II SA/Bd 964/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Renata Owczarzak (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Wojciech Jarzembski Sędzia WSA Leszek Tyliński Protokolant Starszy sekretarz sądowy Jakub Jagodziński po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 15 kwietnia 2014r. sprawy ze skargi I.M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lipca 2013r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie wydania zgody na lokalizację zjazdu oddala skargę. Postanowieniem wdanym przez Dyrektora Zarządu Dróg Wojewódzkich w [...] z [...] zawieszono postępowanie w sprawie wydania zgody na lokalizację zjazdu indywidualnego z drogi wojewódzkiej nr [...] w miejscowości [...] na działkę o nr ewid. 896/3 z powodu braku możliwości ustalenia właściciela ww. działki. Postępowanie toczyło się z wniosku M. K. o uzgodnienie lokalizacji zjazdu. Z ustaleń organu wynika, że nie jest ostatecznie wyjaśniona sprawa dysponowania nieruchomością nr 896/3 z uwagi na toczące się postępowanie spadkowe, o którym poinformowała I. M. Jako podstawę wydanego postanowienia organ wskazał art. 97 i 98 kpa. Jednocześnie w uzasadnieniu podano, że jeżeli w okresie trzech lat od daty zawieszenia postępowania żadna ze stron nie zwróci się o jego podjęcie, żądanie wszczęcia postępowania uważa się za wycofane. Zażalenie na to postanowienie złożył F. D. wskazując, że od 10 lat opiekuje się tą nieruchomością z upoważnienia spadkobierców a I. M. i J. U. nie dziedziczą tej nieruchomości z mocy ustawy. I. M. w imieniu właściciela sąsiedniej nieruchomości zagrodziła dotychczasową drogę, zatem nowa droga jest konieczna. Wnosząc zażalenie przyznał, że właściciele nieruchomości nie żyją, sprawy spadkowe nie zostały zakończone, ale droga jest bezwzględnie potrzebna. Postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...][...] uchylono zaskarżone postanowienie. Organ zwrócił uwagę, że wniosek o wydanie zgody na lokalizację zjazdu złożył M. K.. Do wniosku dołączył kserokopię pełnomocnictwa z 20 kwietnia 2013 r. dla M. K. do działania w imieniu F. D. Brak podpisu na tym dokumencie wymagał wezwania o uzupełnienie braku pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Brak wyjaśnienia i uzupełnienia braku formalnego wniosku nie mógł skutkować wszczęciem postępowania administracyjnego. Z wnioskiem o lokalizację zjazdu może wystąpić tylko właściciel lub użytkownik wieczysty. Organ odwoławczy zakwestionował też brak wskazania jednoznacznej podstawy prawnej wydanego postanowienia. Zawieszenie postępowania następuje z urzędu (art. 97 § 1 kpa) albo na żądanie strony (art. 98 § 1 kpa). Wydając postanowienie na podstawie art. 97 § 1 organ powinien wskazać szczegółowe okoliczności, których wystąpienie obligowało organ do zawieszenia postępowania. Zadaniem organu I instancji było ustalenie czy wnioskodawca jest użytkownikiem gruntów przyległych do drogi publicznej. Jeśli zachodzi wątpliwość czy jest właścicielem a sprawy spadkowe nie zostały uregulowane, organ powinien rozważyć zastosowanie art. 97 § 1 pkt 4 kpa, tj. obligatoryjne zawieszenie postępowania, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Zawieszenie na podstawie art. 97 § 1 pkt 1 kpa możliwe jest jednak wyłącznie wtedy, gdy nastąpiła śmierć strony lub jednej ze stron w toku postępowania, a więc po jego wszczęciu. Taka zaś sytuacja nie miała miejsca w rozpoznawanej sprawie. Zawieszenie na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa wymaga zaś podjęcia czynności o których mowa w art. 100 kpa, tj. wystąpienia do organu lub sądu o rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego albo wezwanie strony do wystąpienia do właściwego organu lub sądu. W uzasadnieniu natomiast organ I instancji wskazał, że brak wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania w okresie 3 lat od zawieszenia będzie uznane za wycofanie żądania wszczęcia postępowania. Takie pouczenie jest właściwe, gdy zawieszenie następuje na wniosek a nie z inicjatywy organu jak w niniejszej sprawie. Błędne zatem było podanie w podstawie rozstrzygnięcia art. 98 kpa. Skargę na postanowienie SKO wniosła I. M. zarzucając, że ani F. D.i, ani M. K. nie są uprawnieni do udziału w postępowaniu zatem nie powinno być rozpatrywane ich zażalenie. Nie są oni spadkobiercami i nie mają żadnych praw do nieruchomości. F. D. powołuje się na kserokopię nieważnego dokumentu. Żaden z wymienionych podmiotów nie jest użytkownikiem nieruchomości. Są to osoby obce. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Na rozprawie uczestnik postępowania M. K. zakwestionował uprawnienie I. M. do wniesienia skargi. Twierdził on, że I. M. nie posiada interesu prawnego do występowania w sprawie. Nie jest ona ani właścicielką, ani współwłaścicielką nieruchomości, do której powinien nastąpić zjazd z drogi wojewódzkiej. Nie ma też żadnych praw do spadku po H. U. Ustalając kwestię podniesioną przez uczestnika, Sąd zwrócił się do skarżącej o wyjaśnienie czy skargę składa we własnym imieniu czy J. U. i czy posiada jakiekolwiek prawa do działki ewidencyjnej nr 896/3. W odpowiedzi na wezwanie I. M. (z domu U.) oświadczyła, że jest użytkownikiem i współwłaścicielem nieruchomości przy ul. [...]. Użytkuje ona nieruchomość od wielu lat i ma udział w nieruchomości (odpis KW z informacją o połączeniu księgi[...]). Zarządza też majątkiem brata J. U. Ponadto z zawiadomienia z Sądu Rejonowego Wydział Księg Wieczystych o zmianie numeracji działki 896/3 KW [...] a także ewidencji gruntów wynika, że działka 896/3 należała do A. H. U. w ½, L. U. w ¼ i H. U. w ¼. H. U. zmarł. W postępowaniu spadkowym po H. U. uczestnikami są L. U., A. U., E. U., J. U. (brat I. M.). Sprawa spadkowa nie została zakończona. W 2011 r. zmarła L. U. Zmarła też jej córka A. U. Po nich dziedziczy E. U. (druga córka L. U.). F. D. przedłożył zaświadczenie, że L. U., A. U. i E. U. przekażą jemu własność nieruchomości, która im zostanie przyznana (dot. posiadłości w [...] i działki). Zaświadczenie to nie zostało podpisane przez E. U. Jak oświadczył uczestnik nie ma też aktu notarialnego ani sprawa spadkowa nie została zakończona. Na tym etapie postępowania nie ma więc podstaw do uznania, że prawo do nieruchomości nabył F. D., gdyż nie ma dowodów, że spadkobiercy skutecznie przenieśli własność nieruchomości, pozbawiając tym samym uprawnionych z rodziny U. praw do spadku po ww. podmiotach. W tych okolicznościach Sąd uznał, że skarżąca ma interes prawny do wniesienia skargi w przedmiotowej sprawie. Odnosząc się natomiast do meritum, Sąd uznał, że organ odwoławczy nie naruszył prawa uchylając postanowienie organu I instancji o zawieszeniu postępowania. Organ odwoławczy słusznie zarzucił organowi I instancji, że w związku ze złożonym wnioskiem o ustalenie zjazdu musi on w pierwszej kolejności ustalić, czy wnioskodawcy można przypisać status strony takiego postępowania, czy ma on interes prawny zgłaszając wniosek o lokalizację zjazdu. Konieczne jest też ustalenie kto jest tym wnioskodawcą - czy F. D.i czy M. K. Z jednej strony przedłożono pełnomocnictwo dla M. K. do działania w imieniu F. D. a z drugiej, M. K. złożył wniosek o lokalizację zjazdu, wskazując, że on jest wnioskodawcą. Organ odwoławczy zaznaczył, że pełnomocnictwo nie było podpisane (w aktach przesłanych do Sądu pełnomocnictwo z 20 kwietnia 2013 r. jest podpisane). Organ odwoławczy prawidłowo wskazał, że przymiot strony w postępowaniu dotyczącym ustalenia zjazdu nie służy innym pomiotom poza właścicielem lub użytkownikiem i słusznie organ odwoławczy zarzucił też, że organ I instancji jest niekonsekwentny we wskazaniu podstawy prawnej wydanego postanowienia. Nie ma możliwości zawieszenia postępowania z urzędu i jednocześnie na wniosek a przy wskazaniu podstawy prawnej z art. 97 i 98 taki zarzut jest właściwy. Omówienie skutków zastosowanej podstawy prawnej, Sąd również podziela. W tych okolicznościach Sąd uznał, że skarga na postanowienie o uchyleniu postanowienia o zawieszeniu postępowania nie zasługuje na uwzględnienie, zatem na podstawie art. 151 ppsa orzeczono jak w sentencji.