II SAB/Bd 125/17
WyrokWSA w Bydgoszczy2018-04-17
Skład orzekający: Jarosław Wichrowski, Anna Klotz, Joanna Brzezińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego dopuścił się bezczynności w przedmiocie rozpoznania wniosku o zastosowanie sankcji ustawowych za użytkowanie obiektu budowlanego pomimo uchylenia decyzji o pozwoleniu na użytkowanie?Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego dopuścił się bezczynności, ponieważ nie wydał formalnego rozstrzygnięcia (decyzji lub postanowienia) w odpowiedzi na wniosek skarżących o zastosowanie sankcji za użytkowanie obiektu budowlanego. Zamiast tego udzielił jedynie pisemnej odpowiedzi, która nie stanowiła załatwienia sprawy w rozumieniu procedury administracyjnej. Sąd zobowiązał organ do rozpoznania wniosku w terminie 30 dni, stwierdzając jednocześnie, że bezczynność ta nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa, gdyż organ niezwłocznie udzielił odpowiedzi i przedstawił swoje stanowisko, a sprawa dotyczyła niejednoznacznych przepisów prawa materialnego.Stan faktyczny
Skarżący złożyli wniosek do Inspektora Nadzoru Budowlanego o zastosowanie sankcji za użytkowanie budynku mieszkalno-usługowego bez ostatecznej decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, po tym jak decyzja o pozwoleniu na użytkowanie została uchylona. Organ odpowiedział pisemnie, że nie widzi podstaw do zastosowania sankcji. Skarżący wnieśli skargę na bezczynność organu, domagając się zobowiązania go do podjęcia działań i zastosowania przepisów Prawa budowlanego. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał organ za bezczynny, ale nie rażąco naruszający prawo, i zobowiązał go do rozpoznania wniosku.Rozstrzygnięcie
1. zobowiązuje [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] do rozpoznania wniosku K.M. i A.M. z dnia [...] grudnia 2014 r., 2. stwierdza, że [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 3. zasądza od [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] na rzecz K.M. i A.M. solidarnie kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jarosław Wichrowski Sędziowie Sędzia WSA Anna Klotz Sędzia WSA Joanna Brzezińska (spr.) Protokolant Starszy sekretarz sądowy Jakub Jagodziński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 kwietnia 2018 r. sprawy ze skargi K.M. i A.M. na bezczynność [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] w przedmiocie zastosowania sankcji ustawowych za użytkowanie obiektu budowlanego 1. zobowiązuje [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] do rozpoznania wniosku K.M. i A.M. z dnia [...] grudnia 2014 r., 2. stwierdza, że [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 3. zasądza od [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] na rzecz K.M. i A.M. solidarnie kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
K. i A. M. (skarżący) złożyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na bezczynność Inspektor Nadzoru Budowlanego, w sprawie odstąpienia od zastosowania art. 57 ust. 7 w zw. z art. 55 pkt 2 ustawy Prawo budowlane odnośnie użytkowania budynku usługowo-mieszkalnego zlokalizowanego przy ul. [...] w B. bez decyzji ostatecznej o pozwoleniu na użytkowanie, wnosząc o zobowiązanie organu do podjęcia czynności w sprawie na podstawie art. 57 ust 7 w zw. z art. 55 pkt 2 ustawy oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W przekonaniu skarżących złożenie skargi jest konieczne, pomimo że organy obu instancji uważają, iż literalne brzmienie art. 57 ust. 7 w zw. z art. 55 pkt 2 ustawy Prawo budowlane nie ma zastosowania w niniejszej sprawie albowiem inwestor może użytkować obiekt przed uzyskaniem ostatecznej decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. Oba organy uznają, że ustawodawca nie przewidział żadnych konsekwencji za użytkowanie budynku w warunkach określonych w art. 57 ust 7 w zw. z art. 55 pkt 2 ustawy, co powoduje, że decyzja o pozwoleniu na użytkowanie jest zbędna.
Zdaniem skarżących w niniejszej sprawie koniecznym jest, aby sąd dokonał oceny gramatycznej, logicznej oraz systemowej przepisów art. 57 ust. 7 w zw. z art. 55 pkt 2 ustawy Prawo budowlane pamiętając, że pozwolenie na użytkowanie wymagane obligatoryjnie w niniejszej sprawie można uzyskać przed przestąpieniem do użytkowania, a nie po, co przesadza o wadliwości działań organu, który uznał, że nie ma żadnych sankcji przewidzianych w ustawie za użytkowanie obiektu bez decyzji ostatecznej kończącej proces budowlany.
W odpowiedzi na skargę Inspektor Nadzoru Budowlanego wyjaśnił, że nie wymierzył S. z siedzibą w B. kary z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego, argumentując, że w świetle przepisów prawa nie ma podstaw do wymierzenia sankcji za użytkowanie obiektu w sytuacji wyeliminowania wcześniejszej decyzji o pozwoleniu na budowę i pozwoleniu na użytkowanie.
Wyrokiem z dnia 1 czerwca 2016r. sygn. II SAB/Bd 24/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę uzasadniając, że rozpoznawana przez niego sprawa nie dotyczyła bezczynności organu, lecz interpretacji przepisów art. 57 ust. 7 w zw. z art. 55 pkt 2 Prawa budowlanego. W tym zakresie wyjaśnił, że w ramach skargi na bezczynność sąd administracyjny nie przeprowadza kontroli określonego aktu lub czynności, lecz biorąc za podstawę stan faktyczny i prawny - rozstrzyga czy istotnie organ pozostaje w bezczynności. Wskazał, że w rozpoznawanej sprawie nie jest zatem władny do dokonania interpretacji powołanych przepisów, lecz do odniesienia się do kwestii bezczynności, lecz tej, jak wyjaśnił, trudno się doszukiwać, ponieważ strona skarżąca swe zarzuty skoncentrowała jedynie na interpretacji przepisów.
Na skutek skargi kasacyjnej skarżących Naczelny Sąd Administracyjny, wyrokiem z dnia 11 października 2017r. sygn. II OSK 2718/16, uchylił powyższy wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Bydgoszczy.
W uzasadnieniu wyroku Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że stosownie do przepisu art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zatem Sąd, bez względu na zarzuty i wnioski skargi, obowiązany był zbadać czy w zakresie żądania skarżących wymierzenia inwestorowi kary pieniężnej i wstrzymania użytkowania budynku organ nadzoru budowlanego pozostawał w bezczynności czy nie, co oznacza, że powinien był wyjaśnić, czy wniosek z dnia [...] grudnia 2014r. zainicjował postępowanie administracyjne w określonej sprawie z zakresu Prawa budowlanego o zastosowanie sankcji wobec inwestora, a jeżeli nie, to czy nie powinien zostać załatwiony w procesowej formie umożliwiającej skarżącym zweryfikowanie prawidłowości stanowiska organu w administracyjnym toku instancji, a następnie w skardze do sądu. Tymi kwestiami powinien zająć się Sąd pierwszej instancji skoro przyjął, że pismo skarżących z dnia [...] stycznia 2016r. skierowane do sądu, w następstwie wniesionego uprzednio zażalenia na bezczynność, stanowi skargę na bezczynność przewidzianą w art. 3 § 2 pkt 8 lub 9 P.p.s.a. Zasadniczy problem w sprawie sprowadzał się bowiem do oceny czy w odniesieniu do wniosku z dnia [...] grudnia 2014r. organ zobowiązany był do wydania w określonym terminie przewidzianego prawem aktu lub dokonania czynności (por. art. 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a.) czy też mógł w tym zakresie ograniczyć się wyłącznie do udzielenia odpowiedzi pisemnej, tak jak to uczynił. Zatem sformułowania skarżących zawarte w skardze o "dokonanie gramatycznej, logicznej i systemowej" wykładni przepisów art. 57 ust. 7 w zw. z art. 55 pkt 2 Prawa budowlanego zmierzały nie tyle do nakazania organowi zastosowania sankcji wskazanych w tych przepisach, lecz do zbadania i oceny czy na skutek wniosku skarżących z [...] grudnia 2014 r. organ miał obowiązek prowadzenia w tym kierunku postępowania i wydania któregoś z aktów lub podjęcia czynności określonych w przepisach art. 3 § 2 pkt 1-4 i pkt 9 P.p.s.a.
NSA wskazał, że ponownie rozpoznając sprawę Sąd pierwszej instancji na podstawie akt sprawy oceni i zbada czy w odniesieniu do żądania zawartego w piśmie skarżących organ pozostaje w bezczynności oraz czy zachodzi potrzeba stosowania środków przewidzianych w art. 149 tej ustawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Ponownie rozpoznając niniejszą sprawę, stosownie do przepisu art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2017r., poz. 1369 z późn.zm., dalej jako "p.p.s.a."), Sąd któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Z akt administracyjnych wynika, że [...] grudnia 2014r. skarżący złożyli do Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej PINB) wniosek, w którym domagali się od organu podjęcia czynności "wstrzymania użytkowania budynku mieszkalno-usługowego na działce nr [...] przy ul. [...] w B. i wymierzenia inwestorowi kary pieniężnej, o której mowa w art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego z tytułu jego użytkowania pomimo istnienia w obiegu prawnym decyzji o odmowie udzielenia pozwolenia na użytkowanie". Wniosek ten dotyczy następstw wielu postępowań administracyjnych prowadzonych przez organ nadzoru budowlanego, w wyniku których między innymi nastąpiło wyeliminowanie z obrotu prawnego pozwolenia na budowę, co miało miejsce już po zrealizowaniu obiektu i po udzieleniu pozwolenia na jego użytkowanie decyzją z dnia [...] sierpnia 2011r. W związku z tym prowadzone były postępowania w trybach nadzwyczajnych zmierzające do wzruszenia decyzji o pozwoleniu na użytkowanie oraz postępowanie naprawcze uregulowane w przepisach art. 50 i 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane. Ostatecznie decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] listopada 2014r. - w następstwie wznowienia postępowania - doszło do uchylenia decyzji PINB w B. z dnia [...] sierpnia 2011r. i odmowy udzielenia pozwolenia na użytkowanie.
W związku z powyższym skarżący wskazanym wyżej podaniem wystąpili do organu z żądaniem wstrzymania użytkowania budynku i wymierzenia inwestorowi kary z tytułu tzw. samowoli użytkowej, prezentując pogląd, że w świetle przepisów prawa zaistniała sytuacja uprawnia i obliguje organ nadzoru budowlanego do podjęcia wymienionych czynności. W odpowiedzi na ten wniosek, PINB pismem z [...] grudnia 2014r. (znak [...]) wyjaśnił, że w jego ocenie brak jest podstaw prawnych do wydania aktu o wstrzymaniu użytkowania i wymierzenia kary, albowiem zaistniały przypadek nie jest "przystąpieniem do użytkowania" w znaczeniu, o którym mowa w art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego.
W odpowiedzi na powyższe, w piśmie złożonym [...] grudnia 2014r., skarżący zakwestionowali stanowisko organu i wnieśli o formalne rozpatrzenie ich wniosku z [...] grudnia 2014r., a w przypadku braku kompetencji do wstrzymania użytkowania obiektu będącego formalnie w budowie organ winien wydać postanowienie, o którym mowa w art. 61a § 1 k.p.a.
Skarżący po uprzednim wniesieniu zażalenia na niezałatwienie w terminie sprawy wymierzenia inwestorowi sankcji z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu wnieśli do wojewódzkiego sądu administracyjnego skargę na bezczynność, domagając się w niej m.in. nakazania organowi podjęcia czynności w sprawie na podstawie art. 57 ust. 7 w zw. z 55 pkt 2 Prawa budowlanego wskazując, że organy nadzoru budowlanego wadliwie i błędnie interpretują te przepisy. Zażądali od Sądu w ramach skargi na bezczynność "dokonania gramatycznej, logicznej i systemowej wykładni" powołanych przepisów.
Z wniosku skarżących wynika, iż uważają oni, że doszło do przystąpienia przez inwestora do użytkowania obiektu budowlanego – budynku mieszkalno-usługowego na działce nr [...] przy ul. [...] w B. z naruszeniem przepisu art. 55 pkt 2 Prawa budowlanego, co skutkować winno podjęciem przez organ nadzoru budowlanego czynności zmierzających do wstrzymania użytkowania tego obiektu oraz nałożenia na inwestora kary z tytułu nielegalnego jego użytkowania, w rozumieniu art. 57 ust. 7 ustawy Prawo budowlane. Także treść dalszych pism skarżących wskazuje, iż domagają się oni wszczęcia przez organ postępowania w przedmiocie zgłoszonego wniosku lub wydania orzeczenia, o którym mowa w art. 61a k.p.a.
Zgodnie z wykładnią prawa i wskazaniami zawartymi w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 11 października 2017r. sygn. II OSK 2718/16 przy ponownym rozpoznaniu niniejszej sprawy toczącej się ze skargi K i A. M. na bezczynność Inspektor Nadzoru Budowlanego w rozpatrzeniu ich wniosku z [...] grudnia 2014r. Sąd zobowiązany był do ustalenia i oceny czy na skutek tego wniosku organ zobowiązany był do wydania w określonym terminie przewidzianego prawem aktu lub dokonania czynności (por. art. 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a.) czy też mógł w tym zakresie ograniczyć się wyłącznie do udzielenia odpowiedzi pisemnej, tak jak to uczynił.
Skarżący w swojej korespondencji związanej ze wstępnym wnioskiem z [...] grudnia 2014r. o podjęcie władczych działań przez organ administracji powoływali się na przepisy prawa materialnego – art. 57 ust. 7 w zw. z art. 55 pkt 2 ustawy z dnia Prawo budowlane ("p.b."). W myśl art. 57 ust. 7 p.b. w przypadku stwierdzenia przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego lub jego części z naruszeniem przepisów art. 54 i 55, właściwy organ wymierza karę z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego. Do kary tej stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące kar, o których mowa w art. 59f ust. 1, z tym że stawka opłaty podlega dziesięciokrotnemu podwyższeniu. Zgodnie z art. 55 pkt 2 p.b. przed przystąpieniem do użytkowania obiektu budowlanego należy uzyskać ostateczną decyzję o pozwoleniu na użytkowanie, jeżeli: zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 49 ust. 5 albo art. 51 ust. 4 (określające przypadki nałożenia w drodze decyzji obowiązku uzyskania pozwolenia na użytkowanie w postępowaniu legalizacyjnym).
Żądanie do organu nadzoru budowlanego zgłoszone przez skarżących dotyczy zatem sprawy administracyjnej, wobec czego zastosowanie w tej sprawie winny znaleźć przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego.
Zgodnie z przepisem art. 61 ust. 1 k.p.a., postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Należy stwierdzić, iż co do zasady organ administracji publicznej, na skutek wniosku skarżących winien bądź wszcząć postępowanie administracyjne w sprawie (nie przesądzając na tym etapie o zasadności żądania skarżących) i zakończyć je wydaniem decyzji, bądź odnieść się do tego żądania w trybie art. 61a § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z tym przepisem, gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Na postanowienie to służy zażalenie (§ 2). W takiej zatem sytuacji wnioskodawca ma możliwość poddania stanowiska organu kontroli instancyjnej, a następnie sądowoadministracyjnej.
Z kolei gdy powyższego rodzaju przeszkód formalnych do wszczęcia postępowania w sprawie administracyjnej organ nie dostrzega, winien wszcząć postępowanie i po jego przeprowadzeniu zgodnie z przepisami procedury zakończyć sprawę przez wydanie decyzji (pozytywnej lub negatywnej dla wnioskodawcy) lub w inny sposób. Podkreślenia wymaga, iż nawet niezasadność żądania podmiotu wnioskującego o podjęcie władczych działań organu administracji, nie może być podstawą do udzielenia jedynie pisemnej odpowiedzi, w sposób uniemożliwiający stronie poddania kontroli zasadności stanowiska organu administracji w jej indywidualnej sprawie, w której wywodzi swój własny interes prawny.
Zastosowanie w sprawie mają przepisy k.p.a., w brzmieniu obowiązującym do 31 maja 2017r. W myśl przepisu art. 35 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki, załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania (§ 3). Na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35, w przepisach szczególnych, ustalonym w myśl art. 36 lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu - wezwanie do usunięcia naruszenia prawa (art. 37 § 1).
Tryb ten został wyczerpany przez skarżących.
Z analizy akt sprawy wynika, że w dacie wniesienia skargi tj. [...] stycznia 2016r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego pozostawał w bezczynności wobec przedmiotowego wniosku skarżących, bowiem opisana wyżej pisemna odpowiedź nie stanowiła określonej przepisami procedury administracyjnej formy załatwienia wniosku o wszczęcie postępowania przez organ administracji publicznej. Z analizy akt administracyjnych sprawy wynika jednoznacznie, iż organ nie dostrzegł potrzeby wydania żadnego władczego rozstrzygnięcia (postanawiania lub decyzji), niezależnie od zasadności merytorycznej żądania skarżących. Nadto organ administracji, którego bezczynności dotyczy skarga, ani w odpowiedzi na skargę ani w toku postępowania sądowoadministracyjnego nie wykazał, aby usunął stan bezczynności w rozpoznaniu wniosku z [...] grudnia 2014r.
Zważyć należy uwagę, iż jedyną reakcją na wniosek skarżących było pismo PINB z [...] grudnia 2014r. ([...]), które nie wskazuje podstawy prawnej ani rozstrzygnięcia w przedmiocie wniosku, lecz ogólnikowo powołuje się jedynie na "brak podstaw prawa materialno-procesowego do wydania aktu prawnego w sprawie wstrzymania użytkowania obiektu w sytuacji gdy inwestor posiadał uprzednio ważną decyzje o pozwoleniu na użytkowanie, a nadto całkowicie pomija żądanie dotyczące wymierzenia kary z tytułu użytkowania obiektu pomimo uchylenia decyzji o pozwoleniu na użytkowanie i wydania decyzji o odmowie udzielenia tego pozwolenia.
Zgodnie z przepisem art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 – 4, czyli także w przypadkach gdy organ w określonym przepisami terminie nie wydaje decyzji administracyjnej, postanowienia w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończącego postępowanie lub nie podejmuje innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (określonych w pkt 4).
W myśl art. 149 § 1 p.p.s.a., w brzmieniu mającym zastosowanie w sprawie, Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 (...)
1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu albo do dokonania czynności;
2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa;
3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.
Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 1a).
Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego (§ 1b). Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (§ 2).
Mając na uwadze powyższe okoliczności faktyczne i prawne Sąd stwierdził, iż Inspektor Nadzoru Budowlanego dopuścił się bezczynności wobec wniosku K. i A. M. z [...] grudnia 2014r. (uzupełnionego pismem z [...] grudnia 2014r.), która to bezczynność istniała w dacie wniesienia skargi w tym przedmiocie do sądu administracyjnego, jak również w dacie ponownego rozpoznania tej sprawy przez Sąd. Nie wynika bowiem z akt administracyjnych sprawy, ani z późniejszej korespondencji stron, aby w sprawie przedmiotowego wniosku PINB w B. wydał jakiekolwiek rozstrzygniecie, czy merytoryczne, czy też formalne.
Nie stanowi o rozpoznaniu przedmiotowego wniosku wydana w odrębnym postępowaniu, w trybie naprawczym, późniejsza decyzja o pozwoleniu na użytkowanie spornego obiektu budowlanego na sąsiedniej nieruchomości.
Wskazać również należy, iż postępowanie sądowoadministracyjne jest postępowaniem skargowym, którego przedmiot zakreśla skarga uprawnionego podmiotu. Stroną w tym postępowaniu jest skarżący oraz organ, którego działalności/bezczynności dotyczy skarga. Niesporne pozostaje, iż wniosek skarżących z grudnia 2014r. kierowany był do właściwego ze względu na miejsce położenia obiektu budowlanego powiatowego inspektora nadzoru budowlanego – PINB w B. , i to bezczynności tego organu dotyczyła ich skarga z [...] stycznia 2016r. Wobec powyższego bez wpływu na treść rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie pozostaje zasygnalizowana przez PINB w B. , przy piśmie z [...] grudnia 2017r. okoliczność, wyłączenia przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. postanowieniem z dnia [...] listopada 2017r. (znak [...]) Inspektor Nadzoru Budowlanego w osobie W. S. – od udziału w postępowaniach dotyczących:
1) odbudowy budynku mieszkalno-usługowego (w zakresie usług medycznych), zlokalizowanego przy ul [...] w B. ,
2) odprowadzania wód opadowych z dachu budynku mieszkalnego z lokalem handlowo-usługowym usytuowanego przy ul. [...] w B. .
Sąd zważył, iż po pierwsze obowiązujące przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie przewidują instytucji wyłączenia od prowadzenia nieokreślonych konkretnie postępowań powiązanych przedmiotowo. Nadto zgodnie z przywołanym w ww. postanowieniu przepisem art. 24 § 3 k.p.a. wyłączenie pracownika od udziału w postępowaniu, możliwe jest jeżeli zostanie uprawdopodobnione istnienie okoliczności niewymienionych w § 1, które mogą wywołać wątpliwości co do bezstronności pracownika. W uzasadnieniu powyższego postanowienia o wyłączeniu z urzędu przez WINB organu –PINB w B. brak jest wskazania na jakiekolwiek okoliczności , które mogły wywołać wątpliwości co do bezstronności pracownika, a wskazano wyłącznie na nieudolne prowadzenie postępowań. Nie jest to ustawowa przesłanka wyłączenia pracownika lub organu. Powyższe postanowienie nie podlega bezpośredniej kontroli sądowej w niniejszej sprawie, jednak mając na uwadze, treść przepisu art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a., w ocenie Sądu, w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w zakresie bezczynności PINB w B. , ten organ administracji publicznej nadal pozostaje właściwym do rozpoznania wniosku skarżących z [...] grudnia 2014r.
Z tych powodów Sąd na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 zobowiązał PINB w B. do załatwienia wniosku skarżących z [...] grudnia 2014r. o zastosowanie sankcji administracyjnych wobec inwestora w związku z użytkowaniem obiektu budowlanego po uchyleniu decyzji o pozwoleniu na jego użytkowanie, w terminie 30 dni od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku (pkt 1 sentencji wyroku). Stwierdzając, że organ pozostawał w bezczynności, Sąd uznał jednocześnie, iż bezczynność ta nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa. Organ bowiem niezwłocznie udzielił skarżącym odpowiedzi na wniosek przedstawiając stanowisko w sprawie, która dotyczy niejednoznacznej treści przepisów prawa materialnego. Z samej okoliczności odmiennej wykładni przepisów przez skarżących oraz organ nie można zatem wywieść oceny, iż bezczynność organu miała, w okolicznościach tej sprawy, charakter rażącego uchybienia obowiązującym przepisom. Podkreślenia wymaga, nie przesądzając merytorycznej zasadności żądania skarżących, iż ewentualne rozważenie stosowania oczekiwanych przez nich sankcji administracyjnych wobec inwestora w stanie faktycznym i prawnym przedmiotowej sprawy, związane jest z koniecznością wykładni wskazanych przepisów Prawa budowlanego, opartej na wnikliwej analizie stanowisk judykatury i piśmiennictwa oraz aktualnego stanu sprawy. Z tego też powodu, brak jest w okolicznościach tej sprawy przesłanek do wymierzenia organowi grzywny w związku ze stwierdzoną bezczynnością.
Sądowi z urzędu znana jest okoliczność licznych postępowań dotyczących doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem inwestycji (odbudowy budynku mieszkalno-usługowego) na sąsiedniej wobec nieruchomości skarżących nieruchomości przy ul. [...] w B. . W szczególności tutejszy Sąd wyrokiem z dnia 16 listopada 2016r. sygn. II SA/Bd 1605/17 oddalił skargę K. M. i A. M. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2015r. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego dotyczącego odbudowy części budynku po uprzedniej rozbiórce parteru i pierwszego pietra z przeznaczeniem części budynku mieszkalno-usługowego na usługi z zakresu opieki zdrowotnej, zlokalizowanego przy ul. [...] w B. . Wyrokiem z dnia 11 kwietnia 2018r. sygn. II OSK 1605/17 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną skarżących od tego wyroku. Z kolei wyrokiem z 26 czerwca 2017r. sygn. II SA/Bd 821/16 tutejszy Sąd na skutek skargi A. M. na decyzję [...] WINB z dnia [...] czerwca 2016r. w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie ww. budynku, uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję PINB w B. z [...] lutego 2016r. Postanowieniem z dnia 11 kwietnia 2018r. sygn. II OSK 2723/17 Naczelny Sąd Administracyjny umorzył postępowanie kasacyjne.
O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. zasądzając od organu na rzecz skarżących solidarnie zwrot niezbędnych kosztów postępowania – 100 zł (wpis od skargi).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło