II SA/Bd 919/13
WyrokWSA w Bydgoszczy2014-01-08
Skład orzekający: Wojciech Jarzembski, Grzegorz Saniewski, Jarosław Wichrowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy informacja o odmowie przyznania pomocy finansowej, podpisana przez Dyrektora Departamentu Rozwoju Obszarów Wiejskich, stanowi akt lub czynność z zakresu administracji publicznej, która może być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego, jeśli nie wynika z niej jasno, kto jest podmiotem wydającym informację i czy osoba podpisująca posiadała imienne upoważnienie do działania w imieniu Zarządu Województwa?Ratio decidendi
Informacja o odmowie przyznania pomocy finansowej, wydana przez Dyrektora Departamentu Rozwoju Obszarów Wiejskich bez wyraźnego wskazania, że działa on z imiennego upoważnienia Zarządu Województwa, jest obarczona wadą formalną. Brak jasności co do organu wydającego pismo i osoby upoważnionej do działania w jego imieniu sprawia, że czynność ta nie może wywołać skutków prawnych wobec strony skarżącej. Sąd uchyla taką informację na podstawie art. 146 § 1 Ppsa, uznając ją za akt lub czynność z zakresu administracji publicznej podlegającą kontroli sądu administracyjnego.Stan faktyczny
Spółka złożyła skargę na informację Zarządu Województwa o odmowie przyznania pomocy w ramach programu rozwoju obszarów wiejskich. Organ odmówił przyznania pomocy, wskazując na stworzenie sztucznych warunków w celu uzyskania korzyści sprzecznych z celami systemu wsparcia, powołując się na powiązania własnościowe i osobowe między spółkami. Spółka wezwała organ do usunięcia naruszenia prawa, kwestionując lakoniczność i instrumentalność stwierdzenia o sztucznych warunkach. Organ odmówił ponownego rozpatrzenia wezwania. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną, uchylając zaskarżoną informację z przyczyn formalnych.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną informację i zasądza od Zarządu Województwa na rzecz skarżącej spółki kwotę 440 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wojciech Jarzembski (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Grzegorz Saniewski Sędzia WSA Jarosław Wichrowski Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Kloska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 8 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi spółki S. z siedzibą w W. na informację Zarządu Województwa [...] z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy w ramach programu rozwoju obszarów wiejskich 1. uchyla zaskarżoną informację; 2. zasądza od Zarządu Województwa [...] na rzecz skarżącej spółki kwotę 440 (czterysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
II SA/Bd 919/13
Uzasadnienie
Pismem z dnia [...] kwietnia 2013 r. (znak sprawy: [...]) Dyrektor Departamentu Rozwoju Obszarów Wiejskich Urzędu Marszałkowskiego Województwa [...] zawiadomił Prezesa Zarządu Spółki A w W., że na podstawie art. 22 ust. 3 ustawy z 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 64, poz. 427 ze zm.) odmówiono przyznania pomocy na realizację operacji "[...]", jako promocja i rozwój turystyki w regionie", o którą ubiegała się Spółka A we wniosku o przyznanie pomocy w zakresie małych projektów w ramach działania 413 "Wdrażanie lokalnych strategii rozwoju objętego PROW na lata 2007-2013", złożonym w dniu [...] sierpnia 2012 r. na kwotę [...] zł. Jako przyczynę odmowy wskazano stwierdzenie powiązań własnościowych i osobowych Wnioskodawcy ze spółkami Spółka A, Spółka B, Spółka C, Spółka D, Spółka E i Spółka F których profil działalności pokrywa się z profilem działalności Spółki A, przywołując przepisy wspólnotowe w postaci art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji UE nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. UE Nr L 25 z 28.01.2011 r.) oraz art. 4 pkt 3 rozporządzenia Rady (WE) nr 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich (Dz. Urz. WE L 31 2/1 z 23 grudnia 1995 r.). Związek pomiędzy poszczególnymi spółkami pozwala na przyjęcie stwierdzenia, że stworzono sztuczne warunki w celu uzyskania korzyści sprzecznych z celami danego systemu wsparcia.
Pismem z dnia [...] maja 2013 ww. Spółka wezwała Urząd Marszałkowski do usunięcia naruszenia prawa, wywodząc, że organ w sposób zbyt lakoniczny i instrumentalny stwierdził, że zachodzą okoliczności wskazujące na stworzenie sztucznych warunków skierowanych na uzyskanie korzyści sprzecznych z celami danego systemu wsparcia. Organ nie podał, na czym ma polegać ta sprzeczność, na jakiej podstawie ją stwierdza i o naruszenie jakich konkretnie celów chodzi. Takie zachowanie uniemożliwia jakąkolwiek polemikę z decyzją organu, stanowi naruszenie zasady działania organu zgodnie z przepisami prawa oraz zasady przekonywania, a dodatkowo przesądza o gołosłowności postawionych przez organ zarzutów.
Odpowiadając na wezwanie Członek Zarządu Województwa [...] pismem z [...] czerwca 2013 r. poinformował Prezesa Zarządu Spółki o negatywnym rozpatrzeniu wezwania. Przywołując przepisy wspólnotowe wskazane w ww. piśmie z [...] maja 2013 r. stwierdzono, że stworzenie sztucznych warunków wymaganych do uzyskania płatności obejmuje zarówno przypadki podmiotowe (dotyczące Wnioskodawcy), jak i przedmiotowe (dotyczące operacji).
W trakcie weryfikacji wniosku o przyznanie pomocy, na podstawie aktu notarialnego ustalono, że udziałowcem Spółki A. jest L.S., który pełni funkcję prezesa w Spółce B, Spółce C, Spółce D, Spółce E i Spółce F, i jednocześnie jest udziałowcem w w/w spółkach. Zgodnie z procedurą weryfikacji wniosków w ramach działania Wdrażanie lokalnych strategii rozwoju objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 ustalono, iż na terenie Polski złożono kilkanaście wniosków o przyznanie pomocy o tym samym zakresie przez co najmniej cztery spółki z ograniczoną odpowiedzialnością (Spółka B, Spółka C, Spółka D, Spółka E) w tym zawarte zostały umowy na łączną kwotę [...] zł. Z informacji z KRS wynika, iż: spółki zostały utworzone w jednym czasie, siedziba spółek znajduje się pod tym samym adresem, wspólnikiem spółki jest Spółka F, prezesem wszystkich spółek jest ta sama osoba, przedmiot działalności wszystkich spółek jest ten sam. Związek między spółkami wynikający z ich struktury osobowej, pozwala stwierdzić, że nastąpiło sztuczne tworzenie warunków w celu uzyskania korzyści finansowej, co uzasadnia odmowę przyznania pomocy. W przypadku ustalenia tworzenia sztucznych warunków celem uzyskania wsparcia, zastosowanie mają przepisy wspólnotowe w postaci rozporządzenia Komisji WE nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia rady (WE) nr 1689/5005 w odniesieniu do procedur kontroli oraz zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz rozporządzenie Rady (WE) nr 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich. Wg rozporządzenia komisji na mocy art. 4 ust. 8 nie dokonuje się żadnych płatności na rzecz beneficjentów, w odniesieniu do których ustalono, że sztucznie stworzyli warunki wymagane do otrzymania takich płatności, aby uzyskać korzyści sprzeczne z celami danego systemu wsparcia. Z kolei w rozporządzeniu Rady (WE) art. 4 ust. 3 wprowadzono zasadę, że działania skierowane na pozyskanie korzyści w sposób sprzeczny z odpowiednimi celami prawa wspólnotowego mającymi zastosowanie w danym przypadku poprzez sztuczne stworzenie warunków w celu uzyskania tej korzyści, prowadzą do nieprzyznania lub wycofania korzyści. Zalecenia Komisji 2003/361/WE z dnia 6 maja 2003 r. dot. definicji małych i średnich przedsiębiorstw nakładają wymóg badania powiązań osobistych oraz rynków, na których działają przedsiębiorcy, bowiem związek między przedsiębiorstwami za sprawą osób fizycznych, a zwłaszcza członków rodziny może doprowadzić do wspólnej działalności na tym samym rynku lub rynkach pokrewnych. Zalecenie Komisji z dnia 6 maja 2003 r. dot. definicji przedsiębiorstw mikro, małych i średnich wskazuje, że w odpowiednich przypadkach należy wziąć pod uwagę relacje między przedsiębiorstwami, które zachodzą między osobami fizycznymi w celu zapewnienia, że tylko przedsiębiorstwa, które naprawdę potrzebują przywilejów wynikających dla MŚP z różnych przepisów lub środków zastosowanych dla ich korzyści i faktycznie z nich korzystają. Uznanie takich relacji za istotne ograniczono do rynku właściwego lub do rynków sąsiednich. Zarówno w polskim jak i w europejskim prawie konkurencji na definicję rynku właściwego składają się dwa elementy: rynek produktowy oraz geograficzny. Rynek produktowy obejmuje wszystkie te towary (i/lub usługi), które ze względu na swoje przeznaczenie, cenę oraz właściwości, w tym jakość, są uznawane przez ich nabywców za substytuty, geograficzny - obszar, na którym warunki konkurencji dla działających tam przedsiębiorców są wystarczająco jednorodne, biorąc np. pod uwagę istnienie barier wejścia na rynek, preferencje konsumentów, różnice cen, koszty transportu itp. Analizując deklarowaną przez wnioskującą osobę działalność określoną za pomocą kodów PKD, można uznać, że zarówno pod względem produktowym (gry), jak i geograficznym (województwo [...]) powyższa sytuacja znajduje odzwierciedlenie w przytoczonych definicjach rynku właściwego. Konieczne jest zatem uwzględnienie definicji przedsiębiorstwa powiązanego zawartej w Załączniku do ww. Zalecenia. Stanowi ona, iż powiązane przedsiębiorstwa to (m. in.) przedsiębiorstwa, w których jedno przedsiębiorstwo ma większość praw głosu akcjonariuszy lub wspólników w innym przedsiębiorstwie. Przedsiębiorstwa, które pozostają w takiej relacji za pośrednictwem osoby fizycznej lub grupy osób fizycznych działających łącznie, są także uznane za przedsiębiorstwa powiązane, jeżeli prowadzą swoją działalność lub część swojej działalności na tym samym rynku właściwym lub na rynkach sąsiednich. Środki pomocowe pochodzące z Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich w większości są finansowane z budżetu Unii Europejskiej, i podlegają ochronie zgodnie z Rozporządzeniem Rady nr 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich. Stosownie do ww. rozporządzenia środki te muszą być wydatkowane zgodnie z zasadami rzetelnego zarządzania finansami, ogólną zasadą słuszności i proporcjonalności. Prawo wspólnotowe nakłada na Komisję Europejską i Kraje Członkowskie obowiązek badania, czy środki z budżetu Wspólnoty są wykorzystywane zgodnie z ich przeznaczeniem.
Składając skargę Spółka wniosła "o uchylenie w całości decyzji Urzędu Marszałkowskiego w T. o odmowie przyznania pomocy oraz przywrócenie wniosków do dalszego postępowania w zakresie przyznania pomocy finansowej z Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich'', zarzucając, że organ w sposób zbyt lakoniczny i instrumentalny stwierdził, że zachodzą okoliczności wskazujące na stworzenie sztucznych warunków skierowanych na uzyskanie korzyści sprzecznych z celami danego systemu wsparcia i nie podał, na czym ma polegać ta sprzeczność, na jakiej podstawie ją stwierdza, o naruszenie jakich konkretnie celów chodzi. Takie zachowanie uniemożliwiło polemikę z decyzją organu, stanowi naruszenie zasady działania organu zgodnie z prawem oraz zasady przekonywania, i przesądza o gołosłowności zarzutów organu. W przypadku powiązań Spółki A z wskazanymi spółkami trudno mówić o powiązaniach osobistych, ponieważ L. S. posiada jedynie 0,2% udziałów w firmie Spółce A, co odzwierciedla zapis w KRS, nie wywiera zatem żadnego decydującego wpływu na działania Spółki A, nie decyduje też o kierunkach jej rozwoju. Dlatego zarzut dot. stworzenia sztucznych warunków uzyskania wsparcia jest bezzasadny, nie znajduje swojego odzwierciedlenia w stanie faktycznym. Jedynym kryterium łączącym działalność spółek jest posiadanie wspólnego kodu PKD, co nie może powodować odrzucenia wniosku, bowiem w przypadku takiej interpretacji wszystkie wnioski podmiotów posługujących się kodem PKD tożsamym z kodem PKD wskazanym przez Spółkę A powinny być odrzucone ze względu na działalność na tym samym rynku właściwym. Abstrahując od powyższego, całkowicie niezasadny byłby w ogóle zarzut związany z rzekomym stworzeniem sztucznych warunków w celu uzyskania korzyści nawet wówczas, gdyby pewne powiązania pomiędzy spółkami kapitałowymi (czyli posiadającymi osobowość prawną i tym samym samodzielność do występowania w relacjach z innymi podmiotami) istniały. Sam fakt istnienia pewnych powiązań pomiędzy niektórymi wnioskodawcami nie może przekreślać konstrukcji osobowości prawnej i samodzielnej zdolności do czynności prawnych, w tym legitymację cywilnoprawną czy administracyjnoprawną każdego z tych podmiotów. Na tym polega istota odrębności osobowości prawnej, że mamy do czynienia z odrębnymi prawnie podmiotami, odrębnymi od siebie i odrębnymi od wspólników w przypadku spółek kapitałowych. Odrębność ta jest honorowana w całym systemie prawa i nie ma żadnej podstawy prawnej ani faktycznej, aby akurat na potrzeby uczestnictwa w tym Programie tę odrębność organ przekreślał. Nie ma w tym względzie także żadnych przesłanek o charakterze słusznościowym czy jakimkolwiek innym pozaprawnym.
Odpowiadając na skargę Wicemarszałek Województwa powtarzając uzasadnienie z obu ww. pism stwierdził, że skarga nie zawiera żadnych nowych elementów, których treść nakłada na organ obowiązek rozpatrzenia sprawy z punktu widzenia dopuszczalności uwzględnienia skargi w całości na podstawie art. 54 § 3 Ppsa. Nie zachodzi zatem żadna z przesłanek określonych art. 145 tej ustawy i dlatego skarga winna być oddalona.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Dokonując kontroli zaskarżonej informacji w zakresie wynikającym z treści przepisów art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1269 ze zm.) w zw. z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 - dalej w skrócie: "Ppsa"), Sąd stwierdził, że złożona skarga winna być uwzględniona, aczkolwiek i innych przyczyn niż wskazała to strona skarżąca. Stosownie do treści przepisu art. 133 § 1 i 134 § 1 Ppsa sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany - co w niniejszej sprawie należy szczególnie mocno podkreślić - zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną i wydaje wyrok na podstawie akt sprawy po zamknięciu rozprawy.
Rozpoznając skargę w niniejszej sprawie należy na wstępie stwierdzić, że tryb i warunki przyznania pomocy finansowej w ramach działania "Wdrażanie lokalnych strategii rozwoju dla małych projektów" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 określają przepisy ustawy z 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na Rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich wydane na podstawie zawartej w niej delegacji przepisy rozporządzenia z dnia 8 lipca 2008 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej w ramach działania "Wdrażanie lokalnych strategii rozwoju" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2013 r., poz.1163).
Po myśli przepisu art. 4 ust. 1 pkt 1 przywołanej ustawy z 7 marca 2007 r. instytucją zarządzającą jest minister właściwy do spraw rozwoju wsi, a zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 2 tej ustawy zadania instytucji zarządzającej w zakresie wdrażania działań objętych programem, w tym przyznawania pomocy, w przypadku działań wymienionych w art. 5 ust. 1 pkt 6 oraz 19-23 ww. ustawy, wykonuje jako zadania delegowane samorząd województwa. Samorząd województwa wykonując wskazane zadania delegowane jest podmiotem wdrażającym, nad którym stosownie do art. 7 ww. ustawy nadzór w zakresie wykonywania tych zadań sprawuje minister właściwy do spraw rozwoju wsi.
Wskazać także wypada na przepis art. 22 ust. 1 ww. ustawy. Stanowi on, że pomoc w ramach działań, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, 4, 5 i 8 oraz 16-23, jest przyznawana nie w formie decyzji administracyjnej lecz umowy. Umowa ta pod rygorem nieważności winna mieć formę pisemną. Jednak gdy nie są spełnione warunki przyznania pomocy, podmiot wdrażający informuje wnioskodawcę w formie pisemnej, o odmowie jej przyznania z podaniem przyczyny odmowy (art. 22 ust. 3 ww. ustawy), Wnioskodawcy służy prawo wniesienia do sądu administracyjnego skargi na zasadach i w trybie określonym dla aktów, lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 Ppsa (art. 22 ust. 4 ww. ustawy). Do postępowań w sprawach przyznania pomocy na podstawie umowy, prowadzonych przez podmioty wdrażające, nie stosuje się przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, z wyjątkiem przepisów dotyczących właściwości miejscowej organów, wyłączenia pracowników organu, doręczeń i wezwań, udostępniania akt, a także skarg i wniosków, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej, przepisy art. 21 ust. 2 i 3 stosuje się odpowiednio (art. 22 ust. 2 ww. ustawy).
W ramach regulacji zawartych we ww. rozporządzeniu wykonawczym z dnia 8 lipca 2008 r. istotne znaczenie z punktu widzenia unormowań kompetencyjnych ma § 5 ust. 1 i 2, który stanowi, że postępowanie w sprawie przyznania pomocy prowadzi właściwy organ samorządu województwa (ust. 1) oraz, że załatwianie spraw związanych z przyznaniem pomocy może być dokonywane przez upoważnionych przez właściwy organ samorządu województwa pracowników urzędu marszałkowskiego albo wojewódzką samorządową jednostkę organizacyjną.
W związku z tym, iż organy samorządu województwa muszą ściśle przestrzegać przyznanych im kompetencji oraz z uwagi na to, że zarówno przepisy ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich jak i przepisy przywołanego rozporządzenia z dnia 8 lipca 2008 r. nie określają, jaki organ samorządu województwa jest właściwy do prowadzenia spraw związanych z przyznaniem pomocy, należy - celem określenia organu właściwego do prowadzenia przedmiotowej sprawy - sięgnąć do właściwych przepisów ustrojowych.
Po myśli art. 15 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (t.j. Dz.U. z 2001 r., Nr 142, poz. 1590 ze zm., dalej w skrócie "ustawa o samorządzie województwa") organami samorządu województwa są: sejmik województwa i zarząd województwa. Organy samorządu województwa są kolegialne. Zadania sejmiku województwa, który jest organem stanowiącym i kontrolnym województwa (art. 16 ust. 1 ww. ustawy), określone zostały w art. 18 ww. ustawy o samorządzie województwa. Przepis ten enumeratywnie wylicza zadania należące do wyłącznej właściwości sejmiku województwa. Natomiast kompetencje zarządu województwa, jako organu wykonawczego województwa, określają przepisy art. 41 ust. 1-2 ww. ustawy o samorządzie województwa. Wynika z nich, że zarząd województwa wykonuje zadania należące do samorządu województwa, niezastrzeżone na rzecz sejmiku województwa i wojewódzkich samorządowych jednostek organizacyjnych (ust. 1). Przepis art. 41 ust. 2 ww. ustawy wymienia tylko przykładowe (ważniejsze) zadania zarządu województwa, które jednak nie mają charakteru listy zamkniętej. Dalsze zadania mogą wynikać z innych przepisów.
W świetle więc tych przepisów nie może zatem budzić jakiejkolwiek wątpliwości, że właściwym organem samorządu województwa do prowadzenia spraw związanych z przyznawaniem pomocy przewidzianej przepisami ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich, które nie są rozstrzygane decyzyjnie, jest zarząd województwa (w przypadku, gdy podmiotem wdrażającym jest samorząd województwa).
Zarząd województwa wykonuje natomiast zadania województwa przy pomocy urzędu marszałkowskiego i wojewódzkich samorządowych jednostek organizacyjnych lub wojewódzkich osób prawnych - art. 45 ust. 1 ustawy o samorządzie województwa. Kierownikiem urzędu marszałkowskiego jest marszałek województwa (art. 43 ust. 3 ww. ustawy). Wypada także zauważyć, że zgodnie z przepisami ustawy o samorządzie województwa marszałek województwa nie jest organem województwa. Marszałek województwa jest przewodniczącym zarządu województwa. Jego uprawnienia organizacyjno -funkcjonalne zostały uregulowane przepisami art. 43 ust. 1-3 ww. ustawy o samorządzie województwa. Tylko w jednym przypadku marszałek województwa posiada prerogatywy organu administracji publicznej, nie zyskując przez to miana organu województwa -organu ustrojowego. Ustawodawca zdecydował bowiem, że decyzje w indywidualnych sprawach z zakresu administracji publicznej wydaje marszałek województwa, jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej (art. 46 ust. 1 ustawy o samorządzie województwa). Nadto marszałek województwa może także wydawać postanowienia, zezwolenia i inne akty administracyjne, w oparciu o określone przepisy ustawowe. Marszałek województwa wydaje te akty we własnym imieniu, a nie w imieniu zarządu województwa. Zgodnie z art. 46 ust. 2 ww. ustawy o samorządzie województwa, marszałek województwa może upoważnić wicemarszałka, pozostałych członków zarządu województwa, pracowników urzędu marszałkowskiego oraz kierowników samorządowych jednostek organizacyjnych do wydawania w jego imieniu decyzji, o których mowa w ust. 1. Nie ulega jednak wątpliwości, że w sytuacji, gdy chodzi o prowadzenie innych spraw, które należą do kompetencji zarządu województwa, upoważnienia do ich załatwiania w imieniu tego organu może udzielić jedynie zarząd województwa jako organ kolegialny, nie zaś marszałek województwa, który jest tylko członkiem tego organu.
Tak więc uwzględniwszy przedstawione powyżej uregulowania kompetencyjno-ustrojowe, trzeba stwierdzić, że organem samorządu województwa zajmującym się sprawami udzielenia przedmiotowej pomocy jest zarząd województwa, działający jako podmiot wdrażający, lub upoważniony przez zarząd pracownik urzędu marszałkowskiego albo wojewódzkiej samorządowej jednostki organizacyjnej (§ 5 ust. 2 rozporządzenia z dnia 8 lipca 2008 r.). Pomoc w ramach działań, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, 4, 5 i 8 oraz 16-23 ustawy z 7 marca 2007 r. o wspieraniu obszarów wiejskich jest przyznawana bowiem na podstawie umowy, a nie decyzji (marszałek województwa ma status organu administracji publicznej tylko w przypadku gdy wydaje decyzje w indywidualnych sprawach z zakresu administracji publicznej). W sytuacji więc, gdy podmiot wdrażający uzna, iż nie zostały spełnione warunki przyznania pomocy, to negatywną informację, o której mowa w art. 22 ust. 3 ww. ustawy kieruje do wnioskodawcy osoba (osoby) wykonująca funkcję organu.
Wskazać należy, że organ administracji publicznej z reguły sam załatwia sprawy należące do jego kompetencji. Może jednak także upoważnić określonych pracowników do załatwiania spraw w jego imieniu - w ustalonym zakresie. Upoważnienie wywiera ten skutek, że zmienia się osoba wykonująca kompetencje organu przez podejmowanie czynności w prawnych formach działania administracji publicznej. Jest do tego wyznaczony któryś z pracowników urzędu przydanego do pomocy organowi, a nie sam piastun funkcji organu, czyli osoba, która powołaniem na to stanowisko jest umocowana do wykorzystywania kompetencji. Osoba upoważniona do wykonywania kompetencji organu, nie staje się przez to organem administracji, gdyż wykonuje tylko kompetencje innego organu, ale ich nie posiada. Działania podmiotu upoważnionego zaliczane są na rachunek organu upoważniającego i traktowane są jako rozstrzygnięcia organu upoważniającego. Upoważnienie powinno mieć formę pisemną. W doktrynie przyjęto stanowisko, że upoważnienie może być załącznikiem do zakresu czynności danego pracownika, może też być udzielone jednorazowo do wydawania tylko ściśle określonych decyzji administracyjnych. Warunku tego nie spełnia udzielenie ogólnego upoważnienia do wydawania decyzji, obejmującego np. dyrektorów departamentu czy naczelników wydziałów w danym urzędzie i zamieszczenie takiego upoważnienia w regulaminie organizacyjnym danego urzędu. Upoważnienie ma charakter indywidualny, a nie generalny i udzielane jest konkretnemu pracownikowi (pracownikom), a nie pracownikom zajmującym określone stanowiska.
Odnosząc przedstawione powyżej regulacje prawne i poczynione w związku z nimi uwagi na grunt niniejszej sprawy, należy stwierdzić, że zaskarżona informacja o odmowie udzielenia skarżącej Spółce pomocy finansowej obarczona jest wadą formalną, bowiem - jak już wykazano powyżej - właściwym organem samorządu województwa w niniejszej sprawie był Zarząd Województwa [...], a nie Dyrektor Departamentu Rozwoju Obszarów Wiejskich Urzędu Marszałkowskiego Województwa [...], gdyż zaskarżona informacja, w jej części nagłówkowej, wymienia - nie Zarząd Województwa, lecz nieprawidłowo Urząd Marszałkowski Województwa [...] Departament Rozwoju Obszarów Wiejskich. Urząd ten nie jest jednak organem administracji publicznej, lecz stanowi jedynie aparat pomocniczy Zarządu Województwa, którego celem jest wykonywanie jego zadań, jako organu wykonawczego Województwa. Co prawda w treści zaskarżonej informacji o odmowie przyznania pomocy wskazuje się, że wydaje ją Samorząd Województwa, a pod informacją podpisał się Dyrektor Departamentu Rozwoju Obszarów Wiejskich – B. S., to jednak nie stanowi to podstawy, aby stwierdzić, że informacja została wydana zgodnie z obowiązującym prawem. Pomijając okoliczność, że taki sposób oznaczenia podmiotu od którego pochodzi zaskarżona informacja wprowadza zupełny chaos informacyjny co do tego jaki właściwie podmiot wydał przedmiotowe pismo, podkreślić należy, że z akt sprawy nie wynika, że podmiot, który podpisał zaskarżoną informację, tj. B. S. - Dyrektor Departamentu Rozwoju Obszarów Wiejskich miał imienne upoważnienie do działania za Zarząd Województwa. Warunku tego nie spełnia bowiem zakres czynności Dyrektora Departamentu Rozwoju Obszarów Wiejskich wynikający z treści § 11 ust. 6 i § 28 pkt 3 Regulaminu Organizacyjnego Urzędu Marszałkowskiego Województwa [...] w T., stanowiącego załączniki do uchwały [...] Zarządu Województwa [...] z dnia [...] lipca 2012 r. w sprawie uchwalenia ww. Regulaminu, z późn. zm. Wskazany Regulamin stanowi bowiem akt wewnętrzny, wskazujący jedynie ogólnie, że do Dyrektora Departamentu Rozwoju Obszarów Wiejskich należy realizacja zadań wynikających z umowy nr [...] z dnia [...] stycznia 2009 r. zawartej pomiędzy [...] a Samorządem Województwa [...] w zakresie zadań delegowanych przez Agencję Płatniczą w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich 2007-2013.
W żaden sposób tak sformułowany akt wewnętrzny nie może zastępować wyraźnego imiennego upoważnienia, w którym wskazuje się indywidualnie oznaczonego pracownika, jako podmiot właściwy do podpisywania w imieniu Zarządu Województwa informacji, o których mowa w art. 22 ust. 3 ustawy z 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich.
Wobec tego stwierdzić należy, że w przypadku zaskarżonej informacji brak było wymaganego imiennego upoważnienia do działania za Zarząd Województwa [...] w sposób określony w art. 22 ust. 3 ww. ustawy, co prowadzi do wniosku, że B.S. - Dyrektor Departamentu Rozwoju Obszarów Wiejskich podpisując pismo informujące stronę skarżącą o odmowie przyznania pomocy, działał bez takiego upoważnienia ze strony Zarządu Województwa [...]. Tym samym dokonane przez niego czynności nie mogły wywrzeć skutku wobec skarżącej. Zauważyć trzeba, że również w przypadku odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, którą podpisał Członek Zarządu M.K., nie został spełniony wymóg prawidłowego upoważnienia do działania w imieniu organu, czyli Zarządu Województwa [...].
Mając więc na uwadze powyższe nieprawidłowości, świadczące o wadach formalnych zaskarżonej informacji, a także mając na uwadze, iż przedmiotowa informacja z woli ustawodawcy została zakwalifikowana do innych niż decyzje i postanowienia aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (art. 3 § 2 pkt 4 Ppsa), koniecznym stało się uchylenie zaskarżonej informacji, zgodni z dyspozycją przepisu art. 146 § 1 Ppsa, który stanowi, że sąd uwzględniając skargę na akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a Ppsa, uchyla ten akt lub interpretację albo stwierdza bezskuteczność czynności. Gdyby zaskarżona informacja stanowiła decyzję administracyjną, to sąd - w świetle wcześniejszych uwag - postąpiłby w myśl art. 145 § 1 pkt 2 Ppsa (stwierdzenie nieważności). W konsekwencji stwierdzonej wady zaskarżonej informacji, niedopuszczalna była merytoryczna ocena jej prawidłowości, gdyż podlegała ona uchyleniu z przyczyn formalnych.
Przy ponownym badaniu wniosku, organ zdecyduje o podpisaniu umowy o przyznaniu pomocy, bądź też, jeśli uzna, że nie zostały spełnione przesłanki do jej przyznania, wyda informację, o której mowa w art. 22 ust. 3 ustawy z 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich. W tym ostatnim przypadku należy pamiętać, że informację może podpisać Zarząd Województwa lub osoba imiennie upoważniona przez ten organ. Nagłówek informacji, jak i jej treść, powinny precyzyjnie i spójnie określać rodzaj działającego organu, a osoba podpisująca informację musi wyraźnie wskazać, czy działa jako organ, czy też z upoważnienia organu).
W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 146 § 1 ppsa, orzekł jak w pkt 1 sentencji wyroku. O kosztach postępowania rozstrzygnięto na podstawie art. 200 ppsa w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokatów oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu (Dz.U. z 2013 r., poz. 461).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło