II SAB/Bd 13/24
WyrokWSA w Bydgoszczy2024-05-21
Skład orzekający: Grzegorz Saniewski, Jerzy Bortkiewicz, Joanna Janiszewska-Ziołek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Koło Łowieckie, które nie może udostępnić informacji publicznej w formie i sposobie wskazanym we wniosku, dopuszcza się bezczynności, jeśli nie powiadomi wnioskodawcy o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i nie wskaże, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie?Ratio decidendi
Koło Łowieckie, które nie może udostępnić informacji publicznej w formie i sposobie wskazanym we wniosku, dopuszcza się bezczynności, jeśli nie powiadomi pisemnie wnioskodawcy o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i nie wskaże, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie. Brak takiego powiadomienia skutkuje tym, że organ pozostaje w bezczynności, a sąd zobowiązuje go do załatwienia wniosku.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej w formie kserokopii i przesłanie jej na adres. Koło Łowieckie odpowiedziało, że nie może tego zrobić z powodu braku możliwości technicznych i zaproponowało udostępnienie dokumentów w siedzibie. Skarżący ponawiał prośbę o przesłanie kserokopii, oferując pokrycie kosztów, a także kwestionował brak możliwości technicznych i uznanie części informacji za przetworzone. Koło Łowieckie konsekwentnie powoływało się na brak możliwości technicznych. Skarżący złożył skargę na bezczynność organu.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zobowiązał K. Łowieckie do załatwienia wniosku skarżącego w terminie 14 dni od doręczenia prawomocnego wyroku, stwierdził, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, oraz zasądził od K. Łowieckiego na rzecz skarżącego 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. [...] II SAB/Bd 13/24 [pic] WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 21 maja 2024 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Grzegorz Saniewski (spr.) Sędziowie sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz sędzia WSA Joanna Janiszewska- Ziołek po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 21 maja 2024 r. sprawy ze skargi M. P. na bezczynność K. Łowieckiego nr [...] ,,[...]" w [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. zobowiązuje K. Ł. nr [...] [...]" w [...] do załatwienia wniosku skarżącego z [...] lipca 2023 r. w terminie 14 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku, 2. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 3. zasądza od K. Łowieckiego nr [...] [...]" w [...] na rzecz skarżącego 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
M. P. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na bezczynność Zarządu K. Ł. nr [...] "[...]" w S. K. w sprawie rozpatrzenia jego wniosku z [...] lipca 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej.
Wskazanemu wyżej podmiotowi Skarżący zarzucił naruszenie przepisów art. 4 ust. 1 w zw. z art. 1 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt 1, art. 3 ust. 2, art. 13 ust. 1 i 2, a także art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o dostępie do informacji publicznej (zwanej w skrócie "u.d.i.p.").
Ponadto wskazał na naruszenie:
1. art. 61 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. w zakresie, w jakim przepis ten stanowi podstawę prawa do uzyskiwania informacji, poprzez błędne zastosowanie, polegające na nieudostępnieniu informacji podlegającej udostępnieniu na wniosek,
2. art. 14 ust. 2 u.d.i.p. w zakresie, w jakim przepis ten stanowi o tym, że jeżeli informacja nie może być udostępniona w sposób lub w formie określonych we wniosku, podmiot obowiązany do udostępnienia powiadamia pisemnie wnioskodawcę o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i wskazuje, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie, poprzez niewskazanie innego akceptowalnego w orzecznictwie sposobu udostępnienia na odległość np. poprzez zeskanowanie dokumentacji i przesłanie na adres e-mail skarżącego, a także poprzez wskazanie sposobu nadmiernie utrudniającego dostęp do informacji publicznej, a zarazem zmierzającego do przedłużenia postępowania.
Podnosząc powyższe zarzuty, skarżący wniósł o:
- zobowiązanie Zarządu Inne do niezwłocznego, tj. nie później niż w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia się wyroku, udzielenie żądanych przez skarżącego informacji w formie i sposób wskazany przez skarżącego,
- stwierdzenie, że Zarząd Inne dopuścił się bezczynności,
- stwierdzenie, że bezczynność Zarządu Inne nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa,
W uzasadnieniu podniesionych zarzutów Skarżący podniósł, iż pismem z [...] lipca 2023 r. wystąpił do K. Łowieckiego nr [...] "[...]" o udostępnienie informacji publicznej. We wniosku wskazał, że żądaną udostępnienia informacji publicznej w formie kserokopii i przesłania jej na swój adres.
W odpowiedzi na wniosek, pełnomocnik K. poinformował, że nie może udzielić odpowiedzi w terminie 14 dni wskazując, iż odpowiedź zostanie udzielona w terminie do 2 miesięcy od dnia złożenia wniosku. Jako powód opóźnienia wskazano okres urlopowy oraz znaczną ilość informacji wymagającym przeanalizowania w związku ze złożonym wnioskiem. Jednocześnie wezwano Skarżącego do wykazania szczególnej istotności dla interesu publicznego w uzyskaniu żądanych informacji, gdyż uznano, iż wniosek w znacznym zakresie dotyczy uzyskania informacji przetworzonej. W piśmie tym nie powołano się na brak środków technicznych do sporządzenia kserokopii.
W piśmie z [...] sierpnia 2023 r. Skarżący wniósł o jak najszybsze przesłanie wszelkiej dokumentacji dostępnej "od ręki", tj. nie wymagającej żadnego przetworzenia, szczegółowo ją wymieniając. Raz jeszcze wskazał wyraźnie, iż wnosi o sporządzenie kserokopii żądanej dokumentacji. Wykazano przy tym, iż znaczna część żądanych informacji nie może być traktowana jako informacja przetworzona. Ponad powyższe, odpowiadając na żądanie pełnomocnika K. Łowieckiego, wykazano szczególną istotność dla interesu publicznego w uzyskaniu pozostałych żądanych danych, które w rzeczywistości mogłyby stanowić tzw. informację przetworzoną.
P. z [...] września 2023 r. pełnomocnik K. Łowieckiego wskazał, że Zarząd K. przygotował żądane informacje, jednak z uwagi na brak możliwości technicznych, nie ma możliwości sporządzenia ich kserokopii i przesłania na adres Skarżącego. Zaproponowano jedynie udostępnienie informacji w miejscu urzędowania Zarządu K. w ustalonym przez strony terminie.
Skarżący pismem z [...] października 2023 r. ponowił wniosek o niezwłoczne przesłanie kserokopii żądanej dokumentacji wskazując przy tym, iż jest gotów pokryć wszelkie ewentualne koszty sporządzenia kserokopii. Jednocześnie wskazano, iż sporządzenie kserokopii wymaga jedynie posiadania kserokopiarki, którą dysponuje K.. Informacja ta (o posiadaniu kserokopiarki) została potwierdzona przez skarżącego u członków K. Łowieckiego. Ponadto wskazano na nieprawidłowości dotyczące uznania niektórych dokumentów za informację przetworzoną. Raz jeszcze uzasadniono szczegółowo szczególną istotność dla interesu publicznego w uzyskaniu przetworzonych dokumentów.
W piśmie z [...] listopada 2023 r. pełnomocnik K. Łowieckiego po raz kolejny powołał się na brak możliwości technicznych (brak kserokopiarki), natomiast w ocenie Skarżącego, odmowa udzielenia informacji publicznej przetworzonej, winna nastąpić w drodze decyzji administracyjnej.
Zdaniem Skarżącego nie ulega wątpliwości, iż [...] K. Łowieckiego pozostają w jawnej sprzeczności z ustawą o dostępie do informacji publicznej. Po pierwsze Skarżący zweryfikował bezpośrednio u członków K. Łowieckiego fakt, iż K. posiada sprzęt niezbędny do wykonania kserokopii dokumentacji. Po drugie, sama logika podpowiada, iż K. Ł. dysponujące znacznej wartości budżetem musi posiadać tak podstawowe narzędzie pracy, jakim jest kserokopiarka, a sposób udostępnienia informacji wskazany przez wnioskodawcę jest sposobem najbardziej tradycyjnym, podstawowym, nie wymagającym skomplikowanych [...] technicznych.
Tłumaczenia K. Łowieckiego, iż nie posiada kserokopiarki, w ocenie Skarżącego nie mogą zasługiwać na uwzględnienie, gdyż są nieprawdziwe i mają na celu tylko i wyłącznie odmowę udostępnienia informacji publicznej. Zastosowanie art. 14 ust. 2 u.d.i.p. wymaga bezwzględnie spełnienia warunku określonego w art. 14 ust. 1, czyli rzeczywistego braku środków technicznych, lecz w niniejszej sprawie, z całą pewnością z taką sytuacją nie mamy do czynienia.
Skarżący podkreślił, że jeżeli tak jak twierdzi K. Ł. część wnioskowanej informacji publicznej stanowi informację przetworzoną, a Skarżący nie wykazał szczególnej istotności dla interesu publicznego - niezbędnym było wydanie decyzji o odmowie udzielenia takowej informacji na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. czego również zaniechano.
W odpowiedzi na skargę Inne wniosło o jej oddalenie, podnosząc, iż podjęto wszelkie czynności w ramach posiadanych możliwości, by zadośćuczynić żądaniu wnioskodawcy. Zdaniem K. należy mieć na uwadze, że koła łowieckie są specyficznym podmiotem w zakresie wykonywania zadań publicznych. Nie są wyposażone w aparat administracyjny, a często mają także ograniczone możliwości techniczne.
Wskazano, że każde pismo wnioskodawcy spotkało się z odpowiedzią, natomiast to wnioskodawca zaniechał wskazania jaki zakres żądanych informacji stanowi informację publiczną, a na żądanie Zarządu nie wykazał szczególnej istotności dla interesu publicznego w uzyskaniu żądanych informacji stanowiących informację przetworzoną.
Z uwagi na ograniczone możliwości techniczne Zarząd mógł okazać dokumenty w siedzibie K.. Zaproponowano by to Wnioskodawca wskazał dogodny termin, ale nie uzyskano odpowiedzi. Zarząd przygotował dokumenty stanowiące informację publiczną, ale Wnioskodawca zaniechał skorzystania z możliwości do zapoznania się z nimi. Tym samym w ocenie strony przeciwnej zostały wypełnione spoczywające na Kole obowiązki w zakresie udzielenia dostępu do informacji publicznej.
Ponadto, w ocenie Zarządu K., wnioskodawca przekroczył termin do wniesienia skargi na bezczynność organu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga okazała się zasadna.
W pierwszym rzędzie wyjaśnić trzeba, że niniejsza sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym zgodnie z art. 119 pkt 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm. - w skrócie "p.p.s.a."), stanowiącym, że sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 2492 ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Obejmuje ona między innymi orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 p.p.s.a., a więc wówczas gdy organ pomimo ciążącego na nim obowiązku nie wydaje decyzji administracyjnej, postanowienia albo też uchyla się od podjęcia innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.
Ocena co do bezczynności organu musi być dokonana na gruncie właściwego dla załatwienia sprawy prawa materialnego, gdyż ono rozstrzyga o legitymacji organu i wynikających z nich uprawnieniach i obowiązkach. W przedmiotowej sprawie są to przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej.
W pierwszej kolejności należy wskazać, że podmiot, do którego skierowano żądanie, jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej. K. łowieckie zaliczają się do grona podmiotów objętych przepisem art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. tj. obowiązanych do udostępniania informacji publicznej, bowiem wykonują zadania administracji państwowej związane z łowiectwem w rozumieniu art. 1 ustawy z 13 października 1995 r. Prawo łowieckie (tj. Dz. U. z 2023 r. poz. 1082 ze zm., dalej: u.p.ł.) i są one podstawowymi podmiotami wydzierżawiającymi obwody łowieckie, a zatem to na nich spoczywa obowiązek realizacji celów i zadań łowiectwa, tj. prowadzenia gospodarki łowieckiej rozumianej - w myśl art. 8 ust. 1 u.p.ł. - jako element ochrony środowiska przyrodniczego, obejmującego ochronę zwierząt łownych, gospodarowanie ich zasobami w zgodzie z zasadami ekologii oraz zasadami racjonalnej gospodarki rolnej, leśnej i rybackiej. Stanowisko to znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądowowadministracynym – por. np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 28 listopada 2013 r., sygn. I OZ 1155/13.
Zgodnie zaś z art. 1 ust. 1 oraz art. 6 u.d.i.p. każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w ustawie. Informacją publiczną będzie zatem każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Regulacja ta jest wyrazem realizacji konstytucyjnego prawa do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej i osób pełniących funkcje publiczne (art. 61 ust. 1 Konstytucji RP). Zatem zakres przedmiotowy objęty zapytaniem Skarżącego odnosił się - w pełnym zakresie - do informacji publicznej.
W świetle powyższego, Zarząd K. Łowieckiego powinien był załatwić przedmiotowy wniosek w trybie i terminie przewidzianym w u.d.i.p. Stosownie do przepisów tej ustawy - udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki i nie później niż w terminie 14 dni (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.) (...) w sposób i w formie zgodnej z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku (art. 14 ust. 1 u.d.i.p.). W niniejszej sprawie Zarząd K. Łowieckiego podnosi, że przygotował żądane informacje, jednak z uwagi na brak możliwości technicznych nie ma możliwości sporządzenia ich kserokopii i przesłania na adres Skarżącego. Zaproponowano jedynie udostępnienie informacji w miejscu urzędowania Zarządu K. w ustalonym przez strony terminie. Okoliczność ta jest bezsporna.
W świetle przytoczonego art. 14 u.d.i.p., nie było to prawidłowe załatwienie wniosku. Jak bowiem stanowi art. 14 ust. 2 u.d.i.p. jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w sposób lub w formie określonych we wniosku, podmiot obowiązany do udostępnienia, powiadamia pisemnie wnioskodawcę o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i wskazuje, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie. W takim przypadku, jeżeli w terminie 14 dni od powiadomienia wnioskodawca nie złoży wniosku o udostępnienie informacji w sposób lub w formie wskazanych w powiadomieniu, postępowanie o udostępnienie informacji umarza się. Przepis art. 14 ust. 2 u.d.i.p. uzależnia więc możliwość uzyskania informacji publicznej od sposobu lub formy, w jakich wnioskodawca domaga się jej udostępnienia. Jeśli organ nie może zrealizować wniosku zgodnie z żądaniem, powinien poinformować wnioskodawcę, w jakim wypadku i w jaki sposób (dotyczy to też formy) byłoby to możliwe. Powyższe powiadomienie powinno być dokonane w terminie określonym w art. 13 ust. 1 u.d.i.p., a więc w terminie 14 dni od daty wpływu wniosku do podmiotu zobowiązanego. Jeżeli wnioskodawca w terminie 14 dni od daty otrzymania wspomnianego wyżej powiadomienia nie zawiadomi adresata wniosku o wyrażeniu zgody na zaproponowaną przez niego odmienną formę udostępnienia, to dysponent informacji ma obowiązek wydać decyzję o umorzeniu postępowania (por. Irena Kamińska, Mirosława Rozbicka-Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, wyd. III, wersja online).
W kontrolowanej sprawie K. nie przeprowadziło powyższej procedury. Wprawdzie powiadomiło Skarżącego, że nie może udostępnić wnioskowanej informacji w sposób wskazany we wniosku, ale nie powiadomiło jednocześnie Skarżącego że jeżeli chce zapoznać się z wnioskowaną informacją w sposób wskazany przez K., winien w tym celu złożył odrębny wniosek. Brak takiego powiadomienia ze strony K. skutkował tym, że nie może toczyć się dalsza procedura przewidziana przez ustawę tj. albo faktyczne udostępnienie wnioskowanej przez Skarżącego informacji w sposób i formie wskazanej przez K. – w przypadku złożenia przez Skarżącego stosownego wniosku, albo wydanie przez K. decyzji o umorzeniu postępowania - w przypadku kiedy Skarżący nie złożyłby ww. wniosku o udostępnienie informacji w sposób i formie oferowanej przez K..
Wobec tego Sąd uznał, że K. pozostaje w bezczynności i konsekwencji zobowiązał K. do załatwienia wniosku - stosownie do art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
W ocenie Sądu, bezczynność nie miała charakteru rażącego (art. 149 § 1a p.p.s.a.)., ponieważ K. Ł. udzielił Skarżącemu odpowiedzi. Nie doszło zatem do zlekceważył obowiązku udostępnienia informacji publicznej, lecz do nieodpowiedniego załatwienia wniosku.
W związku ze stwierdzeniem bezczynności, zasadne okazało się żądanie zasądzenia zwrotu kosztów postępowania (wpisu od skargi) stosownie do art. 200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło