II SA/Bd 969/07
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2008-03-25
Skład orzekający: Anna Klotz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca, która złożyła sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego odmawiającego przyznania prawa pomocy, powinna zostać ustawowo zwolniona z kosztów sądowych w sprawie dotyczącej decyzji zmieniającej wysokość zasiłku pielęgnacyjnego, a także czy powinna zostać ustanowiona dla niej adwokatem?Ratio decidendi
Skarżący jest ustawowo zwolniony z kosztów sądowych w sprawie dotyczącej decyzji zmieniającej wysokość zasiłku pielęgnacyjnego, zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. a PPSA. Jednakże, wniosek o ustanowienie adwokata został oddalony, ponieważ skarżący nie wykazał spełnienia ustawowych wymogów, ograniczając się do ogólnikowego oświadczenia o trudnej sytuacji finansowej, niepopartego dokumentami.Stan faktyczny
M. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie z kosztów i ustanowienie adwokata, uzasadniając trudną sytuacją finansową. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, od czego skarżący wniósł sprzeciw. Po wezwaniu do przedłożenia dokumentów, skarżący poinformował o zmianie sytuacji mieszkaniowej. Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
1. Umorzono postępowanie w zakresie zwolnienia z kosztów sądowych. 2. Odmówiono ustanowienia adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Klotz po rozpoznaniu w dniu 25 marca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] października 2007 r. Nr [...] w przedmiocie nieważności postępowania w sprawie przekazania skargi według właściwości postanawia 1. umorzyć postępowanie w zakresie zwolnienia z kosztów sądowych, 2. odmówić ustanowienia adwokata.
Pismem z dnia [...] grudnia 2007 r. M. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie z kosztów postępowania oraz ustanowienie adwokata. Swój wniosek uzasadnił trudną sytuacją finansową. Wskazał, iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z konkubiną, a ich łączne zarobki wynoszą około [...] zł miesięcznie oraz że nie posiada rachunków bankowych, oszczędności, ani przedmiotów wartościowych.
Postanowieniem z dnia 1 lutego 2008 r. referendarz sądowy odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy. Od powyższego postanowienia skarżący złożył w dniu [...] lutego 2008 r. sprzeciw, podnosząc, iż ze względu na podeszły wiek, brak majątku i posiadany stopień niepełnosprawności powinien otrzymać prawo pomocy w zakresie całkowitym.
W związku z wniesionym przez skarżącego sprzeciwem, pismem
z dnia [...] lutego 2008 r. został on wezwany do przedłożenia: dokumentów potwierdzających wysokość uzyskiwanego przez niego i W. S. (jego konkubinę) dochodu, a także do wskazania oraz udokumentowania wysokości przeciętnych miesięcznych wydatków związanych z koniecznym utrzymaniem.
W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżący poinformował, iż od [...] lutego 2008 r. W. S. nie zamieszkuje z nim.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 260 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270; z późn. zm.), w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym.
Rozpoznając wniosek skarżącego należy wskazać na wstępie, iż na mocy przepisu art. 239 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm; zwanej dalej p.p.s.a.) strona skarżąca działanie organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej jest ustawowo zwolniona od obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Ponieważ roszczenie skarżącego ma bezpośredni związek z wydaną przez Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w D. w imieniu Wójta Gminy D. decyzją zmieniającą wysokość zasiłku pielęgnacyjnego, tym samym należało uznać, iż skarżący jest ustawowo zwolniony od obowiązku ponoszenia wszelkich kosztów sądowych w niniejszej sprawie.
Odnosząc się zaś do drugiej części wniosku skarżącego dotyczącej ustanowienie adwokata, należy podnieść, iż skarżący ograniczył się jedynie do złożenia oświadczenia o wysokości uzyskiwanego dochodu, stwierdzając przy tym, iż znajduje się on w trudnej sytuacji finansowej. To ogólnikowe oświadczenie, niepoparte żadnymi dokumentami świadczącymi o wysokości dochodów strony i strukturze ponoszonych przez niego wydatków, nie pozwala na przyjęcie, iż skarżący wykazał, że spełnia ustawowe wymogi do przyznania prawa pomocy w żądanym zakresie.
Ponieważ rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy Sąd pośrednio decyduje o wydatkowaniu środków publicznych, nie może zatem rozstrzygać
na zasadzie dowolności i przypuszczeń, lecz jest zobligowany szczegółowo badać,
w zakresie określonym przez wnioskodawcę, wystąpienie w konkretnej sprawie przesłanek ustawowych. Wobec faktu, iż w omawianej sprawie brak jest alternatywnej możliwości ustalenia przez Sąd rzeczywistej sytuacji majątkowej i możliwości płatniczych wnioskodawcy, a tym samym ustalenia czy zostały spełnione ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy, należało, na podstawie art. 243 § 1 i 246 § 1 pkt 2 cytowanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, odmówić skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.
Na podstawie przepisów art. 64 § 1 pkt 3, art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. umorzono zaś postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło