II SA/Bd 925/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Grażyna Malinowska-Wasik ( spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Sędzia WSA Renata Owczarzak Protokolant Ewa Czerwińska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 10 stycznia 2008r. sprawy ze skargi W. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] października 2007 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego oddala skargę. II SA/Bd 925/07 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] sierpnia 2007 r. [...] Prezydent Miasta W., po ponownym rozpatrzeniu sprawy, odmówił W. T. udzielenia pomocy w formie zasiłku celowego za zakup żywności. Uzasadniając swoje stanowisko organ stwierdził że, w miesiącu kwietniu 2007 r., zarówno wnioskodawca jak i jego matka, z którą prowadzi wspólne gospodarstwo domowe, zostali objęci pomocą w kwocie 90 zł. na zakup żywności, zatem przyznanie zasiłku w miesiącu maju 2007 r. nie było możliwe gdyż pomoc taka przysługuje jedynie raz na kwartał. Ponadto, wyjaśnił, iż w miesiącu maju 2007 r. W. T. przekroczył kryterium dochodowe uprawniające do uzyskania zasiłku na zakup obuwia i odzieży . Od powyższej decyzji W. T. złożył odwołanie wnosząc o przywrócenie zasiłku celowego za miesiąc maj 2007 r. oraz wskazując jednocześnie na trudną sytuację materialną w jakiej się znajduje. Wysunął także zarzut nieprawidłowości w zakresie przeprowadzonych wywiadów środowiskowych i uzyskanych w ich wyniku ustaleń. Odwołując się także podniósł także, iż nie posiada środków na zakup obuwia i odzieży. Decyzją z dnia [...] października 2007 r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta W. o odmowie przyznania W. T. zasiłku celowego. W motywach decyzji organ odwoławczy powołując się na ustalenia dokonane w postępowaniu pierwszoinstancyjnym stwierdził, iż odmowa przyznania wnioskowanego świadczenia uzasadniona była ograniczonymi możliwościami finansowymi Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we W., co wynika z załączonych do akt sprawy meldunków. Ponadto, wnioskodawca był objęty pomocą w I kwartale 2007 r. w formie karty żywnościowej, natomiast w II kwartale 2007 r. w formie zasiłku celowego w kwocie 90 zł. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy W. T. zakwestionował ustalenia organu II instancji w zakresie uzyskanego w I kwartale 2007 r. świadczenia podnosząc, iż pierwsze świadczenie w kwocie 90 zł. w formie karty żywnościowej przyznano i wypłacono mu w kwietniu 2007r., zaś na luty 2007 r. tj. I kwartał, otrzymał zasiłek celowy w wysokości 90 zł. na zakup żywności dopiero [...] czerwca 2006 r. na podstawie decyzji wydanej przez organ I instancji [...] maja 2007 r. w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy w związku z decyzją SKO. Nadto ponownie wskazał, na trudną sytuację materialną, gdyż będąc osobą bezrobotną prowadzi wspólnego gospodarstwo domowe z niepełnosprawną matką. Według skarżącego załączone do akt meldunki dotyczące środków przeznaczonych na pomoc społeczną zawierają sprzeczne informacje. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. wniosło o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wywodząc, że u podstaw rozstrzygnięcia legła wynikająca z ograniczonych środków finansowych możliwość przyznania zasiłku celowego na żywność jedynie raz na kwartał. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Sąd administracyjny w zakresie swej właściwości sprawuje kontrolę legalności decyzji administracyjnych, tzn. ocenia prawidłowość zastosowania przepisów prawa i ich wykładni przez organy administracji publicznej, nie jest natomiast uprawniony do badania innych przesłanek podejmowania decyzji, takich jak względy celowości i słuszności. W świetle powyższego skarga nie jest zasadna, gdyż Sąd nie stwierdził, a podstawę orzekania stanowiły akta administracyjne, aby decyzje w rozpatrywanej sprawie wydane zostały z naruszeniem prawa. Materialnoprawną podstawą podjętych przez organy obydwu instancji rozstrzygnięć były przepisy ustawy z dnia 29 grudnia 2005 r. o ustanowieniu programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania (Dz. U. Nr 267 poz. 2259) i rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 2006 r. w sprawie realizacji programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania (Dz. U. Nr 25 poz. 186) w związku z przepisami ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64 poz. 593 ze zm.) dotyczącymi udzielania świadczeń z pomocy społecznej. W świetle wskazanych wyżej aktów prawnych pomoc w zakresie dożywiania w formie posiłku, świadczenia pieniężnego na zakup posiłku lub żywności albo świadczenia rzeczowego w postaci produktów żywnościowych, może być przyznana osobom i rodzinom znajdującym się w sytuacjach wymienionych w art. 7 ustawy o pomocy społecznej, w tym z powodu ubóstwa i bezrobocia, jeżeli dochód osoby samotnie gospodarującej lub dochód na osobę w rodzinie nie przekracza 150% kryterium dochodowego, o którym mowa odpowiednio w art. 8 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o pomocy społecznej, czyli w przypadku osoby w rodzinie - 526,50 zł. (351 zł. + 50% tej kwoty) a osoby samotnie gospodarującej -715,50 zł. (477zł.+ 50%tej kwoty). Jednocześnie zgodnie z art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. ( Dz. U. 267 poz. 2259) potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej. Z dokonanych przez organ I instancji ustaleń wynika, iż skarżący spełniał wymagane kryteria dochodowe i sytuacyjne warunkujące przyznanie mu na miesiąc maj 2007r. pomocy w zakresie dożywiania. Jednak organy pomocy społecznej działają w oparciu o środki finansowe, których rozmiar jest ściśle określony i w tak wyznaczonych granicach realizować muszą swe ustawowe cele. Wymaga to realistycznej oceny możliwości zaspokajania potrzeb żywnościowych osób uprawnionych do świadczeń w tym zakresie na terenie gminy. Oceniając swe możliwości w powyższym przedmiocie w Miejskim Ośrodku Pomocy Rodzinie we W. przyjęto, iż w 2007 r. zasiłek na dożywianie wnioskodawca będzie mógł otrzymać jeden raz w kwartale, przy czym na I i II kwartał ustalono wysokość świadczenia na 90 zł. Jak prawidłowo stwierdził w uzasadnieniu decyzji organ I instancji, zarówno skarżący, jak i jego matka otrzymali w kwietniu 2007 r. świadczenie na żywność, w tym skarżący w formie karty żywnościowej na sumę 90 zł. Skoro skarżący ubiegał się o świadczenie na miesiąc maj 2007 r., nie miało przy rozstrzyganiu o jego przyznaniu znaczenia, z uwagi na wskazane wyżej zasady udzielenia pomocy na wyżywienie, czy przyznano mu również świadczenie w I kwartale i kiedy je wypłacono, lecz istotna była okoliczność ,że o świadczenie wystąpił po raz drugi w tym samym kwartale. W rzeczywistości jednak orzeczono o przyznaniu mu, po ponownym przeprowadzeniu postępowania, zasiłku celowego w kwocie 90 zł. za luty 2007 r., jakkolwiek ze względu na datę wydania decyzji [...]. otrzymał go w czerwcu 2007 r. (vide pozycja 7 zestawienia wszystkich świadczeń przyznanych W. T. w dniach od [...] I do [...] VIII 2007 r.), w związku z czym stwierdzenia organu odwoławczego w omawianym zakresie były nieprecyzyjne. Poza tym w aktach administracyjnych brak jest oświadczenia strony (data wpływu [...] czerwca 2007 r.), na które powołało się Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Zamieszczony w art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 29 grudnia 2005 r. o ustanowieniu programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" (Dz. U. 267 poz. 2259) zwrot "pomocy w zakresie dożywiania może być przyznana" oznacza, że orzeczenie o przyznaniu tej pomocy zależy od uznania administracyjnego, a tym samym organ przyznający zasiłek nie jest zobowiązany do spełniania żądań strony, która musi się liczyć z rozstrzygnięciem odmownym, bowiem konieczne jest uwzględnienie także interesów innych osób będących w trudnej sytuacji materialnej. Tego rodzaju uznaniowa decyzja nie podlega w zasadzie kontroli sądowej, chyba że uznanie miałoby cechy dowolności, a takich nie można przypisać zaskarżonej decyzji i decyzji jej poprzedzającej. W rozpatrzonej sprawie organy orzekając odmowę przyznania skarżącemu zasiłku na żywność na miesiąc maj 2007 r. uzasadniły ją w sposób przekonywujący ograniczonymi środkami finansowymi pozwalającymi na wydatkowanie na ten cel , ze względu na liczbę osób potrzebujących na terenie gminy, kwoty 90 zł. w ciągu jednego kwartału raz na daną osobę. W aktach administracyjnych niniejszej sprawy znajdują się zestawienia środków finansowych przeznaczonych w 2007 r. na dożywianie dorosłych i dzieci w ramach realizacji programu określonego w ustawie z dnia 29 grudnia 2005 r. wraz ze szczegółowymi zasadami ich podziału przy uwzględnieniu potrzeb jak największej ilości osób uprawnionych, którymi to zestawieniami organy dysponowały w dacie wydawania rozstrzygnięć. Jak trafnie zaznaczono w motywacji decyzji SKO, niedobór funduszy wystarczająco uzasadniał zastosowanie dodatkowych kryteriów umożliwiających ich sprawiedliwe rozdysponowanie. Ze względu na to, - iż w ocenie sądu – rozstrzygając w przedmiotowej sprawie organy nie przekroczyły granic uznania administracyjnego, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzeczono o oddaleniu skargi. W związku z podnoszoną w skardze kwestią rozbieżności między danymi zawartymi w meldunkach (zestawieniach) dotyczących realizacji zadań w zakresie dożywiania zauważyć należy, że w aktualizacji wywiadu z dnia [...] sierpnia 2007 r., podpisanego przez skarżącego, wyjaśniono, iż przy identycznym budżecie podwyższono kwoty zasiłków na III kwartał 2007 r. zakładając zmniejszenie liczby wnioskujących o świadczenia ze względu na większe możliwości uzyskania w okresie letnim pracy dorywczej. Nadto w meldunku z [...] stycznia 2007 r. jest mowa o planowanych kwotach na dożywianie, zaś w meldunku z [...] kwietnia 2007- o środkach jakimi MOPR we Włocławku na ten cel dysponuje.