II SAB/Bd 39/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Grzegorz Saniewski Sędziowie: Sędzia WSA Wojciech Jarzembski Sędzia NSA Wiesław Czerwiński (spr.) Protokolant Elżbieta Brandt po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 19 października 2010 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na bezczynność Wójta Gminy [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. umarza postępowanie, 2. zasądza od Wójta Gminy [...] na rzecz skarżącej Spółki 202 (dwieście dwa) złote tytułem zwrotu kosztów postępowania. II SAB/Bd 39/10 Uzasadnienie "Sz.-E." Sp. z o.o. reprezentowana przez Prezesa Zarządu złożyła skargę na bezczynność Wójta Gminy B. Podano, że w dniu [...] złożono za pomocą elektronicznej skrzynki podawczej wniosek kierowany do kierownika jednostki, podpisany bezpiecznym podpisem elektronicznym w przedmiocie żądania informacji publicznej. Z wniosku tego wynika, że Spółka domagała się udostępnienia zestawienia stosowanych w oprogramowaniu interfejsowym systemu teleinformatycznego związanego z utrzymaniem oficjalnego systemu informacyjnego, struktur dokumentów elektronicznych, formatów danych oraz protokołów komunikacyjnych i szyfrujących oraz wszelkie testy akceptacyjne. Wniesiono także o podanie adresów BIP wszystkich jednostek organizacyjnych gminy oraz informacji o stanie " spraw rozpoczętych wnioskiem 1 i wnioskiem 2". Spółka żądała udostępnienia informacji publicznej tylko i wyłącznie poprzez Biuletyn Informacji Publicznej. Trybem papierowym spółka nie jest zainteresowana. Spółka uzyskała zwrotne urzędowe poświadczenie odbioru przyjęcia przez Urząd wniosku wygenerowane przez system urzędu – adresata. W dniu [...] do Spółki dotarło pismo Wójta dotyczące innej sprawy. Spółka wniosła o uwzględnienie skargi na bezczynność Wójta i zobowiązanie go do udostępnienia informacji. Wójt Gminy B. w odpowiedzi na skargę wniósł jej odrzucenie, ewentualnie o umorzenie postępowania a z ostrożności procesowej o oddalenie skargi. Wyjaśnił, że do Urzędu Gminy B. nie wpłynął wniosek złożony przez S.-E. sp. z o.o. . dotyczyła propozycji zawarcia umowy na usługę utrzymania strony Biuletynu Informacji Publicznej i odmowy jej zawarcia ze strony Urzędu. Z załączonego do skargi urzędowego poświadczenia odbioru wynika, że wniosek został złożony na adres elektronicznej skrzynki podawczej, której funkcjonalność wygasła z dniem 31 grudnia 2009 r. Wniosek skarżącego wpłynął po raz pierwszy do Urzędu Gminy B., jako kserokopia w dniu [...] jako załącznik do wniosku o przekazanie skargi na bezczynność Wójta do WSA. Mimo braków formalnych wniosek został skierowany do załatwienia. Ponieważ pytania dotyczyły strony technicznej wydawania Biuletynu Informacji Publicznej zwrócono się do autora oprogramowania o udzielenie odpowiedzi w możliwym zakresie. Po uzyskaniu odpowiedzi od autora portalu B., na którym Urząd posiada Biuletyn Informacji Publicznej w dniu [...] zamieszczono na stronie BIP Urzędu odpowiedź na wniosek. Wójt wniósł, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 oraz art. 52 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi o odrzucenie skargi ze względu na to, iż skarżący nie wezwał na piśmie Wójta Gminy B. do usunięcia naruszenia prawa. W przypadku gdyby odrzucenie nie miało miejsca wniósł o umorzenie postępowania ponieważ Wójt w całości zrealizował wniosek. Z ostrożności procesowej Wójt także wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie o art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.; zwanej dalej "p.p.s.a.") skarga na bezczynność organu administracji publicznej przysługuje w sprawach, w których są wydawane decyzje i postanowienia (art. 3 § 2 pkt 1 - 3 p.p.s.a.) oraz w tych sprawach, w których mogą być wydawane akty (inne niż decyzje i postanowienia) lub podejmowane czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.). W takich sprawach skargę na bezczynność można wnieść skutecznie, jeżeli organ administracji nie załatwia sprawy w terminie określonym bądź to w przepisach art. 35 - 36 k.p.a., bądź w terminie wynikającym z innej ustawy regulującej sposób postępowania organów administracji. Aby można było mówić o bezczynności organu należy jednak przede wszystkim stwierdzić, iż ciąży na nim wynikający z przepisów prawa obowiązek wszczęcia postępowania i podjęcia w nim stosownego rozstrzygnięcia (stosownej czynności), a dopiero później - iż obowiązku tego, w nakazanym prawem terminie, nie wypełnia. Stawiany przez stronę skarżącą zarzut bezczynności odnosi się do sprawy nie udzielenia dostępu do informacji publicznej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. w sprawie dostępu do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.), a więc tym samym stawiany zarzut objęty jest sądową kontrolą, na mocy przywołanego powyżej przepisu art. 3 par. 2 pkt 8 p.p.s.a. w związku z art. 3 par. 2 pkt 4 tejże ustawy. Skarga na bezczynność stanowi środek służący przeciwdziałaniu przewlekłości postępowania organów administracji publicznej i dlatego może być wniesiona dopiero po upływie terminu przewidzianego w ustawie do załatwienia sprawy. Termin ogólny do załatwienia sprawy określa przepis art. 35 k.p.a. Jednakże ustawa z dnia 6. września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej określa własne terminy do załatwienia sprawy stanowiąc w przepisie art. 13, iż udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w powyższym terminie podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku. Skarga wniesiona w niniejszej sprawie oparta została na przepisach ustawy o dostępie do informacji publicznej, a więc na regulacji prawnej zawierającej odrębne unormowania dotyczące czasu udzielenia informacji. Nie odwołuje się ona do uregulowań zawartych w przepisach art. 35 i art. 36 k.p.a., których naruszenie stanowi dopiero przesłankę wniesienia zażalenia w trybie art. 37 k.p.a.. Tym samym należy uznać, iż ustawa o dostępie do informacji publicznej określając w autonomiczny sposób terminy dla załatwienia wniosku o udzielenie informacji publicznej eliminuje konieczność stosowania regulacji prawnej opisanej w przepisie art. 37 k.p.a., jako koniecznego warunku formalnego do wniesienia skargi na bezczynność organu. Ustawa z dnia 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 z późn. zm.) kształtuje prawo do informacji w takim zakresie, w jakim dotyczy organów władzy publicznej w szerokim rozumieniu tego pojęcia. Reguluje zarówno zakres podmiotowy i przedmiotowy stosowania ustawy, procedurę i tryb. W bardzo wąskim zakresie odsyła do przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), stanowiąc, że jedynie w kwestii wydania decyzji stosuje się K.p.a.. Należy więc przyjąć, że procedura dostępu do informacji publicznej uregulowana jest w tej ustawie w sposób kompleksowy. Zgodnie z poglądami przyjętymi w orzecznictwie (np. wyrok NSA sygn. I OSK 601/05 LEX nr 236545) skarga na bezczynność organu w przedmiocie informacji publicznej nie musi być poprzedzona żadnym środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej. Pojęcie informacji publicznej ustawodawca określił w art. 1 ust. 1 i art. 6 ustawy z dnia 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.). W ich świetle informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 ustawy. Przechodząc do okoliczności niniejszej sprawy należy w pierwszej kolejności ustosunkować się do rozbieżności w zakresie daty otrzymania wniosku skarżącej Spółki. Skarżąca Spółka przedstawiła wygenerowane automatycznie potwierdzenie złożenia wniosku za pomocą Elektronicznego Biura Obsługi Interesanta. Wskazano, że "W wyniku złożenia wniosku wygenerowano poświadczenie odbioru pisma", oraz "Załączony plik zawiera złożony wniosek, poświadczenie odbioru pisma oraz elektroniczny podpis urzędu" Otrzymując takie potwierdzenie Spółka mogła zasadnie przypuszczać, że wniosek dotarł do adresata. Sąd generalnie stoi na stanowisku, że wady elektronicznego systemu obsługi interesanta nie mogą obciążać obywatela. W tym wypadku Spółki S. – E. Wójt Gminy B. podjął niezbędne działania z chwilą otrzymania skargi na bezczynność, do której był załączony wniosek o udzielenie informacji publicznej. Z chwilą otrzymania informacji od P. P. S. b..pl żądana informacja publiczna została udzielona. Odpowiedź na wniosek skarżącego została udzielona, zgodnie z jego życzeniem, w Biuletynie Informacji Publicznej. Należy ocenić, że z chwilą otrzymania wniosku o udzielenie informacji publicznej Wójt Gminy podjął działania w ramach samokontroli. Wniosek został uwzględniony w całości. Tym samym przed wyrokiem wygasł przedmiot zaskarżenia. Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 26 listopada 2008 r. sygn. I OPS 6/08 (ONSAiWSA z 2009 r. nr 4, poz. 63) wskazał, że przepis art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) ma zastosowanie także w przypadku, gdy po wniesieniu skargi na bezczynność organu – w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 – 4a tej ustawy – organ wyda akt lub dokona czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, co do których pozostawał w bezczynności. Sąd podziela w pełni zasadność tej uchwały. Tym samym należy uznać, że wskutek uwzględnienia w całości skargi na bezczynność nie ma przedmiotu postępowania i tym samym postępowanie, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 cytowanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi podlega umorzeniu. Uwzględnienie skargi na bezczynność przez organ administracji publicznej w trybie autokontroli dowodzi, że nastąpiło naruszenie prawa. Zgodnie z art. 201 § 1 P.p.s.a. zwrot kosztów przysługuje skarżącemu od organu także w razie umorzenia postępowania z przyczyny określonej w art. 54 § 3 (samokontrola). Na tej podstawie prawnej Sąd zasądził koszty postępowania.