II SAB/Bd 112/14
WyrokWSA w Bydgoszczy2015-01-28
Skład orzekający: Małgorzata Włodarska, Joanna Brzezińska, Anna Klotz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Burmistrz Miasta i Gminy pozostawał w bezczynności w zakresie udostępnienia informacji publicznej, a jeśli tak, to czy bezczynność ta miała charakter rażącego naruszenia prawa?Ratio decidendi
Sąd umorzył postępowanie w sprawie skargi na bezczynność organu, ponieważ organ udostępnił żądaną informację publiczną po wniesieniu skargi, ale przed rozpoznaniem sprawy przez sąd. Sąd stwierdził jednak, że bezczynność organu nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa, mimo przekroczenia ustawowych terminów, ponieważ organ ostatecznie udzielił informacji.Stan faktyczny
Skarżący zwrócił się do Burmistrza Miasta i Gminy P. K. o udostępnienie umów dotyczących obsługi prawnej. Po bezskutecznym upływie 14-dniowego terminu, skarżący złożył skargę na bezczynność organu. Po wniesieniu skargi, ale przed rozpoznaniem sprawy przez sąd, organ udostępnił żądaną informację. Skarżący wniósł o umorzenie postępowania i zasądzenie kosztów.Rozstrzygnięcie
1. umarza postępowanie, 2. stwierdza, że bezczynność nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa, 3. zasądza od Burmistrza Miasta i Gminy P. na rzecz skarżącego P. K. kwotę 357 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Włodarska Sędziowie: Sędzia WSA Joanna Brzezińska (spr.) Sędzia WSA Anna Klotz Protokolant asystent sędziego Dawid Myszyński po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 28 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi P. K. na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy P. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. umarza postępowanie, 2. stwierdza, że bezczynność nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa, 3. zasądza od Burmistrza Miasta i Gminy P. na rzecz skarżącego P. K. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Pismem elektronicznym w dniu ... 2014r. P. K. na podstawie art. 2 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej zwrócił się do Gminy P. K. o udostępnienie informacji publicznej, poprzez wskazanie "czy Gmina w okresie od 2012 r. do chwili obecnej zawierała umowy dotyczące obsługi prawnej, zastępstwa procesowego z kancelariami, radcami prawnymi, adwokatami, a jeśli tak to wnoszę o udostępnienie treści umów". Wnioskodawca wniósł, by żądana informacja została udostępniona w formie pliku PDF/skan, przekazanego za pośrednictwem poczty elektronicznej na wskazany adres.
P. K., reprezentowany przez radcę prawnego T. K., pismem z dnia ... 2014r. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. skargę na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy P. K. polegającą na nieudostępnieniu informacji publicznej, na skutek wniosku z dnia ... 2014r.,przy jednoczesnym niewydaniu rozstrzygnięcia w sprawie odmowy udostępnienia informacji publicznej lub umorzenia postępowania, zarzucając naruszenie art. 13 ust. 1 i ust. 2, art. 16 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Skarżący wniósł o stwierdzenie bezczynność Burmistrza w zakresie rozpatrzenia wniosku skarżącego, zobowiązanie do udzielenia żądanej informacji publicznej w terminie czternastu dni od daty doręczenia akt organowi, zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W przypadku gdy po złożeniu skargi organ doręczy żądaną informację skarżący wniósł o uznanie, że na dzień wniesienia skargi organ pozostawał w bezczynności w przedmiocie informacji publicznej, zasądzenie od strony przeciwnej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, umorzenie postępowania na podstawie art. 161 § pkt 3 P.p.s.a.
Uzasadniając skarżący stwierdził, że do dnia złożenia skargi Burmistrz nie udostępnił żądanej informacji ani też nie wydał decyzji odmownej zgodnie z art. 16 u.d.i.p., czym naruszył ustawowy 14 dniowy termin zapisany w art. 13 ust. 1 ww. ustawy. Burmistrza Miasta i Gminy P. K. należy uznać za zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej jako organ administracji. Zakresem przedmiotowej ustawy objęte są również umowy cywilnoprawne zawierane przez organy władzy publicznej oraz osoby pełniące funkcje publiczne, gdy dotyczą spraw publicznych i stanowią informacje wytworzone przez organ władzy publicznej. Umowy o świadczenie usług prawnych dotyczą spraw publicznych, tak więc Burmistrz Miasta miał obowiązek udostępnić te umowy w całości wraz z załącznikami, bowiem informację publiczną stanowią dane o wydatkach państwowej osoby prawnej. W ocenie skarżącego, biorąc pod uwagę przepisy art. 33 ust. 1 i art. 35 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009r. o finansach publicznych obowiązywało domniemanie braku wyłączenia jawności postanowień zawartej umowy, albowiem zawarto ją z jednostką samorządu terytorialnego stanowiącą jednostkę sektora finansów publicznych, a wynikające z umowy zobowiązanie realizowane miało być przy zaangażowaniu środków publicznych gminy. Udzielenie wnioskowanej informacji jest więc gwarantem zachowania transparentności życia publicznego w demokratycznym państwie prawa. Kwestia na co wydatkowane są środki z budżetu gminy stanowi informację publiczną o jakiej mowa w art. 6 ust. 5 lit. c powołanej ustawy. Organ miał, zatem obowiązek udostępnienia wnioskowanych informacji z ewentualnym wyłączeniem danych osobowych i innych informacji, których ujawnienie naruszyłoby prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Organ zaś, odmawiając udostępnienia wnioskowanej informacji, naruszył prawo skarżącego do informacji zagwarantowane w art. 61 Konstytucji RP.
W odpowiedzi na skargę organ potwierdził nieudostępnienie żądanej informacji w 14-dniowym terminie ustawowym i wskazał, że pismem z ... 2014 r. przesłał wnioskodawcy żądaną informację wraz z kserokopią umowy na świadczenie obsługi prawnej Urzędu Miasta i Gminy w P.K..
W piśmie z dnia ... 2015r. pełnomocnik skarżącego potwierdził, że po złożeniu skargi organ udostępnił żądaną informacje publiczną, wobec czego wniósł o umorzenie postępowania w sprawie na mocy art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., bowiem stało się bezprzedmiotowe oraz o zasadzenie kosztów postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej "P.p.s.a.", kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów, lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a, w tym obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w udzielaniu informacji publicznej na podstawie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jedn. Dz.U. z 2014r., poz. 782) – dalej: "u.d.i.p."
Zgodnie z art. 134 P.p.s.a., sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd ocenia zasadność skargi na bezczynność wniesionej w trybie art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. według stanu na dzień jej wniesienia, a nie na dzień orzekania przez sąd administracyjny. Wniosek taki należy również wyprowadzić a contrario z treści art. 149 § 1 zdanie drugie P.p.s.a., który dotyczy obowiązku stwierdzenia przez sąd, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzanie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa, którego to obowiązku nie znosi załatwienie sprawy przez organ po wniesieniu skargi, czy szerzej ustanie stanu bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, będące podstawą umorzenia postępowania sądowego na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. w zakresie uwzględnienia skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania poprzez zobowiązanie organu do podjęcia konkretnych działań w określonym terminie.
W zakresie przedmiotowym sprawy wskazać należy, że informacją publiczną jest każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa, o ile odnosi się do faktów (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 3 września 2007r. sygn. akt IV SAB/Gl 28/07 (zob. www.orzecznia.nsa.gov.pl). Według art. 6 ust. 1 pkt 4 ustawy, udostępnieniu podlega informacja publiczna m. in. o danych publicznych, w tym treść i postać dokumentów urzędowych, w szczególności treść aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć. Informacją publiczną jest treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej i podmioty niebędące organami administracji publicznej, treść wystąpień, opinii i ocen przez nie dokonywanych niezależnie, do jakiego podmiotu są one kierowane i jakiej sprawy dotyczą. Ponadto informację publiczną stanowi treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej lub podmiotu niebędącego organem administracji publicznej związanych z nimi bądź w jakikolwiek sposób dotyczących ich i są nimi zarówno treść dokumentów bezpośrednio przez nie wytworzonych jak i te, których używają przy realizacji przewidzianych prawem zadań nawet, jeżeli nie pochodzą wprost od nich. Niezależnie od powyższego, aby konkretna informacja posiadała walor informacji publicznej, to musi się odnosić do sfery faktów. Podkreślenia wymaga, że w otwartym katalogu form informacji publicznej podlegających udostępnieniu na mocy ww. ustawy, w art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a ustawodawca wskazał między innymi informację publiczną o danych publicznych, w tym treść i postać dokumentów urzędowych, w szczególności: treść aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć (tiret pierwsze). Dokumentem urzędowym w rozumieniu ustawy jest treść oświadczenia woli lub wiedzy, utrwalona i podpisana w dowolnej formie przez funkcjonariusza publicznego w rozumieniu przepisów Kodeksu karnego, w ramach jego kompetencji, skierowana do innego podmiotu lub złożona do akt sprawy (art. 6 ust. 2).
Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że żądane przez skarżącego dokumenty, dotyczące umów o obsługę prawną Gminy z kancelariami – stanowią informację publiczną, w rozumieniu przepisów ustawy. Rozważając zakres podmiotowy sprawy należy wskazać na treść art. 4 ust. 1 i 3 ustawy, w myśl którego obowiązane do udostępniania informacji publicznej, o ile są w posiadaniu takiej informacji, są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: 1) organy władzy publicznej, 2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych, 3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa, 4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego, 5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.
W ocenie Sądu, żądanie skarżącego zostało dostatecznie sprecyzowane, dotyczyło umowy finansowanej ze środków publicznych i zostało skierowane do jednostki samorządu terytorialnego, która jest zobowiązana do udzielenia informacji publicznej. W piśmie elektronicznym z dnia ... 2014r. skarżący wniósł bowiem o przekazanie mu skanu lub pliku PDF umowy dotyczącej obsługi prawnej z kancelariami, jeśli takowe zostały podpisane. Wniosek o udostępnienie informacji publicznej został zatem uszczegółowiony zarówno co do przedmiotu, jak i zakresu przestrzennego żądanych decyzji. Na marginesie Sąd chce dodać, że żądana informacja nie miała przy tym charakteru przetworzonego, a zatem nie zaistniała też podstawa do badania, na mocy art. 3 ust. 1 powołanej ustawy, czy w niniejszej sprawie uzyskanie wnioskowanych danych jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Dane wnioskowane przez skarżącego składały się bowiem jedynie z prostych informacji, które nie wymagały od podmiotu zobowiązanego poniesienia nadmiernych nakładów w celu opracowania i przekazania informacji końcowej. W związku z powyższym, bezsprzeczne jest, że żądana przez skarżącego informacja stanowi informację publiczną w świetle art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. Nr 112, poz. 1198 z późn.zm.), zgodnie z którym każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystywaniu na zasadach i w trybie określonym w niniejszej ustawie. Informacją publiczną jest bowiem każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa (zob. M. Jaśkowska, Dostęp do informacji publicznych w świetle orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, Toruń 2002, s. 28 i nast.). Informacja publiczna dotyczy sfery faktów. Jest nią treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej i podmioty nie będące organami administracji publicznej, treść wystąpień, opinii i ocen przez nie dokonywanych, niezależnie do jakiego podmiotu są one kierowane i jakiej sprawy dotyczą. Informację publiczną stanowi treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej lub podmiotu nie będącego organem administracji publicznej związanych z nimi bądź w jakikolwiek sposób dotyczących ich. Są nimi zarówno treści dokumentów bezpośrednio przez nie wytworzonych jak i te, których używają przy realizacji przewidzianych prawem zadań, nawet jeżeli nie pochodzą wprost od nich. Informacją publiczną jest również informacja o organach i osobach sprawujących w nich funkcje (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 września 2010 r., sygn. II SAB/Wa 131/10, Lex nr 756169). Nie budzi wątpliwości, że Burmistrz Miasta i Gminy P. K. należy do kręgu podmiotów ustawowo zobligowanych do udostępnienia znajdującej się w ich posiadaniu informacji publicznej.
W konsekwencji należy zatem uznać, że żądane informacje miały charakter informacji publicznej, a Gmina była podmiotem zobowiązanym do ich udostępnienia. Żądana informacja, w zakresie w jakim zobowiązana Gmina dysponowała nią, została ostatecznie skierowana do skarżącego przy piśmie z dnia ... 2014r., zatem z przekroczeniem 14-dniowego terminu. Miało to jednak miejsce przed rozpatrzeniem skargi przez Sąd. W związku z powyższym, w dacie orzekania nie istnieje już podstawa do zobowiązania Burmistrza do wydania żądanej informacji, zgodnie z art. 149 § 1 zd. 1 P.p.s.a., a niniejsze postępowanie w tym zakresie należało umorzyć na mocy art. 161 § 1 pkt 3 ustawy P.p.s.a. jako bezprzedmiotowe (zob. uchwała NSA z dnia 26 listopada 2008 r., I OPS 6/08, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia. nsa.gov.pl).
Ustawa o dostępie do informacji publicznej określa obowiązki organu, do którego został złożony wniosek o udostępnienie informacji publicznej, wskazując, w jaki sposób postępowanie powinno być zakończone. Podmiot, do którego złożono wniosek, jeśli wniosek ten dotyczy informacji publicznej, powinien albo udostępnić tę informację w formie czynności materialno-technicznej (art. 10 ustawy), albo w drodze decyzji odmówić jej udostępnienia (art. 16 ust. 1 ustawy). Możliwe jest także umorzenie postępowania w drodze decyzji w trybie art. 16 ust. 1 w związku z art. 14 ust. 2 u.d.i.p. Skarżący zasadnie argumentował, że zgodnie z art. 13 ust. 1 powoływanej ustawy, udostępnienie informacji publicznej powinno nastąpić bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, co jednak nie miało miejsca w przedmiotowej sprawie. W aktach administracyjnych brak jest również jakiegokolwiek pisma powiadamiającego w trybie art. 13 ust. 2 powołanej ustawy o późniejszym terminie udostępnienia żądanych dokumentów. Nadto, udostępnienie informacji publicznej powinno według art. 14 ust. 1 tejże ustawy nastąpić w formie zgodnej z wnioskiem. Dopiero wtedy ustępuje stan bezczynności podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji. Gdyby jednak środki techniczne, jakimi dysponuje podmiot zobowiązany nie umożliwiały udostępnienia informacji w opisany wyżej sposób, podmiot ten powinien pisemnie poinformować o tym fakcie wnioskodawcę, wskazując przyczynę zaistniałego stanu rzeczy oraz możliwy sposób udostępnienia żądanych informacji.
Jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 11 września 2012 r. sygn. akt I OSK 1135/12, postępowanie w sprawie udzielenia informacji publicznej nie jest typowym postępowaniem jurysdykcyjnym. Na gruncie ujęcia normatywnego tego zagadnienia z bezczynnością w zakresie dostępu do informacji publicznej będziemy mieli do czynienia wtedy, gdy we wskazanym terminie zobowiązany podmiot nie udzieli żądanej informacji lub nie podejmie nakazanych prawem czynności zmierzających do powiadomienia o przyczynach zwłoki i o dodatkowym terminie, albo podejmując te czynności, nie udzieli informacji w maksymalnym dwumiesięcznym terminie. Analiza postanowień art. 13 ust. 1 i 2 u.d.i.p. wskazuje, że stanowią one lex specialis w stosunku do przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej: "k.p.a.") kształtujących terminy załatwiania spraw. Przepis art. 13 u.d.i.p. ustanawia zasadę udostępniania informacji publicznej na wniosek bez zbędnej zwłoki, jednak nie później niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, przy czym określony w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. 14-dniowy termin na udzielenie informacji publicznej ma charakter instrukcyjny. Jego upływ nie rodzi ze sobą żadnych materialnoprawnych konsekwencji, a jedynie umożliwia wniesienie środków mających na celu zdyscyplinowanie podmiotów zobowiązanych do udostępnienia informacji publicznych, które pozostają w stanie bezczynności.
Podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej, wydłużając 14 dniowy termin do udostępnienia informacji zgodnie z przywołanym wyżej przepisem art. 13 ust. 2 u.d.i.p., może to uczynić tylko w przypadku braku możliwości udzielenia informacji publicznej i jest zobligowany do powiadomienia wnioskodawcy przed upływem tych 14 dni o powodach opóźnienia oraz do wyznaczenia dodatkowego terminu udostępnienia informacji. Ustawa nie wskazuje, jakie powody opóźnienia są dopuszczalne w świetle postanowienia art. 13 ust. 1 u.d.i.p., należy jednak przyjąć, że podmiot udostępniający nie będzie mógł w sposób dowolny uzasadniać niedotrzymania terminu określonego w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. W grę mogą wchodzić jedynie takie powody, które są bezpośrednio związane z opóźnieniem w udostępnieniu konkretnej informacji publicznej. Konstrukcja tej regulacji jest analogiczna do postanowień art. 36 k.p.a., przy czym w art. 13 ust. 2 u.d.i.p. wskazany jest nieprzekraczalny termin 2 miesięcy na udzielenie informacji publicznej (tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 18 grudnia 2013 r. sygn. akt I OSK 1469/13).
Bezczynność organu na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej polega na tym, że organ zobowiązany do podjęcia czynności materialnotechnicznej w przedmiocie informacji publicznej takiej czynności nie podejmuje. Innymi słowy z bezczynnością organu w zakresie dostępu do informacji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy organ ,,milczy" wobec wniosku strony o udzielenie takiej informacji. Z bezczynnością podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej mamy do czynienia również w przypadku, gdy nie powiadamia on w trybie art. 13 ust. 2 u.d.i.p. o powodach opóźnienia i terminie, w jakim informacja zostanie udostępniona, jak i w sytuacji, gdy organ nie powiadamia wnioskodawcy, iż żądana informacja nie jest informacją publiczną lub że nie posiada żądanej informacji (por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 28 kwietnia 2011 r. sygn. akt II SAB/Sz 19/11). Od "milczenia" organu trzeba odróżnić sytuację, w której odpowiada on na wniosek o udostępnienie informacji publicznej, wskazując formę, sposób i termin udostępnienia żądanych informacji. Zatem jakikolwiek przejaw działania ze strony podmiotu zobowiązanego w sprawie o udostępnienie informacji publicznej wyklucza zarzut bezczynności (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 września 2012 r. sygn. akt I OSK 1135/12).
Przedmiotem kontroli Sądu w rozpatrywanej sprawie jest ocena, czy Burmistrz Miasta i Gminy P. K. pozostawał w bezczynności w związku z wnioskiem skarżącego z dnia ... 2014 r. Ze względu na powyższe należy przyjąć, że Burmistrz Gminy i Miasta P. K., jako podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej w chwili wniesienia skargi w niniejszej sprawie pozostawał w stanie bezczynności.
Analiza akt sprawy potwierdza, że w dacie wniesienia skargi upłynął 14 dniowy termin udzielenia informacji publicznej. Wniosek skarżący złożył drogą elektroniczną w dniu ... 2014 r. Termin 14 dniowy na udzielenie odpowiedzi, zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. upłynął w dniu . 2014r. Skargę do Sądu skarżący złożył w dniu ... 2014 r., a organ informacji udzielił skarżącemu po wniesieniu skargi doręczając ją w dniu ...2014 r. (57 dni po terminie).
Odnosząc się do powyższej kwestii należy stwierdzić, że udzielenie przez organ informacji publicznej przed rozpoznaniem sprawy przez Sąd usunęło stan bezczynności w udostępnieniu informacji publicznej w następstwie czego Sąd umorzył postępowanie. Zwłoka jednak w udzieleniu informacji publicznej miała miejsce, ponieważ organ naruszył przy udzielaniu informacji terminy ustawowe. Z uwagi na powyższe obowiązkiem Sądu było zbadanie przedmiotowej sprawy w oparciu o przesłanki art. 149 P.p.s.a. w celu określenia wpływu bezczynności organu na sytuacją skarżącego.
Wyjaśnić także należy, że instytucja skargi na bezczynność organu, o której mowa w art. 149 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ma na celu ochronę strony przez doprowadzenie do wydania przez organ rozstrzygnięcia w sprawie oraz ustalenie, czy bezczynność organu nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa. Przepis art. 149 powołanej ustawy, w aktualnym brzmieniu, zawiera normę, według której uwzględnienie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego polega, nie tylko na zobowiązaniu organu do wydania aktu w określonym terminie, ale także na rozstrzygnięciu o tym, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce oraz czy było to z rażącym naruszeniem prawa albo nie miało charakteru rażącego. Użycie w art. 149 § 1 zdanie drugie wyrazu ,,jednocześnie" nie oznacza, że ta część przepisu ma zastosowanie tylko wówczas, gdy sąd zobowiązuje organ do wydania aktu w określonym terminie. Zgodnie ze stanowiskiem wyrażonym w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia ... 2012 r. sygn. akt II OSK 1360/12, z analizy tego przepisu, w kontekście przepisu art. 417¹ § 3 k.c. wynika, że uwzględnienie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego może polegać na stwierdzeniu, że bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa albo, że naruszenie prawa nie było rażące, mimo że są podstawy do umorzenia postępowania sądowego w zakresie dotyczącym zobowiązania organu do wydania aktu, z uwagi na to, że akt taki został wydany przez organ po wniesieniu skargi do sądu.
Należy zatem stwierdzić, że dokonanie żądanej czynności lub wydanie żądanego aktu przed rozpoznaniem przez sąd skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego nie powoduje, stosownie do art. 149 § 1 powołanej ustawy procesowej, że w zakresie dotyczącym rozstrzygnięcia o tym, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa, postępowanie sądowe stało się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 tej ustawy (pogląd ten został podzielony w postanowieniach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 października 2012 r. sygn. akt I OSK 2443/12 i z dnia 13 listopada 2012 r. sygn. akt I OSK 2626/12 – dostępne na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl.).
Z tych względów, Sąd wydał rozstrzygnięcie, o którym mowa w art. 149 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zdanie drugie i stwierdził w punkcie 2 sentencji wyroku, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Dla oceny, czy w rozpoznawanej sprawie miało miejsce rażące naruszenie prawa, nie jest bowiem wystarczające samo przekroczenie ustawowych terminów. Musi być ono znaczne, bądź też wręcz przejawiać się w braku reakcji organu na wniosek o udostępnienie informacji publicznej. W realiach rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że kwalifikowana postać bezczynności nie miała miejsca, bowiem organ w dniu ... 2014 r. udzielił skarżącemu żądanej informacji. W sytuacji, gdy organ administracji publicznej, którego dotyczyła skarga na bezczynność, do daty orzekania przez sąd administracyjny wyda akt lub podejmie czynność, której domagała się strona, to organ ten przestaje pozostawać w bezczynności. Natomiast sprawa staje się bezprzedmiotowa i podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 tej ustawy w związku z art. 54 § 3 powołanej ustawy (por. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 listopada 2008 r. sygn. akt I OPS 6/08 dostępna na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
O kosztach orzeczono zaś w punkcie 3 sentencji wyroku, na podstawie art. 201 § 1 P.p.s.a. zasądzając od organu na rzecz skarżącego zwrot poniesionych kosztów postępowania, na które składa się kwota 100 zł wpisu od skargi oraz 240 zł wynagrodzenie adwokata i 17 zł opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło