II SAB/Bd 137/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz po rozpoznaniu w dniu 1 września 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi G. K. na bezczynność Dyrektora Zakładu Karnego w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia odrzucić skargę. G. K. pismem z dnia [...] września 2021 r. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na bezczynność Dyrektora Zakładu Karnego w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] września 2021 r. o udostępnienie informacji publicznej. W uzasadnieniu skargi G. K. podniósł, że pismem z dnia [...] września 2021 r. zwrócił się do Dyrektora Zakładu Karnego z wnioskiem o udzielenie informacji publicznej dotyczącej działalności zakładu karnego w Potulicach. W piśmie z dnia [...] października 2021 r. Dyrektor Zakładu Karnego wyjaśnił, że w okresie od dnia [...] września 2021 r. do dnia [...] października 2021 r. nie została doręczona do podległej mu jednostki penitencjarnej jakakolwiek korespondencja nadana przez skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022, poz. 329), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg m. in. na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; oraz bezczynność organów w tych przypadkach. Z bezczynnością organu mamy do czynienia wówczas, gdy zobowiązany do podjęcia czynności organ nie podejmuje jej w terminie określonym przez przepisy prawa. Oznacza to, iż zarzut bezczynności powinien pojawić się wówczas, gdy organ, będąc właściwym w sprawie i zobowiązanym do podjęcia czynności, pozostaje w zwłoce. Skarga na bezczynność ma bowiem na celu spowodowanie wydania przez organ administracji publicznej oczekiwanego aktu. W rozpatrywanej sprawie G. K. przedmiotem skargi uczynił bezczynność Dyrektora Zakładu Karnego w przedmiocie rozpatrzenia jego wniosku z [...] września 2021 r. o udostępnienie informacji publicznej. W związku z powyższym wskazać należy, że zasady i tryb udostępniania informacji publicznej uregulowane zostały w ustawie z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2020 r., poz. 2176 ze zm.). Zgodnie z art. 2 ust. 1 tej ustawy, każdemu przysługuje, z zastrzeżeniem art. 5, prawo dostępu do informacji publicznej. Stosownie do art. 10 ustawy o dostępie do informacji publicznej, informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej, jest udostępniana na wniosek. W takim przypadku złożenie wniosku jest warunkiem realizacji prawa do informacji publicznej. Nie zawsze konieczne jest złożenie wniosku w formie pisemnej. Zawsze jednak żądanie udostępnienia określonej informacji publicznej musi być organowi przedstawione. W rozpatrywanej sprawie skarżący podał, że pismem z dnia [...] września 2021 r. wystąpił do Dyrektora Zakładu Karnego wniosek o udostępnienie informacji publicznej. Zasadniczą kwestią w sprawie ze skargi na bezczynność jest ustalenie, czy po stronie określonego organu administracji publicznej istniał prawny obowiązek rozpatrzenia konkretnego wniosku w przewidzianej prawem formie, tj. zgodnie z rozwiązaniami przyjętymi w ustawie o dostępie do informacji publicznej albo w formie czynności materialno-technicznej w przypadku udzielenia informacji, albo – w razie odmowy jej udzielenia – w formie decyzji. Podkreślenia wymaga jednakże, iż ocena taka może zostać dokonana przez sąd tylko wówczas, gdy do organu wpłynął (lub został przedstawiony ustnie) wniosek z określonym żądaniem. Jak wynika z oświadczenia organu, w niniejszej sprawie Dyrektor Zakładu Karnego nie otrzymał wniosku z dnia [...] września 2021 r. i nie mógł zapoznać się z jego treścią. Wniosek taki nie wpłynął bowiem do podmiotu, którego bezczynność zaskarżono w niniejszej sprawie. Wobec powyższego, należy stwierdzić, że w przedstawionym stanie faktycznym skarga na bezczynność Dyrektora Zakładu Karnego jest niedopuszczalna. Brak jest bowiem możliwości badania przez sąd administracyjny – w sytuacji stwierdzenia, że dany podmiot nie otrzymał wniosku (ani pisemnego ani ustnego) – czy pozostaje on w bezczynności w zakresie jego rozpatrzenia. Tylko bowiem skuteczne złożenie wniosku o udostępnienie informacji publicznej stanowić może podstawę merytorycznego badania przez sąd administracyjny skargi na bezczynność organu w zakresie rozpoznania tego wniosku. Ocena przez sąd administracyjny tego, czy na Dyrektorze Zakładu Karnego ciążył obowiązek rozpoznania wniosku z dnia [...] września 2021 r. o udostępnienie informacji publicznej w przewidzianych prawem formach, byłaby możliwa, a zatem dopuszczalna, tylko wówczas, gdyby wniosek taki został w organie faktycznie złożony. Samo wysłanie wniosku przez skarżącego, czego Sąd nie kwestionuje, nie przesądza o dopuszczalności skargi na bezczynność organu. Wniosek musi bowiem dotrzeć do organu, aby można było uznać, że postępowanie w sprawie udzielenia informacji publicznej zostało wszczęte. Sąd nie może domniemywać istnienia przedmiotu sprawy administracyjnej. Wobec niezłożenia w organie wniosku z dnia [...] września 2021 r. o udostępnienie informacji publicznej, skargę na bezczynność Dyrektora Zakładu Karnego w zakresie jego rozpatrzenia, uznać należało za niedopuszczalną. Z tego względu, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 w związku z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w postanowieniu.