II SA/Bd 936/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzat Włodarska po rozpoznaniu w dniu 27 września 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K.S. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi K.S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2011 r. Nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. Pismem z dnia 2 sierpnia 2011r. K.S. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2011 r. Nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi, skarżąca wniosła o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Jak wynika z przedłożonego przez skarżącą formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy, skarżąca mieszka wraz z matką, której jednakowoż nie wskazała jako osoby z którą prowadzi wspólne gospodarstwo domowe, osiągając comiesięczny dochód z wynagrodzenia za pracę w wysokości [...] zł, jako posiadany majątek skarżąca zadeklarowała udział w ½ zabudowanej nieruchomości o powierzchni [...]m². Skarżąca nie przedstawiła żadnych szczególnych wydatków, ani zobowiązań. Postanowieniem z dnia 8 września 2011r. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy oddalił wniosek skarżącej o przyznanie jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W złożonym od powyższego postanowienia sprzeciwie skarżąca wskazała, iż zatrudniona jest do [...] grudnia 2011r. Podniosła ponadto, iż z uwagi na konflikt rodzinny nie może zamieszkiwać w nieruchomości, której jest współwłaścicielką, jednakże musi ponosić koszty utrzymania tej nieruchomości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270: z późn. zm. - zwanej dalej "p.p.s.a."), w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym. Zatem, w świetle art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje wówczas, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie natomiast częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z przepisu tego wyraźnie wynika, iż jedynym kryterium, jakim kieruje się Sąd rozpatrując wniosek strony w tym przedmiocie są możliwości zarobkowe i sytuacja finansowa strony. Powołany przepis nie pozostawia również wątpliwości co do tego, że inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki pozytywne do uwzględnienia wniosku, spoczywa na wnioskodawcy. To wnioskodawca zatem obowiązany jest rzetelnie i rzeczowo przedstawić swoją sytuację majątkową w sposób umożliwiający jej ocenę. Jak wynika z zawartych w przedłożonym przez skarżącą formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy informacji, skarżąca – przez większą część tygodnia zamieszkując wraz z matką – prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, przy czym na dochód jej składają się środki finansowe z wynagrodzenia za pracę w wysokości [...] zł. Dla porównania wskazać należy, iż powyższa kwota wyższa jest od kwoty minimalnego wynagrodzenia, które od dnia [...] styczna 2011r. wynosi [...] zł, co wynika z § 1 rozporządzenia rady Ministrów z dnia 5 października 2010 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2011 r. (Dz. U. Nr 194, poz. 1288), wydanego na podstawie art. 2 ust. 5 ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz. U. Nr 200, poz. 1679 ze zm.). Przy czym odnosząc się do argumentu skarżącej, iż podana przez nią kwota stanowi kwotę brutto, zwrócić uwagę należy, iż wskazana powyżej kwota minimalnego wynagrodzenia również jest kwotą brutto, co oznacza, iż podlega określonym potrąceniom. Z powyższego wynika, że strona skarżąca, uzyskując stały dochód w wysokości większej niż kwota minimalnego wynagrodzenia, nawet przy stałych koniecznych wydatkach jest w stanie wygenerować środki na prowadzenie postępowania sądowoadministracyjnego na obecnym jego etapie. Zwrócić bowiem należy uwagę, że jedynym kosztem, który skarżąca winna ponieść dla wszczęcia postępowania sądowego jest koszt wpisu, który w niniejszej sprawie wynosi 500 zł i jest to koszt jednorazowy. Dodatkowo podkreślić należy, że celem instytucji prawa pomocy jest wsparcie tych osób, których sytuacja majątkowa jest taka, że nie są one w stanie same ponieść kosztów toczącego się postępowania, a to pozbawiłoby je możliwości skorzystania z konstytucyjnie zagwarantowanego prawa do sądu. Tym samym ma ona charakter wyjątkowy. Prawo pomocy w pierwszej kolejności winno być przyznawane osobom bezrobotnym, samotnym, bez stałego źródła dochodu i bez majątku. W omawianej sprawie taka sytuacja nie występuje. Wydatki przedstawione przez skarżącą stanowią comiesięczne konieczne wydatki, ponoszone w każdym gospodarstwie domowym, zwrócić uwagę należy przy tym, iż skarżąca nie ma na swoim utrzymaniu innych osób, nie jest ponadto obciążona żadnymi wierzytelnościami wymagającymi spłaty. Zważywszy zatem na fakt, iż skarżąca dysponuje comiesięcznym dochodem w wysokości [...] zł, nie można przyjąć, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co jest przesłanką przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, zwłaszcza, że kwota którą skarżąca winna uiścić na obecnym etapie postępowania to kwota 500 zł tytułem wpisu sądowego od skargi. Reasumując, przyznanie prawa pomocy, jako forma dofinansowania z budżetu państwa, jest instytucją przyznawaną wyjątkowo i w szczególnych okolicznościach. Jak już wskazano na wstępie, okoliczności te muszą zostać przedstawione i udokumentowane przez stronę domagającą się przyznania prawa pomocy, skarżąca natomiast, zdaniem Sądu, składając wniosek o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie całkowitym, nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.