II SAB/Bd 51/11

PostanowienieWSA w Bydgoszczy2012-11-05

Skład orzekający: Małgorzata Włodarska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna wnioskująca o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym powinna wykazać, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a jeśli tak, to w jakim zakresie?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym wymaga od strony wykazania, iż nie jest ona w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W przypadku, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, możliwe jest przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. W niniejszej sprawie, mimo istnienia znaczących wydatków związanych z inwalidztwem małżonka, sąd uznał, że skarżąca nie wykazała całkowitej niemożności ponoszenia kosztów, co uzasadniało przyznanie prawa pomocy jedynie w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych).
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w związku z postępowaniem dotyczącym bezczynności organu w sprawie wydania dokumentów. Wniosek ten został początkowo pozostawiony bez rozpoznania z powodu braków formalnych. Po uzupełnieniu wniosku, skarżąca przedstawiła swoją sytuację majątkową, wskazując na wspólne gospodarstwo domowe z mężem, dochody ze świadczeń emerytalno-rentowych, potrącenia komornicze oraz wysokie koszty leczenia i rehabilitacji męża z powodu jego inwalidztwa. Sąd rozpoznał wniosek, uwzględniając częściowo jego zasadność.
Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono skarżącą od kosztów sądowych. 2. Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie (ustanowienie adwokata).

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Włodarska po rozpoznaniu w dniu 5 listopada 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. Ł. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi R. Ł. na bezczynność Starosty [...] w przedmiocie wydania dokumentów – kserokopii kartotek zbiorczych wynagrodzeń postanawia 1. zwolnić skarżącą od kosztów sądowych, 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie. Postanowieniem z dnia 14 marca 2012r. sąd odrzucił skargę R. Ł. na bezczynność Starosty [...] w przedmiocie wydania dokumentów – kserokopii kartotek zbiorczych wynagrodzeń. Pismem z dnia [...] kwietnia 2012r. skarżąca złożyła wniosek m.in. o wymierzenie grzywny skarżonemu organowi. Z uwagi na nieuzupełnienie braku formalnego wniosku, postanowieniem z dnia 2 lipca 2012r. wniosek skarżącej pozostawiony został bez rozpoznania. W związku ze złożeniem przez skarżącą zażalenia na postanowienie z dnia 2 lipca 2012r., skarżąca wezwana została do uiszczenia wpisu od zażalenia w wysokości 100zł. W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Zarządzeniem z dnia 8 października 2012r. pozostawiono wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania, z uwagi na nieuzupełnienie braków formalnych wniosku. Do złożonego od powyższego zarządzenia sprzeciwu skarżąca załączyła wypełniony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz kserokopię wyroku Sądu [...] [...] Wydziału [...] i [...] [...] z dnia [...] lutego 2012r., wydanego w sprawie [...] , z której wynika, że małżonek skarżącej od dnia [...] grudnia 2010r. zaliczony zostaje do osób niepełnosprawnych w stopniu znacznym. Jak wynika z przedłożonego przez skarżącą urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy, prowadzi ona wraz z mężem wspólne gospodarstwo domowe osiągając dochód ze świadczeń emerytalno-rentowych w łącznej wysokości [...] zł., z czego kwota [...] zł potrącana jest z tytułu egzekucji komorniczej. Skarżąca wskazała, że wraz z mężem są właścicielami mieszkania o powierzchni [...] m², nie deklarując przy tym żadnego innego majątku i oszczędności. Skarżąca podniosła również, że mąż jej przebył amputację nogi, konsekwencją czego jest konieczność kosztownego leczenia, rehabilitacji i zakupu protezy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 ustawy z 30 sierpnia 2002 r., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2012r. Nr 270, dalej powoływanej jako "p.p.s.a."), w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym. Na wstępie należy zauważyć, iż przesłanki przyznania przez Sąd prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym określono w art. 246 § 1 p.p.s.a., zgodnie, z którym przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie natomiast częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 2 p.p.s.a.). Powołany przepis nie pozostawia wątpliwości co do tego, iż inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki pozytywne do uwzględnienia wniosku, spoczywa na zainteresowanym. To strona bowiem powinna we wniosku wykazać, że istnieje przesłanka pozytywna dla przyznania prawa pomocy. Wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien być sporządzony rzetelnie i powinny w nim się znaleźć wszelkie informacje niezbędne do oceny sytuacji majątkowej wnioskodawcy. Rozstrzygnięcie Sądu w tej kwestii zależy od tego, co zostanie udowodnione przez wnioskodawcę w tym zakresie. Jak wynika z informacji zawartych w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz w sprzeciwie, skarżąca prowadzi wraz z mężem wspólne gospodarstwo domowe osiągając łączny dochód ze świadczeń emerytalno-rentowych w łącznej wysokości [...] zł zł brutto. Wskazać przy tym należy, iż z powyższej kwoty konieczne jest odliczenie kwoty [...] zł miesięcznie, tytułem potrącenia komorniczego. W związku z powyższym kwota, jaką posiada miesięcznie do dyspozycji skarżąca wraz z małżonkiem to [...] zł, co oznacza [...] zł na każdą z osób. Kwota minimalnego wynagrodzenia za pracę od dnia 1 styczna 2012r. wynosi 1.500 zł, co wynika z § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 13 września 2011 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2012 r. (Dz. U. Nr 192 poz. 1141), wydanego na podstawie art. 2 ust. 5 ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz. U. Nr 200, poz. 1679 ze zm.). Zwrócić uwagę należy, że skarżąca operuje kwotami netto, natomiast podana kwota minimalnego wynagrodzenia jest kwotą brutto, w związku z czym, przyjmując, że kwota minimalnego wynagrodzenia za płacę w Polsce wynosi 1111,86 zł brutto, osiągana przez skarżącą i jej małżonka kwota [...] zł przypadająca na każdą z osób, jest kwotą wyższą od kwoty minimalnego wynagrodzenia za płacę. Podkreślenia wymaga jednak, że w sprawie niniejszej, oprócz comiesięcznych wydatków ponoszonych przeciętnie w każdym gospodarstwie domowym, wziąć należy pod uwagę inne konieczne wydatki związane przede wszystkim z inwalidztwem małżonka skarżącej, w tym pokrycie kosztów leczenia i rehabilitacji osoby niepełnosprawnej. Powyższe oznacza, że skarżąca nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co jest warunkiem przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Zwrócić uwagę należy, że skarżąca co prawda wnioskowała o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie na jej rzecz adwokata, wskazać jednak należy, że skarżąca, a także jej małżonek są osobami osiągającymi stały, comiesięczny dochód, wobec czego nie można uznać, że skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, co jest jedyną przesłanką przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Podkreślenia wymaga, że skarżąca jedynie częściowo udokumentowała wydatki ponoszone w związku z inwalidztwem męża, nie dokumentując żadnych innych koniecznych wydatków związanych na przykład z koniecznością spłaty ewentualnych zaciągniętych kredytów, pożyczek, czy innych zobowiązań, wobec czego, biorąc pod uwagę informacje zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy, nie można na ich podstawie stwierdzić, że skarżąca nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W związku z powyższym, uznając częściową zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy, Sąd na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło