II SAB/Bd 74/19
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2019-11-20
Skład orzekający: Grzegorz Saniewski, Jarosław Wichrowski, Renata Owczarzak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu administracji publicznej może zostać wniesiona do sądu administracyjnego bez wcześniejszego wniesienia ponaglenia do organu wyższego stopnia?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu administracji publicznej jest niedopuszczalna, jeżeli skarżący nie wyczerpał środków zaskarżenia, co w tym przypadku oznacza konieczność wniesienia ponaglenia do organu wyższego stopnia. Brak takiego ponaglenia stanowi formalny brak skargi, skutkujący jej odrzuceniem.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na bezczynność organu (ostatecznie zidentyfikowanego jako PINB) w przedmiocie wznowienia postępowania dotyczącego pozwolenia na użytkowanie obiektu. Skarżąca zarzucała organowi brak wykonania prawomocnego wyroku NSA. Po wezwaniach sądu, skarżąca sprecyzowała, że skarga dotyczy braku wydania decyzji w postępowaniu z jej wniosku o wszczęcie postępowania w celu uchylenia pozwolenia na użytkowanie. Organ administracji argumentował, że pozwolenie na użytkowanie nie zostało wydane, a postępowanie w sprawie budowy na podstawie uchylonego pozwolenia na budowę jest w toku.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Grzegorz Saniewski (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Jarosław Wichrowski sędzia WSA Renata Owczarzak Protokolant starszy sekretarz sądowy Krystyna Witt po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 listopada 2019 r. sprawy ze skargi G. Ł. na bezczynność [...] Inspektora [...] [...] w W. w przedmiocie wznowienia postępowania dotyczącego pozwolenia na użytkowanie obiektu postanawia odrzucić skargę.
Pismem z [...] marca 2019 r. G. Ł. wniosła skargę na bezczynność "władz lokalnych W.", które pomimo upływu pół roku od wydania prawomocnego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego (sygn. II OSK 1435/17) podtrzymującego wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy (sygn. II SA/Bd 769/16) wspierają inwestora myjni i nie wykonują wyroku sądu.
Na wezwanie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżąca G. Ł. pismem z [...] maja 2019 r. sprecyzowała, że skargę kieruje przeciwko Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji (w skrócie "PINB").
W odpowiedzi na kolejne wezwanie Sądu odnośnie tego, czy skarżąca wzywała PINB do wykonania wyroku – skarżąca przesłała Sądowi kopię wniosku z [...] października 2018 r., kierowanego do PINB o wszczęcie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a., postępowania administracyjnego w celu uchylenia decyzji administracyjnej tj. pozwolenia na użytkowanie obiektu – myjnia samochodowa przy ul. [...] w W..
W odpowiedzi na skargę PINB wniósł o jej oddalenie lub umorzenie postępowania.
PINB wskazał, że myjnia przy ul. [...] została wybudowana na podstawie pozwolenia na budowę nr [...] z [...] stycznia 2016 r. i decyzji zmieniającej z [...] sierpnia 2016 r., wydanych przez Starostę W. . Wydane przez Starostę pozwolenie na budowę zostało uchylone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z [...] grudnia 2016 r. (sygn.. akt II SA/Bd 769/16).
Wcześniej inwestor dokonał [...] października 2016 r. skutecznego zgłoszenia zakończenia budowy (składając pismo z [...] października 2016 r.) i przystąpił do użytkowania myjni. Inwestor nie skorzystał z przysługującego mu prawa wystąpienia do organu z wnioskiem o wydanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie.
W odpowiedzi na wniosek skarżącej o wznowienie postępowania (pierwsze pismo w tej sprawie organ otrzymał [...] września 2018 r., a następne z daty [...] października 2018 r.) skarżącą poinformowano, że nie można wznowić postępowania w sprawie pozwolenia na użytkowanie myjni, gdyż takie pozwolenie nie było wydane.
PINB wskazał także, że po przekazaniu mu przez Starostę W. [...] listopada 2018 r. kopii prawomocnego wyroku WSA w Bydgoszczy z 1 grudnia 2016 r. (uwierzytelnionego za zgodność z oryginałem) wszczął postępowanie w sprawie budowy myjni na podstawie uchylonego pozwolenia na budowę, które to postępowanie nadal trwa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy.
Skargę należało odrzucić.
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (§ 2). Obejmuje ona także bezczynność organu rozumianą jako brak wydania rozstrzygnięcia (decyzji) w postępowaniu, w którym organ takie rozstrzygnięcie winien wydać (art. 3 § 2 pkt 9 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2018 r. poz. 1302; zwanej w skrócie "p.p.s.a."). Należy jednak podkreślić, że kontrola sądu administracyjnego odnosi się co do zasady do konkretnego postępowania, konkretnej procedury toczącej się przed organem. Sąd administracyjny nie jest władny do rozstrzygania jaką procedurę (jakie postępowanie) organ winien rozpocząć (t. jakie postępowanie powinien wszcząć) w danej sytuacji prawnej i faktycznej. To obywatel wnioskuje o wszczęcie postępowania ewentualnie organ z własnej inicjatywy (tj. z urzędu) wszczyna postępowanie. To obywatel może także wskazać, jakiego konkretnego postępowania organ nie prowadzi, pomimo że został mu złożony stosowny wniosek. Rolą sądu administracyjnego jest natomiast jedynie kontrola tj. wskazanie czy postępowanie organu bądź brak podejmowania przez organ czynności pomimo wniosku obywatela – są zgodne z prawem.
Z pism skarżącej w przedmiotowej sprawie wynika, że zarzucana bezczynność zdaniem skarżącej polega na braku wydania przez organ decyzji administracyjnej w postępowaniu z jej wniosku z [...] października 2018 r. o wszczęcie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a., postępowania administracyjnego w celu uchylenia decyzji administracyjnej tj. pozwolenia na użytkowanie obiektu – myjnia samochodowa.
Jednakże badanie przez sąd administracyjny merytorycznej zasadności skargi każdorazowo poprzedza ustalenie, czy skarga została wniesiona z zachowaniem wszelkich wymogów formalnych przewidzianych przez przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Zgodnie z art. 52 § 1 p.p.s.a. ustawy skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącej w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie. W przypadku skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania wyczerpanie środków zaskarżenia następuje przez wniesienie ponaglenia przewidzianego wart. 37 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 z późn. zm., zwanej w skrócie "k.p.a.")
Stosownie do art. 37 § 1 k.p.a. stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli: 1) nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a. (bezczynność); 2) postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość). Z kolei zgodnie z § 3 art. 37 k.p.a. ponaglenie wnosi się: 1) do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie; 2) do organu prowadzącego postępowanie - jeżeli nie ma organu wyższego stopnia. Ponaglenie, o którym mowa, zgodnie z art. 37 § 1 k.p.a. i art. 128, art. 129 w zw. z art. 144 k.p.a. powinno być skierowane do organu wyższego stopnia nad organem, który nie załatwił sprawy w terminie – za pośrednictwem organu, którego bezczynności ponaglenie dotyczy – i winno z niego wynikać co najmniej niezadowolenie ze stanu bezczynności. Jak stanowi z kolei art. 53 § 2b p.p.s.a. skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu.
Z treści cytowanych przepisów wynika zatem, że wniesienie ponaglenia stanowi niezbędny warunek złożenia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego na bezczynność, czy przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ administracji publicznej. Brak ponaglenia czyni skargę niedopuszczalną.
Trzeba przy tym podkreślić, że ponaglenie powinno dotyczyć tego konkretnego postępowania, w którym skarżący zarzuca organowi bezczynność.
W przedmiotowej sprawie wyczerpanie przez skarżącą trybu określonego w art. 37 § 1 k.p.a. poprzez złożenie ponaglenia do organu wyższego stopnia nad PINB tj. do K. – P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. (za pośrednictwem PINB w W.), ponaglenia konkretnie dotyczącego sprawy z ww. wniosku skarżącej (z [...] października 2018 r.) o wszczęcie postępowania wznowieniowego - warunkowało zatem złożenie do sądu skargi na bezczynność PINB w W.. Ze zgromadzonego w rozpoznawanej sprawie materiału dowodowego nie wynika, aby skarżąca złożyła takie ponaglenie.
Ze względu zatem na powyższy brak formalny skargi tj. brak ponaglenia Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. odrzucił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło