II SA/Bd 959/04
WyrokWSA w Bydgoszczy2004-12-02
Skład orzekający: Wiesław Czerwiński, Wojciech Jarzembski, Ireneusz Fornalik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu odwoławczego utrzymująca w mocy orzeczenie organu pierwszej instancji jest legalna, jeśli akta sprawy nie zawierają dowodu doręczenia skarżącemu orzeczenia organu pierwszej instancji, co uniemożliwia ustalenie, czy odwołanie zostało wniesione w ustawowym terminie?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że brak w aktach sprawy dowodu doręczenia skarżącemu orzeczenia organu pierwszej instancji uniemożliwia ustalenie, czy odwołanie zostało wniesione w ustawowym terminie. Uchybienie to może mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a w przypadku naruszenia terminu przez skarżącego, skutkowałoby nieważnością decyzji organu odwoławczego.Stan faktyczny
M. S. został uznany za zdolnego do czynnej służby wojskowej kategorią "A" przez Terenową Wojskową Komisję Lekarską. Po odwołaniu, Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska utrzymała w mocy orzeczenie organu pierwszej instancji, mimo kwestionowania przez skarżącego rozpoznania osobowości o cechach nieprawidłowych. Skarżący złożył skargę do WSA, kwestionując ponownie to rozpoznanie. Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swoje stanowisko.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję i stwierdzono, że nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Wiesław Czerwiński Sędzia WSA Wojciech Jarzembski (spr.) Asesor WSA Ireneusz Fornalik Protokolant Krzysztof Cisewski po rozpoznaniu w dniu 2 grudnia 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi M. S. na decyzję Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w B. z dnia [...] 2004 r. nr [...] w przedmiocie zdolności do służby wojskowej 1. uchyla zaskarżona decyzję, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Terenowa Wojskowa Komisja Lekarska w B. orzeczeniem nr [...] z dnia [...] 2004 r., rozpoznając u M. S.:
1. osobowość o cechach nieprawidłowych,
2. przebyte złamanie paliczka dalszego dużego palucha lewego, bez upośledzenia sprawności ruchowej,
3. skrzywienie przegrody nosa upośledzające drożność nosa,
4. tatuaż ramienia lewego,
5. braki uzębienia
i kwalifikując to jako ułomności wymienione w § 68 pkt 1, § 80 pkt 4, § 26 pkt 4, § 2 pkt 7, § 24 pkt 1, na podstawie ustawy z dnia 21.11.1967 r. (Dz. U. Nr 21, poz. 205 z dn. 13.03.2002 r. z późn. zm.), rozporządzenia MON z dnia 25.06.2004 r. (Dz. U. Nr 151, poz. 1594 z dn. 01.07.2004 r.) i zał. nr 2 gr. I - uznała go za zdolnego do czynnej służby wojskowej przyznając kategorię zdrowia "A".
Od powyższego orzeczenia M. S. odwołał się do Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w B. kwestionując zasadność stwierdzenia oceny: osobowość o cechach nieprawidłowych.
W/w organ II instancji orzeczeniem nr [...] z [...] 2004 r. na podstawie art. 29 ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej (jednolity tekst Dz. U. Nr 21 z 2002 r., poz. 205 z późn. zm.), ustawy z dnia 29.10.2003 r. o zmianie ustawy o powszechnym obowiązku obrony RP oraz zmianie niektórych innych ustaw Dz. U. RP Nr 210 z dnia 11.12.2003 r., poz. 2036, Rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25.06.2004 r. Dz. U. RP Nr 151 z dnia 01.07.2004 r., poz. 1594 i poz. 1595, utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie.
W uzasadnieniu wskazano, że z przedstawionej dokumentacji orzeczniczo-lekarskiej wynika, że poborowy podjął leczenie psychiatryczne w 2001 r. z wstępnym rozpoznaniem zaburzeń subdepresyjno-lękowych (zaświadczenie z PZP z dnia 30.06.2004 r.). Lekarz psychiatra podczas czynności komisyjnych w TWKL rozpoznał osobowość o cechach nieprawidłowych i zastosował § 68 pkt 1. Po wniesieniu odwołania poborowy został zbadany przez psychologa i Ordynatora Oddziału Psychiatrii [...] w B. Wyniki tych badań potwierdziły ustalone rozpoznanie w orzeczeniu, a stopień ich nasilenia uzasadnia do uznania poborowego za zdolnego do czynnej służby wojskowej.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na powyższe rozstrzygnięcie złożył M. S. Kwestionując ponownie rozpoznanie osobowości o cechach nieprawidłowych, gdyż uważa się za człowieka zdrowego.
W odpowiedzi na skargę Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska w B. wniosła o jej oddalenie podnosząc, że wydano orzeczenie z uwzględnieniem dokumentacji z leczenia w Poradni Zdrowia Psychicznego i po przeprowadzeniu wszystkich badań specjalistycznych potrzebnych do ustalenia faktycznego stanu zdrowia poborowego. W szczególności przeprowadzone badanie psychiatryczne pozwoliło TWKL rozpoznać osobowość o cechach nieprawidłowych (niedojrzałych) kwalifikującą się do § 68 pkt 1. Badania psychologiczne i psychiatryczne przeprowadzone w drodze odwołania na zlecenie TWKL potwierdziły to rozpoznanie. Poborowy nie przedłożył żadnej dokumentacji lekarskiej wskazującej na prawidłowy stan jego psychiki - inny niż określiła to TWKL. W związku z tym RWKL rozpatrując odwołanie nie widziała potrzeby przeprowadzenia dodatkowych badań ani podstaw do kwestionowania ustaleń zawartych w orzeczeniu TWKL.
Zastosowana kwalifikacja orzecznicza rozpoznanych schorzeń była prawidłowa - odpowiednia do stopnia ich zaawansowania i w stosunku do poborowego - grupa I (kolumna 4 wykazu schorzeń i ułomności) uzasadniała do zaliczenia go do kategorii zdrowia "A" - zdolny do służby wojskowej. Swoje stanowisko RWKL szczegółowo opisała w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia i podtrzymuje je nadal.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przepis ten upoważnił więc sąd do zwrócenia uwagi na uchybienie, które nie było objęte zarzutami skarżącego, związane z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego mogącymi mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Zgodnie z art. 133 § 1 w/w ustawy, sąd orzeka na podstawie stanu faktycznego i przedstawionych mu akt sprawy. W niniejszej sprawie organ przedstawił sądowi akta niekompletne, ponieważ brak w nich zwrotnego poświadczenia odbioru przez skarżącego orzeczenia organu pierwszej instancji.
Z akt tych wynika jedynie, że organ pierwszej instancji wydał orzeczenie w dniu [...] 2004 r., a środek odwoławczy wpłynął do Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w B. w dniu [...] 2004 r.
Ustalenie, czy środek odwoławczy złożono w ustawowym terminie ma istotne znaczenie dla ustalenia legalności zaskarżonego orzeczenia, gdyż w myśl art. 134 kpa organ odwoławczy ma obowiązek ustalenia, czy odwołanie zostało wniesione w terminie.
Zgodnie z art. 129 § 2 kpa odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Czternastodniowy termin przewiduje także ustawa z 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2002 r. Nr 21, poz. 205 z późn. zm.) i wydane w oparciu o nią rozporządzenie Ministra Obrony narodowej z 10.06.1992 r. w sprawie zasad określania zdolności do czynnej służby wojskowej ... (Dz. U. Nr 57, poz. 278 z późn. zm.).
Uchybienie przez stronę terminowi do wniesienia odwołania skutkuje tym, że decyzja organu pierwszej instancji staje się ostateczna.
W takiej sytuacji organ odwoławczy rozstrzygałby sprawę zakończoną decyzją ostateczną organu pierwszej instancji. Zgodnie zaś z art. 156 § 1 pkt 2 kpa skutkowałoby to nieważnością decyzji organu drugiej instancji. Brak w aktach administracyjnych niniejszej sprawy dowodu doręczenia skarżącemu orzeczenia organu pierwszej instancji uniemożliwia jednoznaczne stwierdzenie przez sąd, czy organ odwoławczy rozważył dopuszczalność odwołania, czy też pominął tę okoliczność, co w przypadku naruszenia przez skarżącego terminu do wniesienia odwołania skutkowałoby podstawą do stwierdzenia nieważności zaskarżonego orzeczenia.
W tym stanie rzeczy, wobec stwierdzonego naruszenia przez organ przepisów postępowania administracyjnego, które może mieć istotny wpływ na wynik sprawy - Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 152 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) orzekł jak wyżej.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło