II SAB/Bd 34/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Renata Owczarzak (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Grażyna Malinowska-Wasik Sędzia WSA Grzegorz Saniewski Protokolant Katarzyna Korycka po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 11 sierpnia 2009 r. sprawy ze skargi M. S. na bezczynność Komendanta Miejskiego Policji w B. w przedmiocie przyznania równoważnika pieniężnego za remont mieszkania zobowiązuje Komendanta Miejskiego Policji w B. do wydania w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia akt administracyjnych, decyzji administracyjnej w sprawie równoważnika za remont lokalu mieszkalnego. W dniu [...] grudnia 2008 r. skarżący - emerytowany funkcjonariusz Policji M. S. złożył wniosek o wpłacenie równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego za okres 3 lat tj. 2000-2008 r. W odpowiedzi - pismem z dnia [...] stycznia 2009 r. Komendant Miejski Policji w B. wyjaśnił zasady przyznawania równoważnika stwierdzając, że brak podstaw do wypłaty przedmiotowego świadczenia. W związku z powyższym skarżący wniósł do organu nadrzędnego odwołanie. W odpowiedzi - Komendant Wojewódzki Policji w B. pismem z dnia [...] lutego 2009 r. wyjaśnił, że zgodnie z rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji zmieniającym rozporządzenie w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego z dnia 28 grudnia 2005 r. (Dz. U. Nr 266, póz. 2246) z dniem wejścia w życie przedmiotowego aktu tj. 1 stycznia 2006 r. emeryci i renciści policyjni utracili prawo do równoważnika za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego i brak jest możliwości wydawania stosownych decyzji o odmowie przyznania równoważnika za remont mieszkania w stosunku do emerytów formacji policyjnej. Nadto wskazał, że zbadał działalność Komendanta Miejskiego Policji w B. i nie dostrzegł naruszeń, ponieważ z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w przewidzianym prawem terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu albo nie podjął stosownej czynności. Tymczasem rozporządzenie w sposób szczegółowy konkretyzowało organy i ich uprawnienia w zakresie cofania, odmowy przyznania, przyznawania czy zwrotu równoważnika za remont mieszkania i dlatego w przypadku uchylenia przedmiotowych przepisów brak jest możliwości wydawania stosownych decyzji o odmowie przyznania równoważnika za remont mieszkania w stosunku do emerytów i rencistów formacji policyjnej, ponieważ żaden z przepisów nie daje materialnej podstawy, by Komendant Miejski Policji w B. wydawał decyzje względem emerytów Policji. W tych okolicznościach zainteresowany złożył zażalenie na bezczynność – Komendanta Miejskiego Policji w B., wnosząc o zobowiązanie Komendanta do wydania decyzji. Postanowieniem z [...] marca 2009 r. Komendant Wojewódzki Policji uznał zażalenie za bezzasadne i powołując się na bezzasadność żądania z uwagi na brak podstawy prawnej do przyznania świadczeń oraz organu właściwego do tego typu żądania. W tej sytuacji M. S. złożył skargę na bezczynność Komendanta Miejskiego Policji w B. w sprawie wydania decyzji administracyjnej dotyczącej wypłaty równoważnika za remont mieszkania za lata 2006 - 2008, wnosząc o wydanie wyroku zobowiązującego organy do wydania decyzji administracyjnej. Skarżący zarzucił rażące naruszenie prawa oraz przepisów postępowania administracyjnego określonych w art. 61, 77, 107 Kpa, jak też art. 91 ustawy o Policji, oraz naruszenie § 8 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. (Dz. U. Nr 100, poz. 918), art. 29 ust. 1 ustawy z 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, UOP, SG, BOR, PSP, SW oraz ich rodzin. (Dz. U. z 1994 r., Nr 53, poz. 214 ze zm.) oraz zarządzenia MSWiA z 30 września 1997 r. (M.P. Nr 76 poz. 707 i 708). W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w piśmie z [...] lutego 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, póz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności organów administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 1-4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służby zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. W myśl zaś art. 3 § 2 pkt 8 ww. ustawy z 30 sierpnia 2002 r. powyższa kontrola obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4. Z akt sprawy wynika zaś, że w dniu [...] grudnia 2008 r. skarżący jako emerytowany funkcjonariusz Policji złożył do Komendanta Miejskiego Policji w B. wniosek o wypłacenie równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego za okres 3 lat tj. 2006 r. - 2008 r. Przepis art. 61 ust. 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (dalej w skrócie: Kpa) stanowi, że postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Skoro, więc skarżący złożył stosowny wniosek, określający treść żądania, adresata tego żądania i podmiot domagający się spełnienia żądania oraz podpisał wniosek - to niewątpliwie tym samym zostało wszczęte postępowanie administracyjne (niezależnie od tego czy wniosek jest zasadny czy bezzasadny, czy złożono go do właściwego organu itd.). Skoro, więc skarżący złożył wniosek według art. 61 Kpa nastąpiło wszczęcie postępowania. Zgodnie z art. 104 § 1 Kpa organ administracji publicznej załatwia sprawę przez wydanie decyzji, chyba że przepisy kodeksu stanowią inaczej. Ta okoliczność obligowała, więc organ do wydania decyzji, co do zasady - bądź pozytywnej, negatywnej lub o charakterze formalnym. Załatwienie sprawy, o którym mowa w art. 104 §1 Kpa to przede wszystkim rozstrzygnięcie o istocie sprawy, czyli rozstrzygnięcie o obowiązkach bądź prawach strony. Niemniej jednak w pewnych przypadkach treścią decyzji może być inne rozstrzygnięcie, tj. nie o istocie sprawy, lecz np. o niedopuszczalności rozstrzygnięcia o istocie sprawy. Taka decyzja również kończy postępowanie w sprawie przed organem administracyjnym w danej instancji, tyle że bez orzekania odnośnie interesu prawnego czy obowiązku strony. Istotne jednak jest, że zarówno takie rozstrzygnięcie jak i rozstrzygnięcie o istocie sprawy, kończąc postępowanie przed organem pierwszej instancji otwiera drogę do możliwości weryfikacji rozstrzygnięcia; w pierwszej kolejności w trybie administracyjnym przez złożenie odwołania, a w dalszej perspektywie w trybie skargi do sądu administracyjnego. Zauważyć tez należy, że ustawodawca w art. 104 Kpa statuuje proceduralny nakaz podjęcia decyzji. Jego nie wykonanie oznacza, więc naruszenie prawa. Organ administracyjny nie może, więc poprzestać - jak to miało miejsce w niniejszej sprawie -na udzieleniu stronie informacji, co do braku możliwości załatwienia sprawy, gdy istnieją formalne przesłanki załatwienia sprawy w formie decyzji. Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut organu, że w niniejszej sprawie nie przysługuje droga sądowa. Okoliczności, na które powołuje się organ o wyłączeniu możliwości przyznania świadczenia na rzecz emerytów i rencistów policji ograniczają wyłącznie krąg osób uprawnionych do tego świadczenia, a więc spełnienia przesłanek określonych w przepisach prawa a nie wyłączenia sprawy od rozpoznania w trybie administracyjnym i jej kontroli sądowoadministracyjnej. Z tego względu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uznając zasadność skargi, należało skargę uwzględnić - zobowiązując organ pierwszej instancji do rozstrzygnięcia sprawy w formie decyzji w terminie trzydziestu dni od dnia otrzymania akt.