II SA/Bd 934/04

WyrokWSA w Bydgoszczy2004-12-15

Skład orzekający: Elżbieta Piechowiak, Wojciech Jarzembski, Renata Owczarzak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma prawo zawiesić postępowanie w sprawie wymeldowania, gdy rozpatrzenie tej sprawy zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez sąd powszechny, w szczególności w sytuacji, gdy osoba ubiegająca się o wymeldowanie złożyła pozew o przywrócenie naruszonego prawa współposiadania lokalu?
Ratio decidendi
Organ administracyjny ma prawo zawiesić postępowanie w sprawie wymeldowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa, gdy rozpatrzenie tej sprawy zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez sąd powszechny. W sytuacji, gdy osoba ubiegająca się o wymeldowanie złożyła pozew o przywrócenie naruszonego prawa współposiadania lokalu, rozstrzygnięcie sądu powszechnego będzie wiążące dla organu administracyjnego i stanowi zagadnienie wstępne, co uzasadnia zawieszenie postępowania.
Stan faktyczny
Prezydent Miasta zawiesił postępowanie w sprawie wymeldowania A. Ł. z pobytu stałego, ponieważ A. Ł. złożyła pozew o przywrócenie naruszonego prawa współposiadania lokalu. Wojewoda utrzymał w mocy postanowienie o zawieszeniu, wskazując na potrzebę rozstrzygnięcia sprawy przez sąd. Skarżąca spółdzielnia mieszkaniowa wniosła skargę, zarzucając naruszenie przepisów o wymeldowaniu i zaniechanie postępowania dowodowego, argumentując, że A. Ł. dobrowolnie opuściła lokal. Sąd administracyjny oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Sędzia WSA Wojciech Jarzembski (spr.) Sędzia WSA Renata Owczarzak Protokolant Małgorzata Kraus po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi S. w G. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] 2004 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie wymeldowania oddala skargę. Prezydent Miasta G. postanowieniem z [...] 2004 r. - [...] na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa zawiesił postępowanie administracyjne wszczęte na wniosek P. Ł. w sprawie o wymeldowanie A. Ł. wraz z dziećmi D. i K. z pobytu stałego w lokalu nr [...] przy ulicy J. w G. W uzasadnieniu wskazano, że A. Ł.w dniu 15 czerwca 2004 r. złożyła w Sądzie Rejonowym w G. pozew o przywrócenie naruszonego prawa współposiadania lokalu mieszkalnego położonego przy ul. J. w G. i że wydanie decyzji nastąpi po rozstrzygnięciu niniejszego zagadnienia przez Sąd Rejonowy w G, bowiem w tej sytuacji nie można zająć stanowiska w przedmiocie wymeldowania wyżej wymienionych osób z pobytu stałego przy ul. J. w G. Zażalenie na powyższe postanowienie do Wojewody [...] złożyła S. w G. podnosząc, że A. Ł. w mieszkaniu przy ul. J. w G. nie przebywała od grudnia 2002 r. W tym czasie mieszkała wraz z dziećmi w innym mieszkaniu spółdzielczym położonym w G. przy ul. Ś. Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. 01.87.960 z późn. zm.) osoba, która opuszcza miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 2 miesiące, jest obowiązana wymeldować się. Zgodnie z ust. 2 tego przepisu, organ meldunkowy dokonuje wymeldowania na wniosek strony lub z urzędu, jeżeli spełnione zostały warunki określone w ust. 1. A. Ł. w grudniu 2002 r. zmieniła miejsce zamieszkania i do dnia utraty prawa do lokalu przy ul. J. nigdy w nim nie przebywała. Wojewoda [...] postanowieniem z [...] 2004 r. - [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu wskazano, że postępowanie dowodowe organu administracji rozpatrującego wniosek o wymeldowanie, ograniczone jest wyłącznie do ustalenia w sposób nie budzący wątpliwości, czy nastąpiło opuszczenie lokalu przez osobę zameldowaną w nim na pobyt stały, bez zamiaru dalszego w nim przebywania. Przez opuszczenie lokalu rozumie się zatem nie tylko fizyczne w nim nieprzebywanie, ale i zamiar opuszczenia danego lokalu z jednoczesnym zerwaniem wszelkich związków z tym lokalem. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego ugruntowany został pogląd, iż spełnienie przesłanki określonej w cyt. art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych ma miejsce tylko wtedy, gdy opuszczenie lokalu miało charakter dobrowolny. Natomiast do prawidłowej oceny przyczyny opuszczenia lokalu przez A. Ł. niezbędne jest uzyskanie orzeczenia sądowego w sprawie wniesionej o przywrócenie naruszonego współposiadania lokalu, ponieważ pozwoli ono na ustalenie, czy spełniona została przesłanka opuszczenia lokalu bez wymeldowania się. Wynik prawomocnego rozstrzygnięcia sądowego będzie wiążący zarówno dla stron postępowania jak i dla organu meldunkowego. Skargę na to postanowienie wniosła S. w G. zarzucając naruszenie art. 15 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. 01.87.960 z późn. zm.) w ten sposób, że mimo zaistnienia ustawowych przesłanek organ odmówił wymeldowania A. Ł. wraz z dziećmi: D. Ł. (ur. [...] 1992 r.) i K. Ł. (ur. [...] 1994 r.) z lokalu mieszkalnego położonego w G. przy ul. J. oraz naruszenie art. 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego w ten sposób, że organ zaniechał przeprowadzenia postępowania dowodowego. Skarżąca wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia zgodnie z żądaniem skarżącej. W uzasadnieniu skargi wskazano, że A. Ł. opuściła mieszkanie spółdzielcze znajdujące się w zasobach skarżącej w grudniu 2002 r. Wyprowadziła się z tego lokalu wraz z dziećmi i zamieszkała w innym mieszkaniu. A. Ł. nie skorzystała z żadnych możliwości prawnych dla wykazania woli posiadania lokalu zajmowanego przez męża, a uczyniła to dopiero po upływie półtora roku od dnia opuszczenia wraz z dziećmi lokalu. Zdaniem strony skarżącej zachodzą przesłanki z art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych zarówno formalna jak i merytoryczna. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu, albowiem art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych zobowiązuje organ administracji publicznej do wydania decyzji o wymeldowaniu w sytuacji, gdy po stronie osoby objętej wnioskiem spełnione zostaną przesłanki wymienione w tym przepisie. Strona postępowania - A. Ł. wykazała, że podjęła przypisane prawem czynności zmierzające do przywrócenia naruszonego posiadania omawianego lokalu. Z tego też względu niezbędne jest powstrzymanie się z podjęciem merytorycznej decyzji w przedmiotowej sprawie do czasu zakończenia postępowania wszczętego przez Sąd Rejonowy w G. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Wniesiona skarga nie jest zasadna i należało ją oddalić. Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2001 r. Nr 960 z późn. zm.) organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 2 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Organ gminy wydając na wniosek strony lub z urzędu decyzję o wymeldowaniu osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego bez dopełnienia obowiązku wymeldowania się, bada jedynie przesłankę opuszczenia lokalu, ustalając czy opuszczenie lokalu miało charakter dobrowolny tj. czy wynikało wyłącznie z własnej, nieprzymuszonej woli osoby, której postępowanie dotyczy. Naczelny Sąd Administracyjny w swoim wyroku z 18.04.2000 r. - V SA 1424/99 stwierdził, że o opuszczeniu lokalu w rozumieniu w/w przepisu można mówić jedynie wówczas, gdy dana osoba nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych umożliwiających pobyt w lokalu. Jest zaś okolicznością bezsporną, że A. Ł. w dniu [...] 2004 r. złożyła w Sądzie Rejonowym w G. pozew o przywrócenie naruszonego prawa współposiadania lokalu mieszkalnego położonego przy ul. J. w G. Z jego uzasadnienia wynika zaś, że przedmiotowy lokal zmuszona była opuścić wraz z małoletnimi dziećmi z powodu konfliktu z byłym mężem. Niewątpliwie zaś rozstrzygnięcie w tym zakresie, leżące wyłącznie w kompetencji sądów powszechnych, będzie wiążące również i w postępowaniu administracyjnym. Ma ono bowiem charakter zagadnienia wstępnego. Art. 97 § 1 pkt 4 kpa stanowi zaś, że organ administracyjny zawiesi postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Organ administracyjny orzekający w niniejszej sprawie zarówno w drugiej, jak i pierwszej instancji nie dopuścił się naruszenia przepisów prawa procesowego (jak i materialnego) i dlatego na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło