II SA/Bd 984/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Sędziowie: Sędzia NSA Wiesław Czerwiński Sędzia WSA Krzysztof Gruszecki (spr.) Protokolant Justyna Straka po rozpoznaniu w II Wydziale na rozprawie w dniu 13 lutego 2008 r. sprawy ze skargi D. W. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] listopada 2007 r. Nr [...] w przedmiocie skierowania na badania lekarskie 1. uchyla zaskarżoną decyzję 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Decyzją nr [...] z dnia [...]r. Komendant Miejski Policji w G. działając na podstawie art. 124 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy z dnia 20 czerwca 1997 roku - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005r, Nr 108 poz. 908 t.j. ze zm.) oraz art. § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 1 kwietnia 2005r. w sprawie badań psychologicznych kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami oraz wykonujących pracę na stanowisku kierowcy (Dz. U. z 2005r, Nr 69 poz. 622.) skierował D. W. na badania psychologiczne. W uzasadnieniu wskazał, że strona w okresie od 16 listopada 2006r. do 23 września 2007r. wielokrotnie naruszyła przepisy ruchu drogowego. Za wykroczenia drogowe, których dopuścił się wymieniony orzeczone zostały prawomocne kary oraz łączna liczba punktów za naruszenia przepisów ruchu drogowego spowodowała przekroczenie limitu 24 punktów co w konsekwencji skutkowało sporządzeniem (zgodnie z § 7 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia MSWiA z dnia 20 grudnia 2002r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego) wniosku o sprawdzenie kwalifikacji. Następnie, zgodnie z art. 124 ust. 1 pkt. 2 lit. b ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym Komendant Miejski Policji w G. skierował w/wym. na badania psychologiczne. D. W. w odwołaniu od ww decyzji powołał się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 22 marca 2007r., który orzekł o niezgodności przepisu § 17 ust. 1 pkt. 1 lit c rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 30 grudnia 2002r. w sprawie kontroli ruchu drogowego (Dz. U. z 2003r., Nr 14, poz. 144 ze zm.) z przepisem: art. 131 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. - Prawo o ruchu drogowym oraz art. 92 ust. 1 Konstytucji RP. Stwierdził, że w związku z tym orzeczeniem powinien mieć anulowane 4 punkty karne. Decyzją nr [...] z dnia [...]r. Komendant Wojewódzki Policji w B. utrzymał w mocy decyzję Komendanta Miejskiego Policji w G. – posługując się takimi samymi argumentami jak organ I instancji. Od decyzji organu II instancji skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy. Podniósł w niej ponownie, że organ nie ustosunkował się do naliczonych punktów karnych w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 22 marca 2007r. W odpowiedzi na skargę organ, nie znajdując podstaw do jej uwzględnienia, wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu wskazał, że Komendant Miejski Policji w G. i Komendant Wojewódzki Policji w B. wydali swe decyzje po ogłoszeniu w.wym orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. Ponadto organ stwierdził, że stosownie do treści art. 540 § 2 kodeksu postępowania karnego, który na mocy art. 113 § 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 2001r. Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia (Dz. U. Nr 1O6 poz. 1148 ze zm.) ma zastosowanie w sprawach o wykroczenia, postępowanie wznawia się na korzyść oskarżonego, jeżeli w wyniku orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego stracił moc lub uległ zmianie przepis prawny będący podstawą skazania lub warunkowego umorzenia. Organ podnosi, że skarżący ma możliwość usunięcia z obrotu prawnego prawomocnego mandatu we wskazanym wyżej trybie. Organ sam z siebie nie mógł uchylić wyżej wymienionych decyzji. Powyższe wynikało także i z tego, że dopiero w grudniu 2007r. skarżący wystąpił do Sądu Rejonowego w G. w celu pozbawienia mocy prawnej mandatu karnego wydanego na podstawie zdjęcia wykonanego w dniu 16 listopada 2006r. przez fotoradar. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Wstępnie Sąd zauważa, iż zgodnie z art. 184 Konstytucji RP w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a., sprawowana jest o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a – c p.p.s.a.) lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego, jak i procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygniecie. Dlatego też, zaskarżoną do Sądu decyzję należało wyeliminować z obrotu prawnego. Na wstępie należy podkreślić, iż do postępowania w niniejszej sprawie stosuje się przepisy kodeksu postępowania administracyjnego, a zatem stosuje się także zasady ogólne w nim wyrażone. Zgodnie, zatem z zasadami ogólnymi postępowania administracyjnego, organ administracji publicznej rozpoznający sprawę, a w efekcie wydający decyzję, powinien prowadzić postępowanie w taki sposób, aby pogłębiać zaufanie obywateli do organów Państwa (art. 8 kpa). Winien, więc działać na podstawie przepisów prawa (art. 6 kpa), wyczerpująco informować strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego oraz czuwać, aby strony nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa (art. 9 kpa) i w toku postępowania stać na straży praworządności oraz podejmować wszelkie niezbędne kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy (art. 7 kpa), jak i wyjaśniać stronom zasadność przesłanek rozstrzygnięcia, którymi kierował się przy załatwianiu sprawy (art.11 kpa). Powinien też mieć na względzie, że zasady ogólne postępowania administracyjnego są integralną częścią przepisów regulujących to postępowanie i są dla niego wiążące na równi z innymi przepisami postępowania. Analiza zgromadzonego materiału dowodowego sprawy wskazuje jednak, zdaniem Sądu, że organ uchybił wskazanej wyżej zasadzie zawartej w art. 7 kpa przy rozstrzyganiu sprawy. Zgodnie z wyrażoną w art. 7 kpa zasadą prawdy obiektywnej organ prowadzący postępowanie ma obowiązek podjąć wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy zgodnie z rzeczywistością. Z kolei art. 77 § 1 kpa stanowi, że organ administracji publicznej zobowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Obowiązek zebrania całego materiału dowodowego w postępowaniu administracyjnym oznacza, że organ administracji publicznej winien z własnej inicjatywy gromadzić w aktach dowody, które jego zdaniem będą konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy oraz winien gromadzić w aktach sprawy także dowody wskazane lub dostarczone przez strony, jeżeli mają one znaczenie dla sprawy. Podzielając pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażony w wyroku z 4 czerwca 1982 r., sygn. akt I SA 258/82 (ONSA 1982, nr 1, poz. 54) Sąd podkreśla, iż zasady ogólne postępowania administracyjnego stanowią integralną część przepisów regulujących procedurę administracyjną i są dla organów wiążące na równi z innymi przepisami tej procedury, przy czym wymieniony art. 7 kpa jest nie tylko zasadą dotyczącą sposobu prowadzenia postępowania, lecz w równym stopniu wskazówką interpretacyjną prawa materialnego, na co wskazuje zwrot zobowiązujący organy do ,,załatwienia sprawy" zgodnie z tą zasadą. Zaniechanie przez organ administracji podjęcia czynności procesowych zmierzających do zebrania pełnego materiału dowodowego, zwłaszcza w sytuacji, gdy strona powołuje się na określone i ważne dla niej okoliczności, jest uchybieniem przepisom postępowania administracyjnego, skutkującym wadliwość decyzji. W świetle powyższych rozważań Sąd zauważa, iż skarżący w odwołaniu podniósł okoliczność, iż powinien mieć anulowane 4 pkty karne zgodnie z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 22 marca 2007r. Podkreślenia wymaga, że organ II instancji w ogóle w swej decyzji nie ustosunkował się do przedstawionego zarzutu. Wobec powyższego brak było podstaw prawnych do skierowania skarżącego na badania psychologiczne skoro organ nie rozstrzygnął o wysokości uzyskanych przez niego punktów. Powyższe skłania do konstatacji, że w sprawie nie ustalono w sposób dokładny rzeczywistego stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy, naruszając tym samym art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego. W przepisie tym wyrażono zasadę prawdy obiektywnej, konkretyzacji, której służy, art. 77 Kodeksu postępowania administracyjnego. W piśmiennictwie podkreśla się, że materiał dowodowy jest zupełny, jeśli zebrano i rozpatrzono wszystkie dowody, a udowodniony stan faktyczny stanowi pełną, spójną i logiczną całość. Podstawą decyzji niewadliwej może być tylko ocena dokonana zgodnie z prawidłami logiki oraz doświadczenia życiowego, której podstawę stanowią materiały dowodowe zgromadzone w sprawie i pozostające ze sobą we wzajemnej łączności. Ponadto należy stwierdzić, że zakwestionowana przez skarżącego decyzja wydana została na podstawie art. 124 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy z dnia 20 czerwca 1997 roku - Prawo o ruchu drogowym oraz art. § 2 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 1 kwietnia 2005r. w sprawie badań psychologicznych kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami oraz wykonujących pracę na stanowisku kierowcy (Dz. U. z 2005r, Nr 69 poz. 622.). Przepis ustawy stanowi, że ,,badaniu psychologicznemu ... podlega kierujący pojazdem silnikowym skierowany, w drodze decyzji, przez organ kontroli ruchu drogowego, jeżeli przekroczył liczbę 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1". Kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy ma ustalenie, czy skarżący przekroczył liczbę 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1. Jak bowiem twierdzi, gdyby zostały mu anulowane punkty przyznane przez Straż Miejską za pomocą fotoradaru to nie przekroczyłby granicy 24 punktów i tym samym nie musiałby poddawać się badaniu psychologicznemu. Powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 22 marca 2007r. (sygn. akt U 1/07, OTK -A 2007/3/29, Dz. U. z 2007r. , Nr 53 , poz. 359. ), który orzekł o niezgodności przepisu § 17 ust 1 pkt. 1 lit c rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 30 grudnia 2002r. w sprawie kontroli ruchu drogowego (Dz. U. z 2003r., Nr 14, poz. 144, ze zm.) z przepisem: art. 131 ust 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. -Prawo o ruchu drogowym oraz art. 92 ust 1 Konstytucji. Z dniem publikacji niniejszego orzeczenia w Dzienniku Ustaw tj. 28 marca 2007r., zaskarżony przepis § 17 ust 1pkt 1 lit. c cyt. rozporządzenia utracił moc obowiązującą. Tymczasem skarżący jak podnosi w odwołaniu sporne punkty uzyskał w dniu 16 listopada 2006r. W ponownym postępowaniu organ winien wyjaśnić tą wątpliwość. Mając powyższe na uwadze, w oparciu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz.1270) orzeczono jak w sentencji. Na podstawie art. 152 cyt. ustawy Sąd określił, iż zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości.