II SA/Bd 96/08
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2008-04-25
Skład orzekający: Michał Kujawa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla swojego utrzymania, uzasadniając tym samym przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Wnioskodawca nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania, pomimo posiadania miesięcznego dochodu i oszczędności. Posiadane oszczędności, choć nie są wysokie w stosunku do kosztów postępowania, pozwalają na pokrycie wpisu sądowego, który jest świadczeniem incydentalnym. Udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania z budżetu państwa i powinno być stosowane jedynie w sytuacjach, gdy zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest rzeczywiście niemożliwe.Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, uzasadniając go trudną sytuacją finansową. Wnioskodawca zamieszkuje z żoną, ich miesięczny dochód stanowią świadczenia emerytalne, posiadają działkę rekreacyjną, samochód osobowy i oszczędności. Referendarz sądowy analizował sytuację finansową strony w kontekście przepisów PPSA dotyczących prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek J.K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Michał Kujawa po rozpoznaniu w dniu 25 kwietnia 2008r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J.K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2007r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę postanowił oddalić wniosek
W dniu [...] kwietnia 2008r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynął wniosek J.K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Konieczność przyznania prawa pomocy strona skarżąca uzasadnia trudną sytuacją finansową. Jak wynika z wniosku, skarżący zamieszkuje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z żoną w mieszkaniu o powierzchni [...] m2. Ich miesięczny dochód stanowią świadczenia emerytalne, które wynoszą łącznie [...] zł. Posiada działkę rekreacyjną o powierzchni [...] m2, samochód osobowy oraz zgromadzone oszczędności w wysokości [...] zł.
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zważył, co następuje:
Należy zaznaczyć, iż prawo pomocy polega na tym, iż strona zostaje zwolniona przez Sąd od kosztów sądowych oraz uzyskuje uprawnienie do udzielenia pełnomocnictwa wyznaczonemu adwokatowi, radcy prawnemu, doradcy podatkowemu lub rzecznikowi patentowemu bez ponoszenia jego wynagrodzenia i wydatków ( art. 244 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.)
Przepis art. 245 p.p.s.a. przewiduje możliwość przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w sytuacji, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.) polega na zwolnieniu tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tyko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Następuje w sytuacji, jeżeli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny.
W wyniku dokonanej analizy sytuacji finansowej strony skarżącej należało uznać, iż wnioskodawca nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku w swoim utrzymaniu. Wpływ na takie rozstrzygnięcie miało to, iż skarżący dysponuje kwotą dochodu w wysokości [...] zł miesięcznie, ponadto posiada oszczędności. Skarżący jest również właścicielem działki rekreacyjnej o powierzchni [...] m2 oraz samochodu osobowego.
Istotne w przedmiotowej sprawie jest to, że strona skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych zaś przepis wyraźnie wskazuje, że w tym stanie rzeczy powinna wykazać, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania. Tymczasem oprócz miesięcznego stałego dochodu w postaci emerytury posiada oszczędności.
Stwierdzić należy, że strona ponosi wydatki związane ze swym utrzymaniem, co nie jest kwestionowane. Z drugiej jednak strony wpis sądowy należny od niniejszej sprawy wynosi [...] zł. W relacji do zgromadzonych oszczędności nie jest on wysoki, gdyż zważyć należy, że zostanie on uiszczony incydentalnie, nie jest permanentnym świadczeniem, które to wymagałoby od strony skarżącej dużo większego zaangażowania finansowego. Natomiast wpis jest uiszczany jednorazowo po to aby zainicjować postępowanie sądowoadministracyjne.
Poza tym wymaga podkreślenia, że udzielenie stronie prawa pomocy jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Przyjęcie przez stronę skarżącą innego priorytetu w wydatkach nie może stanowić podstawy do uznania, że Skarb Państwa winien kredytować wydatki związane z prowadzeniem przez stronę skarżącą procesów sądowych tym bardziej wówczas, gdy posiada ona akcje, które może spieniężyć i pokryć koszty postępowania.
Mając na uwadze powyższe ustalenia postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło