II SAB/Bd 75/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Brzezińska Sędziowie sędzia WSA Grzegorz Saniewski (spr.) sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Protokolant starszy sekretarz sądowy Elżbieta Brandt po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 listopada 2019 r. sprawy ze skargi S. W. na bezczynność Wójta Gminy w przedmiocie wydania opinii w sprawie rekultywacji gruntu 1. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Wójta Gminy do wydania opinii w sprawie rekultywacji działki nr [...] w obrębie [...] gmina T., 2. stwierdza, że Wójt Gminy dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 3. zasądza od Wójta Gminy na rzecz skarżącej spółki kwotę [...]([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Skarżąca - [...] spółka akcyjna w W. wniosła skargę na bezczynność Wójta Gminy w sprawie dotyczącej wydania przez Wójta opinii co do uznania rekultywacji części działki nr [...] w obrębie [...], za zakończoną ([...]), a to w związku z postępowaniem głównym, prowadzonym przez Starostę [...] pod numerem [...] W związku z powyższym skarżąca wniosła o: - zobowiązanie Wójta do załatwienia sprawy poprzez wydanie przez ten organ opinii co do uznania rekultywacji części działki nr [...] w obrębie [...] za zakończoną ([...]) w związku z postępowaniem prowadzonym przez Starostę Lipnowskiego pod numerem [...] w terminie tygodnia od dnia doręczenia temu organowi odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, - stwierdzenie, że Wójt dopuścił się bezczynności, przy czym nie miała one miejsca z rażącym naruszeniem prawa, - zasądzenie od Wójta na rzecz skarżącej kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi skarżąca spółka wyjaśniła, że Wójt wydał [...] czerwca 2019 r. opinię co do uznania rekultywacji części działki nr [...] w obrębie [...] za zakończoną, w związku z postępowaniem prowadzonym przez Starostę [...] pod numerem [...]. Na skutek zażalenia skarżącej, postanowienie to zostało uchylone w całości mocą postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego we [...] z [...] sierpnia 2019 r., [...], a sprawę przekazano do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Na skutek wydania powyższego postanowienia, w ocenie skarżącej Wójt powinien ponownie wydać opinię w przedmiocie uznania rekultywacji za zakończoną, a z uwagi na fakt, że przepisy ustawy z dnia [...] lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych nie zawierają przepisów szczególnych o terminie wydania opinii w sprawie zakończenia rekultywacji, zastosowanie ma przepis ogólny w postaci art. 106 § 3 k.p.a., przewidujący termin 2 tygodni na zajęcie stanowiska przez organ współdziałający. Pomimo upływu terminu załatwienia sprawy, przypadającego na [...] września 2019r., sprawa nie została załatwiona poprzez wydanie opinii, a organ nie wyznaczył nowego terminu załatwienia sprawy. Pismem z [...] września 2019 r., doręczonym [...] września 2019 r., skarżąca złożyła ponaglenie, zarzucając Wójtowi bezczynność w zakresie wydania opinii w sprawie rekultywacji. Pomimo bowiem upływu terminu określonego w przepisie art. 106 § 3 k.p.a., Wójt nie wydał wymaganej opinii, ani nie poinformował strony o przyczynach zwłoki (art. 36 § 1 k.p.a. w związku z art. 106 § 6 k.p.a.). Pomimo faktu, że postępowanie w sprawie wydania opinii ma charakter uboczny względem postępowania prowadzonego przez organ główny, to – jak wskazała skarżąca - organ współdziałający jest związany przepisami o terminach załatwienia sprawy, a jego bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania podlega zaskarżeniu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 5 kwietnia 2001 r. w sprawie II SA 532/00). Spółka zwróciła też uwagę, że przeszkodą dla załatwienia sprawy przez Wójta, nie jest brak akt sprawy (które znajdują się w Samorządowym Kolegium Odwoławczym). Zdaniem skarżącej w niniejszej sprawie, według stanu na dzień wniesienia skargi, uchybienie w postaci bezczynności miało niewielki charakter, stąd brak jest obecnie podstaw dla przyjęcia, że bezczynność nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa. W odpowiedzi na skargę Wójt oświadczył, że część dokumentów niezbędnych do ponownego rozpoznania sprawy została już zgromadzona, a ponadto organ wystąpił do Starosty [...] o przedłożenie dokumentacji zgromadzonej w sprawie, w tym dokumentacji, na którą powołuje się Spółka w zażaleniu z [...] lipca 2019 r. Do zainteresowanych wysłano zawiadomienie, że [...] września 2019 r zostanie przeprowadzony dowód z oględzin działki. Reasumując Wójt oświadczył, że po dokonaniu oceny zgromadzonego materiału, zostaną podjęte czynności niezbędne do ponownego rozpoznania sprawy, tzn. wydania opinii. Pismem procesowym z [...] listopada 2019 r. skarżąca spółka wniosła o umorzenie postępowania w zakresie zobowiązania Wójta do wydania opinii co do uznania rekultywacji części działki nr [...] w obrębie [...], gmina T., wskazując, że opinię taką Wójt wydał [...] października 2019 r., ([...]). Skarżąca podtrzymała też swoje stanowisko, że bezczynność, której dopuścił się Wójt w niniejszej sprawie nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 i 9 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej: p.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W przypadku skarg na bezczynność kontroli sądu poddawany jest brak aktu lub czynności w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Zgodnie z art. 149 § 1 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.). Przedmiotem skargi wniesionej w niniejszej sprawie jest bezczynność Wójta Gminy w sprawie dotyczącej wydania przez ten organ administracji publicznej opinii co do uznania rekultywacji części działki nr [...] w obrębie [...], za zakończoną. W toku postępowania w sprawie Wójt wydał w dniu [...] czerwca 2019 r. opinię co do uznania rekultywacji części działki nr [...] w obrębie [...] za zakończoną w związku z postępowaniem prowadzonym przez Starostę [...] pod numerem [...]. Na skutek zażalenia skarżącej, postanowienie to zostało jednak uchylone w całości mocą postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego we [...] z [...] sierpnia 2019 r., [...], a sprawę przekazano do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Wobec wydania powyższego postanowienia, Wójt Gminy zobowiązany był wydać opinię w przedmiocie prowadzonego postępowania, uwzględniając, że przepisy ustawy z dnia [...] lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych nie zawierają przepisów szczególnych o terminie wydania opinii w sprawie zakończenia rekultywacji, dlatego zastosowanie miał przepis ogólny w postaci art. 106 § 3 k.p.a., przewidujący termin 2 tygodni na zajęcie stanowiska przez organ współdziałający. Pomimo upływu terminu załatwienia sprawy, nie została ona załatwiona poprzez wydanie opinii, a organ nie wyznaczył nowego terminu załatwienia sprawy. W dniu [...] października 2019 r., znak [...] Wójt Gminy wydał opinię z w sprawie uznania za zakończoną rekultywacji gruntów działki nr [...] w obrębie [...], gmina T. Dla oceny zasadności skargi na bezczynność istotny jest moment jej wniesienia. W sytuacji, gdy bezczynność istniała w tej dacie, lecz ustała po wniesieniu skargi, czyli tak, jak to miało miejsce w niniejszej sprawie, umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., podlega postępowanie w zakresie zobowiązania do wydania aktu lub dokonania żądanej czynności (o czym orzeczono w punkcie I wyroku). Jednocześnie sąd ma obowiązek z urzędu orzec, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Sąd uznał, że w okolicznościach rozpoznawanej sprawy stwierdzona bezczynność podmiotu zobowiązanego nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa (punkt II wyroku). Orzeczenie rażącego naruszenia prawa jest zastrzeżone dla najbardziej jaskrawych przypadków długotrwałej bierności organów. Taka sytuacja nie miała miejsca w niniejszej sprawie. Z akt sprawy wynika, że zwłoka w rozpoznaniu wniosku skarżącej nie była skutkiem celowego działania, czy lekceważenia podmiotu wnioskującego. O należnych skarżącej kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 oraz art. 206 p.p.s.a. W poczet zasądzonych kosztów postępowania sądowego, w łącznej wysokości [...] zł, Sąd zaliczył wpis od skargi - [...] zł, ustalony zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia [...] grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2003 r., nr 221, poz. 2193 ze zm.), opłatę skarbową od pełnomocnictwa w kwocie [...]zł oraz wynagrodzenie pełnomocnika w wysokości [...] zł, określone w § 14 ust. 1 pkt 1 lit c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U z 2018 r., poz. 265).