II SAB/Bd 18/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Grażyna Malinowska - Wasik Sędziowie: Sędzia WSA Krzysztof Gruszecki (spr.) Sędzia WSA Wojciech Jarzembski Protokolant Justyna Straka po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 20 stycznia 2009r. sprawy ze skargi J. K. na bezczynność Prezesa Najwyższej Izby Kontroli w przedmiocie nieudzielenia informacji publicznej postanowił umorzyć postępowanie. Wnioskiem z dnia [...] grudnia 2007 r. J. K. wystąpił do Delegatury NIK w B o udostępnienie informacji publicznej, w postaci wskazanych stron: [...] z akt kontroli przeprowadzonej w Izbie Celnej w T. oraz wgląd do wskazanych akt kontroli. W dniu [...] grudnia 2007 r. pracownik Delegatury NIK w B. przesłał w formie elektronicznej żądane przez wnioskodawcę, zeskanowane, strony akt kontroli. Pismem z dnia [...] maja 2008 r. wyznaczono termin udostępnienia akt kontroli na [...] maja 2008 r., co zostało zaakceptowane przez wnioskodawcę. W dniu [...] maja 2008 r. w siedzibie Delegatury NIK w B. udostępniono wnioskodawcy do wglądu akta kontroli I. C. w T. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy J. K. zarzucił dyrektorowi Delegatury Najwyższej Izby Kontroli w B. naruszenie: prawa materialnego poprzez niezastosowanie w sprawie przepisów art. 2 ust. 1, art. 10 ust. 1, art. 14 ust. 1 - 2, art. 16 i art. 17 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, zwanej dalej "ustawą o inf. publ." prawa procesowego poprzez niedopełnienie obowiązków spoczywających na organie zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej z mocy art. 6 - 12, art. 35, art. 104 ust. 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.). W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie bądź o umorzenie postępowania. Podniósł, iż właściwym organem w niniejszej sprawie jest Prezes Najwyższej Izby Kontroli, a nie dyrektor Delegatury NIK w B. Za bezsporny uznał fakt nieudostępnienia J. K. wglądu do akt kontroli Izby Celnej w T., w terminie określonym w art. 13 ust. 1 ustawy o inf. publ. Jednocześnie wyjaśnił, iż skarżący składał kilka wniosków o udostępnienie informacji publicznej z przedmiotowej kontroli, w tym o udostępnienie protokołu kontroli, części akt kontroli, które to wnioski zmieniał, co spowodowało "niezamierzone pominięcie" części jego żądania. Organ uzasadniając zasadność ewentualnego umorzenia postępowania wskazał, że skarżący nie wyczerpał całego toku postępowania wymaganego art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, gdyż nie wezwał do usunięcia naruszenia prawa. Wezwanie do usunięcia naruszenia prawa jest jedynym ustawowym wymogiem proceduralnym, koniecznym w niniejszej sprawie, albowiem brak jest przesłanek do skorzystania z innych środków zaskarżenia, gdyż Najwyższa Izba Kontroli jako naczelny organ kontroli państwowej podlegający Sejmowi RP nie posiada nad sobą organu nadrzędnego, do którego należałoby skierować inne środki zaskarżenia. W przypadku nieodrzucenia skargi wnoszono o umorzenie postępowania, gdyż po wpłynięciu do Delegatury NIK w B. przedmiotowej skargi, w ramach autokontroli przeprowadzonej na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a., udostępniono skarżącemu J. K. wnioskowane informacje Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Podstawę prawną do orzekania w sprawach bezczynności stanowi art. 149 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym, który określa, że "sąd uwzględniając skargę na bezczynność organu w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 – 4 zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa." Instytucja skargi na bezczynność służy zatem ochronie strony przed opieszałością organów w wydaniu odpowiedniego rozstrzygnięcia w sprawie. Z wykładni a contrario art. 149 ustawy wynika, że wydanie przez organ decyzji lub innego aktu wyłącza możliwość uwzględnienia skargi nawet wówczas, gdy ta decyzja została podjęta z naruszeniem terminu przewidzianego do jej wydania. Badanie tego stanu odbywa się przy uwzględnieniu stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dacie orzekania, a właściwie w chwili zamknięcia rozprawy (por. wyrok NSA z 6 października 2000 r., IV SA 105/00, niepubl.). W tych okolicznościach Sąd bada jedynie, czy w konkretnej sprawie wydane zostało rozstrzygnięcie, czy też nie. Nie bada więc terminowości jego wydania. Z punktu widzenia dopuszczalności drogi sądowej w postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie mniej istotne jest prawidłowe określenie organu, którego bezczynność jest skarżona. W rozpatrywanym przypadku pełnomocnik organu podnosił, że w sprawach dostępu do informacji publicznej Najwyższą Izbę Kontroli powinien reprezentować jej prezes. Zgodnie jednak z postanowieniami par. 7 ust. 1 zarządzenia Prezesa Najwyższej Izby Kontroli z dnia [...] sierpnia 2006 r. Nr [...] w sprawie udostępniania informacji publicznych przez jednostki organizacyjne Najwyższej Izby Kontroli to dyrektor jednostki organizacyjnej NIK rozpatruje wnioski o udostępnienie informacji będących w jego posiadaniu. W związku z tym należy przyjąć, że w rozpatrywanym przypadku prawidłowo określono organ, którego bezczynność jest skarżona i dlatego brak było podstaw do odrzucenia skargi. Takich podstaw nie mógł stanowić również brak wcześniejszego wezwania organu administracji w trybie art. 37 K.p.a. do usunięcia stanu naruszenia prawa. Bezczynność sprawach dostępu do informacji publicznej nie jest on bowiem wymagany. Ewentualna bezczynność organu w sytuacji określonej przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej polega na tym, że organ zobowiązany do podjęcia czynności materialno - technicznej w przedmiocie informacji publicznej czynności takiej nie podejmuje. A więc chodzi o taką sytuację, w której organ milczy wobec wniosku o udzielenie takiej informacji. Natomiast stanowisko organu, sprowadzające się do odmowy udzielenia informacji publicznej przybiera formę decyzji administracyjnej. W rozpatrywanym przypadku, co jest między stronami postępowania bezsporne wnioskodawca otrzymał przed rozpatrzeniem sprawy przez sąd wszystkie wnioskowane informacje. Nastąpiło to jedynie z przekroczeniem terminów wynikających z art. 14 ustawy o informacji publicznej. W związku z tym w rozpatrywanym przypadku Sąd zgodnie z przytoczonymi wyżej poglądami nie miał możliwości wydania na podstawie art. 149 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wyroku zobowiązującego do wykonania określonych czynności, te ostatnie zostały bowiem wykonane. Z tego względu Sąd uznał, że postępowanie w sprawie stało się bezprzedmiotowe i na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi umorzył je.