II SA/Bd 933/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Włodarska (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Renata Owczarzak Sędzia NSA Wiesław Czerwiński Protokolant Katarzyna Kloska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 5 maja 2009r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] września 2008 r. nr SKO-[...] w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie warunków zabudowy oddala skargę. Decyzją z dnia [...] r., nr [...] Prezydent Miasta G. po rozpatrzeniu wniosków skarżącej M. K. z dnia 8 stycznia 2008 r. oraz 5 marca 2008 r. dotyczących wszczęcia postępowania wyjaśniającego w sprawie wydanej decyzji o warunkach zabudowy na przebudowę linii 110 kV i 15 kV przy ul. P., K. z dnia [...] r. znak sprawy [...] na podstawie art. 104, art. 148 § 1 i 2 oraz 149 § 3 kpa odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego. W uzasadnieniu wskazał, że pismem z dnia 8 stycznia 2008 r. skarżąca wystąpiła do Prezydenta G. z wnioskiem o wyjaśnienie, na jakiej podstawie nie została uznana za stronę w postępowaniu administracyjnym dotyczącym przebudowy linii 110 kV i 15 kV przy ul. P., K. Pismem z dnia 30 stycznia 2008 r. poinformowano ją, iż według dokumentów inwestycja nie obejmowała jej działki. Pismem z dnia 5 marca 2008 r. skarżąca wystąpiła do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego ze skargą na wydane przez Urząd Miejski w G. decyzje: z dnia [...] r. znak sprawy [...] o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu oraz z dnia [...] r. znak sprawy [...] w sprawie zezwolenia na budowę. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dniem [...] r. przekazał wg właściwości wniosek do Urzędu Miejskiego w G., który z kolei postanowieniem z dnia [...] r. przekazał pismo w zakresie decyzji z dnia [...] r. znak sprawy [...] o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w T. (SKO) w celu rozpatrzenia skargi. Następnie postanowieniem z dniem [...] r. SKO przekazało wniosek skarżącej stwierdzając, że organem właściwym rzeczowo i miejscowo do rozpatrzenia wniosków jest Prezydent G. Dalej organ I instancji podał, że z powodu braku wskazania terminu, w którym skarżąca dowiedziała się o wydanej decyzji z [...] r., została wezwana do uzupełnienia wniosku w tym zakresie. Uzupełniła go w dniu 11 lipca 2008 r. Z dostarczonych dokumentów wynikało, że o decyzji z [...] r. skarżąca dowiedziała się na początku 2007 roku. W ocenie organu I instancji w tej sytuacji nastąpiło uchybienie terminu do wniesienia podania o wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania wynikającego z art. 148 kpa. Od wskazanej wyżej decyzji z dnia [...] r., skarżąca złożyła odwołanie zarzucając, iż z nieznanych przyczyn nie potraktowano jej jako strony postępowania zakończonego decyzją o warunkach zabudowy jak i pozwolenia na przebudowę linii wydanego następnego dnia po wydaniu decyzji o warunkach zabudowy. Podała, że od dnia 26 lipca 1990 r. jest właścicielem działki przy ul. S. w G., dla której prowadzona jest księga wieczysta o nr KW 17803. Pod koniec 2006 r. postanowiła teren swojej działki przeznaczyć pod działalność. Wówczas stwierdziła, że część jej działki przecina linia energetyczna o mocy 110 kV, której przebieg ogranicza możliwość zabudowy działki. Jak podała, w wyniku rozmów z rodziną i znajomymi na początku 2007 r. uzyskała informacje, że Zakład Energetyczny wraz z Urzędem Miasta podjął decyzję o przebudowie linii. Po uzyskaniu w dniu 27 grudnia 2007 r. od ,,Energa" Koncernu Energetycznego podstawy prawnej przebudowy linii, skarżąca 31 grudnia 2007 r. wystąpiła do Urzędu Miasta o udostępnienie dokumentów oraz ustalenia przyczyny przesunięcia linii. Organ odmówił jej gdyż nie była stroną postępowania. Skarżąca podniosła także, że decyzja o warunkach zabudowy została wydana z naruszeniem przepisów oraz że organ wyrządził jej szkodę ograniczając jej konstytucyjne prawo własności. Wniosła o przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w tej sprawie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) w T. decyzją nr [...], z dnia [...] r. utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu SKO wyjaśniło, że wznowienie postępowania administracyjnego jest nadzwyczajnym trybem wzruszania ostatecznych decyzji administracyjnych i jego zastosowanie może nastąpić wyłącznie zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego. Wszczęcie tego postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 kpa, a więc w przypadku, w którym strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu, może nastąpić, w myśl art. 147 kpa, wyłącznie na żądanie strony. Złożenie takiego wniosku zobowiązuje organ właściwy w sprawie do przeprowadzenia postępowania wstępnego, którego wynikiem powinno być wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania administracyjnego albo decyzji o odmowie wznowienia postępowania. Postępowanie wstępne obejmuje ustalenie okoliczności umożliwiających przeprowadzenie właściwego postępowania zmierzającego do uchylenia dotychczasowego rozstrzygnięcia i wydania nowej decyzji w sprawie. Obejmuje ono zasadniczo ustalenie, czy wniosek pochodzi od strony postępowania, czy wskazano podstawę wznowienia postępowania administracyjnego oraz czy wniosek został złożony w terminie. Organ odwoławczy uznał, że skoro skarżąca złożyła w dniu 5 marca 2008 r. stosowny wniosek ze wskazaniem na wystąpienie przesłanki, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 4 kpa, rzeczą właściwego organu było ustalenie czy wniosek pochodzi od strony oraz czy został złożony w terminie. Pierwsza z tych okoliczności zdaniem organu jest niesporna albowiem skarżąca wyjaśniła, że jest właścicielką działki oznaczonej nr 3/5 i była nią w chwili wydania decyzji z dnia [...] r. Co do drugiej okoliczności organ wskazał na przepis art. 148 § 1 i 2 kpa, zgodnie z którym strona ze skutkiem prawnym może złożyć podanie o wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym dowiedziała się o decyzji. Jak to wynika z oświadczenia złożonego przez skarżącą w piśmie z dnia 23 kwietnia 2008 r., o decyzji Prezydenta Miasta G. z dnia [...] r. dowiedziała się na początku 2007 roku. Organ uznał, że określenie to jest nieprecyzyjne jednakże z uwagi na fakt wniesienia wniosku o wznowienie postępowania w dniu 5 marca 2008 r., pozostaje to bez znaczenia, nie budzi bowiem wątpliwości fakt, że strona uchybiła miesięcznemu terminowi do wniesienia podania. Stosownie do przepisu art. 149 § 3 kpa uchybienie terminu do wniesienia podania o wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania jest podstawą do wydania decyzji o odmowie wznowienia postępowania. W skardze do tutejszego Sądu na wyżej wskazaną decyzję skarżąca zarzuciła organom naruszenie podczas rozpoznawania sprawy przepisów art. 6, 7, 8, 9, 10 kpa. Wskazała, że pracownik Urzędu Miejskiego w G. nie dopełnił obowiązku wynikającego z art. 9 kpa i nie uwzględnił jej jako strony w postępowaniu o wydanie decyzji o warunkach zabudowy, a SKO to stanowisko podtrzymało. Nie zapewniono jej także czynnego udziału w sprawie co narusza zasadę wynikającą z art. 10 kpa. Podała ponadto, że nie zgadza się z tym, że uchybiła terminowi do złożenia podania o wszczęcie postępowania. Podkreśliła, że sprawa dla niej zaczęła się na początku 2007 r., kiedy powzięła jakieś sygnały dotyczące przebudowy linii. Zaznaczyła, że treści decyzji z 1997 r. nie miała możliwości poznać, gdyż odmówiono jej wglądu w akta, ponieważ nie była stroną postępowania. Podała, że pismem z dnia 20 listopada 2007 r. zwróciła się do Zakładu Energetycznego w G. z zapytaniem ,,kto i na jakich warunkach wydał zgodę na przesunięcie linii energetycznej". Odpowiedź od Zakładu otrzymała pismem z dnia 21 grudnia 2007r. i ten właśnie dokument uważa za informację, o decyzji z dnia [...] r., od uzyskania której należy liczyć termin do złożenia podania o wznowienie postępowania, co nastąpiło jej zdaniem już 31 grudnia 2007 r., kiedy to wystąpiła z pismem do Urzędu Miasta w G. o udzielenie jej stosownych informacji. Według skarżącej z powyższego wynika że termin do złożenia podania o wznowienie postępowania został przez nią zachowany. Wniosła o uznanie zaskarżonej decyzji SKO za niezgodnej z prawem i o umożliwienie jej wglądu do akt sprawy. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269; z późn. zm.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że Sąd rozpatrując skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego, bądź przepisów postępowania administracyjnego, nie wkraczając przy tym w uprawnienia organów administracji do orzekania bezpośrednio o prawach i obowiązkach stron postępowania administracyjnego. Sąd nie może także oprzeć kontroli o kryterium słuszności czy sprawiedliwości społecznej. Uchylenie decyzji administracyjnej względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd następuje tylko w przypadku stwierdzenia istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu lub naruszeniu przepisów prawa materialnego, mającym wpływ na wynik sprawy. Oceniając zaskarżoną decyzję w zakresie, w jakim Sąd władny jest to uczynić, a więc z punktu widzenia jej legalności, stwierdzić należy, że nie uchybia ona prawu. Na wstępie koniecznym jest wyraźne zaakcentowanie, iż przedmiotem rozważań Sądu jest rozstrzygnięcie organu administracji wydane w następstwie wniosku skarżącej o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego decyzją ostateczną z dnia [...] r. W postępowaniu tym o wznowienie postępowania organy nie zajmowały się prawidłowością wydania decyzji z dnia [...] r., lecz tym czy może być wszczęte nadzwyczajne postępowanie służące wzruszeniu tej decyzji. Aby to mogło być możliwe, koniecznym było ustalenie, tak jak to słusznie wskazał organ II instancji w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, czy wniosek podchodzi od strony postępowania, czy została wskazana podstawa ustawowa wznowienia postępowania oraz czy wniosek został złożony w terminie. Powyższe przesłanki wynikają z przepisów art. 147 i 148 kpa. Poza sporem pozostaje to, że skarżąca jako właścicielka działki o numerze 3/5 w chwili wydania decyzji z dnia [...] r. i aktualnie jest stroną postępowania w rozumieniu art. 147 kpa. Zbadania wymagało więc zachowanie przez skarżącą dwóch pozostałych przesłanek. Analiza akt administracyjnych sprawy prowadzi do wniosku, że podanie o wznowienie posterowania skarżąca złożyła w piśmie z dnia 5 marca 2008 r. Napisała w nim między innymi: "wnoszę o przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego zmierzającego do ustalenia czy ww. decyzje były zgodne z prawem..." Wobec takiej treści pisma koniecznym było ustalenie kiedy skarżąca dowiedziała się o wymienionej w tym piśmie decyzji z dnia [...] r. W odpowiedzi na pismo organu zawierające prośbę o wyjaśnienie tej okoliczności, skarżąca przesłała pismo z dnia 10 lipca 2008 r., w którym nie udzieliła jednoznacznej odpowiedzi na zadane pytanie, lecz skierowała organ do swoich wcześniejszych pism adresowanych do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. Z pisma skarżącej z dnia 23 kwietnia 2008 r. a także z odwołania z dnia 30 lipca 2008 r. wynika, że o decyzji z dnia [...] r. dowiedziała się "na początku 2007 r." Tak też przyjęły organy obu instancji rozstrzygające sprawę, uznając że nawet brak precyzyjnego określenia daty nie powoduje wątpliwości co do tego, że podanie o wznowienie postępowania zostało złożone po upływie jednego miesiąca od dnia, w którym skarżąca dowiedziała się o decyzji z dnia [...] r., a więc z uchybieniem terminu wynikającego z art. 148 § 2 kpa. Rozumowania powyższego, które poprzedziło wydanie zaskarżonych decyzji, nie można w ocenie Sądu uznać za nieprawidłowego czy naruszającego reguły zawarte w Kodeksie postępowania administracyjnego. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, że termin do złożenia podania o wznowienie postępowania, wynikający z art. 148 § 2 kpa, biegnie od dnia, w którym strona w jakikolwiek sposób dowiedziała się o istnieniu decyzji i że zachowanie powyższego terminu musi być udowodnione przez stronę, zaś organ swobodnie ocenia dowody w tej mierze (vide: wyrok NSA z dnia 21 lutego 2007 r. sygn. akt I OSK 522/06, wyrok NSA z dnia 3 lutego 1998 r., sygn. akt I SA 769/97, wyrok WSA z dnia 29 marca 2007 r., sygn., akt VII SA/Wa 2057/06). Organy przyjęły więc, tak jak oświadczyła to skarżąca "że o decyzji z dnia [...] r. dowiedziała się na początku 2007 r." Wskazać natomiast należy, że w skardze do Sądu skarżąca przedstawiła inny ciąg zdarzeń. Wskazała, że o decyzji z dnia [...] r. dowiedziała się dopiero z pisma zakładu "Energa" z dnia 21 grudnia 2007 r. i że jej pismo z dnia 31 grudnia 2007 r. powinno być uznane przez organ za podanie o wznowienie postępowania i to złożone z zachowaniem ustawowego, 1 – miesięcznego terminu wynikającego z art. 148 § 2 kpa. Kserokopie obydwóch pism skarżąca załączyła do skargi. W piśmie z dnia 31 grudnia 2007 r. skarżąca prosi o odpis decyzji z dnia [...] r. oraz decyzji z dnia [...] r. o pozwoleniu na budowę i podaje, że dokumenty te są niezbędne do ustalenia przyczyny przesunięcia przebiegu linii wysokiego napięcia przez jej działkę. Pisma tego nie można uznać za podanie o wznowienie postępowania administracyjnego. Jest ono ewidentnie wnioskiem o wydanie dokumentów. Analiza pism skarżącej prowadzi do wniosku, że dopiero jej pismo z dnia 5 marca 2008 r. można było uznać za podanie o wznowienie postępowania. Dopiero w tym piśmie skarżąca zawarła zwrot: "wnoszę o przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego zmierzającego do ustalenia czy ww. decyzje były wydane zgodnie z prawem...", co pozwoliło organom na dopytywanie skarżącej, o którą z możliwości wzruszenia decyzji jej chodzi i w efekcie doprowadziło do wyraźnego wskazania przez skarżącą w piśmie z dnia 23 kwietnia 2008 r., że jej zamiarem jest wznowienie postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] r. Podkreślić należy, że jeżeliby nawet przyjąć, iż o decyzji z dnia [...]r., skarżąca dowiedziała się dopiero z pisma z dnia 21 grudnia 2007 r., to i tak jej podanie o wznowienie postępowania, za które można uznać tylko pismo z dnia 5 marca 2008 r., jest spóźnione, jako złożone po upływie przeszło dwóch miesięcy od dnia w którym dowiedziała się o decyzji. Powyższe powoduje, że zaskarżone orzeczenie należało uznać za wydane prawidłowo, nie naruszające obowiązujących przepisów prawa i dlatego orzeczono na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a. o oddaleniu skargi.