administracyjnego oceną prawną na gruncie art. 30 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm.) wyjaśnił, że oznacza to, iż: "(...) ilekroć dana sprawa będzie przedmiotem rozpoznania przez ten sąd, będzie on zawsze związany oceną prawną wyrażoną w tym orzeczeniu, jeżeli nie zostanie ono uchylone lub nie ulegną zmianie przepisy" (por. również wyroki NSA: z 10 czerwca 2014 r. sygn. akt II FSK 1670/12, czy z 19 lutego 2014 r. sygn. akt I FSK 511/13, przywołane w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl). Mając na uwadze przedstawione powyżej rozważania teoretyczne w szczególności w kontekście zarzutów sformułowanych w skardze konieczne jest dokonanie analizy uzasadnienia wyroku WSA w Bydgoszczy z 9 czerwca 2021 r. sygn. akt II SA/Bd 1116/20. W powyższym wyroku WSA w Bydgoszczy wskazał, że przedmiotowa nieruchomość w szczególności mając na uwadze treść art. 216 ust. 2 pkt 3 u.g.n., co do zasady może podlegać zwrotowi po uprzednim ustaleniu, że stała się zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu. Jak słusznie podkreśla się w ugruntowanym orzecznictwie sądów administracyjnych, nabycie na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości na cele publicznoprawne, będące następnie podstawą stosowania procedury wywłaszczenia, stawiało jednostkę w sytuacji przymusowej, stąd była to umowa szczególna, zawarta w efekcie negocjacji poprzedzających postępowanie wywłaszczeniowe. W takiej sytuacji nie była to umowa w pełni dobrowolna, gdyż jej alternatywą było wywłaszczenie nieruchomości. Z tych powodów niewątpliwie umowa sprzedaży może spełniać, jako cywilnoprawna forma nabycia nieruchomości przez Skarb Państwa, cechy "nabycia" nieruchomości w rozumieniu art. 216 ust. 2 pkt 3 ugn (tak np. wyroki WSA w Warszawie z 9.07.2020 r., I SA/Wa 2608/19, LEX nr 3078167 i NSA z 15.06.2020 r., I OSK 1946/19, LEX nr 3099569 ). Zatem prezentujący odmienne stanowisko zarzut skargi nie był zasadny. Kolejną kwestią, która wymaga rozważań, jest problematyka związana z tym, czy wywłaszczona nieruchomość lub jej część stała się zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu. Również ta okoliczność w realiach niniejszej sprawy jest bezsporna. Wywłaszczenie nieruchomości nastąpiło w latach 1987 i 1989. Bezsprzecznie jego celem była budowa zajezdni tramwajowej, co wprost wynika z treści umowy sprzedaży i decyzji wywłaszczeniowej. Nie znajdują zatem żadnego racjonalnego uzasadnienia twierdzenia Skarżącej, że w sprawie doszło do tzw. dowłaszczenia, ponieważ z treści miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wynikało, że na przedmiotowej nieruchomości nie mogła powstać zajezdnia tramwajowa. Treść mpzp nie ma w tym zakresie żadnego znaczenia, istotna jest treść decyzji wywłaszczeniowej oraz umowy sprzedaży, z których jednoznacznie wynika, że nieruchomość jest wywłaszczana na cel związany z budową zajezdni tramwajowej. Zresztą sama Skarżąca wydaje się sama sobie zaprzeczać w tym zakresie, twierdząc z jednej strony, że nieruchomość nie została wywłaszczona pod budowę zajezdni, a z drugiej strony wskazuje na liczne nakłady na niej poczynione właśnie na budowę tejże zajezdni. Bezsprzecznie również począwszy od 1992 r. zostały zaprzestane wszelkie prace związane z budową projektowanej zajezdni. Jak wynika z akt, de facto zostały podjęte jedynie prace przygotowawcze i związane z projektem zajezdni i uzyskaniem stosownych zezwoleń na budowę. Przy czym prace przygotowawcze na przedmiotowej nieruchomości ograniczyły się przede wszystkim do uporządkowania terenu, budowy instalacji wodociągowej i najprawdopodobniej energetycznej (kwestia zakresu wykonanych na nieruchomości prac będzie szerzej poruszona w dalszej części uzasadnienia). W związku z tym nie powinno być sporne, że cel, na który wywłaszczono nieruchomość, nie został zrealizowany. Opisany szczegółowo w uzasadnieniu decyzji Starosty zakres inwestycji wskazywał na plany budowy zajezdni o wielkiej skali - teren przeznaczony pod zajezdnię tramwajową obejmował powierzchnię 22,6375 ha, powierzchnia zabudowy miała zająć obszar 5,0418 ha, powierzchnia dróg (jezdni i chodników) - 5,9909 ha, a torowiska - 5,5338 ha, łączna długość torów miała wynieść 10149 m, w tym 3509 m torów postojowych, przeznaczonych dla 200 sztuk wagonów tramwajowych, łącznie zajezdnia tramwajowa miała dać zatrudnienie 2036 pracownikom. Zestawiając to z wykonanymi pracami, stwierdzić trzeba, że nie ulega wątpliwości, że zaistniały określone ustawowo (art. 136 ust. 3 ugn) przesłanki do zwrotu wywłaszczonej nieruchomości. (...) Nie ulega wątpliwości, że na obszarze przedmiotowej działki do 22 września 2014 r. nie powstała planowana zajezdnia tramwajowa. Tym samym nie mogą odnieść skutku zarzuty skargi, że Gmina nadal planuje jej budowę. Przepisy w tym zakresie są jasne i nie pozostawiają żadnego luzu decyzyjnego. W konsekwencji powyższych ustaleń za wadliwy należy uznać zarzut Gminy dotyczący naruszenia art. 136 ust. 3 u.g.n. poprzez jego zastosowanie w sytuacji, gdy nabyta została nie w drodze wywłaszczenia lecz w drodze tzw. dobrowolnego dowłaszczenia, w związku z czym nie należy ją rozpatrywać w kategoriach obowiązku wykorzystania na cel wywłaszczenia. Skoro Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w powołanym wyżej prawomocnym wyroku przesądził, że Gmina nabyła sporną nieruchomość w drodze wywłaszczenia, a także to, że na obszarze przedmiotowej działki do 22 września 2014 r. nie powstała planowana zajezdnia tramwajowa, to sformułowane obecnie w tym zakresie zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, bowiem powyższa kwestia została już przesądzona. Analogiczne uwagi należy również powielić w zakresie zarzutów Gminy, iż w decyzji zwrotowej organ równocześnie winien orzec o obowiązku wnioskodawców do zwrotu otrzymanych lokali mieszkalnych lub oszacowanej wartości przyznanych do nich praw, kwestii nadużycia prawa, czy też braku właściwego oznaczenia stron zobowiązanych do zwrotu odszkodowania. Powyższe zarzuty były już bowiem przedmiotem kontroli tut. Sądu, który w wyroku z 9 czerwca 2021 r. sygn. akt II SA/Bd 1116/20, które nie podzielił ich zasadności. WSA przesądził, że (...) Nie był również zasadny zarzut związany z przyznaniem Wnioskodawcom praw do lokali mieszkalnych w spółdzielniach. Organ w tym celu zwrócił się do licznych spółdzielni mieszkaniowych i żaden dowód nie potwierdza faktu, że wywłaszczanym osobom przyznawano oprócz odszkodowania jakiekolwiek inne zadośćuczynienie za wywłaszczone nieruchomości. Okoliczność ta w szczególności w żaden sposób nie wynika z umowy sprzedaży nieruchomości ani z decyzji wywłaszczeniowej. Należy zatem zgodzić się z organem, że odmienne twierdzenia Skarżącej są gołosłowne, nie znajdują żadnego potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym. Trudno sobie wyobrazić, aby Wnioskodawcom przyznano nieodpłatnie(!) prawo do lokali spółdzielczych. Jak słusznie wskazuje organ, Wnioskodawcy mogli uzyskać jedynie przyspieszenie terminów do uzyskania lokali, jednak wiązało się to po ich stronie z koniecznością poniesienia całości kosztów z tym związanych, zatem błędne są twierdzenia Gminy, że Wnioskodawcy winni zwrócić również to "przysporzenie", ponieważ nie nastąpiło ono. W związku z powyższym niezasadne są zarzuty skargi związane z rzekomym nadużyciem przez Wnioskodawców prawa. Przede wszystkim, wbrew twierdzeniom Skarżącej, Wojewoda ustosunkował się do powyższego zarzutu w uzasadnieniu swojej decyzji. Należy podkreślić, że Gmina wiązała ten zarzut z tym, że w jej zdaniem przy okazji wywłaszczania Wnioskodawcy otrzymali nieodpłatnie lokale spółdzielcze, co, jak wskazano wyżej, nie miało miejsca. Nie można zgodzić się z twierdzeniem, że Wnioskodawcy żądając zwrotu wywłaszczonej nieruchomości w ustalonym stanie faktycznym sprawy, w jakikolwiek sposób nadużyli przysługującego im prawa. Wynika to chociażby z konstytucyjnych gwarancji ochrony prawa własności określonej w art. 64 Konstytucji. Tym samym nie były zasadne zarzuty zawarte w pkt 4.5, 5 i 6 skargi. (...) Wbrew twierdzeniom Skarżącej, strony postępowania zostały oznaczone w taki sposób, że pozwala to na ich identyfikację (w szczególności mając na uwadze dokumenty znajdujące się w aktach sprawy, które nie pozostawiają wątpliwości w tej kwestii). Równocześnie trzeba wskazać, że żaden przepis ustawy o gospodarce nieruchomościami nie nakazuje wskazania w decyzji wydawanej m.in. na podstawie jej art. 140 numeru rachunku bankowego, na który ma być zwrócone odszkodowanie. 11. Sąd nie podzielił również pozostałych zarzutów sformułowanych w stosunku do zaskarżonej decyzji odnoszących się do wydanego w przedmiotowej sprawie nowego operatu szacunkowego. Jak wynika z akt sprawy uchylając decyzję Wojewody tut. Sąd w wyroku z dnia 9 czerwca 2021 r., sygn. akt II SA/Bd 1116/20 wytknął organowi brak ustalenia, czy doszło do zwiększenia wartości nieruchomości wskutek działań podjętych bezpośrednio na nieruchomości po jej wywłaszczeniu podkreślając jednocześnie, że zwiększenie wartości nieruchomości może obejmować tylko te nakłady, które zostały poczynione dla realizacji celu na rzecz którego nastąpiło wywłaszczenie. Zwiększenie wartości nieruchomości spowodowane nakładami nie związanymi z realizacją celu wywłaszczenia, nie podlega uwzględnieniu przy ustalaniu wysokości odszkodowania. Wykonując zalecenia Sądu po uchylenie decyzji organu I instancji przez Wojewodę Starosta T. dla potrzeb rozpatrywanej sprawy postanowieniem z 4 maja 2022 r. powołał rzeczoznawcę majątkowego w osobie R. R., który na zalecenie organu sporządził nowy operat szacunkowy z 25 sierpnia 2022 r. Wskazany operat, po dokonaniu uprzedniej oceny jego wartości dowodowej i zgodności z przepisami obowiązującego prawa, stanowił podstawę wydania kontrolowanych obecnie decyzji organów obu instancji. Lektura i szczegółowa analiza rozważanego dokumentu pozwala stwierdzić, że przedłożony operat jest jasny, logiczny i spójny oraz nie zawiera nieścisłości. Pozwala on krok po kroku prześledzić tok rozumowania biegłego w tym poszczególne etapy szacowania wartości nieruchomości i sformułowane na tej podstawie wnioski. Rzeczony dokument posiada wymagane przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r., poz. 555) elementy takie jak: przedmiot i zakres wyceny, cel wyceny, podstawy opracowania operatu szacunkowego (formalne, materialnoprawne, metodologiczne, źródła danych merytorycznych), określenie dat istotnych dla wyceny, opis i określenie stanu nieruchomości. Wartość rynkową przedmiotowej nieruchomości wg stanu z dnia zwrotu biegły określił na kwotę 2.203.945 zł wskazując, że na wycenianej nieruchomości nie doszło do zmniejszenia się lub też do zwiększenia wartości nieruchomości wskutek działań podjętych bezpośrednio na niej po wywłaszczeniu. Jak wynika z akt sprawy z informacji uzyskanych przez rzeczoznawcę od Wydziału Gospodarki Komunalnej Urzędu Miasta T. (pismo z dnia 24 maja 2022 r. k. 97 akt sądowych) wynika, że posadowiony na działce kolektor deszczowy nie jest elementem uzbrojenia wybudowanego na potrzeby planowanej zajezdni tramwajowej. Ponadto w piśmie z dnia 4 lipca 2022 r. [...] sp. z o.o. wskazały, że w ich ocenie kolektor jest przewodem tłoczonym odprowadzającym wody opadowe, względnie drenażowe, do istniejącego cieku - S. . Podmiot ten jednocześnie wyjaśnił, że nie jest w posiadaniu informacji dotyczących przewodów infrastruktury podziemnej wodno-kanalizacyjnej, które realizowane były dla potrzeb inwestycji - budowy zajezdni tramwajowej. Ponadto w piśmie z dnia [...] lipca 2022 r. Miejski Zakład Komunikacji w T. poinformował, że nie posiada w swoich zasobach dokumentacji powykonawczej obejmującej przebieg kolektorów i sieci uzbrojenia terenu posadowionych na przedmiotowej nieruchomości. Ponadto jak wynika z akt sprawy rzeczoznawca majątkowy dokonał również oględzin zawracanej nieruchomości, co zostało odzwierciedlone w dokumentacji fotograficznej znajdującej się w operacie szacunkowym. Jak stwierdził rzeczoznawca, linia kablowa SN oraz linia napowietrzna SN powstały około 1988 r., czyli w okresie rozwoju danej części miasta i prowadzą one przez teren pobliskiego osiedla mieszkaniowego. Sieć energetyczna SN, podobnie jak sieć WN, przecinają teren działki nr [...] oraz tereny działek sąsiednich, nie kończąc jednak biegu na zwracanej działce. Zaakcentowania również w tym miejscu wymaga, że Starosta T. wobec zarzutów Gminy do sporządzonego operatu szacunkowego pismem z dnia 3 października 2022 r. zwrócił się do rzeczoznawcy majątkowego o ustosunkowanie się do twierdzeń skarżącej. W piśmie z dnia 2 listopada 2022 r. biegły odniósł się do złożonych uwag (k. 382-384 akt adm.). Autor operatu szczegółowo w punktach odniósł się do stanowiska Gminy w konkluzji wskazując, że organ prowadzący postepowanie zgromadził liczną dokumentację przesłaną przez gestorów sieci infrastruktury technicznej znajdującej się na obszarze planowanej inwestycji pod nazwa – [...]. W ocenie rzeczoznawcy zgromadzony materiał dowodowy, w tym informacje uzyskane podczas sporządzana operatu szacunkowego wskazują, iż nie doszło do zmniejszenia albo zwiększenia wartości nieruchomości wskutek działań podjętych bezpośrednio na nieruchomości po jej wywłaszczeniu. Skoro więc, jak oceniły poprawnie organy obu instancji, rozważany operat jest wiarygodnym dowodem w sprawie, to mógł on stanowić dostateczną podstawę wydania kontrolowanych obecnie decyzji. Samo zaś zakwestionowanie wartości nieruchomości podlegającej zwrotowi ustalonej w przedmiotowej sprawie w oparciu o obowiązujące przepisy jest niewystarczające do odrzucenia dowodu w postaci sporządzonego w tej sprawie operatu szacunkowego. Jeżeli bowiem skarżąca miała zastrzeżenia do sporządzonej wyceny, to mogła skorzystać z możliwości dokonania oceny operatu przez organizację zawodową rzeczoznawców majątkowych w celu skontrolowania prawidłowości sporządzenia tego operatu, w tym także okoliczności dotyczących potwierdzenia aktualności sporządzonego operatu szacunkowego. Uprawnienie takie wynika z art. 157 u.g.n., a możliwość skorzystania z niej zależy od inicjatywy strony, która dąży do zakwestionowania prawidłowości sporządzenia operatu szacunkowego, jako podstawy wydania decyzji. Dotyczy to w szczególności kwestii rodzaju przyjętych do porównania nieruchomości, oceny otoczenia przedmiotowej nieruchomości czy oceny wartości znajdującego się na jej terenie drzewostanu. Skoro strona skarżąca zaniechała skorzystania ze swych ustawowych uprawnień, poprzestając na polemice z ustaleniami poczynionymi przez organy w oparciu o dostępne i wszechstronnie ocenione dowody, to uznać należy, iż brak jest dostatecznego uzasadnienia dla deprecjonowania ustalonej w tej sprawie wartości nieruchomości. W kontekście powyższego podkreślić jednak należy, że zarzuty Gminy dotyczące aktualnej wartości działki wynikającej z operatu szacunkowego, nawet gdyby uznać za słuszne, nie miałyby istotnego znaczenia dla sprawy. Kwota podlegająca zwrotowi była bowiem ustalana w oparciu wyliczenie wynikające z waloryzacji (art. 140 ust. 1 w zw. z art. 216 ust. 2 i w zw. z art. 5 ust. 1 i 4 u.g.n.), a nie na podstawie wartości wyliczonej przez biegłego w operacie. Wartość ta ma jedynie pomocnicze znaczenie i jest ustalana w niniejszej sprawie jedynie na potrzebę tego, czy ustalona do zwrotu kwota nie przekracza połowy tej wartości. Kwota zwracanego odszkodowania nie jest bowiem równoznaczna z aktualną wartością rynkową nieruchomości. Również twierdzenie, że Starosta przedwcześnie ogłosił zamówienie publiczne w celu wykonania wyceny nieruchomości nie zasługuje na akceptację. Organ zebrał bowiem cały istotny materiał dowodowy, a ewentualne jego uzupełnienie mogło przecież nastąpić również po wyborze konkretnej oferty na wykonanie operatu. Za niezasadne należy uznać również twierdzenia Gminy, że organ nie dokonał ustaleń faktycznych związanych ze stanem nieruchomości na moment wywłaszczenia, w szczególności miało to dotyczyć nieuwzględnienia wartości nasadzeń. W tym zakresie należy zwrócić uwagę na treść opinii szacunkowej z [...] marca 1989 r. sporządzonej na okoliczność wartości wywłaszczanej nieruchomości. Z jej treści wprost wynika, że nie brano wówczas pod uwagę żadnych innych składników nieruchomości. Wynika z niej, że "wartość gruntu nieuzbrojonego na terenie miasta T. w okolicy ul. [...] wynosi zł. 2.000,-m2". Następnie autor ww. opinii dokonuje przeliczenia polegającego na przemnożeniu powierzchni nieruchomości przez liczbę jej m2, co daje wynik będący podstawą do wyliczenia odszkodowania przyznanego wnioskodawcom. Zatem, wbrew twierdzeniom skarżącej, wartość nieruchomości przyjęta do obliczenia wysokości odszkodowania należnego wnioskodawcom nie obejmowała żadnych innych składników poza wartością samego gruntu. Za bezzasadny Sąd uznaje również zarzuty dotyczące błędnego ustalenia powierzchni działki, która podlega zwrotowi. Jak prawidłowo wyjaśnił tę kwestię Wojewoda w zaskarżonej decyzji z pisma Dyrektora Wydziału Geodezji i Kartografii Urzędu Miasta T. z dnia [...] maja 2018 r. (k.78 akt admin.) wynika, że na przestrzeni lat zmieniła się numeracja działek stanowiących wywłaszczoną nieruchomości oraz w wyniku ponownego pomiaru przy kolejnej zmianie numeracji nastąpił przybytek powierzchni o 0,0067 ha. Działka o której mowa w treści aktu notarialnego z dnia [...] maja 1987 r. rep. A nr [...], oznaczona geodezyjnie numerem [...] na arkuszu mapy 353, zapisana w księdze wieczystej [...], została oznaczona nowym numerem - [...], w obrębie numer [...]. Działka uległa w późniejszym czasie podziałowi na działki oznaczone numerami [...] o pow. 1,7458 ha oraz nr [...] o pow. 0,0854 ha, a w wyniku nowego pomiaru nastąpił przybytek powierzchni o 0,0067 ha. Aktualny stan nieruchomości, odzwierciedlony w ewidencji gruntów i budynków oraz w treści księgi wieczystej, przez który należy rozumieć działki oznaczone numerami [...] o pow. 0,0884 ha oraz nr [...] o pow. 1,7428 ha, jest konsekwencją kolejnego podziału nieruchomości, dokonanego na podstawie decyzji Prezydenta Miasta T. z dnia [...].07.2007 r., [...], [...] o ustaleniu lokalizacji drogi publicznej dla inwestycji: budowa ul. [...] na odcinku od ul. [...] do ul. [...] w T.. Zatem jak prawidłowo ustalił Wojewoda, Skarb Państwa nabył nieruchomość zapisaną w KW nr [...] o ustalonej wówczas powierzchni 1,8245 ha. Obecnie ta sama nieruchomość oznaczona jest jako działki nr [...] (obręb [...]) której łączna powierzchni wynosi 1,8312 ha. Zwrotowi zaś podlega działka nr [...] o powierzchni 1,7428 ha, co stanowi 95,17% wywłaszczonej nieruchomości, a nie jak wskazuje w skardze Gmina 95,52%. Ponadto zdaniem Sądu zasadnie organ pominął wnioski dowodowe składane przez Gminę dotyczące konieczności ustalenia stanu nieruchomości na datę jej wywłaszczenia, w szczególności dotyczy to zdjęć lotniczych. Niewątpliwie organ winien wydać w tym zakresie stosowne postanowienie dotyczące pominięcia wskazanych dowodów, jednakże jego brak nie stanowi naruszenia przepisów, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Końcowo zgodzić należy się ze stanowiskiem organów dotyczącym postawy Gminy w toku postępowania, która składała liczne wnioski dowodowe w szczególności dotyczące zwracania się do jej wydziałów o dostarczenie wskazanej dokumentacji. Powtarzając za WSA w Bydgoszczy (por. wyrok z 9 czerwca 2021 r. sygn. akt II SA/Bd 1116/20) wskazać należy, że takie działanie Gminy wymaga wyjaśnienia jej, że jeżeli posiadała ona istotne dla rozstrzygnięcia sprawy dokumenty, to winna je przedłożyć sama. Nie można bowiem dokonywać rozróżnienie pomiędzy Gminą Miasta T. reprezentowaną przez Prezydenta a jej poszczególnymi wydziałami/jednostkami/statio municipi. Nadal jest to bowiem ten sam podmiot i w związku z tym organy nie miały obowiązku zwracać się do innych wydziałów Gminy o dostarczenie dokumentów. 12. Reasumując w ocenie Sądu, przeprowadzone postępowanie nie naruszało ani przepisów prawa materialnego, ani przepisów procedury, w tym art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 9 k.p.a, art. 11 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. bowiem decyzja wydana w sprawie oparta jest na dokładnie i wyczerpująco ustalonym stanie faktycznym, który znajduje pełne odzwierciedlenie w zgromadzonym materiale dowodowym, a nadto jej uzasadnienie spełnia wymogi określone w art. 107 § 3 k.p.a. Ponadto organy zastosowały właściwą podstawę prawną, którą prawidłowo zinterpretowały oraz należycie wyjaśniły w pisemnych motywach rozstrzygnięcia. Ponadto organ odwoławczy dochował zasady z art. 15 k.p.a., bowiem dokonał ponownego merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, przeprowadzając kompleksową ocenę całego zebranego materiału dowodowego oraz ustosunkowując się do zarzutów zawartych w odwołaniu. W ocenie Sądu organ w sposób właściwy ustalił wszystkie istotne dla sprawy okoliczności, nie pomijając żadnego istotnego wątku. Powyższe stanowi o prawidłowym przeprowadzeniu postępowania. Natomiast okoliczność, że ocena zgromadzonych dowodów doprowadziła organy do odmiennych wniosków od oczekiwanych przez skarżącą, w realiach rozpatrywanej sprawy, nie może uzasadniać zarzutów dotyczących naruszenia przepisów postępowania administracyjnego. Sąd nie doszukał się też innych naruszeń przepisów prawa materialnego, czy procesowego, które skutkowałyby koniecznością uchylenia zaskarżonych decyzji. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji wyroku.