II SA/Bd 911/05

WyrokWSA w Bydgoszczy2005-11-23

Skład orzekający: Jerzy Bortkiewicz, Elżbieta Piechowiak, Małgorzata Włodarska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie, która nabyła prawo do stałej renty inwalidzkiej rolniczej, przysługuje dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka na podstawie art. 60 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, mimo spełnienia pozostałych przesłanek?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że prawo do renty, w tym rolniczej, wyklucza możliwość przyznania dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka na podstawie art. 60 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Przepis ten stanowi, że dodatek przysługuje do czasu uzyskania prawa do emerytury lub renty, a zatem nabycie prawa do renty przez wnioskodawcę stanowi przesłankę negatywną do przyznania tego świadczenia.
Stan faktyczny
Skarżąca J. W. wniosła o przyznanie dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka. Organ pierwszej instancji odmówił przyznania świadczenia, wskazując na wiek skarżącej, otrzymywanie świadczeń z funduszu alimentacyjnego, bezskuteczną egzekucję alimentów oraz otrzymywanie stałej renty rolniczej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Skarga do WSA została początkowo uchylona z powodu niekompletności akt, a następnie po ponownym rozpatrzeniu przez SKO, WSA oddalił skargę, uznając, że prawo do renty rolniczej wyklucza przyznanie dodatku.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz (spr.) Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Sędzia WSA Małgorzata Włodarska Protokolant Magdalena Gadecka po rozpoznaniu w dniu 23 listopada 2005r. na rozprawie sprawy ze skargi J. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] 2005r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania dodatku z tytułu samotnego wychowania dziecka oddala skargę Decyzją z dnia [...] 2005 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. utrzymało w mocy decyzję Kierownika Sekcji ds. Świadczeń Rodzinnych w Miejskim Ośrodku Pomocy Rodzinie we W. z [...] 2004 r. w przedmiocie odmowy przyznania dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka. Organ odwoławczy rozstrzygnięcie swoje oparł o następujące ustalenia i rozważania: Decyzją z [...] 2004 r. Kierownik Sekcji ds. Świadczeń Rodzinnych w Miejskim Ośrodku Pomocy Rodzinie we W. odmówił J. W. przyznania dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka. W uzasadnieniu decyzji podano, iż J. W. ukończyła 57 lat, jest osobą rozwiedzioną, ma zasądzone wyrokiem sądu alimenty, których egzekucja jest bezskuteczna oraz, że do dnia 30.04.2004 r. otrzymywała świadczenie z funduszu alimentacyjnego. Wskazano również, że zainteresowana otrzymuje rentę rolniczą przyznaną na stałe. W tych okolicznościach, powołując się na treść art. 60 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych przyjęto, że brak jest podstaw do przyznania wnioskowanego świadczenia. Od decyzji Kierownika Sekcji ds. Świadczeń Rodzinnych w Miejskim Ośrodku Pomocy Rodzinie we W. J. W. odwołała się podnosząc, że od 2001 r. pobierała alimenty z ZUS. Miała wówczas 50 lat i prawo do renty, którą otrzymywała. Zaznaczyła, że jej dochód nie przekracza 612 zł. Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. decyzją z [...] 2005 r., Nr [...] wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w związku z art. 60 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. Nr 228, poz. 2255 ze zm.)po rozpatrzeniu odwołania utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z [...] 2005 r. J. W. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, który wyrokiem z 26 kwietnia 2005 r. uchylił zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wyroku podniesiono, że skarga zasługuje na uwzględnienie ponieważ organ przedstawił sądowi niekompletne akta. Brak w nich było zwrotnego poświadczenia odbioru przez skarżącą orzeczenia organu pierwszej instancji. W tym stanie rzeczy Sąd, nie dysponując zwrotnym poświadczeniem odbioru przez skarżącą decyzji organu I instancji nie miał możliwości ustalenia, czy strona zachowała czternastodniowy termin do złożenia odwołania, skoro pomiędzy datą wydania pierwszoinstancyjnego orzeczenia, a wpłynięciem środka odwoławczego do organu pierwszej instancji, upłynął okres przekraczający czternaście dni. Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. rozpatrując ponownie odwołanie ustaliło i zważyło, co następuje: Zgodnie z art. 60 ust. 1 ustawy z 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. Nr 228, poz. 2255 z późn. zm.) osoba otrzymująca świadczenia z funduszu alimentacyjnego, która ukończyła 50 lat do dnia wejścia w życie ustawy, nabywa na swój wniosek prawo do dodatku, o którym mowa w art. 12, do czasu uzyskania prawa do emerytury lub renty albo prawa do zasiłku stałego wyrównawczego określonego w przepisach o pomocy społecznej, jeżeli dochód rodziny nie przekracza kwoty, o której mowa w art. 5 ust. 1 i egzekucja ustalonych wyrokiem sądu rodzinnego alimentów jest bezskuteczna. Oznacza, to że osoba ubiegająca się o dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka na podstawie przywołanego wyżej art. 60 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych winna udowodnić po pierwsze, że do dnia wejścia w życie ustawy tj. do 1 maja 2004 r. miała ukończone 50 lat, dochód w jej rodzinie nie przekraczał 504 zł oraz, że egzekucja ustalonych wyrokiem Sądu Rodzinnego alimentów jest bezskuteczna. Po drugie natomiast, że nie ma prawa do emerytury lub renty albo prawa do zasiłku stałego wyrównawczego określonego w przepisach o pomocy społecznej. Dodatek przyznany na podstawie art. 60 ust. 1 ustawy przysługuje bowiem tylko do czasu uzyskania uprawnień do tych świadczeń. Przesłanki określone przywołanym wyżej przepisem muszą wystąpić łącznie. Brak jednej z nich powoduje, że dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka nie przysługuje. Z akt sprawy wynika, że J. W. ma prawo do renty inwalidzkiej rolniczej przyznanej na stałe i otrzymywała tę rentę składając wniosek o przyznanie dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka. W świetle art. 3 pkt 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych, przez emeryturę i rentę należy rozumieć również emerytury i renty określone w przepisach o ubezpieczeniu społecznym rolników. Biorąc pod uwagę powyższe J. W. nie spełnia wszystkich warunków przewidzianych art. 60 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych. W tym stanie rzeczy organ miał prawo odmówić żądanego świadczenia. W skardze wniesionej do Sądu, skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji, jak wynika z treści skargi. W jej uzasadnieniu wywodziła, że jest osobą schorowaną, przez co wydaje 300 zł na zakup leków ratujących życie, a wysokość jej renty nie przekracza 417 zł. Wyjaśniła też, że nie ma możliwości podjęcia pracy z uwagi na wiek i bezrobocie, a nawet w sytuacji jej uzyskania, straciłaby rentę. W odpowiedzi na skargę, organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, opierając się na dotychczasowej argumentacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie była zasadna, albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Z treści wniosku skarżącej z 25.10.2004 r., który był podstawą do wszczęcia postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie wynika, że domagała się ona ustalenia prawa do dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka, na podstawie przepisu art. 60 § 1 ustawy z 28 listopada 2003 r., o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255). W tych warunkach rzeczą organów było dokonanie ustaleń faktycznych i prawnych, na okoliczność, czy w stosunku do skarżącej występują przesłanki z powyższego przepisu, i czy pozwalają one na uwzględnienie jej żądania. W ocenie Sądu, organy obu instancji dokonały właściwej analizy materiału dowodowego, w efekcie czego słusznie uznały o braku występowania przesłanek do przyznania skarżącej dochodzonego przez nią dodatku. Jak wynika z przepisu art. 60 § 1 w/w ustawy, osoba otrzymująca świadczenia z funduszu alimentacyjnego, która ukończyła 50 lat do dnia wejścia w życie ustawy, nabywa na swój wniosek prawo do dodatku, o którym mowa w art. 12, (dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka) do czasu uzyskania prawa do emerytury lub renty albo prawa do zasiłku stałego wyrównawczego określonego w przepisach o pomocy społecznej, jeżeli dochód rodziny nie przekracza kwoty, o której mowa w art. 5 ust. 1, i egzekucja ustalonych wyrokiem sądu rodzinnego alimentów jest bezskuteczna. Dokonane przez organy ustalenia faktyczne nie były przez stronę kwestionowane. Wynika z nich, że do dnia wejścia w życie w/w ustawy, tj. do 1 maja 2004 r. miała ukończone pięćdziesiąt lat, dochód jej rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekraczał kwoty określonej w art. 5 ust. 1 w/w ustawy, tj. 504 zł., egzekucja ustalonych wyrokiem sądu rodzinnego alimentów jest bezskuteczna, - które to przesłanki stanowią niezbędny wymóg przyznania dodatku, oraz że w okresie sprzed złożenia przedmiotowego wniosku, uzyskała prawo do stałej renty inwalidzkiej rolniczej, - która to przesłanka wyklucza uprawnienie strony do dodatku. Z powyższego wynika, że organy słusznie przyjęły brak jej uprawnień do świadczenia rodzinnego. Jej uprawnienie do renty rolniczej przyznane w okresie sprzed złożenia wniosku o żądany dodatek, wyklucza bowiem możliwość jego przyznania, albowiem z w/w przepisu wynika, że dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka, przyznaje się jedynie do czasu uzyskania przez uprawnionego prawa do renty. Skoro więc przez pojęcie renty, zgodnie z art. 3 pkt 5 w/w ustawy należy rozumieć m.in. renty określone w przepisach o ubezpieczeniu społecznym rolników, to oczywistym jest, iż fakt przyznania owej renty w okresie sprzed złożenia wniosku o świadczenie rodzinne, skutkuje niemożnością uznania wniosku za zasadny. Odnosząc się natomiast do twierdzeń skargi, należy stwierdzić, że nie podważają one, ani ustaleń faktycznych dokonanych przez organy, ani też wysuniętych z nich wniosków prawnych. Skarżąca odwołuje się w nich natomiast do swej trudnej sytuacji materialnej oraz do służącego jej prawa uzyskiwania od byłego męża alimentów. Co się tyczy ciężkiej sytuacji materialnej strony, to należy stwierdzić, że nie stanowi ona przesłanki do przyznania żądanego świadczenia. Odnośnie zaś powoływania się strony na służące jej prawo do otrzymywania alimentów, to należy stwierdzić, że jak wynika z akt administracyjnych, skarżąca zachowała to prawo, które ustalił Sąd Rejonowy w A. wyrokiem z [...]2003 r., obniżając dotychczas ustalone alimenty z kwoty 200 zł. do kwoty 150 zł. miesięcznie. Skarżąca ma więc nadal uprawnienie do egzekwowania należnych jej alimentów, tyle tylko, że w przypadku bezskuteczności prowadzonej względem jej dłużnika, ich egzekucji, brak jest obecnie, skutkiem uchylenia z dniem 1 maja 2004 r. ustawy z dnia 18 lipca 1974 r. o funduszu alimentacyjnym (Dz.U.91.45.200), podstaw do wypłaty zasądzonych alimentów z budżetu Państwa

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło