II SAB/Bd 52/25
WyrokWSA w Bydgoszczy2025-08-27
Skład orzekający: Jerzy Bortkiewicz, Joanna Brzezińska, Joanna Janiszewska-Ziołek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej pozostaje w bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, jeżeli udzielił odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej, ale wniosek zawierał pytania nieprecyzyjne lub wykraczające poza zakres informacji publicznej?Ratio decidendi
Organ zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej nie pozostaje w bezczynności, jeśli udzielił odpowiedzi na wszystkie pytania, które stanowią informację publiczną i które posiada. Wniosek o udostępnienie informacji publicznej musi być jasny i precyzyjny, aby organ mógł go rozpoznać; w przypadku nieprecyzyjnego wniosku organ może wezwać do jego uzupełnienia lub pozostawić go bez rozpatrzenia. Informacje wykraczające poza zakres informacji publicznej, w tym opinie prawne, medyczne czy oceny konstytucyjności przepisów, nie podlegają udostępnieniu w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej.Stan faktyczny
M. G. i K. G. złożyli w lutym 2025 r. wniosek o udostępnienie informacji publicznej do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w R. dotyczący m.in. danych o szczepieniach ochronnych i niepożądanych odczynach poszczepiennych. Organ odpowiedział na wszystkie pytania, wskazując, które informacje posiada, a które nie, oraz że niektóre pytania nie stanowią informacji publicznej. Skarżący złożyli skargę na bezczynność organu, zarzucając niewystarczające udostępnienie informacji.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w R. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz Sędziowie Sędzia WSA Joanna Brzezińska Sędzia WSA Joanna Janiszewska-Ziołek (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 27 sierpnia 2025 r. sprawy ze skargi M. G. i K. G. na bezczynność Inspektor Sanitarny w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę.
Pismem z dnia [...] lutego 2025 r. M. i K. G. (Skarżący), powołując się na przepis art. 2 w zw. z art. 15 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tj. Dz.U. z 2022 r. poz. 902 - dalej "u.d.i.p."), zwrócili się do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w R. o udostępnienie następującej informacji publicznej:
1. Ile lat maksymalnie utrzymuje się odporność po podaniu szczepionki osobno dla każdej: przeciwko odrze, śwince, różyczce u osób szczepionych na terenie działania Państwa urzędu?
2. Jakie są statystyki szczepień u dzieci i dorosłych za ostatnie 5 lat na terenie działania Państwa urzędu?
3. Na jakiej ustawowej podstawie prawnej tworzona jest lista osób uchylających się od obowiązkowych szczepień ochronnych?
4. Kto ustala listę przeciwwskazań do szczepień w Polsce? Kto ponosi odpowiedzialność za te ustalenia?
5. Ile nałożono grzywien na lekarzy, którzy nie wywiązali się z ustawowego obowiązku zgłoszenia niepożądanego odczynu poszczepiennego w ciągu ostatnich 5 lat na terenie działania Państwa urzędu?
6. Ile dzieci i dorosłych do 19 roku życia zmarło do 4 tygodni od szczepienia na terenie działania Państwa urzędu w ciągu ostatnich 5 lat?
7. Ile odnotowano ciężkich niepożądanych odczynów poszczepiennych na terenie działania Państwa urzędu w ciągu ostatnich 5 lat? Jakie to były niepożądane odczyny poszczepienne?
8. Za ile z tych niepożądanych odczynów poszczepiennych wypłacono odszkodowanie?
9. Rozporządzenie Ministra Zdrowia z 21 grudnia 2010 r. w sprawie niepożądanych odczynów poszczepiennych oraz kryteriów ich rozpoznawania wyróżnia trzy rodzaje niepożądanych odczynów poszczepiennych: łagodne, poważne i ciężkie. Czy przymuszanie do szczepień, które mogą wywołać te odczyny nie jest sprzeczne z art. 47 Konstytucji RP, który gwarantuje każdemu prawo do ochrony życia prywatnego, rodzinnego oraz do decydowania o swoim życiu osobistym?
10. W jaki sposób lekarz może wykluczyć nadwrażliwość na składniki szczepionki przed szczepieniem? Proszę wymienić konkretne badania, które można wykonać w celu wykluczenia nadwrażliwości na składniki szczepionki lub niedoborów odporności.
11. W jaki sposób możemy ubiegać się o odszkodowanie za śmierć lub uszczerbek na zdrowiu na skutek niepożądanych odczynów poszczepiennych wymienionych w rozporządzeniu Ministra Zdrowia?
12. Czy prawdą jest, że Światowa Organizacja Zdrowia zaleca szczepienia ochronne? Czy zaleca przymuszanie do szczepień? Jeśli tak, to w jakiej formie?
13. Czy tutejszy Organ pełni kontrolę nad zgłaszaniem przez lekarzy NOP-ów? W jaki sposób Organ może dowiedzieć się o wykroczeniu lekarza polegającym na niezgłoszeniu NOP? Ile takich przypadków miało miejsce w ostatnich 5 latach? Czy NOP mimo zgłoszenia go przez właściwego lekarza finalnie zostaje zaliczony do rejestru NOP-ów?
Pismem z dnia [...] marca 2025 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w R. udzielił odpowiedzi na wszystkie zadane pytania w następujący sposób:
Ad.1. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w R. nie dokonuje takich badań. Nie posiada także informacji w tym zakresie z innego źródła.
Ad.2. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w R. wzywa Państwa niniejszym do uzupełnienia braku formalnego wniosku o udostępnienie informacji publicznej z dnia 16 lutego 2025 roku poprzez sprecyzowanie, jakich statystyk (dotyczących czego) żądają Państwo od PPIS w R. w pytaniu nr 2 - w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku w tym zakresie bez rozpatrzenia.
Ad.3. Zgodnie z art. 17 ust. 9b wyżej cyt. ustawy lekarz sprawujący profilaktyczną opiekę zdrowotną nad osobą małoletnią przekazuje państwowemu powiatowemu inspektorowi sanitarnemu, właściwemu dla miejsca udzielania świadczeń opieki zdrowotnej, imienny wykaz:
1)osób małoletnich objętych obowiązkowymi szczepieniami ochronnymi, które nie były poddane lekarskiemu badaniu kwalifikacyjnemu albo u których nie zostały przeprowadzone obowiązkowe szczepienia ochronne, mimo niestwierdzenia u nich przeciwwskazań do szczepienia,
2)osób sprawujących prawną pieczę nad osobą małoletnią, o której mowa w pkt 1, o ile jest to możliwe do ustalenia - zwany dalej "raportem o przypadkach niewykonania obowiązkowych szczepień ochronnych".
Ad.4. Na wstępie należy zaznaczyć, iż nie istnieje urzędowa lista, enumeratywnie wymienionych przeciwwskazań do szczepień. Przeciwwskazania do szczepień są to stany i sytuacje kliniczne, w których przeprowadzenie szczepienia ochronnego wiązałoby się dla pacjenta ze zwiększonym ryzykiem działań niepożądanych lub brakiem skuteczności. Przeciwwskazania zależą od rodzaju szczepionki i sytuacji klinicznej. Są wskazówkami, które pomagają podjąć decyzję o szczepieniu, natomiast nie zwalniają lekarza z oceny korzyści i ryzyka. Kwalifikacyjne badanie lekarskie do szczepień ochronnych przeprowadza wyłącznie lekarz posiadający niezbędną wiedzę z zakresu szczepień ochronnych, znajomości wskazań oraz przeciwwskazań do szczepień, a także niepożądanych odczynów poszczepiennych.
Ad. 5. Na terenie powiatu r. w latach 2020-2025 nie nałożono grzywien na lekarzy, w związku z brakiem ustawowego obowiązku zgłoszenia niepożądanego odczynu poszczepiennego.
Ad. 6. Na terenie powiatu r. w latach 2020-2025 nie odnotowano przypadków zgonów do 4 tygodni od szczepienia przeciwko śwince odrze i różyczce po wykonanym szczepieniu wśród dzieci i dorosłych do 19 roku życia.
Ad. 7. Na terenie powiatu r. w latach 2020-2025 nie zarejestrowano ciężkich niepożądanych odczynów poszczepiennych.
Ad. 8. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w R. nie jest w posiadaniu takiej informacji.
Postępowania kompensacyjne i odszkodowawcze nie są prowadzone przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej, ani za ich wiedzą.
Ad. 9. Wniosek o wydanie interpretacja przepisów prawnych nie stanowi wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Ustawa o udostępnianiu informacji publicznej określa co stanowi informację publiczną i nie wymienia interpretacji prawnej jako informacji publicznej. Mając na uwadze powyższe w trybie tejże ustawy wniosek nie może być rozpatrzony. Na marginesie wskazać należy, iż kwestia zgodności z konstytucją RP obowiązku szczepień ochronnych była wielokrotnie przedmiotem orzeczeń sądów administracyjnych, jak i Trybunału Konstytucyjnego, które wielokrotnie podnosiły, iż obowiązek ten nie stoi w sprzeczności z przepisami Konstytucji RP.
Ad.10. Kwalifikacyjne badanie lekarskie do szczepień ochronnych przeprowadza wyłącznie lekarz posiadający niezbędną wiedzę z zakresu szczepień ochronnych, znajomości wskazań oraz przeciwwskazań do szczepień, a także niepożądanych odczynów poszczepiennych, który decyduje o zakresie badań w ramach kwalifikacji do szczepień. Organ nie posiada z urzędu wiedzy lekarskiej w tym zakresie i zawsze bierze pod uwagę opinię lekarską zawartą w stosownym zaświadczeniu o przeprowadzonym badaniu.
Ad.11. O przyznanie świadczenia kompensacyjnego można ubiegać się zgodnie z art. 17a ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (tj. Dz.U. z 2024r. poz. 924 ze zm.). Pacjenci, u których wystąpią niepożądane działania po podaniu szczepionki, mogą uzyskać świadczenie pieniężne. Zapewnia to utworzony przez rząd Fundusz Kompensacyjny Szczepień Ochronnych na zasadach określonych w ww. ustawie. Świadczenie kompensacyjne przysługuje: w przypadku wystąpienia działań niepożądanych wymienionych w Charakterystyce Produktu Leczniczego podanej szczepionki lub szczepionek, które spowodowały hospitalizację przez okres nie krótszy niż 14 dni; w przypadku wystąpienia wstrząsu anafilaktycznego powodującego konieczność obserwacji na szpitalnym oddziale ratunkowym albo izbie przyjęć lub hospitalizacji przez okres do 14 dni.
Świadczenie ma charakter zryczałtowanej kwoty, a jej wysokość będzie przede wszystkim zależała od długości okresu hospitalizacji. Przykładowo, w przypadku obserwacji na szpitalnym oddziale ratunkowym lub izbie przyjęć w związku z wystąpieniem wstrząsu anafilaktycznego - 3 tys. zł. W przypadku hospitalizacji w związku z wystąpieniem wstrząsu anafilaktycznego trwającej krócej niż 14 dni - będzie to kwota 10 tys. zł, a w przypadku hospitalizacji trwającej od 14 dni do 30 dni - od 10 tys. zł do 20 tys. zł.
Elementem świadczenia będą także koszty dalszego leczenia lub rehabilitacji po zakończeniu przez pacjenta hospitalizacji do wysokości 10 tys. zł. Limit świadczenia kompensacyjnego wyniesie 100 tys. zł.
Decyzję o przyznaniu świadczenia wydaje Rzecznik Praw Pacjenta. Świadczenia kompensacyjne są uzyskiwane na drodze decyzji administracyjnej wydanej przez Rzecznika Praw Pacjenta. Termin na rozpatrzenie wniosku to maksymalnie 60 dni.
Złożenie wniosku o przyznanie świadczenia kompensacyjnego jest odpłatne - 200 zł uiszczane na rachunek bankowy Funduszu. Opłata będzie zwracana w przypadku przyznania świadczenia kompensacyjnego.
Głównym źródłem finansowania Funduszu Kompensacyjnego Szczepień Ochronnych są wpłaty dokonywane przez firmy farmaceutyczne, które zawarły z państwem umowę na dostawę szczepionek do przeprowadzania obowiązkowych szczepień ochronnych realizowanych w ramach Programu Szczepień Ochronnych.
Wysokość wpłat będzie uzależniona od wysokości zawieranych kontraktów i będzie stanowić 1,5% wartości umowy brutto.
Ad.12. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w R. nie posiada informacji w tym zakresie.
Ad.13. Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt. 3 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (tj.: Dz. U. z 2024 r. poz. 416) do zakresu działania Państwowej Inspekcji Sanitarnej należy ustalanie zakresu i terminów szczepień ochronnych oraz sprawowanie nadzoru w tym zakresie, czyli również nadzór nad prawidłowym trybem zgłaszania niepożądanych odczynów poszczepiennych.
Obowiązek zgłoszenia NOP wynika z art. 21 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń oraz chorób zakaźnych u ludzi, a za jego niedopełnienie grozi z art. 52 grzywna za niedopełnienie obowiązku zgłoszenia niepożądanego odczynu poszczepiennego.
Państwowa Inspekcja Sanitarna:
-weryfikuje kompletność danych zawartych w zgłoszeniu NOP, a w razie konieczności kontaktuje się z lekarzem celem uzupełnienia brakujących informacji;
-gromadzi dane epidemiologiczne o występowaniu NOP na podstawie informacji ze zgłoszeń i prowadzonych dochodzeń epidemiologicznych: w postaci elektronicznej powiatowy rejestr zgłoszeń NOP;
Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego - Państwowy Zakład Higieny - jako krajowa jednostka specjalistyczna w zakresie nadzoru epidemiologicznego - gromadzi, weryfikuje i publikuje dane dotyczące NOP w biuletynach "Szczepienia ochronne w Polsce".
Na terenie powiatu r. w latach 2020-2025 nie stwierdzono przypadków nie wywiązania się z obowiązku zgłoszenia niepożądanego odczynu poszczepiennego.
Następnie, pismem z dnia [...] marca 2025 r. M. i K. G., reprezentowani przez zawodowego pełnomocnika, wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w R. zarzucając mu naruszenie art. 4 ust. 1 w zw. z art. 1 ust. 1, art. 2 ust. 2, art. 3 ust. 1 pkt 1 oraz art. 13 ust. 1 i 2 u.d.i.p.
W oparciu o tak skonstruowane zarzuty wniesiono o:
- zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej z dnia 16 lutego 2025 r. i udzielenia informacji publicznej,
- orzeczenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa,
- wymierzenie organowi grzywny na podstawie art. 149 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 - dalej "p.p.s.a.") w maksymalnej wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a.,
- zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego.
W uzasadnieniu skargi wskazano, że Skarżący złożyli wniosek o udostępnienie informacji publicznej do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w R. doręczony w dniu 24 lutego 2025 r. w zakresie danych dotyczących szczepień ochronnych. Pismem z dnia 10 marca 2025 r. PPIS udzielił odpowiedzi, jednak zdaniem Skarżących w nikłym stopniu udzielając odpowiedzi na pytania i odsyłając do publikacji. Do dnia wniesienia skargi Skarżącym nie udostępniono innych informacji, poza zawartymi w piśmie z dnia 10 marca 2025 r., mimo obowiązku PPIS. Przesłane przez organ odpowiedzi w ocenie Skarżących są niewystarczające, podobnie jak odesłanie do publikacji, aby móc mówić o zrealizowaniu obowiązku udzielenia stronie skarżącej informacji publicznej.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie wskazując, że ustosunkował się do każdego zadanego pytania zgodnie z posiadaną wiedzą. Odpowiedź została udzielona w sposób wyczerpujący z uwzględnieniem danych, w których posiadaniu jest Organ, a Skarżący nie wskazali w jakim konkretnie zakresie udostępnione przez PSSE informacje są dla Strony niesatysfakcjonujące.
W przedmiotowej sprawie stan bezczynności zdaniem organu nie zaistniał.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie wyjaśnić należy, że niniejszą sprawę rozpoznano w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 w zw. z art. 120 p.p.s.a. Zgodnie z art. 119 pkt 4 p.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.).
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) oraz art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki określone w ustawie. Stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 - 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.
Stosownie do art. 149 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a:
1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności;
2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa;
3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (§ 1).
Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 1a). Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego (§ 1b). Zgodnie zaś z § 2 omawianego przepisu sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6.
W rozpatrywanej sprawie osią sporu pomiędzy stronami postępowania jest ustalenie, czy Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny pozostaje bezczynny w sprawie udostępnienia informacji publicznej określonej w treści wniosku Skarżących z dnia z 16 lutego 2025 r.
Rozstrzygając powyższy spór w pierwszej kolejności wskazania wymaga, że w sprawie ze skargi na bezczynność w przedmiocie udzielenia informacji publicznej sąd administracyjny bada, czy żądanie zostało skierowane do podmiotu zobowiązanego w u.d.i.p., a także czy informacja wskazana we wniosku o jej udostępnienie jest informacją publiczną w rozumieniu ustawy. Poza tym sąd administracyjny musi ocenić, jakie działania podjęto w celu załatwienia wniosku, czy zostały dokonane w wymaganej formie, a jeśli udzielono żądanej informacji, czy została ona udzielona w pełni, a więc, czy podmiot zobowiązany wywiązał się ze wszystkich obowiązków nałożonych ustawą (por. wyrok NSA z dnia 17 kwietnia 2013 r. sygn. akt I OSK 3109/12).
Zgodnie z art. 2 ust. 1 u.d.i.p., każdemu przysługuje, z zastrzeżeniem art. 5 u.d.i.p., prawo dostępu do informacji publicznej, przy czym w myśl art. 2 ust. 2 u.d.i.p. od osoby wykonującej to prawo nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub faktycznego. Ustawodawca wskazuje zarazem w art. 4 ust. 1 u.d.i.p., że obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: 1) organy władzy publicznej; 2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych; 3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa; 4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego; 5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.
Bezspornym w sprawie jest, że Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w R. w świetle art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej.
Przechodząc natomiast do oceny, czy wniosek Skarżących dotyczy informacji publicznej wyjaśnić należy, że w judykaturze Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreśla się, że definicja pojęcia "informacji publicznej", wynikająca z art. 1 ust. 1 w związku z art. 6 u.d.i.p., ma szeroki zakres przedmiotowy i obejmuje każdą wiadomość wytworzoną przez szeroko rozumiane władze publiczne i osoby pełniące funkcje publiczne lub odnoszącą się do władz publicznych, a także wytworzoną lub odnoszącą się do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem publicznym. Katalog informacji wymienionych w art. 6 u.d.i.p. ma otwarty charakter i wymienia jedynie przykładowe kategorie danych, które stanowią informację publiczną (por. wyrok z 4 lutego 2016 r. sygn. akt I OSK 2223/14). W jedynym z wyroków Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził zaś, że w u.d.i.p. nie określono zamkniętego katalogu informacji publicznej, ponieważ ustawodawca chciał, aby społeczeństwo posiadało instrument do jak najszerszej kontroli instytucji publicznych. Taki instrument, aby był sprawny, powinien obejmować jak największą liczbę stanów faktycznych. Liczba ta nie może być ograniczona, ponieważ dynamiczny charakter stosunków społeczno-gospodarczych rodzi nowe sytuacje, w których pojawia się aktywność podmiotów publicznych. Ta aktywność w państwie demokratycznym powinna być poddana kontroli społecznej za pośrednictwem narzędzia, jakim jest prawo dostępu do informacji publicznej. Dlatego też uznaje się, że w demokratycznym państwie prawa jak najszerszy katalog informacji musi być przedmiotem kontroli społecznej (por. wyrok z 30 września 2015 r. sygn. akt I OSK 2093/14). Podkreśla się przy tym, że aby konkretna informacja posiadała walor informacji publicznej, to musi odnosić się do sfery faktów (czyli do istniejącego już stanu rzeczy oraz do czynności dokonanych już przez organ władzy publicznej), a nie do sfery przypuszczeń, bądź informacji, których organ nie wytworzył, nie jest w ich posiadaniu lub zdarzeń przyszłych (por. wyrok NSA z 24 marca 2022 r. sygn. akt III OSK 1187/21).
Przenosząc powyższe ogólne uwagi na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że w rozpoznawanej sprawie organ w odpowiedzi na wniosek Skarżących wystosował do nich pismo z dnia 10 marca 2025 r., w którym udzielił odpowiedzi na zadane przez strony wszystkie 13 pytań. W związku z powyższym, zdaniem Sądu, brak jest jakichkolwiek podstaw do formułowania stanowiska o naruszeniu art. 13 ust. 1 i 2 u.d.i.p. Skoro zobowiązany organ udzielił odpowiedzi w terminie 14 dni od wpływu wniosku, a z treści pisma wynika, że udzielił odpowiedzi wskazując na dane jakie posiada, bądź w odpowiedzi na określone pytania wyjaśnił, że nie posiada danych informacji albo, że dana informacja nie stanowi informacji publicznej, to nie sposób zarzucić mu bezczynności. Wskazania wymaga, że organ, który nie jest w posiadaniu żądanej informacji publicznej, nie ma bowiem obowiązku jej udostępnienia (art. 4 ust. 3 u.d.i.p.). Nie ma również obowiązku wydania decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej (wyrok WSA w Krakowie z 14.07.2017 r., II SAB/Kr 119/17). Co więcej, Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela stanowisko, że oceny czy organ pozostaje w bezczynności w załatwieniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej nie może kształtować tylko i wyłącznie przypisywana organowi powinność dysponowania żądaną informacją. Organ nie może udostępnić informacji, której sam nie posiada bez względu na to, czy zdaniem wnioskodawcy winien nią dysponować (wyrok WSA w Krakowie z 11.08.2020 r., II SAB/Kr 83/20, LEX nr 3075983). W konsekwencji uznać należy, że skoro organ udzielił odpowiedzi na każde pytanie zawarte we wniosku skarżących, na które zobowiązany był odpowiedzieć, to nie można zarzucać mu naruszenia prawa. Zaakcentowania również wymaga, że informacji publicznej nie stanowią dane dotyczące realizacji szczepień ochronnych wykraczające poza nadzór sprawowany przez organy inspekcji sanitarnej, którego zakres określa art. 17 ustawy o zapobieganiu zwalczaniu chorób zakaźnych w powiązaniu z przepisami rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 18 sierpnia 2011r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych. Informacji publicznej nie dotyczą także skierowane do organu zapytania o opinię czy stanowisko co do konstytucyjności obowiązujących przepisów prawa, zwracanie się do organu o dokonywanie wykładni przepisów, w tym wnioski stanowiące w istocie prośbę o udzielenie porady prawnej. Informacji publicznej nie dotyczą też pytania z zakresu wiedzy medycznej. Nadto wiedza organu o stanowisku Światowej Organizacji Zdrowia w zakresie szczepień ochronnych oraz w zakresie regulacji prawa krajowego wykracza poza pojęcie informacji publicznej. Działalność organizacji międzynarodowej nie dotyczy bowiem polskich władz i gospodarowania mieniem publicznym. Również obowiązujące powszechnie przepisy prawa krajowego nie są informacją publiczną. Co więcej, w trybie i na zasadach przewidzianych w u.d.i.p. organ nie jest obowiązany dokonywać ocen dotyczących konstytucyjności prawa krajowego, jego wykładni, udzielać porad prawnych ani medycznych, czy też oceniać racjonalności bądź celowości regulacji prawnych stanowiących podstawę działania tego organu. Innymi słowy, na zasadach określonych w przepisach o dostępie do informacji publicznej nie można domagać się dokonywania przez organ oceny prawidłowości funkcjonowania tego bądź innych organów władzy publicznej (por. wyrok WSA w Lublinie z 28 grudnia 2022 r., II SAB/Lu 139/22).
Wskazania również wymaga, że organ, w odpowiedzi na nieprecyzyjne pytanie z pkt 2, w którym Skarżący wnosili o udzielenie informacji na pytanie, "jakie są statystyki szczepień u dzieci i dorosłych za ostatnie 5 lat na terenie działania Państwa urzędu", wezwał wnioskodawców do uzupełnienia braku formalnego wniosku o udostępnienie informacji publicznej, poprzez sprecyzowanie, jakich statystyk (dotyczących czego) żądają wnioskodawcy od organu, pod rygorem pozostawienia wniosku, w tym zakresie, bez rozpatrzenia.
W odniesieniu do powyższego, wyjaśnić należy, że wniosek o udzielenie informacji publicznej może mieć dowolną postać, o ile zaś wynika z niego w sposób jasny, co jest jego przedmiotem (por. wyrok NSA z 16 marca 2009 r., sygn. akt I OSK 1277/08, dostępny na stronie:orzeczenia.nsa.gov.pl., dalej: CBOSA). Mimo zatem, że wniosek składany w trybie u.d.i.p. nie musi odpowiadać żadnym szczególnym wymogom formalnym, to jednak minimalne wymogi odnośnie takiego wniosku muszą obejmować jasne sformułowanie, pozwalające na określenie przedmiotu i zakresu żądania. Podmiot zobowiązany jest bowiem związany treścią wniosku i nie jest upoważniony do żądania od wnioskodawcy sprecyzowania lub uzupełnienia wniosku. W tym zakresie nie stosuje się art. 64 § 2 k.p.a., pozwalającego organowi na wezwanie strony do uzupełnienia braków podania, ponieważ przepisy k.p.a. w sprawach dostępu do informacji publicznej stosuje się jedynie do decyzji wydanych na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. (por. wyrok NSA z 5 marca 2013 r., sygn. akt I OSK 2889/12, CBOSA).
W związku z tym przyjmuje się, że żądanie oczywiście niejasne, niezrozumiałe nie stanowi wniosku o udostępnienie informacji publicznej, a brak wyraźnej podstawy prawnej do uzupełniania wniosku powoduje, że podmiot powinien ograniczyć się do poinformowania, że wniosek nie jest wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej (zob. M. Bernaczyk, Prawo do informacji publicznej w Polsce i na świcie, Warszawa 2014, s. 447). W sytuacji gdy wniosek o udostępnienie informacji publicznej jest niejasny, zawiły lub wychodzi poza zakres uprawnień statuowanych przez u.d.i.p., uznać należy, że nie dotyczy on informacji publicznej (por. wyrok NSA z 30 października 2018 r., sygn. akt I OSK 59/17, CBOSA).
W ocenie Sądu, pkt 2 wniosku o udzielenie informacji publicznej w rozpoznawanej sprawie nie zawierał precyzyjnego określenia zakresu żądanych informacji. Mianowicie, z treści ww. punktu wniosku nie wynikało jakich statystyk (dotyczących czego) pytanie dotyczy. Podsumowując należy stwierdzić, że pytanie z pkt 2 wniosku o udostępnienie informacji publicznej było na tyle nieprecyzyjne, że organ nie miał możliwości rozpoznania żądania w trybie przepisów u.d.i.p. i w związku z tym brak było podstaw do uznania, że organ pozostaje w bezczynności w udzieleniu informacji publicznej skarżącemu w zakresie żądanych statystyk.
Należy także zauważyć, że poza zaprzeczeniem faktowi uzyskania pełnej wnioskowanej informacji publicznej, skarga nie zawiera indywidulanych, odnoszących się do okoliczności faktycznych tej konkretnej sprawy, zarzutów. Skarga nie wskazuje chociażby, z jakich powodów udzielona Skarżącym informacja nie wyczerpuje zakresu przedmiotowego wniosku. Potencjalne samo niezadowolenie strony z uzyskanych informacji nie może kreować zasadności skargi na bezczynność w udostępnieniu informacji publicznej. Organ udzielił odpowiedzi na pytania, które dotyczyły informacji publicznej, w której był posiadaniu.
Ponadto, pomimo braku obowiązku w tym zakresie, organ poinformował skarżących o kwestiach prawnych, o wyjaśnienie których wnosili we wniosku.
Skoro zatem organ udzielił odpowiedzi na każde pytanie zawarte we wniosku skarżących, na które zobowiązany był odpowiedzieć, to nie można zasadnie zarzucać naruszenia prawa art. 2 ust. 2 u.d.i.p. Jakichkolwiek podstaw faktycznych pozbawiony jest również zarzut naruszenia art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Organ nie przyjmował, że żądanie wniosku dotyczy informacji przetworzonej.
Z powyższych względów, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło