II SA/Bd 969/16

WyrokWSA w Bydgoszczy2016-12-01

Skład orzekający: Elżbieta Piechowiak, Renata Owczarzak, Jerzy Bortkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo dokonał zmiany wysokości premii zalesieniowej w decyzji przyznającej pomoc na zalesianie, obniżając jej stawkę w związku z wejściem w życie przepisów unijnych i krajowych umożliwiających przyznanie płatności bezpośrednich do zalesionych gruntów?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej prawidłowo dokonał zmiany wysokości premii zalesieniowej, obniżając jej stawkę. Zmiana ta była uzasadniona wejściem w życie przepisów unijnych i krajowych, które od 2015 r. umożliwiły rolnikom ubieganie się o jednolitą płatność obszarową do zalesionych gruntów, które spełniały określone warunki. W celu uniknięcia podwójnego finansowania, prawodawca zmniejszył stawkę premii zalesieniowej, co jest zgodne z prawem.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Z. N. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR, która utrzymała w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR o zmianie wysokości premii zalesieniowej. Pierwotnie przyznana pomoc na zalesienie obejmowała premię zalesieniową, której wysokość została następnie zmieniona na niższą. Zmiana ta była spowodowana wejściem w życie nowych przepisów, które umożliwiły przyznanie płatności bezpośrednich do zalesionych gruntów, co skutkowało obniżeniem stawki premii zalesieniowej w celu uniknięcia podwójnego finansowania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Sędziowie sędzia WSA Renata Owczarzak sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz (spr.) Protokolant starszy asystent sędziego Krzysztof Cisewski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi Z. N. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] czerwca 2016 r., nr [...] w przedmiocie zmiany decyzji w sprawie pomocy na zalesianie oddala skargę. Decyzją z dnia [...].2013 r. , nr [...] Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] przyznał Z. N. (nr identyfikacyjny: [...]) płatność z tytułu wsparcia na zalesienie w wysokości [...] zł – płatne jednorazowo po wykonaniu zalesienia, a także premię pielęgnacyjną w wysokości [...] zł – płatne corocznie przez okres 5 lat począwszy od wykonania zalesienia oraz premię zalesieniową w wysokości [...] zł – płatne corocznie przez okres 15 lat począwszy od dnia wykonania zalesienia. Decyzją z dnia [...].2016 r., nr [...] Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] zmienił Z. N. wysokość premii zalesieniowej począwszy od 2015 r., przyznanej na podstawie decyzji o przyznaniu pomocy na zalesienie nr [...] z dnia [...].2013. Kwota premii zalesieniowej została ustalona w wysokości [...] zł. Wskazano przy tym, że pomoc na zalesienie została przyznana do powierzchni [...] ha. Powierzchnia objęta zobowiązaniem wynosi [...] ha. W odwołaniu od powyższej decyzji Z. N. wskazał, że nie zgadza się z nowymi ustaleniami premii, gdyż są dla niego krzywdzące. Obecna kwota premii powinna wynosić co najmniej 2000 zł z 1 ha. Ustalona wcześniej kwota w sposób rażący odbiega od kwoty, która została naliczona. Decyzją z dnia [...] 2016 r., nr [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że w dniu 15 marca 2015 r. weszło w życie rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 marca 2015 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Zalesianie gruntów rolnych oraz zalesianie gruntów innych niż rolne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. poz. 346). Powołał się na § 2 tegoż rozporządzenia dotyczący zmiany decyzji o przyznaniu pomocy na zalesienie w części dotyczącej wysokości premii zalesieniowej. Podniósł, że zgodnie z załącznikiem nr 4 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 19 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Zalesianie gruntów rolnych oraz zalesianie gruntów innych niż rolne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 153 ze zm.) wysokość premii zalesieniowej w przypadku gruntów niekwalifikujących się na podstawie art. 32 ust. 2 lit. b ppkt ii rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 do jednolitej płatności obszarowej w rozumieniu przepisów o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego wynosi 1 580 zł/ha, natomiast wysokość premii zalesieniowej w przypadku gruntów kwalifikujących się na podstawie art. 32 ust. 2 lit. b ppkt ii rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 do jednolitej płatności obszarowej w rozumieniu przepisów o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego 1 190 zł/ha. Przywołał następnie treść przepisu art. 32 ust. 2 lit. b ppkt ii rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 Organ odwoławczy, mając na uwadze treść ww. przepisów, wywiódł, że począwszy od 2015 roku kierownik biura powiatowego zmienia decyzję o przyznaniu pomocy na zalesianie w części dotyczącej premii zalesieniowej przy uwzględnieniu niższej stawki wynoszącej 1190 zł/ha, w odniesieniu do zalesionych gruntów zapewniających prawo do przyznania jednolitej płatności obszarowej w roku 2008 oraz przy spełnieniu warunku określonego w art. 7 ust. 1 pkt 2 lub ust. 2 ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. poz. 1551 ze zm.). W związku z powyższym organ I instancji zobowiązany był do zweryfikowania w odniesieniu do działek zalesionych nie wcześniej niż jesienią 2008, które w roku 2008 zapewniały prawo do jednolitej płatności obszarowej, spełnianie warunku, o którym mowa w art. 7 ww. ustawy. Warunek ten uznaje się za spełniony, jeżeli łączna powierzchnia gruntów objętych obszarem zatwierdzonym będących w posiadaniu tego rolnika jest nie mniejsza niż 1 ha, lub rolnik spełnia warunki do przyznania płatności związanych do zwierząt i złożył wniosek o przyznanie tych płatności oraz łączna kwota płatności bezpośrednich, przed zastosowaniem art. 63 rozporządzenia nr 1306/2013, wynosi co najmniej równowartość w złotych kwoty 200 euro. W rozpatrywanej sprawie Kierownik BP ARiMR w [...] ustalił, iż obszar o powierzchni [...] ha zalesiony wiosną 2013 r. zapewniał w 2008 roku prawo do jednolitej płatności obszarowej i jednocześnie w roku 2015 producent spełnia warunki do przyznania płatności bezpośrednich. W wyniku rozpatrzenia wniosku obszarowego, w dniu [...].2016 r. Kierownik BP ARiMR w [...] wydał decyzję Nr [...] w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2015. Przedmiotową decyzją Kierownik BP ARiMR w [...] przyznał stronie JPO m.in. do działki rolnej B o powierzchni [...] ha położonej na działce ewidencyjnej nr [...]. W związku z powyższym organ I instancji prawidłowo zaskarżoną decyzją zmniejszył wysokość premii zalesieniowej od 2015 do kwoty [...]zł ([...] ha x [...] zł). Organ odwoławczy wyjaśnił ponadto, że premia zalesieniowa stanowi rekompensatę utraconych dochodów, wynikających z przeznaczenia gruntów rolnych na grunty leśne. Stawka tej premii ([...] zł/ha) została wyliczona z uwzględnieniem (rekompensatą) utraconej średniej płatności bezpośredniej, gdyż dotychczas zgodnie z przepisami wspólnotowymi nie można było wypłacać płatności bezpośrednich do zalesionych gruntów. Zmiana wysokości premii zalesieniowej podyktowana była implementacją rozporządzenia Parlamentu i Rady (UE) nr 13007/2013, na mocy przepisów, które od 2015 r. do kwalifikującego się hektara do płatności bezpośrednich zaliczają m.in. grunty zalesione zgodnie z art. 43 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005, czyli zalesienia gruntów rolnych w ramach PROW 2007- 2013, o ile obszary te zapewniały rolnikowi prawo do płatności w 2008 r. w ramach systemu jednolitej płatności obszarowej. Producenci rolni począwszy od 2015 roku uzyskali tym samym możliwość ubiegania się o jednolitą płatność obszarową do zalesionych od 2008 roku gruntów. W celu zapewnienia przez państwo członkowskie braku nadkompensacji (wypłaty płatności bezpośrednich do gruntów, które komponent płatności bezpośrednich mają wliczony w stawkę premii zalesieniowej - podwójne finansowanie) prawodawca dokonał zmiany przepisów rozporządzenia i zmniejszył wysokość stawki premii zalesieniowej, dla gruntów, które kwalifikują się do JPO z [...] zł/ha do [...] zł/ha. Nowa stawka jest rekompensatą za utracone dochody z działalności rolniczej i nie uwzględnia komponentu, jakim są płatności bezpośrednie, gdyż w tym przypadku nie można mówić o utraconych korzyściach z tego tytułu. Podkreślono, iż pomimo zmniejszenia stawki premii zalesieniowej zmiana ta, w ostatecznym rozrachunku jest korzystna dla beneficjentów, gdyż w kalkulacji stawek premii zalesieniowej dla PROW 2007-2013 uwzględniono utratę średniej stawki płatności bezpośrednich. Średnia ta jest niższa niż wysokość płatności bezpośrednich, które w 2015 r. są przyznawane do tych gruntów. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na powyższą decyzję Z. N. zarzucił naruszenie art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego poprzez uznanie, że ww. przepis od 2015 r. nie ma już zastosowania w sprawie skarżącego, co skutkuje zmniejszeniem pomocy finansowej na zalesienie w części dotyczącej premii zalesieniowej z uwagi na zastosowanie niższej stawki wynoszącej [...] zł/ha w odniesieniu do zalesionych gruntów zapewniających prawo do przyznania jednolitej płatności obszarowej w roku 2008 oraz przy spełnieniu warunku określonego w art. 7 ust. 1 pkt 2 lub ust. 2 cyt. ustawy. Ponadto w ocenie skarżącego doszło do naruszenia prawa unijnego a w szczególności rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 (Dz.Urz. UE L 347 z 20.12.2013, s. 608; ze zm) W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Skarga okazała się niezasadna. Ocena zaskarżonej decyzji przeprowadzona w zakresie wynikającym z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej zwaną: "p.p.s.a.", nie potwierdza, że w toku postępowania administracyjnego uchybiono prawu materialnemu, oraz prawu procesowemu, w sposób uzasadniający uchylenie zaskarżonej decyzji. Przedmiotem zaskarżonych decyzji jest zmiana decyzji przyznających premie zalesieniowe płatne corocznie przez okres 15 lat począwszy od dnia wykonania zalesienia. W ocenie skarżącego, brak było podstaw prawnych do zmiany tych decyzji. Stanowisko to nie jest jednak uprawnione. Premia zalesieniowa to jedna z form pomocy na zalesianie opisana w § 8 ust. 1 pkt 3 rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 19 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Zalesianie gruntów rolnych oraz zalesianie gruntów innych niż rolne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 L, poz. 153 ze zm.)- zgodnie z którym premia ta stanowi zryczałtowaną płatność z tytułu utraconych dochodów wynikających z przeznaczenia gruntów rolnych na grunty leśne w przeliczeniu na hektar zalesionych gruntów, wypłacaną corocznie przez 15 lat, licząc od dnia wykonania zalesienia. Wysokość stawek pomocy na zalesianie oraz szczegółowy sposób obliczania wsparcia na zalesienie i premii pielęgnacyjnej w przypadku gruntów z sukcesją naturalną są określone w załączniku nr 4 do rozporządzenia. (§ 8 ust. 7). W dniu 15 marca 2015 r. weszło w życie rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 marca 2015 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Zalesianie gruntów rolnych oraz zalesianie gruntów innych niż rolne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz.U. poz. 346), które w § 1 pkt 4 wprowadziło nową stawkę premii zalesieniowej (obok dotychczasowej wynoszącej [...] zł), na kwotę [...]zł – dla gruntów kwalifikujących się na podstawie art. 32 ust. 2 lit. b ppkt ii rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 do jednolitej płatności obszarowej w rozumieniu przepisów o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. W § 2 rozporządzenia zmieniającego zawarto zapis, że w przypadku, gdy pomoc na zalesianie gruntów rolnych w ramach działania "Zalesianie gruntów rolnych oraz zalesianie gruntów innych niż rolne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 została przyznana do gruntów, o których mowa w art. 32 ust. 2 lit. b ppkt ii rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 (Dz. Urz. UE L 347 z 20.12.2013, str. 608, z późn. zm.), kierownik biura powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa zmienia decyzję o przyznaniu tej pomocy w części dotyczącej premii zalesieniowej przez dokonanie zmiany wysokości tej premii przysługującej od roku, w którym rolnik, któremu ta pomoc została przyznana, spełnił warunki określone w art. 7 ust. 1 pkt 2 lub ust. 2 ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. poz. 308), uwzględniając odpowiednią stawkę określoną w załączniku nr 4 do rozporządzenia zmienianego w § 1 w brzmieniu nadanym niniejszym rozporządzeniem. Grunty, o których mowa w art. 32 ust. 2 lit. b ppkt ii rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013, to każdy obszar, który zapewnił rolnikowi prawo do płatności w 2008 r. w ramach systemu płatności jednolitych lub systemu jednolitej płatności obszarowej określonych, odpowiednio, w tytule III oraz IVa rozporządzenia (WE) nr 1782/2003 i który w okresie, w którym mają zastosowanie odnośne zobowiązania danego rolnika, jest zalesiony zgodnie z art. 31 rozporządzenia (WE) nr 1257/1999 lub art. 43 rozporządzenia (WE) nr 1698/2005 lub art. 22 rozporządzenia (UE) nr 1305/2013 lub w ramach systemu krajowego, którego warunki są zgodne z art. 43 ust. 1, 2 i 3 rozporządzenia (WE) nr 1698/2005 lub art. 22 rozporządzenia (UE) nr 1305/2013. Grunty objęte premią zalesieniową są gruntami, o których mowa w powyższym art. 32 ust. 2 lit. b ppkt ii rozporządzenia nr 1307/2013 – grunty zalesione kwalifikowały by się bowiem do JPO w 2008 r. Do gruntów tych przyznane zostały na 2015 r. płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Oznacza to, że wypełniła się sytuacja, o której mowa w § 2 rozporządzenia zmieniającego i wobec tego stanu faktycznego zasadnie Kierownik ARiMR wydał decyzje zmieniające wysokość premii zalesieniowych przyznanych na podstawie decyzji o przyznaniu pomocy na zalesianie. Jak wynika z rozporządzenia zalesieniowego i rozporządzenia zmieniającego, stawka premii zalesieniowej została zmniejszona z [...] zł/ha na rok do [...] zł/ha na rok. Nie można jednak pominąć, że § 2 rozporządzenia zmieniającego stanowi o dokonaniu zmiany wysokość premii zalesieniowej wiążąc tą okoliczność uprawnieniem do otrzymywania płatności bezpośrednich. O ile więc stawka premii zalesieniowej zmalała o [...] zł/ha rok, to jednocześnie rolnik pozbawiony tej części stawki nabył prawo do jednolitej płatności obszarowej, której stawka wynosi [...] zł/ha, zgodnie z § 1 rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 9 października 2015 r. w sprawie stawki jednolitej płatności obszarowej za 2015 r. (Dz.U. poz. 1619). Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a. oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło